|
ÖZET: Üretim kapasitesi 30 ton/gün ve üzeri olan zeytin işleme ve kontinü sistem zeytinyağı üretim tesisleri, birinci sınıf gayrisıhhi müessese olarak sınıflandırılmaktadır. Bu tesislerin ruhsatlandırma ve denetleme yetkisi, büyükşehir belediyelerine aittir. İlgili yönetmelik, büyükşehir ve ilçe belediyelerinin görev ve sorumluluklarını belirlerken, gıda ile ilgili birinci sınıf gayrisıhhi müesseselerin ruhsatlandırılması ve denetlenmesi konusunu da kapsamaktadır.
Bir işyerinin açılması için gerekli olan işyeri açma ve çalışma ruhsatının, yetkili idarelerden alınması zorunludur. Yönetmelikte belirtilen usullere uygun olarak ruhsat alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. Ayrıca, ruhsat alınmadan açılan işyerleri, yetkili idareler tarafından kapatılabilir. İşletmecilerin, ruhsat başvurusu için gerekli belgeleri tamamlayarak yetkili idareye başvurması gerekmektedir. Zeytinyağı üretim tesislerinin sınıf tespiti, tesisin çevreye olabilecek etkileri ve üretim süreçleri dikkate alınarak Sağlık Bakanlığı tarafından yapılmakta ve sonuçlar Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na bildirilmektedir. Bu süreç, tesislerin çevre sağlığı açısından uygunluğunu sağlamak amacıyla gerçekleştirilmektedir. |
NOT: İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelikte üretim kapasitesi 30 ton/gün ve üzeri olan ‘zeytin işleme ve kontinü sistem zeytinyağı üretim tesisleri’ nin birinci sınıf gayrisıhhi müessese kapsamında olduğu, birinci sınıf gayrisıhhî müesseseleri ruhsatlandırma ve denetleme yetkisinin büyükşehir belediyelerinde olduğu hakkında.
T.C.
ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI
Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü
Sayı : E-14399437–622.02-6725310 05/07/2023 Konu : Görüş (Zeytinyağı ve Yağlı Pirina Üretim Tesisi)
DAĞITIM YERLERİNE
İlgi : … tarihli ve … sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazınız ile 45 ton/gün kapasiteli zeytinyağı ve yağlı pirina üretimi yapılan işyeri için işletmecinin işyeri açma ve çalışma ruhsatını büyükşehir belediyesinden değil ilçe belediyesinden almak istediği belirtilmiş olup söz konusu zeytinyağı işletmesinin birinci sınıf mı yoksa ikinci sınıf gayrisıhhi müessese olarak mı değerlendirilmesi hususunda Bakanlığımız görüşü talep edilmektedir.
Bilindiği üzere, 5216 sayılı Kanunun “Büyükşehir ve ilçe belediyelerinin görev ve sorumlulukları” başlıklı 7 nci maddesinin birinci fıkrasında “Büyükşehir belediyesinin görev, yetki ve sorumlulukları şunlardır:
…
d) Büyükşehir belediyesi tarafından yapılan veya işletilen alanlardaki işyerlerine büyükşehir belediyesinin sorumluluğunda bulunan alanlarda işletilecek yerlere ruhsat vermek ve denetlemek.
…
j) Gıda ile ilgili olanlar dâhil birinci sınıf gayrisıhhî müesseseleri ruhsatlandırmak ve denetlemek, yiyecek ve içecek maddelerinin tahlillerini yapmak üzere laboratuvarlar kurmak ve işletmek.
…
” hükmü çerçevesinde anılan görevlerin büyükşehir belediyeleri tarafından yürütüleceği belirlenmiştir.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 4 üncü maddesi “Bu Yönetmelikte geçen deyimlerden;
a) Yetkili idare: Belediye sınırları ve mücavir alanlar dışı ile kanunlarda münhasıran il özel idaresine yetki verilen hususlarda il özel idaresini, büyükşehir belediyesi sınırları içinde büyükşehir belediyesinin yetkili olduğu konularda büyükşehir belediyesini, bunların dışında kalan hususlarda büyükşehir ilçe belediyesini, belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde belediyeyi, organize sanayi bölgesi sınırları içinde organize sanayi bölgesi tüzel kişiliğini, endüstri bölgesi sınırları içinde Sanayi ve Teknoloji Bakanlığını ve teknoloji geliştirme bölgesi yönetici şirketi ile bölgede yer alan AR-GE ve tasarım faaliyetinde bulunan firmalar için Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı il müdürlüklerini,
…
f) Sıhhî müessese: Gayrisıhhî müesseseler dışında kalan her türlü işyerini,
…
u) (Ek:RG-9/6/2020-31150-C.K-2626/2 md.) Sınıf tespiti: Bu Yönetmelik ile sınıflandırması yapılmamış bir gayrisıhhî müessesenin kendi içinde kaçıncı sınıfta bulunduğunun tespiti amacıyla Sağlık Bakanlığınca yapılan tespiti ve sınıflandırmayı, …
ifade eder.” hükmünü,
6 ncı maddesinin birinci fıkrası “Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır.” hükmünü ve üçüncü fıkrası “İşyeri açmak isteyen gerçek veya tüzel kişiler, işyerlerini bu Yönetmeliğe uygun olarak tanzim ettikten sonra Örnek 1 ve 2’de yer alan durumlarına uygun formu doldurarak yetkili idareye başvurur.” hükmünü,
9 uncu maddesinin ikinci fıkrası “Bu Yönetmelik ile sınıf tespiti yapılmamış gayrisıhhî müesseseler için sınıf tespiti; ilgili tesisin neden olabileceği kirleticilerin nitelik ve niceliği ile izalesi konusundaki proje ve açıklama raporu, neden olabileceği çevre sağlığı riskleri, açıklamalı proses akım şeması, eğer kurulu ise kapasite raporu (yoksa kişinin beyanı), toplam motor gücü, toplam personel sayısı ve tesisin diğer özelliklerine ilişkin bilgi ve belgeler dikkate alınarak Sağlık Bakanlığı tarafından yapılarak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına bildirilir.”hükmünü amirdir.
Yine mezkur Yönetmeliğin EK-2/A Birinci Sınıf Gayrisıhhî Müesseseler 6-GIDA MADDELERİ, İÇKİLER, YEMLER VE TARIMSAL ÜRÜNLER SANAYİİ 6.13 sırasında “30 ton/gün ve üzeri kapasiteli zeytin işleme ve kontinü sistem zeytinyağı üretim tesisleri,” ve EK-2/B İkinci Sınıf Gayrisıhhî Müesseseler 6-GIDA MADDELERİ, İÇKİLER, YEMLER VE TARIMSAL ÜRÜNLER SANAYİİ 6.43 sırasında “30 ton/gün altı kapasiteli zeytin işleme ve kontinü sistem zeytinyağı üretim tesisleri,” denilmektedir.
Bu kapsamda, Yönetmelikte üretim kapasitesi 30 ton/gün ve üzeri olan ‘zeytin işleme ve kontinü sistem zeytinyağı üretim tesisleri’ birinci sınıf gayrisıhhi müessese olarak tayin edilmiş olup birinci sınıf gayrisıhhî müesseseleri ruhsatlandırma ve denetleme yetkisinin büyükşehir belediyelerinde olduğu değerlendirilmektedir.
Bilgilerinizi rica ederim.
Bakan a.
Genel Müdür
Dağıtım:
Gereği: Bilgi:
… Belediye Başkanlığına … VALİLİĞİNE
(Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü)