|
ÖZET: Başvuran, Diyanet İşleri Başkanlığı’nda Din Görevlisi olarak 1989 yılında göreve başlamış ve 2012 yılında birinci derecenin birinci kademesine terfi etmiştir. 2013 yılında Mardin İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü’ne naklen atanmış ve 2016 yılında Veri Hazırlama ve Kontrol İşletmeni unvanını almıştır. 7417 sayılı Kanun çerçevesinde, yükseköğrenim mezunlarına 3600 ek gösterge verilmesi gerektiğini belirterek, bu düzenlemeden yararlanmak istemiştir.
Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı, başvuranın naklinin 657 sayılı Kanun’un 43. maddesi gereği 1, 2, 3 ve 4. dereceli kadrolara yapılmadığını ve bu nedenle ödemeye esas ek göstergesinin 2800 olarak belirlendiğini ifade etmiştir. Başvuranın emekliliğe esas ek göstergesinin 3600 olarak uygulanabileceği bilgisi de verilmiştir. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın talebinin hukuka uygun olmadığını belirterek, ödemeye esas ek göstergesinin 3600 olarak uygulanması talebinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varmıştır. Sonuç olarak, başvuranın emekliliğe esas ek göstergesinin 3600 olarak uygulanması talebine dostane çözüm kararı verilmiş, ancak ödemeye esas ek göstergesinin 3600 olarak belirlenmesi talebi reddedilmiştir. Karar, başvuran ve ilgili idareye tebliğ edilmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/1199-S.24.1982
BAŞVURU NO : 2023/15450
KARAR TARİHİ : 02.02.2024
RET KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : AFET VE ACİL DURUM YÖNETİMİ BAŞKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : 7417 sayılı Kanun düzenlemesi kapsamında 3600 ek gösterge rakamından faydalandırılma taleplidir.
BAŞVURU TARİHİ : 26.09.2023
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran özetle; Diyanet İşleri Başkanlığında Din Görevlisi (İmam-Hatip) olarak 17.11.1989 tarihinde
göreve başladığını, 01.08.2012 tarihinde birinci derecenin birinci kademesine yükseldiğini, 01.08.2012 tarihinde 2200 ek gösterge rakamına atandığını, halen görev yapmakta olduğu Mardin İl Afet ve Acil
Durum Müdürlüğüne 02.04.2013 tarihinde Ambar Memuru olarak naklen atandığını, unvan değişikliği ile
22.03.2016 tarihinde Veri Hazırlama ve Kontrol İşletmeni unvanını aldığını, 7417 sayılı Kanun
düzenlemesiyle 657 sayılı Kanun eki I sayılı cetvelde Din Hizmetleri Sınıfında birinci derecede çalışan yükseköğrenim mezunlarına 3600 ek gösterge rakamının verildiğini, kendisinin de 23 yıl 5 ay süreyle
Diyanet İşleri Başkanlığında Din Görevlisi olarak görev yaptığından ve birinci derecenin birinci kademesinde bulunmaktayken Mardin İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğüne naklen atandığından bahisle anılan düzenleme kapsamında 3600 ek gösterge rakamından faydalandırılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kurumumuzun 18.10.2023 tarihli ve sayılı yazısına istinaden Afet ve Acil
Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından gönderilen 20.11.2023 tarihli ve sayılı yazıda özetle; adı geçenin Mardin İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğüne yapılan naklen atamasının,
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 43 üncü maddesi kapsamında 1,2,3 ve 4 üncü dereceli kadroya
yapılmaması nedeniyle ödemeye esas ek göstergesinin 2800, 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanununun mülga ek 67 nci maddesi kapsamında emekliliğe esas ek göstergesinin de 3600 olarak uygulanabileceğinin
02.11.2023 tarihli ve sayılı yazı ile Mardin İl Afet ve Acil Durum
Müdürlüğüne bildirilmiş olduğu belirtilmiş ve talep edilen veriler yazı ekinde gönderilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine
başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı’na bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği
Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,
4) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin
birinci fıkrasında “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Göstergeler” başlıklı 43 üncü maddesinin birinci
fıkrasının B) bendinde “B) Ek Gösterge: Bu Kanuna tabi kurumların kadrolarında bulunan personelin aylıkları; hizmet sınıfları, görev türleri ve aylık alınan dereceler dikkate alınarak bu kanuna ekli I ve II sayılı cetvellerde gösterilen ek gösterge rakamlarının eklenmesi suretiyle hesaplanır. II sayılı cetvelde yer alan unvanlarda değişiklik yapmaya ve yeni unvanlar ilave etmeye Cumhurbaşkanı yetkilidir.
Bu ek göstergeler, ilgililerin belirtilen sınıf ve görevlerde bulundukları sürece ödemelere esas alınıp, terfi bakımından kazanılmış hak sayılmaz. Kurumların 1, 2, 3 ve 4 üncü dereceli kadrolarına atananlara uygulanacak ek göstergeler, ilgililerin daha önce bulunmuş oldukları kariyerleri ile ilgili sınıf veya ekli I sayılı Cetvelin Genel İdare Hizmetleri Sınıfı (g) bölümünde belirtilen görevlerde kazanılmış hak aylık derecelerine göre alabilecekleri ek göstergelerden düşük olamaz…”
6) 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun Geçici 4 üncü maddesinin
dördüncü fıkrasında “Bu Kanunda aksine bir hüküm bulunmadığı takdirde; iştirakçi iken, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamına alınanlar, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi olarak çalışmış olup bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi olarak yeniden çalışmaya başlayanlar ile bunların dul ve yetimleri hakkında bu Kanunla yürürlükten kaldırılan hükümleri de dahil
5434 sayılı Kanun hükümlerine göre işlem yapılır…”,
7) 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanununun mülga ek 67 nci maddesinin birinci fıkrasında
“(Mülga: 31/5/2006-5510/106 md.) (Değişik: 21/4/2005 – 5335/3 md.) Daha önce atanmış ya da seçilmiş oldukları kadro, görev veya aylık almış oldukları dereceler için belirlenmiş olan ek göstergelerden daha düşük ek gösterge ödenmesi gereken veya ek göstergesi olmayan bir kadro, görev veya dereceye atanan ya da seçilenler; daha önceden yararlanmış oldukları ek gösterge rakamı ile halen bulundukları kadro, görev veya dereceye ilişkin ek gösterge rakamı arasındaki farktan kaynaklanan kesenek ve karşılık tutarının tamamının aylıklarından kesilmesi suretiyle emeklilik açısından yüksek olan ek göstergeden yararlanmaya devam ederler. Bu Kanunun 12 nci maddesinin (II) numaralı fıkrasının (n) bendinde sayılanlar hariç, atandıkları veya seçildikleri kadro, görev ya da derecede en az altı ay görev yapmaksızın ek göstergesi daha düşük bir kadro, görev ya da dereceye atanan veya seçilenler hakkında bu fıkra hükümleri uygulanmaz.”,
8) Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “Dostane çözüm kararı” başlıklı 33/A maddesinde (Ek:RG-2/3/2017-29995) “(1) Şikâyet konusu talebin ilgili idare tarafından yerine getirilmesi veya şikayetin çözüme kavuşturulduğunun taraflarca
Kuruma bildirilmesi hâlinde dostane çözüm kararı verilir.” düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9) Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde hazırlanan Ret Karar Önerisi,
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
10) Diyanet İşleri Başkanlığında Din Görevlisi (İmam-Hatip) olarak göreve başladığını, 01.08.2012
tarihinde birinci derecenin birinci kademesine yükseldiğini ve 2200 ek gösterge rakamına atandığını, Mardin İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğüne 02.04.2013 tarihinde Ambar Memuru olarak naklen atandığını ve 22.03.2016 tarihinde Veri Hazırlama ve Kontrol İşletmeni unvanını aldığını belirten başvuran tarafından,
7417 sayılı Kanun düzenlemesiyle 657 sayılı Kanuna ekli I sayılı ek gösterge cetvelinde yapılan değişiklikle
Din Hizmetleri Sınıfında birinci derecede çalışan yükseköğrenim mezunlarının 3600 ek gösterge rakamından yararlandırıldığından, kendisinin de 23 yıl 5 ay süreyle Diyanet İşleri Başkanlığında Din
Görevlisi olarak görev yaptığından ve birinci derecenin birinci kademesinde bulunmaktayken Mardin İl
Afet ve Acil Durum Müdürlüğüne naklen atandığından bahisle, anılan düzenleme kapsamında 3600 ek gösterge rakamından faydalandırılması talep edilmektedir.
11) Başvuru konusuna ilişkin Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığından 18.10.2023 tarihli yazı ile bilgi
ve belge talep edilmiş, Kamu Denetçiliği Kurumunun Şikayet Yönetim Sistemi üzerinden başvuran tarafından gönderilen 27.12.2023 tarihli mesajda “Öncelikle benim durumum için ilgilendiğiniz için çok teşekkür ederim. Kurumum (AFAD) tarafından emekliliğe esas kesinti 3600, ödemeye esas 2800 olarak düzenlendiğinden maaşımda 1.187 TL düşüş oldu. Ödemeye esas göstergem 3600 yapıldığı takdirde maaşımdan 121 TL düşüş olacak. Bu husustaki mağduriyetimin giderilmesini arz ederim.” ifadelerine yer verilmiş, idare tarafından da başvuranın 5434 sayılı Kanunun mülga ek 67 nci maddesi kapsamında emekliliğe esas ek göstergesinin 3600 olarak uygulanabileceğinin Mardin İl Afet ve Acil Durum
Müdürlüğüne bildirildiği belirtilmiş ve dosya kapsamına başvuran tarafından sunulan 2023 yılı Aralık ayına ilişkin personel bordro bilgilerinden emekliliğe esas ek göstergesinin 3600 olarak uygulandığı görülmüş olup Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “Dostane çözüm kararı” başlıklı 33/A maddesi uyarınca, başvuranın emekliliğe esas ek göstergesinin 3600 olarak uygulanması talebine ilişkin inceleme ve araştırmanın sonlandırılarak dostane çözüm kararı verilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
12) 657 sayılı Kanunun 43 üncü maddesi (B) bendinin 2 nci fıkrasında; bu ek göstergelerin, ilgililerin
belirtilen sınıf ve görevlerde bulundukları sürece ödemelere esas alınacağı ve terfi bakımından kazanılmış hak sayılmayacağı, kurumların 1,2,3 ve 4 üncü dereceli kadrolarına atananlara uygulanacak ek göstergelerin ilgililerin daha önce bulunmuş oldukları kariyerleri ile ilgili sınıf veya ekli I sayılı Cetvelin
Genel İdare Hizmetleri Sınıfı (g) bölümünde belirtilen görevlerde kazanılmış hak aylık derecelere göre alabilecekleri ek göstergelerden düşük olamayacağı düzenlenmiştir. 148 Seri No.lu Devlet Memurları
Kanunu Genel Tebliğinde; anılan hükmün uygulanmasında ilgililerin kariyerleriyle ilgili ek göstergeden yararlanabilecekleri kariyerleri dışındaki görevlere ilk atamalarının kurumların 1-4 dereceli kadrolarına olması halinde mümkün olabileceği, bu şekilde atanmamış olanların anılan madde gereğince kariyerleriyle ilgili ek göstergeden yararlandırılmasının mümkün bulunmadığı hususuna yer verilmiştir.
13) Başvuranın ödemeye esas ek göstergesinin 3600 olarak uygulanması talebine ilişkin ise;
13.1) İdare tarafından; başvuranın Mardin İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğüne yapılan naklen ataması, 657
sayılı Kanunun 43 üncü maddesi kapsamında, 1,2,3 ve 4 üncü dereceli kadroya yapılmadığından ödemeye esas ek göstergesinin 2800 olarak uygulanabileceğinin belirtildiği,
13.2) Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının 14.06.2023 tarihli, sayılı
ve ‘Ek Gösterge Hk.’ konulu yazısında da konuya ilişkin düzenlemelere yer verilerek, kişilerin kariyerleri ile ilgili ek göstergeden yararlanabilmelerinin, kariyerleri dışındaki görevlere ilk atamalarının kurumların 1-4 dereceli kadrolarına yapılmış olması halinde mümkün olduğu, bu şekilde atanmamış olanların kariyerleri ile ilgili ek göstergeden yararlandırılmasının mümkün bulunmadığının ifade edildiği,
13.3) Dosya kapsamında yer alan başvurana ilişkin 29.03.2013 onay tarihli Personel Hareketleri Onayı ve
27.10.2023 tarihli Hizmet Belgesinden; başvuranın Din Hizmetleri Sınıfında Mardin Merkez Dinari Pamuk
Camiinde Müezzin-Kayyım unvanında 3 üncü derecede görev yapmaktayken, Genel İdari Hizmetler
Sınıfında Mardin İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü bünyesine Ambar Memuru unvanıyla 5 inci dereceye talebi üzerine atamasının yapıldığının, halen Mardin İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü bünyesinde Veri
Hazırlama ve Kontrol İşletmeni unvanıyla Genel İdare Hizmetleri Sınıfında 2800 ödemeye esas ek gösterge ile 3 üncü derecede görev yapmakta olduğunun görüldüğü hususları gözetilerek başvuranın ödemeye esas ek göstergesinin 3600 olarak uygulanmaması işleminin mevzuat çerçevesinde tesis edildiği kanaatine varılmıştır.
14) Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; şikâyete konu edilen başvuranın emekliliğe esas
ek göstergesinin 3600 olarak uygulanması talebi, ilgili idare tarafından yerine getirilerek şikâyetin çözüme kavuşturulduğu taraflarca Kuruma bildirildiğinden söz konusu talebe ilişkin dostane çözüm kararı verilmesi, başvuranın ödemeye esas ek göstergesinin 3600 olarak uygulanması talebine ilişkin ise idare tarafından tesis edilen işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilemediğinden bahse konu talebin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
15) İyi yönetim ilkelerine 28.03.2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi
Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde, Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin idare tarafından süresi içerisinde ve gerekçeli olarak gönderildiği anlaşılmıştır.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
16) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ
tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Mardin İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle;
Başvuranın emekliliğe esas ek göstergesinin 3600 olarak uygulanması talebine ilişkin DOSTANE
ÇÖZÜM KARARI VERİLMESİNE,
Başvuranın ödemeye esas ek göstergesinin 3600 olarak uygulanması talebinin REDDİNE,
Kararın BAŞVURAN ile AFET VE ACİL DURUM YÖNETİMİ BAŞKANLIĞINA tebliğine
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi