Sayıştay, KİK, Yargıtay ve Danıştay Kararları, Bakanlık Görüşleri

2023 yılı Vergi Usul Kanunu Usulsüzlük Fiilleri ve Cezaları

1. Usulsüzlük Cezaları (VUK Md. 352)

Mükellef grupları	Birinci derece usulsüzlükler için (TL)	İkinci derece usulsüzlükler için (TL)
Sermaye şirketleri	700,00	370,00
Sermaye şirketleri dışında kalan birinci sınıf tüccar ve serbest meslek erbabı	420,00	210,00
İkinci sınıf tüccarlar	210,00	95,00
Yukarıdakiler dışında kalıp beyanname usulüyle gelir vergisine tabi olanlar	95,00	55,00
Kazancı basit usulde tespit edilenler	55,00	26,00
Gelir vergisinden muaf esnaf	26,00	15,00

Yukarıda belirtilen usulsüzlük fiilleri, aynı zamanda mükellefin dönem vergi matrahının re’ sen takdirini de gerektiriyorsa, tabloda gösterilen ceza tutarları 2 kat olarak uygulanmaktadır.

2. Özel Usulsüzlük Fiilleri ve Cezaları (VUK Md. 353)

Özel usulsüzlük fiilleri	Ceza tutarı (TL)
1. Elektronik belge olarak düzenlenmesi gerekenler de dahil olmak üzere fatura, gider pusulası, müstahsil makbuzu, serbest meslek makbuzu verilmemesi, alınmaması, elektronik olarak düzenlenmesi gereken belgelerin kâğıt olarak düzenlenmesi halinde, bu belgelerin hiç düzenlenmemiş sayılması	2.200
– Bir takvim yılı içinde her bir belge nevine ilişkin olarak kesilecek toplam ceza	1.100.000
2. Elektronik belge olarak düzenlenmesi gerekenler de dahil olmak üzere perakende satış fişi, ödeme kaydedici cihaz fişi, giriş ve yolcu taşıma bileti, sevk irsaliyesi, taşıma irsaliyesi, yolcu listesi, günlük müşteri listesi ile Maliye Bakanlığınca düzenleme zorunluluğu getirilen belgelerin düzenlenmemesi, kullanılmaması veya bulundurulmaması, elektronik olarak düzenlenmesi gereken bu belgelerin kâğıt olarak düzenlenmesi	2.200
– Her bir belge nev’ine ilişkin olarak her bir tespit için toplam ceza	110.000
– Her bir belge nev’ine ilişkin bir takvim yılı içinde kesilecek toplam ceza	1.100.000
3. Maliye Bakanlığınca tutulma ve günü gününe kaydedilme mecburiyeti getirilen defterlerin; bulundurulmaması, günü gününe kayıt yapılmaması, yetkililere ibraz edilmemesi ve levha bulundurma, asma mecburiyetine uyulmaması	1.100
4. Belirlenen muhasebe standartlarına, tek düzen hesap planına ve mali tablolara ilişkin usul ve esaslar ile muhasebeye yönelik bilgisayar programlarının üretilmesine ilişkin kural ve standartlara uyulmaması	26.000
5. Kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilerce yapılacak işlemlerde kullanılma zorunluluğu getirilen vergi numarasını kullanmaksızın işlem yapanlara her bir işlem için	1.300
6. Belge basımı ile ilgili bildirim görevini tamamen veya kısmen yerine getirmeyen matbaa işletmecilerine	4.200
– Bu bent uyarınca bir takvim yılı içinde kesilecek toplam özel usulsüzlük cezası	840.000
7. 4358 sayılı Kanun uyarınca vergi kimlik numarası kullanma zorunluluğu getirilen kuruluşlardan yaptıkları işlemlere ilişkin bildirimleri, belirlenen standartlarda ve zamanda yerine getirmeyenlere	5.500
8. Vergi Usul Kanunu’nun 127 inci maddenin (d) bendi uyarınca Maliye Bakanlığının özel işaretli görevlisinin ikazına rağmen durmayan aracın sahibi adına	4.200
9. Tasdik Raporu İbraz Şartı Getirilen Mükellef adına, Alt sınır Üst Sınır	150.000 1.500.000

Yukarıda belirtilen özel usulsüzlükler sonucunda vergi ziyaı da meydana geliyorsa vergi ziyaının gerektirdiği vergi cezaları ayrıca kesilir.

Vergi Usul Kanunu’nun 232 inci maddesinin 1 ila 5 numaralı bentlerinde sayılanlar dışında kalan kişilerin (nihai tüketiciler); fatura, gider pusulası, müstahsil makbuzu, serbest meslek makbuzu, perakende satış fişi, ödeme kaydedici cihaz fişi ve giriş ve yolcu taşıma bileti almadıklarının tespit edilmesi halinde, bunlara 2 nci sırada yer alan cezanın beşte biri kadar (440 TL) özel usulsüzlük cezası kesilir.

3. Özel Usulsüzlük Cezaları (VUK Mükerrer Md. 355)

(Bilgi vermekten çekinenler, Vergi Usul Kanunu’nun muhafaza ve ibraz ödevlerine uymayanlar ile elektronik bildirim ve beyan zorunluluğuna uymayanlar için)

Mükellefiyet türü	Ceza tutarı (TL)
Birinci sınıf tüccarlar ile serbest meslek erbabı hakkında	7.500 TL
İkinci sınıf tüccarlar, defter tutan çiftçiler ile kazancı basit usulde tespit edilenler hakkında	3.700 TL
Yukarıda belirtilenler dışında kalanlar hakkında	1.900 TL

Tahsilat ve ödemelerini banka, benzeri finans kurumları veya posta idarelerince düzenlenen belgelerle tevsik etme zorunluluğuna uymayan mükelleflerden her birine, her bir işlem için yukarıdaki cezalardan az olmamak üzere işleme konu tutarın %5’i nispetinde özel usulsüzlük cezası kesilir. Ancak bir takvim yılı içinde kesilecek özel usulsüzlük cezasının toplamı 5.500.000 TL’yi geçemez.

Elektronik ortamda beyanname verilmesi mecburiyetine uyulmaması halinde kesilmesi gereken özel usulsüzlük cezası, beyannamenin kanuni süresinin sonundan başlayarak elektronik ortamda 30 gün içinde verilmesi halinde 1/10 oranında, bu sürenin dolmasını takip eden 30 gün içinde verilmesi halinde ise 1/5 oranında uygulanır.

Elektronik ortamda bildirim veya form verilmesi mecburiyetine uyulmaması halinde kesilmesi gereken özel usulsüzlük cezası ise bildirim veya formların belirlenen sürelerin sonundan başlayarak elektronik ortamda 3 gün içinde verilmesi halinde 1/10 oranında uygulanmaktadır.

Elektronik ortamda verilme zorunluluğu getirilen bildirim veya formlara ilişkin olarak süresinden sonra düzeltme amacıyla verilen bildirim ve formların, belirlenen sürelerin sonundan itibaren 10 gün içinde verilmesi halinde özel usulsüzlük cezası kesilmez, takip eden 15 gün içinde verilmesi halinde ise kesilmesi gereken özel usulsüzlük cezası 1/5 oranında uygulanır.

4. Özel Usulsüzlük Cezaları (VUK Mükerrer Md. 355)

(VUK’un 107/A maddesiyle getirilen zorunluluklara (elektronik tebligat) uymayanlar için)

Mükellefiyet türü	Ceza tutarı (TL)
Birinci sınıf tüccarlar ile serbest meslek erbabı	4.400 TL
İkinci sınıf tüccarlar, defter tutan çiftçiler ile kazancı basit usulde tespit edilenler	2.200 TL
Yukarıda belirtilenler dışında kalanlar	1.180 TL

İlgili Mevzuat İçin Tıklayınız

ÖZET: 2023 yılı Vergi Usul Kanunu’na göre usulsüzlük cezaları, mükellef gruplarına göre farklılık göstermektedir. Birinci derece usulsüzlükler için sermaye şirketlerine 700 TL, birinci sınıf tüccar ve serbest meslek erbabına 420 TL, ikinci sınıf tüccarlara 210 TL ceza uygulanmaktadır. Özel usulsüzlük fiilleri için belirlenen ceza tutarları ise, fatura ve diğer belgelerin düzenlenmemesi durumunda 2.200 TL’den başlayarak artmaktadır. Ayrıca, vergi ziyaı durumunda ek cezalar da uygulanacaktır.