ÖZET: 20 adetten az büyükbaş ve 100 adetten az küçükbaş besi çiftliklerinin ruhsatlandırılması, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik çerçevesinde belirli hükümlere dayanmaktadır. T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın görüşüne göre, bu tür işletmelerin ruhsatlandırılması için, 3572 sayılı kanunun 4. maddesinde belirtilen genel kriterler dikkate alınmalıdır. Bu kriterler arasında insan sağlığına zarar vermeme, çevre kirliliğine yol açmama ve genel güvenlik ile iş güvenliği gibi konular yer almaktadır.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik’in 4. maddesi, yetkili idarelerin ruhsatlandırma sürecinde nasıl hareket etmesi gerektiğini tanımlamaktadır. Yönetmelik kapsamında, 500 ve üzeri büyükbaş ve 1.000 ve üzeri küçükbaş kapasiteli tesisler ikinci sınıf gayrisıhhi müessese olarak değerlendirilirken, 20-500 büyükbaş ve 100-1.000 küçükbaş kapasitesine sahip tesisler üçüncü sınıf gayrisıhhi müessese olarak sınıflandırılmaktadır.

20 adetten az büyükbaş ve 100 adetten az küçükbaş besi çiftlikleri ise, Yönetmelik’in 5. maddesi ve eklerinde belirtilen genel şartlar doğrultusunda, benzeri iş yerleri için öngörülen esaslara göre ruhsatlandırılmalıdır. Bu durum, ruhsatlandırma sürecinin sağlıklı bir şekilde yürütülmesi açısından önem taşımaktadır.

NOT: 20 adetten az büyükbaş ve 100 adetten az küçükbaş besi çiftliklerinin İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin hangi hükmüne istinaden ruhsatlandırılması gerektiği hususunda.

T.C.

ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü

Sayı : E-14399437-622.02-6254647 18/04/2023 Konu : Görüş (Büyükbaş ve Küçükbaş Besi Tesisleri)

DAĞITIM YERLERİNE

İlgi : … tarihli ve … sayılı yazınız.

İlgide kayıtlı yazınız ile; … ili … ilçesi sınırları içinde faaliyet göstermek üzere 20 adetten az büyükbaş ve 100 adetten az küçükbaş besi çiftliklerinin İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin hangi hükmüne istinaden ruhsatlandırılması gerektiği hususunda Bakanlığımız görüşü talep edilmektedir.

Bilindiği üzere, 3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun’un 4 üncü maddesi “3 üncü maddede belirtilen merciler, iznin verilmesi için yapılacak beyan ve incelemelerde aşağıda öngörülen genel kriterlere göre düzenlenecek yönetmeliği esas alırlar.

a) İnsan sağlığına zarar vermemek,
b) Çevre kirliliğine yol açmamak,
c) Yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırı davranmamak.” hükmünü taşımaktadır.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 4 üncü maddesinde “Bu Yönetmelikte geçen deyimlerden;
a) Yetkili idare: Belediye sınırları ve mücavir alanlar dışı ile kanunlarda münhasıran il özel idaresine yetki verilen hususlarda il özel idaresini, büyükşehir belediyesi sınırları içinde büyükşehir belediyesinin yetkili olduğu konularda büyükşehir belediyesini, bunların dışında kalan hususlarda büyükşehir ilçe belediyesini, belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde belediyeyi, organize sanayi bölgesi sınırları içinde organize sanayi bölgesi tüzel kişiliğini, endüstri bölgesi sınırları içinde Sanayi ve Teknoloji Bakanlığını ve teknoloji geliştirme bölgesi yönetici şirketi ile bölgede yer alan AR-GE ve tasarım faaliyetinde bulunan firmalar için Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı il müdürlüklerini,
b) Gayrisıhhî müessese: Faaliyeti sırasında çevresinde bulunanlara biyolojik, kimyasal, fiziksel, ruhsal ve sosyal yönden az veya çok zarar veren veya vermesi muhtemel olan ya da doğal kaynakların kirlenmesine sebep olabilecek müesseseleri,
c) Birinci sınıf gayrisıhhî müessese: Konutlardan ve insan ikametine mahsus diğer yerlerden mutlaka uzak bulundurulmaları gereken müesseseleri,
d) İkinci sınıf gayrisıhhî müessese: Konutlardan ve insan ikametine mahsus diğer yerlerden mutlaka uzak bulundurulmaları gerekmeyen, bununla birlikte müessesenin faaliyetinin gerektirdiği durumlarda izin verilmeden önce civarında ikamet edenlerin esenlik ve istirahati hususunda konumu, tesisatı ve vaziyeti itibarıyla bir zarar vermeyeceğine kanaat oluşması için inceleme yapılması gerekli müesseseleri,

e)Üçüncü sınıf gayrisıhhî müessese: Konutların ve insan ikametine mahsus diğer yerlerin yanında açılabilmesi için sıhhî nezarete tabi tutulması yeterli olan müesseseleri, f) Sıhhî müessese: Gayrisıhhî müesseseler dışında kalan her türlü işyerini,
…
u) Sınıf tespiti: Bu Yönetmelik ile sınıflandırması yapılmamış bir gayrisıhhî müessesenin kendi içinde kaçıncı sınıfta bulunduğunun tespiti amacıyla Sağlık Bakanlığınca yapılan tespiti ve sınıflandırmayı,
…
ifade eder.” hükmü,
6 ncı maddesinin birinci fıkrasında “Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır.” ve üçüncü fıkrasında “İşyeri açmak isteyen gerçek veya tüzel kişiler, işyerlerini bu Yönetmeliğe uygun olarak tanzim ettikten sonra Örnek 1 ve 2’de yer alan durumlarına uygun formu doldurarak yetkili idareye başvurur.” hükmü,
9 uncu maddesinin birinci fıkrasında “Bu Yönetmelik kapsamına girmesine rağmen adı ve nitelikleri belirtilmeyen sıhhî bir işyerinin açılması halinde, benzeri işyerleri için öngörülen esaslara göre işlem yapılır.” hükmü bulunmaktadır.

Ayrıca, Yönetmeliğin EK-2 GAYRİSIHHÎ MÜESSESELER LİSTESİ B) İKİNCİ SINIF GAYRİSIHHÎ MÜESSESELER 9-DİĞERLERİ başlığı altında “ 9.14– Bir üretim periyodunda 20.000-60.000 adet arası tavuk, 30.000-85.000 adet arası piliç veya eş değeri diğer kanatlı kapasitedeki tavuk veya piliç yetiştirme tesisleri, 30 kg ve üzeri, 1.000-3.000 baş arası domuz besi çiftlikleri ve 300-900 baş arası dişi domuz üretim çiftlikleri, 500 adet ve üzeri büyükbaş ve 1.000 adet ve üzeri kapasitedeki küçükbaş kapasiteli büyükbaş ve küçükbaş besi tesisleri,” hükmü,

EK-2 GAYRİSIHHİ MÜESSESELER LİSTESİ C) ÜÇÜNCÜ SINIF

GAYRİSIHHİ MÜESSESELER 8-DİĞERLERİ başlığı altında “8.13– Bir üretim periyodunda 500-20.000 adet arası tavuk, 500-30.000 adet arası piliç veya eş değeri diğer kanatlı kapasitedeki tavuk veya piliç yetiştirme tesisleri, 30 kg ve üzeri, 10-1.000 adet arası domuz besi çiftlikleri ve 5-300 baş arası dişi domuz üretim çiftlikleri, 20 – 500 adet arası büyükbaş ve 100-1.000 adet arası kapasitedeki küçükbaş ve büyükbaş besi tesisleri,” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri kapsamında; büyükbaş ve küçükbaş besi çiftlikleri faaliyet konusunun İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğe göre 500 adet ve üzeri büyükbaş ve 1.000 adet ve üzeri kapasitedeki küçükbaş kapasiteli büyükbaş ve küçükbaş besi tesislerinin ikinci sınıf gayrisıhhi müessese, 20 – 500 adet arası büyükbaş ve 100-1.000 adet arası kapasitedeki küçükbaş ve büyükbaş besi tesislerinin üçüncü sınıf gayrisıhhi müessese olarak ruhsatlandırılması gerektiği,
Diğer taraftan, 20 adetten az büyükbaş ve 100 adetten az küçükbaş besi çiftliklerinin İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 5 inci maddesinde yer alan genel şartlar, eki EK-1’de yer alan asgari ortak şartların yanı sıra 9 uncu maddesi uyarınca benzeri iş yerleri için öngörülen esaslara göre yeniden sınıf tespiti yapılıncaya kadar sıhhi müessese olarak ruhsatlandırılması gerektiği değerlendirilmektedir.

Bilgilerinizi rica ederim.

Bakan a.

Genel Müdür

Dağıtım:
Gereği: Bilgi:

… Belediye Başkanlığına

… Valiliğine (Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü)