|
ÖZET: Başvuran, Tekirdağ Büyükşehir Belediyesi’nde mühendis olarak çalışmakta ve unvan değişikliği sınavına katılma talebinde bulunmuştur. 2008 yılında Teknik Eğitim Fakültesi Öğretmenliği, 2018 yılında ise Mühendislik bölümünden mezun olan başvuran, 2011 yılında belediyeye memur olarak atanmış ve 2014 yılında Tekirdağ Büyükşehir Belediyesi’ne geçiş yapmıştır. 2024 yılı için duyurulan unvan değişikliği sınavına başvurmuş, ancak başvurusu, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 74 ve 76. maddelerine dayanarak reddedilmiştir. Başvuran, itirazında, unvan değişikliği sınavına katılma hakkının kendisine tanınmasını talep etmektedir.
Tekirdağ Büyükşehir Belediyesi, başvuranın 657 sayılı Kanun’un 76. maddesi gereğince kazanılmış hak aylık derecelerinin en fazla üç derece altına atanabileceğini belirterek başvuruyu reddetmiştir. Ancak, ilgili yönetmeliklerde, kazanılmış hak aylık derecesinin altındaki kadrolara başvuru için belirli bir sınırlama öngörülmemektedir. Ayrıca, belediye meclisinin kadro değişiklikleri yapma yetkisi bulunmaktadır. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın talebinin kabul edilmesi gerektiği yönünde tavsiyede bulunmuş ve unvan değişikliği sınavına katılma başvurusunun reddedilmesinin hukuka aykırı olduğunu değerlendirmiştir. Sonuç olarak, Tekirdağ Büyükşehir Belediyesi’ne, başvuranın unvan değişikliği sınavına katılma başvurusunun reddedilmesi işleminin geri alınması ve mağduriyetinin giderilmesi hususunda tavsiyede bulunulmuştur. Belediyenin, bu karar doğrultusunda 30 gün içinde işlem tesis etmesi gerekmektedir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/6407-S.24.10063
BAŞVURU NO : 2024/3152
KARAR TARİHİ : 12.06.2024
TAVSİYE KARARI
,TCKN:
BAŞVURUYA KONU İDARE : TEKİRDAĞ BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI
Başvuranın, unvan değişikliği sınavı başvurusunun kabul edilmesi talebi
BAŞVURUNUN KONUSU :
hk.
BAŞVURU TARİHİ : 29.02.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran, Tekirdağ Büyükşehir Belediyesinde olarak Başkanlığında çalışmakta olduğunu, 2008 yılında
Teknik Eğitim Fakültesi Öğretmenliği, 2018 yılında ise Mühendisliği bölümünden mezun olduğunu, 2011 yılında, Belediyesine memur olarak atandığını, 2014 yılında, 6360 sayılı Kanun kapsamında Tekirdağ Büyükşehir Belediyesine naklinin yapıldığını, Tekirdağ Büyükşehir Belediyesi tarafından 2024 yılı için Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği sınavı yapılacağının 13.01.2024 tarihinde kurum internet sayfası üzerinden ilan edildiğini, akabinde, unvan değişikliği sınavı kapsamında bulunan mühendis kadrosu için 16.01.2024 tarihli dilekçesi ile başvuruda bulunduğunu, Kurum tarafından 6. dereceli
3 adet mühendis kadrosu için ilana çıkıldığını, ancak, 6. dereceli 3 adet mühendis kadrosunun, kurumda çalışan
personellerin eğitim durumları, bulundukları kadro ve dereceleri dikkate alınmadan, Görevde Yükselme ve
Unvan Değişikliği Sınavı Yönetmeliğinin 1. maddesindeki kariyer ve liyakat ilkeleri çerçevesinde belirlenmediğini, 14.02.2024 tarihinde Büyükşehir Belediyesinin internet sayfasında yayımlanan sınav başvuru değerlendirme sonuçlarında,“657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 74 ve 76’ncı maddesinde yazılı şartları taşımamaktadır.” gerekçesiyle sınava katılma başvurusunun reddedildiğini, 15.02.2024 tarihinde, “657 sayılı Kanununun 74. maddesinin “nakil atamalarında”, 76. Maddesinin “kurum içi naklen atamalarda” uygulandığı, “mühendis” kadrosuna atanmanın ise, Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Sınavı
Yönetmeliği kapsamında olduğu” şeklinde itirazda bulunduğunu iddia ederek, unvan değişikliği sınavı başvurusunun kabul edilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkındaki bilgi ve belge talep yazımıza istinaden Tekirdağ Büyükşehir
Belediye Başkanlığı tarafından gönderilen 12/03/2024 tarih ve E. sayılı cevabi yazıda;
2.1. Başvuranın, 3’üncü dereceli kadrosunda 2’nci derecenin 1’inci kademesinde istihdam edildiği,
2.2. Başvuranın kazanılmış hak aylığının 2’nci derecenin 1’inci kademesinde bulunduğu, başvurusunun, 657 sayılı Kanunun 76’ncı maddesi uyarınca, Bakanlık görüşüne istinaden reddedildiği,
2.3. Kadroların belirlenmesi aşamasında; üst öğrenimin bitirilmesi nedeniyle zam ve tazminat ödenen personelin tespitinin yapıldığı, Belediye birimlerinin personel taleplerinin gözden geçirildiği, 7433 sayılı
Kanun gereğince kadroya geçirilen sözleşmeli personelin 657 sayılı Kanun’un 36/C-1 maddesi kapsamında değerlendirilecek hizmetleri ve yıl içinde terfi edecek personelin durumu ile norm kadro imkânlarının göz
/
önünde bulundurulduğu, ilanı yapılan 3 mühendis kadrosu için 9 personelin başvuruda bulunduğu, 5 personelin başvurusu kabul edilmekle birlikte 4 kişinin başvurusu ise reddedildiği, ancak, Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik ile kazanılmış hak aylık derecesinin altındaki kadrolara başvuracaklar için bir belirleme veya sınırlama yapılmadığı, dolayısıyla, Belediye tarafından, mezkûr Yönetmelik bağlamında ilgilinin 6. dereceli mühendis kadrosuna başvurması yönünde bir engel bulunmadığının değerlendirildiği,
2.4. Görevde yükselme ve unvan değişikliği suretiyle yapılacak atamalarda 657 sayılı Kanunun 76’ncı maddesinin uygulanmasının mağduriyete neden olacağının Belediye tarafından da kabul edildiği, bu kapsamda, Belediye tarafından Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel
Müdürlüğüne görüş sorulduğu, gelen cevabi yazıda ise “… üst norm olan 657 sayılı Kanunun mezkûr maddesinde personelin kendi istekleri olsa bile kazanılmış hak aylık derecelerinin en fazla üç derece altına atanabilecekleri amir hükümdür.” Denilmek suretiyle görüş bildirildiği,
2.5. Şikâyet konusu talebe ilişkin olarak başvuran veya diğer ilgililer tarafından yargı organlarında açılmış/sonuçlanmış bir dava bulunmadığı,
2.6. Bakanlık görüşünde, görevde yükselme ve unvan değişikliği yönetmeliği ile kazanılmış hak aylık derecesinin altındaki kadrolara başvuracaklar için bir belirleme yapılmamakla birlikte üst norm olan 657 sayılı
Kanun’un 76. maddesine göre, personellerin kendi istekleri olsa bile kazanılmış hak aylık derecelerinin en fazla 3 derece altına atanabileceklerinin amir hüküm olduğu belirtilerek başvurularda mezkûr Kanun’un 76.
maddenin gözetilmesi gerektiği değerlendirmesinin yapıldığı, ancak ilgili madde hükmüne göre “kazanılmış hak derecelerinden aşağı derecelere atananların aylık derece ve kademeleri genel hükümlere göre tespit edilmekle beraber, atandıkları bu derecelerde geçirdikleri süreler (kesenek ve karşılık farklarının kendileri tarafından her ay T.C. Emekli Sandığına gönderilmesini kabul etmeleri şartıyla) emeklilik yönünden eski derecelerinde değerlendirilir.” denildiğinden atanmayı müteakip farklı bir mağduriyetin ortaya çıktığı, zira bu durumda bulunan personelin kesenek ve karşılık farklarının kendileri tarafından her ay T.C. Emekli Sandığına gönderilmesini kabul etmeleri şartıyla emeklilik yönünden eski derecelerinde değerlendirileceği belirtilmekte ise de ne kadar süreyle bu külfete katlanılacağı konusunda bir süre sınırlaması getirilmediği, öte yandan herhangi bir personelin, başvuru tarihinin son günü itibariyle kazanılmış hak aylık derecesinin 2. derecenin 3.
kademesinde bulunduğu varsayılarak, ilan edilen 5. dereceli kadroya başvurusu kabul edilmiş olsa bile yıl içinde yapılacak terfi sonrasında kazanılmış hak aylığı 1. derecenin 1. kademesine geleceğinden 76. madde kapsamında yine atanamayacağı, bu bağlamda, Belediye tarafından, görevde yükselme ve unvan değişikliği suretiyle atanacaklarda ileri derecelerde bulunanların daha alt dereceli kadrolara yaptıkları başvuruların kabul edilmesinin uygun olacağının değerlendirildiği, ilgili Yönetmeliğin 17. maddesinde, atanmaya hak kazanan personelin başarı sıralaması listesinin kesinleşmesini müteakip en geç bir ay içinde atanacağı hüküm altına alındığından, bir aylık süre içinde meclis kararıyla, atanılacak kadronun ilgililerin müktesebine uygun hale getirildikten sonra atamasının yapılması yönünde yeni bir görüş verildiği takdirde başvuran ve bu durumdaki birçok personelin görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavına girmesinin önündeki engelin de kalkmış olacağı,
ifade edilmiştir.
3. Başvuru konusu hakkında görüş talebi içeren yazımıza istinaden Cumhurbaşkanlığı İdari İşler
Başkanlığı Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 27/05/2024 tarih ve E.
sayılı cevabi yazıda, “Bilindiği üzere, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun
“Derece yükselmesinin usul ve şartları” başlıklı 68 inci maddesinde ” … B) Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfı ile Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı hariç, sınıfların 1, 2, 3 ve 4 üncü derecelerindeki kadrolarına, derece yükselmesindeki süre kaydı aranmaksızın, atanmasındaki usule göre daha aşağıdaki derecelerden atama yapılabilir.
Ancak, bu şekilde bir atamanın yapılabilmesi için ilgilinin; a) 1 inci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300 ve daha yukarıda olanlar için en az 12 yıl, b) 1 inci ve 2 nci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300’den az olanlar için en az 10 yıl, c) 3 üncü ve 4 üncü dereceli kadrolar için en az 8 yıl, hizmetinin bulunması ve yükseköğrenim görmüş olması şarttır. …” hükmü, “Bir sınıftan başka bir sınıfa geçme” başlıklı 71 inci maddesinde “Memurların eşit dereceler arasında veya derece yükselmesi suretiyle sınıf değiştirmeleri caizdir. Bu şekilde sınıf değiştireceklerin geçecekleri sınıf ve görev için bu Kanunda, kuruluş kanunlarında veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde belirtilen niteliklere sahip olmaları şarttır.
Bu durumda sınıfları değişenlerin eski sınıflarının derecesinde elde ettikleri kademelerde geçirdikleri süreler yeni sınıflardaki derecelerinde dikkate alınır. Kurumlar, memurlarını meslekleri ile ilgili sınıftan genel idare
/
hizmetleri sınıfına veya genel idare hizmetleri sınıfından meslekleri ile ilgili sınıfa, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle atayabilirler. …” hükmü ile “Memurların kurumlarınca görevlerinin ve yerlerinin değiştirilmesi” başlıklı 76 ncı maddesinde “… Memurlar istekleri ile, kurumlarında kazanılmış hak derecelerinin en çok üç derece altında aynı veya başka yerlerdeki kadrolara atanabilirler. …
” hükmü bulunmaktadır.
Ayrıca, Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel
Yönetmeliğin “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde bu Yönetmeliğin, özel kanunlardaki düzenlemeler saklı kalmak kaydıyla; 190 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (I) ve (III)
sayılı cetvellerde yer alan kadrolarda, il özel idareleri ve belediyeler ile bunların kurdukları birlik, müessese ve işletmelere ait memur kadrolarında, düzenleyici ve denetleyici kurumlara ait memur kadrolarında, özelleştirme kapsam ve programında bulunan kuruluşlar da dâhil olmak üzere kamu iktisadi teşebbüsleri ve bağlı ortaklıklarına ait memur kadroları ile sözleşmeli personel pozisyonlarında istihdam edilen personelin, müdür ve daha alt görevlere görevde yükselme mahiyetindeki asaleten atamaları ile en az ortaöğretim düzeyinde mesleki veya teknik eğitim sonucu ihraz edilen unvanlara ilişkin unvan değişikliği mahiyetindeki asaleten atamaları hakkında uygulanacağı hükme bağlanmıştır.
Anılan Genel Yönetmeliğin “Görevde Yükselme Yönetmelikleri” başlıklı 15 inci maddesinde “Belediyeler ve bunların kurdukları birlik, müessese ve işletmeler ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlardaki personel için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, … bu Yönetmeliğin kapsamına giren görevlere atanacaklarda aranacak şartları ve yapılacak sınavlara ilişkin usul ve esaslar ile diğer hususları … bu Yönetmeliğe aykırı olmamak üzere çıkaracakları yönetmelikle düzenler.” hükmü bulunmaktadır.
Bahsi geçen Genel Yönetmelik hükümlerine dayanılarak hazırlanan Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli
İdare Birlikleri Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğinin “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin amacı; kamu kaynaklarının etkili ve verimli kullanılması, yerel hizmetlerin dengeli dağılımının temin edilmesi, belediyeler tarafından sunulan hizmetlerde kalitenin artırılması, ihtiyaç duyulan nitelik, unvan ve sayıda personel istihdamının sağlanmasıdır. ” hükmünü amir olup “Görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi kadrolar” başlıklı 5 inci maddesinin ikinci fıkrasında unvan değişikliğine tabi kadrolar arasında mühendis unvanlı kadroya yer verilmiş; “Unvan değişikliği sınavına tabi olan kadrolara atanacaklarda aranacak genel şartlar” başlıklı 8 inci maddesinde “(1) Unvan değişikliği
suretiyle atanacaklarda aşağıdaki genel şartlar aranır:
a) Unvan değişikliği sınavında başarılı olmak.
b) 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen şartları taşımak.” hükmü, Unvan değişikliği suretiyle atanacaklarda aranacak özel şartlar” başlıklı 9 uncu maddesinde “(1) Unvan değişikliği
suretiyle atanacaklarda aşağıdaki özel şartlar aranır:
a) Mühendis, … kadrolarına atanabilmek için;
1) Fakülte veya dört yıllık yüksekokulların ilgili bölümlerinden mezun olmak,
2) Öğrenim durumu itibarıyla atanacağı kadro unvanını ihraz etmiş olmak,
gerekir.” hükmü yer almaktadır.
Diğer taraftan, 5393 sayılı Belediye Kanununun “Meclisin görev ve yetkileri” başlıklı 18 inci maddesinde
Belediye meclisinin görev ve yetkileri arasında “Norm kadro çerçevesinde belediyenin ve bağlı kuruluşlarının kadrolarının ihdas, iptal ve değiştirilmesine karar vermek” sayılmış; Belediye ve Bağlı
Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmeliğin “Kadro ihdası” başlıklı 10 uncu maddesinde “(1) 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi memur kadroları ile sürekli işçi kadroları bu Yönetmeliğe uygun olarak meclisler tarafından ihdas edilir. …” hükmü, “Kadro değişikliği” başlıklı 11 inci maddesinde “(1) Boş memur kadrolarında sınıf, unvan ve derece değişikliği ile boş memur kadrolarının iptali ve dolu kadrolarda derece değişikliği meclis kararı ile yapılır.
…” hükmü düzenlenmiştir.
Bu itibarla, unvan değişikliği sınavı kapsamında kadro düzenlemesi hizmet gerekleri ve personel planlaması çerçevesinde kamu kurum ve kuruluşlarınca yürütülmekte olup mevzuatı uyarınca belediye personelinin kadrolarının ihdas, iptal ve değiştirilmesinde Belediye meclisinin yetkili olduğu; başvuruya konu olay hakkında 657 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde hareket edilmesinin gerektiği değerlendirilmektedir.”
Yönünde görüş bildirilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4. 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı
74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine
başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği
Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,
5. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
6. 22.02.2007 tarihli ve 26442 sayılı Resmî Gazetede Yayımlanan Belediye Ve Bağlı Kuruluşları İle
Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke Ve Standartlarına Dair Yönetmeliğin, “Kadro değişikliği” başlıklı 11 inci maddesinde, “(1) Boş memur kadrolarında sınıf, unvan ve derece değişikliği ile boş memur kadrolarının iptali ve dolu kadrolarda derece değişikliği meclis kararı ile yapılır. … ”
7. 02.07.2020 tarihli ve 31173 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Belediye Ve Bağlı Kuruluşları İle
Mahalli İdare Birlikleri Personelinin Görevde Yükselme Ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair
Yönetmeliğin,
7.1. “Unvan değişikliği sınavına tabi olan kadrolara atanacaklarda aranacak genel şartlar” başlıklı
8’inci maddesinde, “(1) Unvan değişikliği suretiyle atanacaklarda aşağıdaki genel şartlar aranır:
a) Unvan değişikliği sınavında başarılı olmak.
b) 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen süre kadar hizmeti bulunmak.”
7.2. “Unvan değişikliği suretiyle atanacaklarda aranacak özel şartlar” başlıklı 9’uncu maddesinde, 1)
Unvan değişikliği suretiyle atanacaklarda aşağıdaki özel şartlar aranır:
a) Mühendis, … kadrolarına atanabilmek için;
1) Fakülte veya dört yıllık yüksekokulların ilgili bölümlerinden mezun olmak,
2) Öğrenim durumu itibarıyla atanacağı kadro unvanını ihraz etmiş olmak, … gerekir.”
7.3. “Sınav şartı” başlıklı 10’uncu maddesinde, “(1) Görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atanacakların yazılı ve sözlü sınavda başarılı olmaları gerekir.”
7.4. “Duyuru ve başvuru” başlıklı 11’inci maddesinde, “(1) Görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atama yapılacak boş kadroların sınıfı, unvanı, derecesi, hangi birimde bulunduğu ve aranacak şartlar, her yılın 15 Ocak tarihine kadar duyurulur. İlgililerin müracaatları 1 Şubat tarihine kadar alınır.
Duyuruda yazılı sınava ilişkin olarak Bakanlıkça belirlenen konu başlıklarına yer verilir.
(2) İlan edilen boş kadrolar için belirlenen başvuru tarihinin son günü itibarıyla aranan nitelikleri taşıyan personel, başvuru şartlarını taşıdığı farklı unvanlı kadrolardan sadece biri için duyuruda belirtilen şekilde başvuruda bulunabilir.
…
(6) Yerel yönetimlerin personel işlerinden sorumlu birimlerine yapılan başvurular incelenerek, aranan şartları taşıyanlar kurumlarınca 15 Şubat tarihine kadar resmi internet sitelerinde ilan edilir. Görevde yükselme veya unvan değişikliği sınavına katılma şartlarını taşımayanlara durumu gerekçesi ile bildirilir. Söz konusu listeye ilişkin olarak ilan tarihinden itibaren beş iş günü içinde ilgili yerel yönetimin personel işlerinden sorumlu birimine itiraz edilebilir. İtirazlar beş iş günü içinde ilgili birimlerce sonuçlandırılır. …”
7.5. “Görevde yükselme ve unvan değişikliği suretiyle atanma” başlıklı 17’inci maddesinde, “(1)
Atanmaya hak kazanan personel, başarı sıralaması listesinin kesinleşmesini müteakip en geç bir ay içinde atanır.”
Hükümleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin kabulü ve tavsiyede bulunulması yönünde öneri, Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
/
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
9. Başvuran, unvan değişikliği sınavı başvurusunun kabul edilmesini talep etmektedir.
10. İlgili idareden temin edilen bilgi ve belgelerin tetkiki neticesinde, başvuranın talebinin, ilgili idare tarafından, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğünün, üst norm olan 657 sayılı Kanunun 76 ncı maddesinde yer alan, personelin kendi istekleri olsa bile kazanılmış hak aylık derecelerinin en fazla üç derece altına atanabileceklerini öngören hükmün dikkate alınması gerektiği yönündeki görüşü doğrultusunda reddedildiği anlaşılmaktadır.
11. Belediye Ve Bağlı Kuruluşları İle Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke Ve Standartlarına Dair
Yönetmeliğin 11 inci maddesinde kadrolarda derece değişikliğinin meclis kararı ile yapılacağı öngörülmekte, Belediye Ve Bağlı Kuruluşları İle Mahalli İdare Birlikleri Personelinin Görevde Yükselme Ve Unvan
Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin 8 inci maddesinde unvan değişikliği sınavına tabi olan kadrolara atanacaklarda aranacak genel şartlar, 9 uncu maddesinde özel şartlar hüküm altına alınmakta, 10 uncu maddesinde, görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atanacakların yazılı ve sözlü sınavda başarılı olmalarının gerektiği düzenlenmekte, 11’inci maddesinin birinci fıkrasında, görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atama yapılacak boş kadroların sınıfının, unvanının, derecesinin, hangi birimde bulunduğunun ve aranacak şartların, her yılın 15 Ocak tarihine kadar duyurulacağı, ikinci fıkrasında, ilgililerin müracaatlarının 1 Şubat tarihine kadar alınacağı, ikinci fıkrasında, ilan edilen boş kadrolar için belirlenen başvuru tarihinin son günü itibarıyla aranan nitelikleri taşıyan personelin, başvuru şartlarını taşıdığı farklı unvanlı kadrolardan sadece biri için duyuruda belirtilen şekilde başvuruda bulunabileceği, altıncı fıkrasında, yerel yönetimlerin personel işlerinden sorumlu birimlerine yapılan başvuruların incelenerek, aranan şartları taşıyanların kurumlarınca 15 Şubat tarihine kadar resmi internet sitelerinde ilan edileceği, görevde yükselme veya unvan değişikliği sınavına katılma şartlarını taşımayanlara durumunun gerekçesi ile bildirileceği, söz konusu listeye ilişkin olarak ilan tarihinden itibaren beş iş günü içinde ilgili yerel yönetimin personel işlerinden sorumlu birimine itiraz edilebileceği hükme bağlanmakta, 17’inci maddesinin birinci fıkrasında ise, atanmaya hak kazanan personelin, başarı sıralaması listesinin kesinleşmesini müteakip en geç bir ay içinde atanacağı hükmüne yer verilmektedir.
12. Somut olayda, Belediye Ve Bağlı Kuruluşları İle Mahalli İdare Birlikleri Personelinin Görevde Yükselme
Ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğinin 11 inci maddesinin altıncı fıkrasında, aranan şartları taşımayan personelin başvurusunun gerekçesi ile birlikte ilgili personele bildirileceğinin düzenlendiği, gerek yayınlanan ilanda ve gerekse de anılan Yönetmelikte kazanılmış hak aylık derecesinin altındaki kadrolara başvuracaklar için bir belirleme veya sınırlamanın öngörülmediği, anılan Yönetmeliğin 11’inci maddesinin birinci fıkrasında “ Görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atama yapılacak boş kadroların sınıfı, unvanı, derecesi, hangi birimde bulunduğu ve aranacak şartlar, … duyurulur” ifadesinin yer aldığı, madde hükmünün lafzından da anlaşılacağı üzere kadro derecesinin aranacak şartlar kapsamında düzenlenmediği, ayrıca ilgili idare tarafından başvuranın aranacak şartları taşımadığına ilişkin bir açıklamada bulunulmadığı, başvuranın unvan değişikliği sınavına başvurusunun kabul edilmesi işlemi ile başvurunun kabulü sonucunda öngörülen sınavlarda başarılı olan adayın atanması işlemlerinin birbirinden farklı müstakil işlemler olduğu, anılan Yönetmelikte öngörülen sınavlarda başarılı olup olmayacağı dahi belirsiz olan bir adayın başvurusunun,
657 sayılı Kanunun 76 ncı maddesinde yer alan “personelin kendi istekleri olsa bile kazanılmış hak aylık
derecelerinin en fazla üç derece altına atanabilecekleri” şeklindeki hüküm uyarınca reddedilmesinin kariyer ve liyakat ilkeleri ile de bağdaşmayacağı, kaldı ki, Belediye Ve Bağlı Kuruluşları İle Mahalli İdare Birlikleri Norm
Kadro İlke Ve Standartlarına Dair Yönetmeliğin 11 inci maddesi uyarınca Belediye Meclisi kararı ile kadrolarda derece değişikliği yapılmasının mümkün olduğu, Belediye Ve Bağlı Kuruluşları İle Mahalli İdare
Birlikleri Personelinin Görevde Yükselme Ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin 17 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan atanmaya hak kazanan personelin, başarı sıralaması listesinin kesinleşmesini müteakip en geç bir ay içinde atanacağını düzenleyen hükümde öngörülen bir aylık süre içinde meclis kararıyla, atanılacak kadronun ilgililerin müktesebine uygun hale getirildikten sonra atamasının yapılmasına da engel bir hüküm bulunmadığı hususları göz önünde bulundurulduğunda, başvuranın unvan değişikliği sınavına katılma başvurusunun reddedilmesi işlemin hukuka ve hakkaniyete uygun olmadığı değerlendirilmektedir.
13. Yukarıda anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat hükümleri ve tüm dosya kapsamı birlikte dikkate alınarak; ilgili idarenin başvuranın unvan değişikliği sınavına katılma başvurusunun reddedilmesi yönünde tezahür eden işleminin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
14. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması”, “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ve “makul sürede karar verme” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
15. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Tekirdağ İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE;
Başvuranın unvan değişikliği sınavına katılma başvurusunun reddedilmesi işleminin ivedilikle geri alınarak mağduriyetinin giderilmesi hususunda TEKİRDAĞ BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞINA
TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca; TEKİRDAĞ
BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın BAŞVURANA ve TEKİRDAĞ BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞINA tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi