ÖZET: Başvuran, Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde sözleşmeli hemşire olarak görev yaparken, 2023 yılında kadroya geçiş işlemlerinin tamamlanmasının ardından Ankara’ya aile birliği mazeretiyle tayin talebinde bulunmuştur. Ancak, Sağlık Bakanlığı, başvuranın talebini, hemşire ihtiyacının İstanbul’da daha fazla olduğu gerekçesiyle reddetmiştir. Başvuran, ilgili mevzuatın kendisine tayin hakkı tanıdığını belirterek, Ankara’ya atanmasını talep etmiştir.

Sağlık Bakanlığı’nın cevabi yazısında, başvuranın 01.02.2022 tarihinde göreve başladığı ve 15.05.2023 tarihinde kadroya geçtiği, eşinin de aynı tarihte kadroya geçtiği ifade edilmiştir. Başvuranın tayin talebinin reddedilme sebebi, Ankara’daki hemşire doluluk oranının %87, İstanbul’daki doluluk oranının ise %76 olması olarak gösterilmiştir. Mevzuat gereği, sözleşmeli personelin tayin hakları, belirli şartlara bağlıdır ve başvuranın tayin talebinin bu şartları karşılamadığı sonucuna varılmıştır.

Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın talebinin reddi yönündeki öneriyi Kamu Başdenetçisi’ne sunmuş ve yapılan incelemeler sonucunda idarenin işlemlerinde hukuka aykırılık tespit edilmemiştir. Ancak, idarenin başvuru yollarını belirtmemesi nedeniyle iyi yönetim ilkelerine tam olarak uymadığı belirtilmiştir. Başvuran, bu ret kararına karşı yargı yoluna başvurma hakkına sahiptir.

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2024/2076-S.24.3289

BAŞVURU NO : 2023/14794

KARAR TARİHİ : 22.02.2024

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : SAĞLIK BAKANLIĞI

Başvuranın tayin talebi hakkındadır.

BAŞVURUNUN KONUSU :

BAŞVURU TARİHİ : 14.09.2023

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran ; Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesinde 01.02.2022 tarihinden itibaren 663 sayılı KHK’nın 45/A maddesinde belirtilen sözleşmeli sağlık personeli (hemşire) olarak görev yapmakta iken 7433 sayılı Kanun kapsamında kadroya geçiş işlemlerinin başladığı, 28.04.2023 tarihinde kadro işlemlerinin tamamlandığı ve 15.05.2023 tarihinde kadroya geçtiği, eşinin 17.10.2022 tarihinden itibaren Ankara Etlik Şehir Hastanesinde hemşire olarak görev yapmakta iken 15.05.2023 tarihinde kadroya geçtiğini, bulunduğu ilde bir yıl çalışanların aile birliği mazeretine dayalı yer değişikliği yapabileceğinin ilgili mevzuatta düzenlendiğini, 21.06.2023 tarihinde “Ankara İline aile birliğine bağlı yer değişikliği” talebini ihtiva eden dilekçesinin İdare tarafından 11.07.2023 tarihinde “aile birliğinin hemşire ihtiyacının daha fazla olduğu İstanbul’da sağlanması” gerektiği gerekçesiyle reddedildiğini,

1.1. 15/05/2023 tarihli ‘Atama’ konulu Bakanlık Makam Oluru ile gerek 7433 sayılı Kanunun yukarıda zikredilen amir hükümleri gerekse de 663 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 45/A maddesinde yer verilen düzenlemeler bir arada değerlendirildiğinde, sözleşmeli personel olarak görev yapmakta iken 28/04/2023 tarihinde memur kadrolarına ataması yapılan personelin; 663 sayılı Kanun Hükmünde

Kararnamenin 45/A maddesi uyarınca sözleşmeli pozisyonun vizeli olduğu birimde fiilen 3 (üç) yıl süreyle görev yaptığı sabit ise Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin 19 uncu maddesinde yer alan sağlık mazeretinden, 20 nci maddesinde yer alan aile birliği mazeretinden kaynaklı atanma taleplerinin mevzuatta aranılan diğer şartların yerine getirilmesi kaydıyla pdc ve standartın uygun olması halinde değerlendirilerek atama işlemlerinin yapılabilmesini, düzenlemekte olduğu, yani, 3 yıllık süre sadece sağlık mazereti yönünden aranmakta olup aile birliği mazereti yönünden mevzuatta aranan 1 (bir) yıllık şartın yerine getirilmesi aranmakta olduğunu,

ifade ederek Ankara iline tayininin yapılmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Sağlık Bakanlığı’nın 06.12.2023 tarihli cevabi yazısında; “Başvuran 663 sayılı Kanun Hükmünde

Kararname’nin 45/A maddesi kapsamında sözleşmeli hemşire olarak görev yapmakta iken 7433 sayılı

Devlet Memurları Kanunu ve Bazı Kanunlar ile 663 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname’de Değişiklik

Yapılmasına Dair Kanun kapsamında memur kadrosuna atamasının yapıldığı, 10.10.2023 tarihinde aile birliği mazeretine bağlı olarak Ankara İline tayin talebinde bulunduğu, başvuranın 01.02.2022 tarihinde göreve başlaması, eşinin Ankara İlinde hemşire olarak görev yapması, hemşire ünvanı için Ankara İlinde doluluk oranının %87 ve İstanbul İlinde %76 olması sebepleriyle ilgili mevzuata göre aile birliğinin hemşire ihtiyacının fazla olduğu, İstanbul İlinde sağlanması gerektiğinden talebinin olumsuz olarak değerlendirildiği, ifade edilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. “18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi dinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan

Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”,

4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında ; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,

5. 657 sayılı Kanunun Geçici 48 inci Maddesi’nin 6 ıncı fıkrasında: “Birinci fıkranın (a) ve (c) bentleri kapsamında memur kadrolarına atananlar, sözleşmeli personel olarak geçen süreler dahil olmak üzere dört yıl süreyle başka bir yere atanamazlar. Dört yıllık sürede, memur kadrosuna atanmadan önce tabi oldukları mevzuata göre yer değiştirme hakkına sahip olanların söz konusu mevzuatta yer alan süre, usul ve şartlarla görev yerleri değiştirilebilir.”,

6. 02.11.2011 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Sağlık Alanında Bazı Düzenlemeler Hakkında

Kanun Hükmünde Kararname’nin “Sözleşmeli Sağlık Personeli İstihdamı” başlıklı 45/A

Maddesinin 3 üncü fıkrasında: “Bu madde uyarınca atanan sözleşmeli sağlık personeli üç yıl süreyle başka bir yere atanamaz. Aile birliği mazeretine bağlı yer değiştirmelerde bu madde uyarınca istihdam edilen personelin eşi bu personele tabidir. Ancak sözleşmeli sağlık personelinin bulunduğu ilde bir yıl görev yapması ve vizeli pozisyon bulunması durumunda; eşlerin her ikisinin de Bakanlık ve bağlı kuruluşlarında sözleşmeli veya eşlerden birinin sözleşmeli, diğerinin Bakanlık ve bağlı kuruluşlarında veya diğer bir kamu kurum veya kuruluşunda kadrolu statüde istihdam ediliyor olması halinde hizmet ihtiyacının daha fazla

”, olduğu yere atamaları yapılabilir.

7. 10.07.2018 tarihli 663 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 45/A maddesine Tabi Sözleşmeli

Sağlık Personelin Aile Birliği Mazeretine Bağlı Yer Değiştirmesine İlişkin Usul ve Esasların 4 üncü maddesinin;

7.1. 2 inci fıkrasında ‘’Sözleşmeli sağlık personelinin aile birliği mazeretine bağlı yer değişikliği talebinde bulunabilmesi için bulunduğu ilde bir yıl görev yapmış olması ve eşinin görev yaptığı ilde aynı unvan ve niteliği haiz boş pozisyon ilan edilmiş olması şarttır’’,

7.2. 3 üncü fıkrasında ‘’Aile birliği mazeretine bağlı yer değişikliği için boş pozisyonlar, başvuru usul ve esasları her yıl ocak ve temmuz aylarında Bakanlıkça tespit ve ilan edilir. İlan edilen boş pozisyon sayısından daha fazla başvuru olması halinde, bu pozisyonlara kura ile yerleştirme yapılır.’’

Hükümleri yer almaktadır.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme

9. Başvuran; kendisi ve eşinin sözleşmeli hemşire olarak görev yapmakta iken 2023 yılında kadroya geçtiklerini akabinde Ankara İline aile birliği mazeretine bağlı olarak tayin başvurusunda bulunduğu ancak tayin başvurusunun reddedildiğini ifade ederek Ankara İline tayininin yapılmasını talep etmektedir.

10. Somut olayda; başvuran Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesinde 01.02.2022 tarihinden itibaren sözleşmeli sağlık personeli (hemşire) olarak görev yapmakta iken 15.05.2023 tarihinde kadroya geçtiği, eşinin 17.10.2022 tarihinden itibaren Ankara Etlik Şehir Hastanesinde hemşire olarak görev yapmakta iken

15.05.2023 tarihinde kadroya geçtiği, başvuran 21.06.2023 akabinde 10.10.2023 tarihinde “Ankara İline

Aile birliğine bağlı yer değişikliği” talebi”ni ihtiva eden dilekçesinin İdare tarafından 11.07.2023 tarihinde

“Ankara ilinde hemşire doluluk oranı (%88) ve İstanbul ilinde hemşire doluluk oranı (%82) olması nedeniyle aile birliğinin hemşire ihtiyacının daha fazla olduğu İstanbul’da sağlanması” gerektiği gerekçesiyle reddedildiği anlaşılmıştır.

11. Yapılan mevzuat değerlendirmesinde; 657 sayılı Kanuna göre sözleşmeli statüde görev yapmakta iken memur kadrosuna atananlar, sözleşmeli personel olarak geçen süreler dahil dört sene başka bir yere atanamadıkları ancak dört yıllık sürede, memur kadrosuna atanmadan önce tabi oldukları mevzuata göre yer değiştirme hakkına sahip olanların söz konusu mevzuatta yer alan süre, usul ve şartlarla görev yerleri değiştirilebildikleri, diğer taraftan, Sağlık Alanında Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde

Kararname’nin 45/A maddesine göre ise Bakanlık ve bağlı kuruluşlarında sağlık personelinin bulunduğu ilde bir yıl görev yapması ve vizeli pozisyon bulunması ile eşlerin her ikisinin de Bakanlık ve bağlı kuruluşlarında sözleşmeli olarak görev yapması durumunda hizmet ihtiyacının daha fazla olduğu yere atamaları yapılabildiği, anlaşılmıştır.

12. Başvuran 01.02.2022 tarihinde Sağlık Bakanlığı’nda sözleşmeli personel olarak görev yapmaya başlamıştır. 1 senelik çalışma süresini doldurarak 15.05.2023 tarihinde kadroya geçmiştir. Başvuranın eşi ise Sağlık Bakanlığı’nda sözleşmeli personel olarak görev yapmakta iken 15.05.2023 tarihinde kadroya geçtiği, yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerinde açık olarak belirtildiği üzere sözleşmeli pozisyonda görev yapmakta iken kadroya geçen personellerin sözleşmede geçen süreleri dahil 4 sene boyunca tayin haklarının bulunmadığı ancak sözleşmeli statüde tayin hakları varsa bu haklarının saklı olduğu, başvuranın

01.02.2022 tarihinde göreve başladığı göz önünde bulundurulduğunda bahse konu 4 sene şartını taşımadığı,

ancak başvuranın sözleşmeli statüde 1 yıl görev yapması ve eşinin de Bakanlık’ta görev yapması nedeniyle sözleşmeli statüde durumu için tayin hakkının bulunduğu, ilgili mevzuatta bu gibi durumlarda, hizmet

ihtiyacının daha fazla olduğu yere atamaların yapılabildiği öngörüldüğü, başvurana gönderilen cevabi yazıda, Ankara ilinde hemşire doluluk oranı (%88) ve İstanbul ilinde hemşire doluluk oranı (%81)

olduğunun belirtildiği yani İstanbul İlinde hemşire ihtiyacının daha çok olduğu, bu bağlamda başvuranın

Ankara İli’ne tayin imkanı bulunmadığı,

13. Hususları göz önünde bulundurulduğunda, İdare’nin ilgili işlemlerinde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilememiştir.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

14. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ayrıca idarenin; başvuranla ilgili işlemlerinde

“kanunlara uygunluk”, “hesap verilebilirlik”, “şeffaflık”, “kararların gerekçeli olması” ilkelerine uygun davrandığı, ancak işleme karşı başvuru yollarını belirtmemesi nedeniyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

15. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup İstanbul İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;

Kararın BAŞVURANA ve SAĞLIK BAKANLIĞINA tebliğine,

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi