|
ÖZET: Başvuran, Denetimli Serbestlik Müdürlüğü’nde şef olarak görev yaparken, yer değişikliği talebinin Adalet Bakanlığı’nın ilgili yönetmeliklerine aykırı olarak reddedildiğini iddia etmektedir. Başvuru, 21 Mayıs 2024 tarihinde yapılmış olup, başvuranın, Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliği’nin Ek 3 maddesi gereğince yer değişikliğinin gerçekleştirilmesini talep ettiği belirtilmiştir. Ancak, Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü, başvuranın iki yıllık hizmet süresini tamamlamadığı ve sağlık mazereti ile ilgili belgeleri sunmadığı gerekçesiyle talebi reddetmiştir.
İdare, başvuranın atanma tarihinden önceki mazeretlerine dayanarak nakil talebinde bulunamayacağını ve mevcut görev yerinde hizmetine ihtiyaç duyulduğunu ifade etmiştir. Ayrıca, başvuranın babasının sağlık durumu ile ilgili herhangi bir sağlık raporu ibraz etmediği de vurgulanmıştır. Kamu Denetçiliği Kurumu, yapılan inceleme sonucunda, yer değişikliği talebinin reddedilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığına karar vermiştir. Sonuç olarak, başvuranın yer değişikliği talebi, ilgili yönetmelik hükümleri çerçevesinde değerlendirildiğinde, idarenin kararında herhangi bir hukuka aykırılık olmadığı tespit edilmiştir. Başvuranın, idarenin kararına karşı yargı yoluna başvurabileceği belirtilmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/10370-S.24.15924
BAŞVURU NO : 2024/6497
KARAR TARİHİ : 30.09.2024
RET KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : CEZA VE TEVKİFEVLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
Yer değişikliği suretiyle atanma talebi.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 21.05.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, Denetimli Serbestlik Müdürlüğü emrinde şef olarak görev yaptığını, Adalet Bakanlığı
Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinin Ek 3 üncü maddesi hükmü ve 3713 sayılı Kanunun ‘Şehit ve gazi yakınlarına pozitif ayrımcılık tanınır.’ hükmü dikkate alınmaksızın yer değişikliği talebinin idarece
Yönetmelikteki diğer kısıtlayıcı hükümlere bakılarak reddedildiğini belirterek; Yönetmelikteki kısıtlayıcı hükümlere bakılmaksızın Ek 3 üncü madde hükmü gereği yer değişikliğinin yapılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebi yazımıza istinaden Ceza ve Tevkifevleri
Genel Müdürlüğünün 11.07.2024 tarih ve / sayılı cevabi yazısı ve eklerinde özetle; 2.1. Başvuranın, Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda infaz ve koruma memuru olarak görev yapmakta iken 2023 yılı Görevde Yükselme ve Ünvan Değişikliği Sınavı sonucunda 16.02.2024 tarihli ve sayılı Bakanlık Olur’u ile Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne şef ünvanında atanarak
30.03.2024 tarihinde görevine başladığı,
2.2. Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Ünvan Değişikliği
Yönetmeliğinin 15 inci maddesinin beşinci fıkrasında belirtilen “Görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle başka kadrolara atananlar, 10.07.2003 tarihli ve 25164 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Adalet
Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinde sayılan mazeretleri dışında iki yıl süreyle başka yere naklen atanamazlar. Bu kişiler atanma tarihinden önceki mazeretlerine dayanarak naklen atanma talebinde bulunamazlar” hükmü gereğince 2 (iki) yıllık hizmet süresini tamamlamaması, Adalet Bakanlığı
Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinin 25 inci maddesinde belirtilen sağlık mazereti şartlarını taşımaması ve atamasının yapıldığı denetimli serbestlik müdürlüğünde hizmetine ihtiyaç duyulması nedeniyle talebinin uygun görülmediği, ayrıca başvuru sahibinin yer değişikliği talebinde babasının sağlık
durumundan bahsettiği, söz konusu mazeretine ilişkin durum bildirir sağlık raporu ibraz etmediğinin anlaşıldığı, 2.3. Adı geçene yönelik dostane çözüm kapsamında yapılacak farklı bir uygulamanın benzer durumda olan diğer tüm personele emsal teşkil edeceği ve bu durumun da ilgili kurumda yürütülen işlerde aksaklık oluşmasına sebebiyet vereceğinin değerlendirildiği, ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı
5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü
eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğinin; 5.1. “Memurun İsteği Üzerine Yapılabilecek Yer Değiştirmeler” başlıklı 12 nci maddesinde; “(Değişik: 30/6/2014-2014/6578 K.) Sağlık, aile birliği ve can güvenliği mazeretlerinin belgelendirilmesi halinde, hizmet bölgelerindeki ve/veya hizmet alanlarındaki zorunlu çalışma süreleri tamamlanmadan memurun isteği üzerine yer değiştirme suretiyle ataması yapılabilir…” 5.2. Ek 2 nci maddesinde; “Terör eylemleri etkisi ve sebebiyle şehit olan veya çalışamayacak derecede malul olan ya da malul olup da çalışabilir durumda olan kamu görevlileri ile er ve erbaşların, Devlet memuru olarak görev yapan eş ve çocukları ile anne, baba ve kardeşlerinin; çalıştıkları kurum veya kuruluşların hizmet birimleri olan yerlere münhasır olmak üzere, aynı kurum içinde yer değiştirme suretiyle atanma talepleri, bu durumlarının ilgili makamlarca belgelendirilmiş olması kaydıyla, kadro imkanları da dikkate alınmak suretiyle bu Yönetmelikteki kısıtlayıcı hükümlere bakılmaksızın öncelikle yerine getirilir.” 6. Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Ünvan Değişikliği
Yönetmeliğinin “Görevde yükselme suretiyle atama işlemleri” başlıklı 15 inci maddesinde; “…
Görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle başka kadrolara atananlar, 10/7/2003 tarihli ve 25164 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinde sayılan mazeretleri dışında iki yıl süreyle başka yere naklen atanamazlar. Bu kişiler atanma tarihinden önceki mazeretlerine dayanarak naklen atanma talebinde bulunamazlar.” 7. Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinin; 7.1. “Mazerete Dayalı Naklen Atamalar” başlıklı 24 üncü maddesinde; “Bu Yönetmelik kapsamındaki personel; sağlık, aile birliği ve can güvenliği mazeretlerini belgelendirmeleri halinde 22 nci, 22/A, 22/B ve 22/C maddelerindeki şartlar aranmaksızın istekleri üzerine naklen atanabilirler.
Bu şekilde atananlar mazeretlerinin herhangi bir nedenle ortadan kalkması durumunda, süre şartına bakılmaksızın uygun bir kadro ve ihtiyaç bulunması halinde önceki görev yerlerine atanabilirler.
Görev yapılan yere atanmadan önce var olan bir mazerete dayalı olarak nakil talebinde bulunulamaz.
Bu madde kapsamındaki aile birliği mazeretine dayalı naklen atamalarda, 22 nci maddenin beşinci fıkrasındaki toplu atama usulü de uygulanabilir. (Ek cümle:RG-30/6/2018-30464) Toplu atama usulü uygulanması durumunda aile birliği mazeretine dayalı naklen atama işlemleri yılda iki kez gerçekleştirilir.
Sağlık ve aile birliği mazeretlerine dayalı olarak yer değiştirmeye tabi tutulan memur, mazeretinin devam ettiğini her yıl Ocak ayında alacağı belgeyle belgelendirmek zorundadır.
Sağlık ve can güvenliği mazeretlerine dayalı olarak yapılacak yer değiştirme suretiyle atamalar, atanma dönemine tabi değildir.” 7.2. “Sağlık Durumu Nedeniyle Atama” başlıklı 25 inci maddesinde; “Kendisinin, eşinin, annesinin, babasının, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının, görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığını veya mevcut görev yerinin, söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirenler, sağlık mazeretine dayanarak mazeretinin karşılanabileceği bir yere naklen atanabilirler.” 7.3. Ek 3 üncü Maddesinde; “Terör eylemleri etkisi ve sebebiyle şehit olan veya çalışamayacak derecede malul olan ya da malul olup da çalışabilir durumda olan kamu görevlileri ile er ve erbaşların, Devlet memuru olarak görev yapan eş ve çocukları ile anne, baba ve kardeşlerinin; yer değiştirme suretiyle atanma talepleri, bu durumlarının ilgili makamlarca belgelendirilmiş olması kaydıyla, kadro imkanları da dikkate alınmak suretiyle bu
Yönetmelikteki kısıtlayıcı hükümlere bakılmaksızın öncelikle yerine getirilir.
Bu madde kapsamındaki naklen atamalarda 22 nci maddenin beşinci fıkrasındaki toplu atama usulü de uygulanabilir. Toplu atama usulü uygulanması durumunda naklen atama işlemleri yılda iki kez gerçekleştirilir.” düzenlemeleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuruya konu yer değişikliği suretiyle atanma talebinin reddedilmesi işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Başvuran, Denetimli Serbestlik Müdürlüğü emrinde şef olarak görev yaptığını belirterek, Adalet
Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinin kısıtlayıcı hükümlere bakılmaksızın Ek 3 üncü maddesi hükmü gereği yer değişikliğinin yapılmasını talep etmektedir.
10. Başvuranın, Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda infaz ve koruma memuru olarak görev yapmakta iken 2023 yılı Görevde Yükselme ve Ünvan Değişikliği Sınavı sonucunda 16.02.2024 tarihli
Bakanlık Olur’u ile Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne şef ünvanında atanarak 30.03.2024 tarihinde görevine başladığı anlaşılmaktadır.
11. Devlet memurlarının bir takım mazeretler çerçevesinde başka yerde görevlendirilme konusunda talep hakları var ise de buna ilişkin mazeretlerini değerlendirip karara bağlayacak olan idarenin, kendi mevzuatı çerçevesinde, ifa edilen kamu hizmetinin gerekleri, kamu hizmetinin sürekliliğinin sağlanması, insan kaynaklarının etkili ve verimli kullanılması, teşkilat yapısının elverişliliği ve benzeri faktörleri dikkate alması kaçınılmazdır. Zira kamu hizmetinin sağlıklı ve kesintisiz bir şekilde yerine getirilmesi için gerekli tedbirleri almak, ilgili idarenin öncelikli görevi ve sorumluluğudur.
12. Başvuru konusuna ilişkin İdare tarafından yapılan açıklamada; Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü
Personeli Görevde Yükselme ve Ünvan Değişikliği Yönetmeliğinin 15 inci maddesinin beşinci fıkrasında belirtilen “Görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle başka kadrolara atananlar, 10.07.2003
tarihli ve 25164 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil
Yönetmeliğinde sayılan mazeretleri dışında iki yıl süreyle başka yere naklen atanamazlar. Bu kişiler atanma tarihinden önceki mazeretlerine dayanarak naklen atanma talebinde bulunamazlar” hükmü gereğince 2 (iki) yıllık hizmet süresini tamamlamaması, Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil
Yönetmeliğinin 25 inci maddesinde belirtilen sağlık mazereti şartlarını taşımaması ve atamasının yapıldığı denetimli serbestlik müdürlüğünde hizmetine ihtiyaç duyulması nedeniyle talebinin uygun görülmediği, yer değişikliği talebinde ayrıca babasının sağlık durumundan bahsettiği, söz konusu mazeretine ilişkin durum bildirir sağlık raporu ibraz etmediği belirtilmiştir.
13. Başvuran, Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinin Ek 3 üncü Maddesi hükmü kapsamında yer değişikliği talebinde bulunmuş olup; anılan Yönetmelik maddesinde, “Terör eylemleri etkisi ve sebebiyle şehit olan veya çalışamayacak derecede malul olan ya da malul olup da çalışabilir durumda olan kamu görevlileri ile er ve erbaşların, Devlet memuru olarak görev yapan eş ve çocukları ile anne, baba ve kardeşlerinin; yer değiştirme suretiyle atanma talepleri, bu durumlarının ilgili makamlarca belgelendirilmiş olması kaydıyla, kadro imkanları da dikkate alınmak suretiyle bu Yönetmelikteki kısıtlayıcı hükümlere bakılmaksızın öncelikle yerine getirilir.” hükmüne yer verilmiştir.
14. Bunun yanı sıra, başvuru konusu somut olayımızda başvuranın, Kadın Kapalı Ceza İnfaz
Kurumunda infaz ve koruma memuru olarak görev yapmakta iken 2023 yılı Görevde Yükselme ve Ünvan
Değişikliği Sınavı sonucunda 16.02.2024 tarihli Bakanlık Olur’u ile Denetimli Serbestlik
Müdürlüğüne şef ünvanında atanarak 30.03.2024 tarihinde görevine başladığı anlaşılmaktadır. Ceza ve
Tevkifevleri Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Ünvan Değişikliği Yönetmeliğinin 15 inci maddesinin beşinci fıkrası; görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle başka kadrolara atananların, Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinde sayılan mazeretleri dışında iki yıl süreyle başka yere naklen atanamayacakları; bu kişilerin atanma tarihinden önceki mazeretlerine dayanarak naklen atanma talebinde bulunamayacakları hükmüne amirdir.
15. Anılan hüküm kapsamında başvuranın iki yıllık hizmet süresini tamamlamadığı, Adalet Bakanlığı
Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinin ilgili hükmü kapsamındaki mazeretinin atanma tarihinden sonra oluşmadığı, Yönetmeliğin 25 inci maddesinde belirtilen sağlık mazereti şartlarını taşıdığı yönünde herhangi bir belge sunulmadığı hususları göz önünde bulundurulduğunda, İdarenin yer değişikliği talebini reddi yönündeki işlemlerinde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı değerlendirilmektedir.
16. Yukarıda anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Görevde Yükselme ve Ünvan Değişikliği Sınavı sonucunda ataması yapıldığı anlaşılan başvuranın anılan Yönetmelik hükmü gereğince iki yıllık hizmet süresini tamamlamadığı, Yönetmeliğin ilgili hükmü kapsamındaki mazeretinin atanma tarihinden sonra oluşmadığı, atamasının yapıldığı denetimli serbestlik müdürlüğünde hizmetine ihtiyaç duyulduğu hususları göz önünde bulundurulduğunda, yer değişikliği talebinin reddedilmesi işleminde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı kanaat ve sonucuna varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 17. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; başvurunun inceleme ve araştırması kapsamında Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin idare tarafından süresi içerisinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, böylece
“kararların gerekçeli olması ve makul sürede karar verme” ilkelerine uygun davranıldığı; idarenin, başvurucuya verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini de göstermediği, bu nedenle
“karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup; idarenin bahse konu
ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
18. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup; İzmir İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın başvurana ve Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğüne tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi