13 Mayıs 2005 tarihinde Ulanbator’da imzalanan ekli “Türk-Moğol Karma Ekonomik ve Ticaret Komitesi IV. Dönem Toplantısı Protokolü”nün onaylanması; Dışişleri Bakanlığı’nın 22/9/2006 tarihli ve HUMŞ/377840 sayılı yazısı üzerine, 31/5/1963 tarihli ve 244 sayılı Kanunun 3 üncü ve 5 inci maddelerine göre,Bakanlar Kurulu’nca 3/11/2006 tarihinde kararlaştırılmıştır.
Ahmet Necdet SEZER
CUMHURBAŞKANI
Recep Tayyip ERDOĞAN
Başbakan
A. GÜLA. ŞENERM. A. ŞAHİNB. ATALAY
Dışişleri Bak. ve Başb. Yrd.Devlet Bak. ve Başb. Yrd.Devlet Bak. ve Başb. Yrd. Devlet Bakanı
A. BABACANM.AYDINN. ÇUBUKÇUK. TÜZMEN
Devlet BakanıDevlet Bakanı Devlet BakanıDevlet Bakanı
C. ÇİÇEKC. ÇİÇEKA.AKSUK. UNAKITAN
Adalet BakanıMilli Savunma Bakanı V.İçişleri BakanıMaliye Bakanı
R.AKDAĞF. N. ÖZAKR.AKDAĞA. COŞKUN
Milli Eğitim Bakanı V.Bayındırlık ve İskan Bakanı Sağlık BakanıUlaştırma Bakanı V.
M. M. EKERM. BAŞESGİOĞLUA. COŞKUN
Tarım ve Köyişleri BakanıÇalışma ve Sos. Güv. BakanıSanayi ve Ticaret Bakanı
M.H.GÜLERA. KOÇO. PEPE
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Kültür ve Turizm BakanıÇevre ve Orman Bakanı
TÜRK-MOĞOL KARMA EKONOMİK VE TİCARET KOMİTESİ
IV. DÖNEM TOPLANTISI PROTOKOLÜ
Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Moğolistan Hükümeti arasında 29 Mayıs 1992 tarihinde imzalanan “Ticaret, Ekonomik ve Teknik İşbirliği Anlaşması” uyarınca kurulan Türk-Moğol Karma Ekonomik ve Ticaret Komitesi Dördüncü Dönem Toplantısı 10-13 Mayıs 2005 tarihleri arasında Ulanbator’da yapılmıştır.
Türk Heyetine, Türkiye Cumhuriyeti Devlet Bakanı Sayın Kürşad TÜZMEN, Moğol Heyetine ise Moğolistan Eğitim, Kültür ve Bilim Bakanı Sayın Puntsag TSAGAAN başkanlık etmiştir.
Türk ve Moğol Heyetlerinin oluşumu sırasıyla Ek I ve Ek II’de gösterilmiştir.
Ziyareti sırasında, Sayın Kürşad TÜZMEN, Moğolistan Cumhurbaşkanı Sayın N. BAGABANDI ve Moğolistan Başbakanı Sayın Ts. ELBEGDORJ tarafından kabul edilmiş ve Bakan ve Kabine Sekreteri Başkanı Sayın S.BAYARTSOGT, Maliye Bakanı Sayın N. ALTANHUYAG, Sanayi ve Ticaret Bakanı Sayın S. BATBOLD, İnşaat ve Kentsel Kalkınma Bakanı SayınN.BATBAYARveUlaştırma,YolveTurizmBakanıSayın G.BATKHUU ile görüşmelerde bulunmuştur.
Taraflar arasındaki görüşmeler, iki ülke arasındaki dostane ilişkileri ve ekonomik ve ticari ilişkilerin karşılıklı yarar esasına göre güçlendirilmesi ve daha da geliştirilmesi arzusunu yansıtan samimi bir hava içerisinde geçmiştir.
Açılış oturumunda, Heyet Başkanları, ülkelerinin ekonomik durumları hakkında kapsamlı sunuşlar yapmışlar ve Türkiye ile Moğolistan arasındaki ikili ekonomik ve ticari ilişkilerin gelişimini gözden geçirmişlerdir.
Toplantı sırasında, karşılıklı ilgi duyulan çeşitli konular görüşülmüş ve bahsekonu görüşmelerin sonuçları aşağıda özetlenmiştir:
TİCARİ İLİŞKİLER
1. Taraflar, ikili ticaretlerinde kaydedilen gelişmeleri gözden geçirmişler ve iki ülke arasındaki ticaret hacminin her iki ülke ekonomilerinin gerçek potansiyeli ile uyumlu olmadığını ve ikili ticaretin kompozisyonunun birkaç mal ile sınırlı olduğunu not etmişlerdir.
2. Taraflar, aynı zamanda, her iki ülke ekonomisinin potansiyelleri doğrultusunda ticaret hacmini daha da arttırabilecek istifade edilmemiş fırsatların mevcut olduğunu not etmişlerdir.
Taraflar bu itibarla, yarar ve denge esasına göre ikili ticaretin daha da geliştirilerek ve çeşitlendirilerek daha üst seviyelere çıkarılmasını teminen her türlü gayreti göstermek hususunda anlaşmışlardır.
3. Taraflar 50 milyon ABD Doları tutarındaki ikili ticaret hacminin yakın bir gelecekteulaşılabilecekhedefolarakteşkiletmesigerektiğiniifade etmişlerdir.
Bahsekonu hedefe ulaşılabilmesini teminen Taraflar, ikili ticarete konu mal sayısının çeşitlendirilmesi gerekliliğini vurgulamışlardır.
Türk tarafı, bu bağlamda, diğerlerinin yanısıra, buğday, inşaat malzemeleri, elektronik ve elektrikli ürünler, ev aletleri, tekstil ürünleri, ev tekstili, çeşitli sanayi ekipmanı, kimyasallar, cam eşyası, mücevherat, gıda işleme makinesi ve ekipmanı sağlamaya hazır olduğunu vurgulamıştır.
4. Taraflar, bankacılık, ulaştırma, gümrükler ve diğer ilgili konuların, ticari ilişkilerin daha da geliştirilmesindeki önemini göz önünde bulundurarak, iki ülke tacirlerinin karşılaştığı pratik sıkıntıların belirlenmesini ve çözümlenmesini teminen bir “İstişare Mekanizması” kurmaya karar vermişlerdir.
5. Taraflar, ikili ticaretin ve ekonomik işbirliğinin geliştirilmesi amacıyla, pazar araştırmasına ve birbirlerinin karşılaştırmalı üstünlüklerinin ortaya çıkartılmasına yönelik ticaret heyetleri değişiminin önemini vurgulamışlardır.
Taraflar, birbirleri ile daha yakın temas kurmaları için iş çevrelerini ve ilgili kuruluşlarını teşvik etmek konusunda anlaşmışlardır.
6. Taraflar, bu çerçevede, Karma Ekonomik ve Ticaret Komitesi ile eşanlı olarak Moğolistan’a yönelik olarak düzenlenen “Türk Ticaret Heyeti” organizasyonundan duydukları memnuniyeti ifade etmişlerdir.
Taraflar, “Türk Ticaret Heyeti” vesilesiyle iki ülke iş adamları arasında gerçekleştirilen görüşmelerin hiç şüphesiz ikili ticarete konu malları çeşitlendirilmesine yol açacağına dönük inançlarını belirtmişlerdir.
7. Taraflar, iş çevrelerinin her bir ülkede düzenlenecek ticaret, yatırım ve turizm fuarları sergilere karşılıklı katılımının geliştirilmesi hususunda anlaşmışlardır.
Taraflar, bu itibarla, ikili ticari ilişkilerin gelişimine katkıda bulunacak olan 10-13 Mayıs 2005 tarihlerinde Ulanbator’da düzenlenen “Türk Sanayi Ürünleri Sergisi”nden duydukları memnuniyeti ifade etmişlerdir.
İki ülke iş çevreleri arasındaki işbirliğinin önemli rolüne dikkat çekerek, Moğol Tarafı, Türk firmalarını 2005 yılı Haziran ayında Ulanbator’da düzenlenecek “KOBİ Ürünleri ve Teknoloji Fuarı”na katılmaları için davet etmiştir.
Türk tarafı, fuar hakkındaki bilgilerin ilgili Türk özel sektör kuruluşlarına duyurulacağını ifade etmiştir.
8. Türk tarafı, yukarıda belirtilen ticaret hacmi hedefine ulaşmadaki ticaret teşviklerinin önemine dikkat çekerek, Moğol tarafının halihazırda Türkiye’nin GSP sisteminde yer aldığını bildirmiştir.
Moğol Tarafı, Moğolistan’ın AB’nin “GSP Plus” sistemine geçmek için başvuru yaptığını bildirmiş ve Türk tarafından, AB’nin bu kolaylığı sağlaması koşuluyla aynı düzenlemeyi uygulamasını talep etmiştir.
Türk Tarafı AB ile olan ilişkileri çerçevesinde bahsekonu talebi değerlendirmeyi taahhüt etmiştir.
9. Taraflar, iki ülke arasındaki ticari ve ekonomik ilişkileri daha da teşvik etmek amacıyla, mevcut olan uluslararası anlaşmalardan kaynaklanan ticaret yükümlülüklerini dikkate alarak bir “Serbest Ticaret Alanı Anlaşması” sonuçlandırma olasılıklarını araştırmayı kararlaştırmışlardır.
İhracatı Geliştirme Alanında İşbirliği
10. Taraflar, her iki ülkenin ilgili kuruluşları tarafından ikili ticari ilişkileri daha da geliştirecek olan ihracatı geliştirme faaliyetlerinin önemini vurgulamışlardır.
Bu itibarla, IV. Dönem KEK Toplantısı sırasında, İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi (İGEME) ile Yabancı Yatırım ve Dış Ticaret Ajansı (FIFTA) arasında imzalanan “İşbirliği Protokolu”ndan duydukları memnuniyeti ifade etmişlerdir.
11. Moğol tarafı, İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi (İGEME)’den Türkiye’deki ve Moğolistan’daki Moğol uzmanlara dış ticaret ve ilgili diğer alanlarda kapsamlı eğitim ve eğitim faaliyetleri sağlamasını talep etmiştir.
Türk tarafı, İGEME’nin bu alanlarda eğitim ve eğitim faaliyetleri sağlamaya hazır olduğunu belirtmiştir.
Serbest Bölgeler
12. Türk tarafı, Serbest Ticaret/Ekonomik Bölgelerin kurulması ve idaresinde ilgili Moğol idarelerine mümkün olan her yardımın sağlanacağını belirtmiş ve bu kapsamda, ilgili Moğol İdaresi’nin Türk Serbest Bölgeleri’ni ziyaret etmesi için davette bulunmuştur.
Özel Sektör Kuruluşları Arasında İşbirliğinin Geliştirilmesi
13. Taraflar Türkiye Ticaret Deniz Ticaret Odaları ve Ticaret Borsaları Birliği (TOBB) ile Moğol Ticaret ve Sanayi Odası arasında 1998 yılında imzalanan “İşbirliği Anlaşması” çerçevesindeki ilişkilerin geliştirilmesinin gerekliliğini kararlaştırmışlardır.
Bu bağlamda, Moğol tarafı, Türk tarafından, Moğolistan’da bir örnek mesleki eğitim okulu açılması projesinin yanısıra, bahsekonu Moğol kuruluşunun kapasite inşası ile ilgili önerilen projeye ilişkin olarak Moğol Ulusal Ticaret ve Sanayi Odası ile işbirliği yapılmasını (MNCCI) ve teknik yardım sağlanmasını talep etmiştir.
Türk tarafı, öneriyi ilgili Türk makamlarına iletmeyi taahhüt etmiştir.
14. Taraflar, ikili ilişkilerin geliştirilmesinde özel sektör odaklı platformların etkin fonksiyonunun önemini değerlendirerek, Türk-Moğol İş Konseyi’nin girişimlerinin tekrar aktif hale getirilmesine karar vermişlerdir.
Gümrükler
15. Moğol tarafı, Türkiye Gümrük Müsteşarı’nın 2-4 Mayıs 2005 tarihlerindeki Moğolistan ziyaretinden ve Türkiye gümrük Müsteşarlığı tarafından son iki yılda düzenlenen eğitim faaliyetlerinden duyduğu memnuniyeti ifade etmiş ve Türk tarafından bu alandaki kısa dönem faaliyetlerine devam etmesini talep etmiştir.
Bankacılık
16. Taraflar, ikili ticari ilişkilerin geliştirilmesinde düzgün işleyen bankacılık hizmetlerinin önemini göz önünde bulundurarak iki ülke muhabir bankaları arasındaki bağlantıları güçlendirmeyi kararlaştırmışlardır.
Bu bağlamda taraflar, bankacılık kurumlarına her iki ülkede şube açmaları yönünde tavsiyede bulunmaya karar vermişlerdir.
17. Taraflar, bu alandaki gerekli hukuki altyapının tesis edilmesini teminen ilgili makamlarını bir “İşbirliği Çerçeve Anlaşması” imzalamaları yönünde teşvik etmişlerdir.
Haberleşme
18. Taraflar, haberleşme altyapısının ticari ilişkilerdeki önemini dikkate alarak, iki ülke arasındaki telefon ve faks haberleşme sistemlerinde karşılaşılan mevcut problemlerin ortadan kaldırılması yönünde ilgili Bakanlıklarına tavsiyede bulunmayı kararlaştırmışlardır.
Bu bağlamda Türk tarafı, Moğol tarafının posta hizmetlerinden sorumlu ilgili Türk Bakanlığı ile direkt çalışma teması kurma önerisini kabul etmiş ve bahsekonu öneriyi ilgili makamlarına iletmeyi taahhüt etmiştir.
Kara Ulaştırması
19. Taraflar, düzgün işleyen bir kara ulaştırmasının ikili ticari ilişkilerin daha da geliştirilmesindeki en önemli konulardan biri olduğunu ifade etmişlerdir.
20. Taraflar, iki ülke arasında 2 Haziran 2004 tarihlerinde Moğolistan’da imzalanan “Uluslararası Kara Ulaştırması Anlaşması”nın imzalanmasından duyduğu memnuniyeti not etmişlerdir.
Taraflar, Türkiye ve Moğolistan arasındaki “Uluslararası Kara Ulaştırması Anlaşmasının düzenlenmesi ve uygulanmasının koordine edilmesi ile görevli “Ortak Kara Ulaştırma Komisyonu”nun ilk toplantısının 22-24 Kasım 2004 tarihlerinde Türkiye’de gerçekleştirilmesinden duydukları memnuniyeti belirtmişlerdir.
Hava Ulaştırması
21. Taraflar, ikili ticari ve turizm faaliyetlerini daha da geliştirecek olan hava ulaştırmasının önemini vurgulamışlardır.
Bu itibarla Moğol tarafı, Türk Havayolları’ndan (THY) Ulanbator’a düzenli seferler yapmasını talep etmiştir. Türk tarafı, bu isteği THY’ye iletmeyi kabul etmiştir
Karşılıklı Ziyaretler
22. Taraflar, Türkiye ile Moğolistan arasında, ikili ticari ve ekonomik ilişkilerin daha da geliştirilmesine dönük iki ülkenin siyasi iradesini yansıtan üst düzey ziyaretlerin gerçekleştirilmiş olmasından duydukları memnuniyeti ifade etmişlerdir.
EKONOMİK VE TEKNİK İŞBİRLİĞİ
Ortak Girişimler
23. Taraflar Moğolistan’da sunulan yatırım imkanlarını gözden geçirmişler ve ikili ekonomik ve ticari ilişkilerin güçlendirilmesinde ortak girişimlerin ve yatırımların önemini kabul etmişlerdir.
24. Taraflar bu kapsamda, iki ülkenin iş çevrelerinin ortak girişimler şeklinde işbirliği yapma imkanlarını araştırmayı kararlaştırmışlardır.
• Madencilik, enerji ve doğal kaynaklar,
• Gıda Sanayi,
• Su sistemleri,
• Yün, kaşmir ve deri işleme,
• Telekomünikasyon,
• Turizm,
• Tekstil, hazır giyim ve makine,
• Dayanıklı tüketim malları,
• İnşaat malzemeleri.
Yatırımlar
25. Moğol tarafı Moğolistan’daki yatırım ortamını geliştirme konusunda Türk tarafının tecrübesinden yararlanma arzusunda olduğunu vurgulamış ve Türk tarafından, Moğolistan’daki uzmanlara bu alanda eğitim vermesini talep etmiştir.
Türk tarafı, bu öneriyi ilgili makamlarına iletmeyi kabul etmiştir.
Taraflar, her iki ülkede yürürlükte bulunan kanunlar ve düzenlemeler uyarınca, özellikle karşılıklı ilgi duyulan yatırım alanlarında ikili işbirliğini geliştirme hususunda anlaşmışlardır.
26. Taraflar, mevcut ticari ilişkilerin yoğunlaştırılmasına yönelik somut bir adım olarak Moğolistan’da Türk sanayii ürünleri için bir toptan satış merkez kurma imkanını araştırmayı kararlaştırmışlardır.
27. Moğol tarafı Türk tarafını, inşaat malzemeleri üretimi, boru tesisatı, ağaç ve süt ürünleri ile paketleme gibi sınai sektörleri alanında Moğolistan’da yatırım yapmaya davet etmiştir.
28. Taraflar, Moğolistan’daki deri sanayiinin geliştirilmesini teminen, Türk Eximbank tarafından finanse edilecek Moğolistan’da bir “Deri Organize Sanayi Bölgesi” kurma konusunda anlaşmışlardır.
Taraflaraynızamanda,gereklihukukivepratikprosedürlerin hızlandırılmasını ve “Deri Organize Sanayi Bölgesi”ne ilişkin yükümlülüklerinin bir an önce yerine getirilmesini teminen, ilgili makamlarını teşvik etmeyi kararlaştırmışlardır.
29. Taraflar, iki ülke arasında doğrudan yatırım ilişkilerinin kurulması için 2006 yılında Moğolistan’da gerçekleştirilecek “Yabancı Yatırımcılar Forumu”na katılmalarını teşvik etmek ve yatırım projelerini ve önerilerinin duyurularının dağıtımını yapmak için birlikte çalışmak konusunda mutabık kalmışlardır.
Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeler
30. Taraflar, ticaretin, yatırımın ve ilgili diğer faaliyetlerin geliştirilmesinde iki ülkenin küçük ve orta ölçekli işletmeleri arasındaki işbirliğinin önemini vurgulamıştır.
31. Türk tarafı, Türkiye Küçük ve Orta Ölçekli Sanayii Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı (KOSGEB)’in Moğol muhatapları, Moğolistan Sanayi ve Ticaret Bakanlığı’nın KOBİ ve Teknoloji Geliştirme Bölümü ve Moğol Ulusal Ticaret ve Sanayi Odaları (MNCII) ile aşağıda belirtilen alanlarda işbirliği yapmaya hazır olduğuna dikkat çekmiştir.
• Yatırım fırsatlarını artırmak için bilgi ve uzman değişimi,
• İkili ticari, yatırım ve diğer ilişkileri geliştirmek amacıyla bir “İş Eşleştirme Merkezleri” kurma çalışmaları yapmak,
• KOBİ’leri desteklemek için ortak programlar düzenlemek ve uygulamak,
• Karşılıklı ziyaretler düzenlemek,
• Yayınlar ve veri tabanı yoluyla bilgi değişimi,
• KOBİ’lerin rekabetçiliğini artırmak için en iyi örnekleri değiştirme,
• KOBİ’ler ve KOBİ’ler ile ilgili kuruluşlar arasındaki girişim bilincinin artırılması için ortak çalışmalar yürütmek,
• İki ülkede düzenlenecek fuarlar, seminerler ve çalıştaylar hakkında bilgi değişimi ve KOBİ’lerin fuarlara, seminerlere ve çalıştaylara katılmalarını teşvik etmek.
32. Taraflar aynı zamanda Moğol firmalara endüstriyel makine ve ekipman kiralanması ve onların teknolojik yeniliklerine yardım sağlanması için bir işbirliği mekanizması kurma imkanlarını araştırmayı kararlaştırmışlardır.
33. Taraflar, çok yönlü ilişkilere yol açacak ve küçük ve orta ölçekli işletmeler arasındaki işbirliği faaliyetlerini genişletecek bir “İşbirliği Protokolu” sonuçlandırmaya hazır olduklarını belirtmişlerdir.
Standardizasyon ve Metroloji
34. Taraflar, Türk Standartları Enstitüsü ile Moğol Standardizasyon ve Metroloji (MASM) arasındaki eğitim yardımı sağlama yoluyla devam eden mevcut işbirliğinden memnuniyet duyduklarını belirtmişler ve ilgili diğer kuruluşlarını işbirliklerini diğer alanlarda da yoğunlaştırmaları yönünde teşvik etmek konusunda anlaşmışlardır.
35. Türk tarafı, Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Enstitüsü (TÜBİTAK) Ulusal Metroloji Enstitüsü’nün MASM ile aşağıdaki alanlarda işbirliği yapmaya hazır olduğunu belirtmiştir:
• Metroloji alanında danışma ve teknik hizmetler sağlama,
• Referans standartlar oluşturulması ve ilgili kuruluşlara iletilmesi,
• Uzunluk, boyut, kütle, basınç, sıcaklık ve elektriksel metroloji alanlarında ikili karşılaştırma ölçümleri,
• Metroloji alanında MASM teknik personelinin eğitimi,
Moğol tarafı, metroloji alanında bir çerçeve işbirliği anlaşması imzalamayı teklif etmiştir.
Türk tarafı, öneriyi ilgili kuruluşuna iletmeyi taahhüt etmiştir.
Teknik İşbirliği
36. Taraflar, iki ülke arasındaki ikili ilişkilerin geliştirilmesine katkıda bulunmak amacıyla, TİKA’nın Moğolistan’daki faaliyetlerinden memnuniyet duymuşlardır.
Taraflar, 29 Nisan 2004 tarihinde sonuçlandırılan “Türk İşbirliği ve Kalkınma İdaresi’nin Faaliyetlerine İlişkin Anlaşma” çerçevesinde TİKA’nın gelecekteki faaliyetlerine gerekli yardımı sunmayı kararlaştırmışlardır.
Taraflar, Khar – Khorin ve OrkonyKhushuuTsaidam arasındaki yol inşaatı projesine ilişkin devam eden çalışmalardan duydukları memnuniyeti not etmişlerdir.
Tarım
37. Türk tarafı, Türkiye Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nın Moğol muhatabı ile aşağıdaki alanlarda işbirliği yapmaya hazır olduğunu ifade etmiştir:
• Fırıncılık, et işleme, süt ürünleri ve hayvancılık konusunda Moğol uzmanlara kısa süreli eğitim sağlanması ve Türk uzmanlarının Moğolistan’a gönderilmesi,
• Hububat, sebze, meyve ve yem bitkilerine ilişkin olarak ilgili kuruluşlar arasında direkt işbirliği bağlantısı kurulması,
• İhracat ve ithalat aşamasında gıda güvenliği ve kontrol konusunda görüş teatisinde bulunulması,
• Hayvan ve bitki sağlığı ile yem konusunda ortak projeler yürütülmesi ve bu alanlarda uzman, doküman ve yayın değişimi,
• “Tarım Yürütme Komitesi” kurulması ve iki ülke Tarım Bakanlıkları arasındaki İşbirliği Protokolu’nda belirtilen faaliyetlerin gerçek uygulamasının hızlandırılması ve başlatılmasını teminen Komitenin ilk toplantısının biran evvel gerçekleştirilmesi.
Jeoloji ve Madencilik
38. Taraflar, jeoloji ve madenciliğin iki ülke arasındaki muhtemel işbirliği alanlarından biri olduğunu teyit etmişlerdir.
Taraflar, 1 Eylül 2000 tarihinde başlatılan “Türk-Moğol Jeoloji ve Madencilik Ortak Projesi” çerçevesinde devam eden işbirliği hakkında görüş teatisinde bulunmuştur. Moğol tarafı, Türk tarafından bu projenin başarılı bir şekilde sonuçlanmasına yönelik çalışmasını yoğunlaştırmasını talep etmiştir.
Taraflar, madencilik ve jeoloji alanlarındaki ikili işbirliğinin geliştirilmesini teminen, gelecekte faaliyetlerine devam etmeleri için ilgili kuruluşlarını teşvik etmişlerdir.
Moğol tarafı, Türkiye Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü tarafından “Moğolistan Metalojen Haritası”nın bitirilmesini memnuniyetle not etmiştir.
Doğal Afetler ve İskan
39. Türk tarafı, iki ülkenin ilgili makamları arasında doğal afetler ve iskan alanında işbirliği başlatmayı önermiştir.
Türk tarafı, bu itibarla, bayındırlık, planlı kentleşme, altyapı faaliyetleri, köprü, viyadükler, deprem araştırma, deprem zararlarının azaltılması ile teknik personel ve bilgi değişimi alanlarında işbirliği başlatma ve geliştirme arzusunda olduğunu ifade etmiştir.
40. Moğol tarafı Türk tarafından, Moğol kurtarıcılara ve teknisyenlerine, hazırlık, önlem ve afet azaltılması alanlarında kısa ve uzun dönem eğitim programları düzenlemesini talep etmiştir.
Rekabet
41. Moğolistan gibi geçiş ekonomilerinde, piyasa ekonomisinin sağlamlaştırılmasında, adil bir ekonomik rekabet tesis etmenin öneminin bilinci ile Moğol tarafı, rekabet alanında Moğol uzmanlar için kısa ve uzun dönemli eğitimler düzenlenmesi, Türkiye tarafından verilecek teknik yardım çerçevesinde ortak projeler gerçekleştirilmesi ve yakın gelecekte ilgili kurumlar arasında bir “İşbirliği Protokolu” tesis etme yoluyla rekabet alanındaki işbirliğini geliştirme önerisinde bulunmuştur.
Meteoroloji
42. Türk tarafı ayrıca, Türkiye Devlet Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü’nün telekomünikasyon, bilgisayar, uzaktan algılama metodları ve hava tahmin modellerinin geliştirilmesi ile uzman eğitimi ve teknik personel değişimi konularında işbirliğine hazır olduğunu ifade etmiştir.
Sağlık
43. Türk tarafı sağlık sektörünün potansiyel işbirliği alanlarından biri olduğunu bildirmiş ve Türkiye Sağlık Bakanlığı’nın Moğol muhatabı ile takip eden alanlarda işbirliği başlatmaya hazır olduğunu ifade etmiştir.
• İlaç ve eczacılık alanında işbirliği başlatılması ve “Türkiye ile Moğolistan Arasında Sağlık Alanında İşbirliği Anlaşması”nın 4. maddesi gereğince resmi ve ticari ziyaretler gerçekleştirilmesi,
• Moğol sağlık personeline ana çocuk sağlığı ve çocuk sağlığı hizmetlerine ilişkin olarak neonatalresüsitasyon, emzirme, kızamık ve çocuk felci gibi çocuk sağlık hizmetleri alanında eğitim ve danışmanlık hizmeti verilmesi,
• Sağlık eğitimi ve kamu sağlığı alanında bilgi ve tecrübe değişimi ve kısa süreli kurslar verilmesi.
Sosyal Refah ve İş
44. Moğol tarafı sosyal refah ve iş sektörlerinin ikili işbirliğinde potansiyel yeni bir alan olarak değerlendirerek, hukuki reformlarda ortak projeler ve programlar düzenlenmesi ve yürütülmesi, emekli reformu ve kamu görevlilerinin sosyal refahı gibi somut işbirliği alanları belirlemek için ilgili Bakanlıkları arasında bir işbirliği anlaşması sonuçlandırma arzusunda olduğunu ifade etmiştir.
Türk tarafı bu öneriyi değerlendirmesi için ilgili Makamına iletmeyi kabul etmiştir.
Devlet Denetimi
45. Taraflar, inşaat sektöründeki belirli normlar ve standardlara uygun olarak denetim ve gözetim konusunda bilgi alışverişinde bulunmayı ve ilgili kuruluşları arasında bu alandaki işbirliğini desteklemeyi kararlaştırmışlardır.
46. Türk tarafı, çevre denetiminin geliştirilmesi, özellikle, kontrol ve deri işleme fabrikalarının kimyasal atıkların denetimi yoluyla işbirliği yapmaya hazır olduğunu ifade etmiştir.
Eğitim
47. Taraflar, eğitim alanındaki ciddi işbirliği imkanlarının öneminin altını çizmiş ve bu alandaki işbirliğini geliştirmek için ilgili kuruluşlarını teşvik etmiştir.
48. Türk tarafı, Moğol tarafının, Türk Hükümeti tarafından sağlanan Moğol burslar ile Türkiye’de eğitim gören Moğol lisans ve yüksek lisans öğrencilerinin aylık harçlıklarının artırılması isteğini ilgili Bakanlığına iletmeyi kararlaştırmıştır.
Turizm
49. Taraflar, “Ortak Turizm Komisyonu”nun birinci dönem toplantısını yakın bir zamanda gerçekleştirmeleri için ilgili Bakanlıklarına tavsiyede bulunulması ve özellikle turizmin gelişmesi, uzman değişimi ve işbirliği konularının müzakere edilmesi konusunda anlaşmışlardır.
50. Moğol tarafının talebi üzerine, Türk tarafı, Moğol turizm uzmanlarının eğitimi ile Orhun Nehri vadisi alanında bir turizm kompleksi tesis etmeye yönelik teknik yardım imkanlarını incelemeyi kararlaştırmıştır.
Müteahhitlik ve Müşavirlik Hizmetleri
51. Taraflar inşaat ve müteahhitlik ile müşavirlik hizmetlerinin ikili işbirliğinin gelecek vaad eden alanlarından biri olduğunu teyit etmişlerdir.
Türk tarafı, Türk müteahhitlerinin uluslararası deneyim ve tecrübelerine dikkat çekerek, Türk müteahhitlerinin Moğolistan’da açılacak ihalelere katılma arzularının altını çizmiştir.
52. Moğol tarafının daveti üzerine Türk tarafı, Moğolistan’da gerçekleştirilecek toplu konut projelerine ileri teknolojileri ile katılmaları için Türk inşaatçıları teşvik edeceğini kararlaştırmıştır.
53. Taraflar, inşaat malzemeleri (beton, tuğla, plastik borular v.s. gibi), boru tesisatı (seramik ürünler) ile inşaat makinesi ve ekipmanının basit ve küçük yedek parçalarını imal etmek için ortak küçük ve orta ölçekli fabrikalar kurma imkanlarını araştırmak konusunda mutabık kalmışlardır.
54. Türk tarafı, inşaat projelerinde hayati öneme sahip nitelikli iş gücünün hazırlanmasına yardım edilmesini teminen, “Moğol Mesleki Eğitim, Teknik ve Sınai Eğitim Merkezi”nin eğitim faaliyetlerini geliştirmek için teknik yardım vermeyi kararlaştırmıştır.
56. Taraflar, Moğolistan’da ortaklaşa kömür gazı güç istasyonu inşa etme imkanını araştırmak için ilgili kuruluşlarını teşvik etmek konusunda anlaşmışlardır.
57. Moğol tarafı, Moğolistan’ın dış şehir ve kasabalarında çadırlarda ve evlerde yaşayanlar için yenilenebilir enerjiden yararlanmaya yönelik ortak bir proje veya program hazırlama ve yürütmede işbirliği yapmayı önermiştir. Türk tarafı, bu öneriyi ilgili kuruluşuna iletmeyi taahhüt etmiştir.
Taraflar, Karma Ekonomik Komisyonu’nun Dördüncü Dönem Toplantısı’nın diplomatik kanallar aracılığıyla belirlenecek bir tarihte, Ankara’da yapılmasını kararlaştırmışlardır.
Ulanbator’da, 13 Mayıs 2005 tarihinde, İngilizce iki asıl nüsha olarak hazırlanmış ve imzalanmıştır.
TÜRKİYE CUMHURİYETİMOĞOLİSTAN HÜKÜMETİ
HÜKÜMETİ ADINAADINA
KÜRŞAD TÜZMENPUNTSAG TSAGAAN EĞİTİM,
DEVLET BAKANIBİLİM VE KÜLTÜR BAKANI
EK-I
TÜRK HEYETİ LİSTESİ
Sn. Kürşad TÜZMEN:Devlet Bakanı
Heyet Başkanı
Taner KARAKAŞ:Türkiye Cumhuriyeti Moğolistan Büyükelçisi
Mustafa MALAY:Aydın Valisi
Tevfik MENGÜ:Dış Ticaret Müsteşarlığı (DTM)
Anlaşmalar Genel Müdürü,
Teknik Heyet Başkanı
Ahmet KILIÇOĞLU:Genel Müdür
Türk EXIMBANK
İbrahim ŞENEL:Genel Müdür Yardımcısı,
DTM ihracat Genel Müdürlüğü
Bilal YEŞİLTAŞ:Genel Müdür Yardımcısı,
DTM Serbest Bölgeler Genel Müdürlüğü
Alev ARKAN:Genel Müdür Yardımcısı,
Türk EXIMBANK
Beratiye ÖNCÜ:Genel Sekreter,
İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi
Derviş ÖZTÜRK:Daire Başkanı,
DTM İhracat Genel Müdürlüğü
Bahri Can ÇALICIOĞLU:Daire Başkanı,
DTM Anlaşmalar Genel Müdürlüğü
Ender ÖNCÜ:Daire Başkanı,
DTM Anlaşmalar Genel Müdürlüğü
T. Bora ERDENGİ:Daire Başkanı,
AB ve Dış îlişkiler Genel Müdürlüğü,
Gümrük Müsteşarlığı
Ayşe SİNİRLİOĞLU:Daire Başkanı,
Dışişleri Bakanlığı
İsmet ÖZÇELİK:Müsteşarlık Müşaviri,
DTM
EK-II
MOĞOL HEYETİ LİSTESİ
P.TSAGAAN:Eğitim, Kültür ve Bilim Bakanı
P.KHALİUN:Moğolistan’ın Türkiye Büyükelçisi
S.DEMBEREL:Başkan
Moğol Ulusal Ticaret ve Sanayi Odası
YA. BATSUURİ:Dışişleri Bakanlığı (DB), Avrupa Dairesi Müdürü
D.BATSAİKHAN:DB, Avrupa Dairesi Baş Katibi,
Ortak Komite Sekreteri
T.PUREVDORJ:DB, Avrupa Dairesi III. Katibi
G.DAVAADORJ:Strateji Müdürü, Planlama ve
Gözetleme Dairesi
D.NERGUİ:Gıda ve Tarım Bakanlığı,
Politika Uygulaması Koordinasyon Dairesi Müdürü
I.KHANİMKHAN:Gıda ve Tarım Bakanlığı,
Uluslararası İşbirliği Şubesi
T.ENKHJARGAL:Gıda ve Tarım Bakanlığı,
Uluslararası İşbirliği Şubesi Memuru
T.SAMBASANCHİR:İnşaat ve Şehirsel Kalkınma Bakanlığı, Devlet Sekreteri
TS.BATBOLD: İnşaat ve Şehirsel Kalkınma Bakanlığı, Bakan Danışmanı
G.GALBADRAKH: İnşaat ve Şehirsel Kalkınma Bakanlığı Memuru
B.BAYANTUUL: İnşaat ve Şehirsel Kalkınma Bakanlığı, İnşaat,
Kamu Hizmeti Politikası ve Koordinasyon
Bölümü Kıdemli Memuru
D.SURENKHOR: Sanayi ve Ticaret Bakanlığı,
Devlet Sekreteri
P.NARANGUA: Sanayi ve Ticaret Bakanlığı,
Ticaret Politikası ve İşbirliği Dairesi Müdür Yardımcısı
SH.MUNGUNBAT: Sanayi ve Ticaret Bakanlığı,
Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeler Bölümü Başkanı
D.B.AMARJARGAL: Sanayi ve Ticaret Bakanlığı,
Ticaret Politikası ve İşbirliği Dairesi Görevlisi
G.TSOLMON: Sanayi ve Ticaret Bakanlığı,
Ticaret Politikası ve İşbirliği Dairesi Görevlisi
O.ERDENEBİLEG: Maliye Bakanlığı,
Kredi ve Yardım Politika Koordinasyonu Müdürü
L.NASANBUYAN: Maliye Bakanlığı,
Kredi ve Yardım Politika Koordinasyonu Kıdemli Memuru
SH.JARGALSAİKHAN: Sağlık Bakanlığı, Tıbbi Hizmet Bölümü Müdürü
M.ENKHTSOLMON: Sağlık Bakanlığı, Uluslararası İşbirliği Bölümü Memuru
A.GANBAATAR: Yakıt ve Enerji Bakanlığı,
Yakıt Politikası Dairesi Müdür Yardımcısı
S.TUGSBAYAR: Yakıt ve Enerji Bakanlığı,
Uluslararası İşbirliği Bölümü Memuru
CH.BATBAYAR: Yakıt ve Enerji Bakanlığı,
Enerji Politikası Dairesi Memuru
D.LKHAGVASUREN: Eğitim, Kültür ve Bilim Bakanlığı,
Uluslararası İşbirliği Bölümü Müdürü
G.ULZİİSAİKHAN: Yol, Ulaştırma ve Turizm Bakanlığı
Ekonomik İşbirliği Dairesi Müdürü
KH.GANTUMUR: Yol, Ulaştırma ve Turizm Bakanlığı
Yol Politikası Dairesi Müdürü
J.BATSUKH: Çevre Bakanlığı,
Ekonomik İşbirliği Dairesi Müdürü
S.ENKHTUVSHİN: Çevre Bakanlığı, Daire Müdürü
S.ERDEMBİLEG: Sosyal Refah ve İş Bakanlığı,
Uluslararası İşbirliği Müdürü
M.OYUNCHÎMEG: Moğol Ulusal Ticaret ve Sanayi Odası,
Dış İlişkiler ve İşbirliği Dairesi Müdürü
CH.BOLD: Moğol Ulusal Ticaret ve Sanayi Odası,
Politika Planlaması ve İşbirliği Dairesi Kıdemli Memuru
G.MUNKHBAYAR: Ulanbator Şehri Genel Müdürü
B.KHURENBAATAR: Haksız Rekabet Düzenleme Kurumu,
Müdür Yardımcısı
P.BAİGALMAA: Milli Standart Merkezi,
Uluslararası İşbirliği Dairesi Kıdemli Memuru
P.DASH: Devlet Acil Yönetimi Genel Dairesi,
Başkan
G.ZINAMYADAR: Devlet Gözetim Dairesi,
Başkan Yardımcısı
Bu Andlaşmanın İngilizce dilindeki metni 15/12/2006 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
