|
ÖZET: Başvuran, 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu’nun Geçici 16. maddesi uyarınca “Teknisyen” unvanına atanma talebinde bulunmuştur. Ancak, ilgili idare, başvuranın görev yaptığı okulda teknisyen kadrosunun bulunmadığını ve atamaların, Bakanlıkça belirlenen kadro ihtiyaçları çerçevesinde yapıldığını belirtmiştir. İdare, 2828 sayılı Kanun kapsamında atama işlemlerinin, kurumların kadro durumları ve ihtiyaçları dikkate alınarak gerçekleştirileceğini ifade etmiştir.
Hukuki değerlendirmede, başvuranın unvanına ilişkin kadronun mevcut olmaması veya ihtiyaç bulunmaması durumunda atamanın yapılmayacağına dair mevzuat hükümleri vurgulanmıştır. İdarenin, kamu hizmetinin etkinliği ve verimliliği açısından takdir yetkisini kullanarak başvuranın atanma talebini reddetmesinin hukuka uygun olduğu sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, başvurunun reddi yönünde karar verilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/55200-S.20.60216
BAŞVURU NO : 2020/6281
KARAR TARİHİ : 22/06/2020
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI
Atanma talebi hk.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 09/04/2020
I.BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran özetle; 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanununun Ek 1 inci maddesi kapsamında
2010 yılı içerisinde Kastamonu İl Milli Eğitim Müdürlüğündeki Yardımcı Hizmetler sınıfı
kadrosuna atamasının yapıldığını, hali hazırda Kastamonu İli, Cide Kaymakamlığı, Şehit
Necmi Yıldırım Ortaokulunda hizmetli olarak çalışmaya devam ettiğini,
1.1 2828 sayılı Kanunun, Geçici 16 ncı maddesinde; “Bu Kanunun ek 1 inci maddesi
kapsamında ataması yapılan ve fiilen görevde bulunanlar, kurumların kadroları ve ihtiyaçları göz önünde bulundurularak bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih ve öğrenim durumları itibarıyla ihraz ettikleri unvanlara atanırlar.” Düzenlemesi bulunduğunu, kendisinin de atandığı tarih itibariyle Kastamonu Teknik ve Endüstri Meslek Lisesinden 09/09/2007 yılında mezun durumda olduğunu dolayısıyla 3795 sayılı Bazı Lise, Okul ve Fakülte Mezunlarına Unvan
Verilmesi Hakkında Kanun kapsamında “Teknisyen” unvanını ihraz ettiğini bu sebeple bulunduğu ilde veya kurumlarına bağlı her hangi bir ildeki “teknisyen” kadrosuna atamasının yapılması talebiyle Kurumumuza başvuruda bulunmuştur.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebimize istinaden Kastamonu
Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından gönderilen 21/04/2020 tarih ve sayılı cevabi yazıda özetle: Başvuranın görev yaptığı okulda “teknisyen” kadrosu bulunmadığı, kaldı ki 2828 sayılı Kanunun Geçici 16 ncı maddesi kapsamında “Teknisyen” unvanlı kadrolara atanma işlemlerinin, İl Milli Eğitim Müdürlüklerine ait münhal kadroların belirli bir yüzdesine göre Bakanlıkça yapıldığı, bu kapsamda Bakanlığın, “Korunmaya Muhtaç
Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde Kamu Personeli Seçme Sınavı yoluyla genç işgücünün kamu yönetimine kazandırılmasına yönelik personel alımı imkânının ortadan kalkacağı, dolayısıyla, idarenin, fonksiyonu gereği etkin ve verimli bir kamu hizmeti sunmakla yükümlü olmasından dolayı kendisine verilen yetki ve görev bağlamında hizmetin olumsuzluktan etkilenmemesi için boş teknisyen kadrolarının %20’si sınırlılığında bir uygulama gerçekleştirdiği, Kamu hizmetinin kendine has özelliklerinin bu avantaj ve sınırlamaları zorunlu kıldığı, bu konuda idareye belirli bir takdir hakkının tanınmasının makul karşılanması gerektiği belirtilmiş,
3.3 Şikâyet konusu talebe ilişkin adı geçen tarafından açılmış bir dava bulunmadığı
bildirilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesi; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler. ”, 5. 29/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrası; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir. ”, 6. 27.05.1983 tarih ve 18059 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanununun Ek 1 inci maddesinde; “Bu Kanun veya 5395 sayılı
Kanun uyarınca haklarında korunma veya bakım tedbir kararı alınmış olup fasılalı olarak geçen yararlanma süreleri dahil iki yıldan az olmamak üzere, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığının sosyal hizmet modellerinden yararlanan çocuklardan reşit olduğu tarih itibarıyla bu hizmetlerden yararlanmaya devam edenlerin işe yerleştirilmeleri aşağıdaki usul ve esaslar çerçevesinde yapılır” (…)
6.1 Geçici 16 ncı maddesinde; Bu Kanunun ek 1 inci maddesi kapsamında ataması yapılan
ve fiilen görevde bulunanlar kurumların kadroları ve ihtiyaçları göz önünde bulundurularak bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih ve öğrenim durumları itibarıyla ihraz ettikleri unvanlara atanırlar. (…)
7. 29/4/1992 tarihli ve 3795 sayılı Bazı Lise, Okul ve Fakülte Mezunlarına Unvan
Verilmesi Hakkında Kanunun; 7.1. “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde; “Bu Kanunun amacı, mühendis ve mimarlar dışında kalan teknik personelin; eğitim seviyelerine göre unvan, yetki ve sorumluluklarını belirlemektir. ”, 7.2. “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde; “Bu Kanun, endüstriyel mesleki teknik öğretim veren yükseköğretim kurumları mezunları ile Millî Eğitim Bakanlığına bağlı mesleki ve teknik öğretim veren ortaöğretim kurumlarından mezun olanlar, denkliği Millî Eğitim Bakanlığınca kabul edilen diğer mesleki ve teknik öğretim veren ortaöğretim kurumlarından mezun olanlar ve bu okullara denk mülga okul mezunlarının unvan, yetki ve sorumlulukları ile ilgili esasları kapsar. ”, 7.3. “Unvanlar” başlıklı 3 üncü maddesinde; “Mesleki ve teknik öğretim veren ortaöğretim kurumlarından mezun olanlar ile denkliği Millî Eğitim Bakanlığınca kabul edilen diğer mesleki ve teknik öğretim veren ortaöğretim kurumlarından mezun olanlar ve bu okullara denk mülga okullardan mezun olanlara “teknisyen”, … Unvanı verilir. Bu unvanlar, eğitim görülen dalın ismi ile birlikte kullanılır.” 8. Sosyal Hizmetler Kanunu Kapsamında Tanınan İstihdam Hakkının Kullanımına
İlişkin Yönetmeliğin “Görevde olan hak sahiplerinin unvanlarına atanması” başlıklı geçici 2 nci maddesinde; “(1) 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanununun ek 1 inci maddesi kapsamında ataması yapılan ve fiilen görevde bulunanlar görev yaptıkları kurumların kadro durumları ve ihtiyaçları göz önünde bulundurularak Kanunun geçici 16 ncı maddesinin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla öğrenimle ihraz etmiş oldukları unvanlara atanırlar. Bu maddeye ilişkin bütün iş ve işlemler ilgili kurumlarca yapılır. (2) Bu maddeye ilişkin başvurular ilgililerce yazılı bir dilekçe ile görev yapılan kuruma yapılır. (3) Bu kişilerin atanmasında ilgili kurumca mevcut kadro durumu, ilgililerin öğrenim durumu itibarıyla ihraz etmiş oldukları unvanlar ve kurumun hizmet ihtiyaçları dikkate alınarak yapılacak değerlendirme esastır.
(4) Kişilerin gördükleri öğrenim dolayısıyla unvan ihraz edip etmedikleri hususunda tereddüt hasıl olması halinde ortaöğretim düzeyi için Milli Eğitim Bakanlığından, ön lisans ve lisans düzeyi için Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından görüş alınır. (5) Hak sahiplerinin öğrenimle ihraz ettikleri unvanlara ilişkin kadroların görev yaptıkları kurumlarda bulunmaması, öğrenimle ihraz ettikleri unvanlara ilişkin kadroların görev yaptıkları kurumlarda bulunmakla birlikte bu unvanlarda boş kadro bulunmaması veya kurumca kurum ihtiyaçları dikkate alınarak yapılan değerlendirme neticesinde ilgili unvanda hizmete ihtiyaç bulunmadığı sonucuna varılması halinde bu kişilerin atamaları yapılmaz. (6) Kanunun geçici 16 ncı maddesinin yürürlüğe girdiği tarihten önce yerleştirmesi yapılmış olup da güvenlik soruşturmasının tamamlanamaması gibi idareden kaynaklanan sebeplerle göreve başlatılamayan kişiler bu madde hükümlerinden yararlandırılır.” düzenlemelerine yer verilmiştir.
Düzenlemeleri bulunmaktadır.”
IV. KAMUDENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
9. Başvuranın iddiaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; idarece tesis edilmiş olan işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilemediğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden 10. Başvuran, 2828 sayılı Kanunun, Geçici 16 ncı maddesindeki düzenleme doğrultusunda atandığı tarih itibariyle Kastamonu Teknik ve Endüstri Meslek Lisesinden 09/09/2007 yılında mezun durumda olduğunu dolayısıyla 3795 sayılı Bazı Lise, Okul ve Fakülte Mezunlarına
Unvan Verilmesi Hakkında Kanun kapsamında “Teknisyen” unvanını ihraz ettiğini bu sebeple bulunduğu ilde veya kurumlarına bağlı her hangi bir ildeki “teknisyen” kadrosuna atamasının yapılması talebiyle Kurumumuza başvuruda bulunmuştur.
11. Başvuruya ilişkin mevzuat hükümlerinde, 2828 sayılı Kanun gereği koruma ve bakım altındaki çocukların istihdamı kapsamına girenlerin yerleştirilmelerinin öğrenim durumları itibarıyla ihraz ettikleri unvanın 190 sayılı KHK eki cetvellerde yer alması şartıyla ihraz etmiş bulundukları unvanlara yapılacağı, bu kapsamda ataması yapılan ve fiilen görevde bulunanların kurumların kadroları ve ihtiyaçları göz önünde bulundurularak bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih ve öğrenim durumları itibarıyla ihraz ettikleri unvanlara atanacağı ancak hak sahiplerinin öğrenimle ihraz ettikleri unvanlara ilişkin kadroların görev yaptıkları kurumlarda bulunmaması, öğrenimle ihraz ettikleri unvanlara ilişkin kadroların görev yaptıkları kurumlarda bulunmakla birlikte bu unvanlarda boş kadro bulunmaması veya kurumca kurum ihtiyaçları dikkate alınarak yapılan değerlendirme neticesinde ilgili unvanda hizmete ihtiyaç bulunmadığı sonucuna varılması halinde bu kişilerin atamalarının yapılmayabileceği düzenlenmiş olup, ilgililerin öğrenim durumları itibariyle ihraz etmiş oldukları atanabileceği unvanlara rağmen atamaya ilişkin idarelere hizmet gerekleri çerçevesinde takdir yetkisinin tanındığı görülmektedir.
12. Bilindiği üzere, idarenin işlem tesis ederken hukuka bağlı olması ve hukuk kuralları içinde hareket etmesi hukuk devletinin bir diğer ilkesidir. Bu kapsamda, idari işlemin belli bir sebebe dayanması gerektiği açık bir kuraldır. İdarenin takdir yetkisinin söz konusu olması halinde dahi keyfi olarak hareket edebileceği anlamına gelmez. İdareye yasalarla tanınan takdir yetkisi mutlak olmayıp, kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlıdır. İdare takdir yetkisini kullanırken kendisine verilen yetkinin amacı doğrultusunda hareket etmeli, nesnellik ve tarafsızlık içinde davranmalı, orantılılık ilkesine uymalı, kanunlar özel koşullar öngörmüşse bunlara uymalı, bu yetkiyi kamu yararı için ve gerekçeli olarak kullanmalıdır.
13. İlgili idare tarafından sunulan bilgi ve belgelerde, 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanununun geçici 16 ncı maddesi çerçevesinde kişilerin bir göreve atanma konusunda talep hakları var ise de atanmaya ilişkin taleplerini değerlendirip karara bağlayacak olan idarenin kendi mevzuatı çerçevesinde, ifa edilen kamu hizmetinin gerekleri, teşkilat yapısının elverişliliği vb. faktörleri dikkate almasının kaçınılmaz olduğu, zira kamu hizmetinin sağlıklı ve kesintisiz bir şekilde gerçekleştirilmesi için gerekli tedbirleri almanın idarenin öncelikli görevi ve sorumluluğu olduğu gerekçesiyle Bakanlık kadro imkânları çerçevesinde %20’lik kontenjan ve hizmet süresi kriterlerinin belirlendiği, diğer boş teknisyen kadrolarına yapılacak atamaların kariyer ve liyakat ilkeleri esas alınarak hizmet gerekleri ve personel planlaması çerçevesinde genel hükümler kapsamında değerlendirileceği, her ne kadar başvuranın atanmayı talep ettiği
Kastamonu ili bünyesinde boş teknisyen kadrosu bulunsa da Bakanlığın 2828 sayılı Kanun kapsamında atamalara ilişkin süreci tamamladığı, başvuranın söz konusu süreçte atanmada ihtiyaç duyulan yeterli hizmet süresi şartını sağlamadığı belirtilmiştir.
14. Başvuruya konu olayda, her ne kadar başvuranın 3795 sayılı Kanun gereğince teknisyen unvanına haiz olduğu anlaşılsa da ilgili idarenin 2828 sayılı Kanunun geçici 16 ncı maddesi kapsamında atamalara ilişkin hizmet gerekleri ve personel planlaması çerçevesinde genel ve soyut nitelikli kriterler belirlediği ve söz konusu kriterler esas alınarak atama işlemlerinin tesis edildiği anlaşıldığından ilgili idarenin hizmet ihtiyaçları çerçevesinde yaptığı değerlendirme sonucunda kullandığı takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olduğu tespiti çerçevesinde 2828 sayılı Kanun kapsamında başvuranın teknisyen unvanına atamasının yapılmamasında hukuka ve hakkaniyet ilkelerine aykırılığın bulunmadığı kanaatine varılmıştır.
15. Yukarı anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı ile birlikte Kurumumuzun emsal nitelikteki 06/03/2020 tarih ve 2020/3644-S.20.5820 sayılı Red kararı birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın öğrenim durumu itibariyle ihraz etmiş olduğu teknisyen unvanlı kadroya atanması talebinin hizmet ihtiyaçları çerçevesinde reddedilmesinde hukuka ve hakkaniyet ilkelerine aykırılık görülmediğinden başvurunun reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 16. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması”, “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ve “makul sürede karar verme” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
A. Dava Açma Süresinin Yeniden Başlaması 17. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Kararın başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Kastamonu İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Bu Ret kararının BAŞVURANA ve MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA tebliğ edilmesine
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi