|
ÖZET: Başvuran, 28.11.2023 tarihinde Manisa İl Sağlık Müdürlüğü’ne, Devlet Hastanesi’nde Sağlık Bakım Hizmetleri Müdürü olarak görevlendirilme talebinde bulunmuştur. Vekili aracılığıyla yapılan başvuruda, başvuranın hem lisans hem de iki yüksek lisans programından mezun olduğu, ayrıca süpervizör hemşirelik deneyiminin bulunduğu belirtilmiştir. Ancak, başvurusu reddedilmiş ve bu pozisyona atanan kişinin yalnızca Sağlık Meslek Lisesi mezunu olduğu ifade edilmiştir. Başvuran, Hemşirelik Kanunu’nun 9. maddesine dayanarak, kendisinin öncelik hakkı bulunduğunu savunmaktadır.
Manisa Valiliği İl Sağlık Müdürlüğü, başvurunun reddine dair gerekçelerini açıklamıştır. Müdür pozisyonuna atama yapılabilmesi için en az lisans mezuniyeti şartının yeterli olduğu, başvuranın bu şartı sağladığı ancak atanan kişinin de gerekli mezuniyete sahip olduğu belirtilmiştir. Bu nedenle, başvuranın talebinin hukuken geçerli bir dayanağı olmadığı sonucuna varılmıştır. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın talebinin reddi yönünde öneride bulunmuş ve idarenin işlemlerinin hukuka uygun olduğunu tespit etmiştir. İyi yönetim ilkeleri açısından, idarenin başvuru sahibine bilgi ve belgeleri zamanında ilettiği, ancak başvuru yollarını belirtmediği için bu ilkeye tam olarak uymadığı sonucuna varılmıştır. Başvuran, bu ret kararına karşı yargı yoluna başvurabilecektir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/5868-S.24.9220
BAŞVURU NO : 2024/2459
KARAR TARİHİ : 30.05.2024
RET KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ : ,TCKN:
Adres:
MANİSA İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUYA KONU İDARE :
BAŞVURUNUN KONUSU : Sağlık Bakım Hizmetleri Müdürü olarak görevlendirilme talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 14.02.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran adına vekili özetle, başvuranın 28.11.2023 tarihinde ilgili İdareye
başvurarak Devlet Hastanesine Sağlık Bakım Hizmetleri Müdürü olarak görevlendirilme talebinde bulunduğunu, lisans eğitiminin yanında Sağlık Yönetimi ve Hemşirelikte Yönetim olmak üzere 2 ayrı yüksek lisans programından mezun olması ve süpervizör (gözetmen) hemşirelik geçmişi bulunmasına rağmen söz konusu göreve Sağlık Meslek Lisesi Hemşirelik Bölümü mezunu Hemşire atandığını, söz konusu personelin sağlık ile ilgili bir bölümden lisans mezuniyetinin bulunmadığını, Hemşirelik Kanunu’nun 9 uncu maddesinde yer alan “Hemşirelikle ilgili yönetim görevlerinde lisans ve lisansüstü eğitime sahip hemşirelerin rüçhan hakları vardır” hükmü gereğince başvuranın öncelik hakkı bulunduğunu belirterek, Sağlık Bakım Hizmetleri Müdürü kadrosuna atanmayı talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kurumumuzun bilgi/belge isteme yazısına istinaden, Manisa Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün
14.03.2024 tarih ve E- – – sayılı yazısında;
2.1) Bakanlığa bağlı hastanelerde yöneticilerin, 663 sayılı KHK’nın 42. maddesi kapsamında bakanlık
tarafından değerlendirilerek, uygun görülen kişiler ile belirli bir süreyi kapsayan dönem için sözleşme imzalandığı, bu minvalde 663 Sayılı KHK ve Sağlık Bakanlığı Taşra Teşkilatı Kadro
Standartları İle Çalışma Usul ve Esaslarına Dair Yönerge kapsamında belirtilen şartları taşıdığından, Bakanlık Makamının 03.01.2024 tarih ve sayılı kararı ve yapılan sözleşme ile Sağlık Bakım
Hizmetleri Müdürü olarak Devlet Hastanesine görevlendirilmesinin 03.01.2024-14.07.2026 tarihleri arasında uygun görüldüğünden başvuranın talebi hakkında herhangi bir işlem tesis edilemeyeceği,
2.2) Sağlık Bakım Hizmetleri Müdürü olarak görevlendirilmesi yapılan
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının 02.08.2020 tarih ve sayılı Mezun
Belgesi ile İstanbul Üniversitesi/Açık Ve Uzaktan Eğitim Fakültesi/Acil Yardım Ve Afet Yönetimi (Sağlık
Lisans Tamamlama) bölümünden 10.07.2020 tarihinde mezun olduğu, bu nedenle mezkûr hükümler doğrultusunda asgari düzey olan Lisans Mezuniyeti şartını taşıdığından başvuranın bu bağlamda önceliği bulunmadığı, İfade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 18/10/1982 tarihli ve 2709 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve
kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesi;
“Vatandaşlar ve karşılıklılık esası gözetilmek kaydıyla Türkiye’de ikamet eden yabancılar kendileriyle veya kamu ile ilgili dilek ve şikâyetleri hakkında, yetkili makamlara ve Türkiye Büyük Millet Meclisine yazı ile başvurma hakkına sahiptir… Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin
“ işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.
4) 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi”
başlıklı 5 inci maddesi;
“Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5) 25/02/1954 tarihli ve 6283 sayılı Hemşirelik Kanununun 9 uncu maddesi;
“Hemşirelikle ilgili yönetim görevlerinde lisans ve lisansüstü eğitime sahip hemşirelerin rüçhan hakları vardır.”
6) 663 sayılı Sağlık Alanında Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kanun Hükmünde
Kararnamenin “Atama, personelin niteliği ve mali haklar” başlıklı 42 inci maddesinin üçüncü fıkrası;
“(3) Ekli (II) sayılı cetvelde belirtilen pozisyonlardaki sözleşmeli personelde, en az lisans eğitimi veren yükseköğretim kurumlarından mezun olma şartı ve 657 sayılı Kanunun 48 inci maddesinde sayılan genel şartlar aranır.”
7) 08/03/2010 tarihli ve 25715 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Hemşirelik Yönetmeliğinin
“Başhemşire” başlıklı 9 uncu maddesi;
“(1) Başhemşire olabilmek için hemşirelikte en az lisans eğitimine sahip olmak gerekir. Ancak kurum/kuruluşta, hemşirelikte lisans eğitimine sahip hemşire bulunmaması halinde diğer hemşirelerden de görevlendirme yapılabilir.”
8) Sağlık Bakanlığı Taşra Teşkilatı Kadro Standartları İle Çalışma Usul ve Esaslarına Dair
Yönergenin “Sağlık bakım hizmetleri müdürü” başlıklı 15 inci maddesinin birinci fıkrası, “(1) Sağlık bakım hizmetleri: sağlık tesisine başvuran hastaların kabulünden ayrılış işlemleri tamamlanana kadar geçen süre içerisinde, müdavi hekimin teşhis, tedavi ve rehabilitasyon hususlarındaki direktifleri dikkate alınarak hasta ve çalışan hakları, güvenliği ile memnuniyeti ilkeleri çerçevesinde sunulan hizmetler ile hastanın nakli, sosyal destek sağlanması, hizmete erişiminin kolaylaştırılmasını sağlamaya yönelik sunulan hizmetlerin bütünüdür.”
Hükmünü amirdir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9) Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi
yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
10) 1 numaralı paragrafta açıklandığı üzere başvuran; lisans eğitiminin yanında yüksek lisans eğitiminin de
olması nedeniyle öncelik hakkının bulunduğunu belirterek, sağlık bakım hizmetleri müdürü olarak görevlendirilmeyi talep etmektedir.
11) Konuyla ilgili mevzuat hükümleri incelendiğinde, 663 sayılı Sağlık Alanında Bazı Düzenlemeler
Hakkında Kanun Hükmünde Kanun Hükmünde Kararnamenin “Atama, personelin niteliği ve mali haklar” başlıklı 42 inci maddesinin üçüncü fıkrası gereğince müdür pozisyonunda sözleşmeli personel kadrosuna atama yapılabilmesi için en az lisans eğitimi veren yükseköğretim kurumlarından mezun olma şartı ve 657 sayılı Kanunun 48 inci maddesinde sayılan genel şartların arandığı, 6283 sayılı Hemşirelik Kanunu’nun 9 uncu maddesinde ise hemşirelikle ilgili yönetim görevlerinde lisans ve lisansüstü eğitime sahip hemşirelerin öncelik hakkı bulunduğu görülmektedir.
12) Yukarıdan bu yana tüm açıklananlar, mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte
değerlendirildiğinde; Hemşirelik Kanunu’nun 9 uncu maddesinde “Hemşirelikle ilgili yönetim görevlerinde lisans ve lisansüstü eğitime sahip hemşirelerin rüçhan hakları vardır.” denilmekle birlikte lisans ve lisansüstü eğitim alan hemşireler arasında bir öncelik sırlamasına gidilmediği, bu minvalde sağlık bakım hizmetleri müdürü olarak görevlendirilmek için en az lisans eğitimi veren yükseköğretim kurumlarından mezun olma şartını sağlamanın yeterli olduğu, sağlık alanlarında 4 yıllık fakülteden mezun olan hemşirelerin söz konusu kadroya başvuru yapabileceği, bu bakımdan başvuruya konu Hastanede
Sağlık Bakım Hizmetleri Müdürü olarak görevlendirilmesi yapılan Yükseköğretim
Kurulu Başkanlığının 02.08.2020 tarih ve sayılı Mezun Belgesi ile İstanbul
Üniversitesi/Açık ve Uzaktan Eğitim Fakültesi/Acil Yardım ve Afet Yönetimi (Sağlık Lisans Tamamlama)
bölümünden 10.07.2020 tarihinde mezun olması hasebiyle mezkûr hükümler doğrultusunda asgari düzey olan lisans mezuniyeti şartını taşıdığı, Danıştay kararlarında da belirtildiği üzere, boş bulunan bir kadroya kamu yararı ve hizmet gereklerini gözeterek en uygun kişiyi atama konusunda, gerekli nitelikleri taşıyanlar arasından tercihte bulunma hak ve yetkisine sahip olan idarenin, bu yetkisini belirli bir kişi lehine kullanmaya yargı kararı ile zorlanamayacağı gibi; bu husustaki yargısal denetimde, işlemin diğer unsurları yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı sürece, anılan kadroya atanma koşullarını taşıyan iki kişi arasından birinin niteliklerinin daha iyi olduğu gerekçesiyle idarenin takdir yetkisini kaldırarak bu kişinin atanması sonucunu doğuracak şekilde iptal kararı verilemediği (Danıştay 5. Dairesinin 10/02/2009 tarihli ve
E.2007/2093 ve K.2009/502 sayılı kararı), özetle herhangi bir hukuka aykırılık tespit edinmediği müddetçe idareyi belirli bir kişiyi ataması yönünde hukuken zorlamanın mümkün olmadığı anlaşıldığından, başvuranın sağlık bakım hizmetleri müdürü olarak görevlendirilme talebinin reddedilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
13) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikâyet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması”, “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ve “makul sürede karar verme” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
14) 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin birinci
fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa)
dava açma süresinden kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Manisa İdare
Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın BAŞVURANA ve MANİSA İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi