|
ÖZET: Başvuran, 02/04/2020 tarihinde Marmara 5 Nolu L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu’nda İnfaz ve Koruma Memuru olarak göreve başlamış ve 08/03/2024 tarihinde sağlık mazereti nedeniyle Elazığ iline atanma talebinde bulunmuştur. Bu talebine ek olarak, Hacettepe Üniversitesi Hastanesi’nden alınan sağlık raporları ve eğitim belgeleri sunmuştur. Başvuran, epilepsi nöbetleri nedeniyle yalnız kalamadığını belirterek Elazığ R tipi ceza infaz kurumuna nakil ya da geçici görevlendirme talep etmiştir.
Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü, başvuranın sağlık mazereti talebinin uygun görülmediğini açıklamıştır. Başvuranın, mevcut görev yerinde tedavi olamayacağına dair belge sunmadığı ve sağlık durumuna ilişkin belgelerin Ankara’dan alındığı belirtilmiştir. Ayrıca, Adalet Bakanlığı’nın yönetmeliklerine göre, görev yapılan yere atanmadan önce var olan bir mazerete dayalı nakil talebinde bulunulamayacağı ifade edilmiştir. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın talebinin reddine yönelik önerisini Kamu Başdenetçisine sunmuştur. Yapılan değerlendirmelerde, başvuranın gerekli belgeleri sunamadığı ve sağlık mazereti şartlarını taşımadığı sonucuna varılmıştır. İdare, başvuru sahibine kararın tebliği sırasında başvuru yollarını belirtmediği için iyi yönetim ilkelerine uygun hareket etmemiştir. Başvuranın, kararın tebliğ tarihinden itibaren idari işlemine karşı dava açma hakkı bulunmaktadır. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/12898-S.24.19475
BAŞVURU NO : 2024/8491
KARAR TARİHİ : 26.11.2024
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : CEZA VE TEVKİFEVLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın sağlık mazereti ile Elazığ iline atanma talebi hk.
BAŞVURU TARİHİ : 10.07.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran, 02/04/2020 tarihinde İnfaz ve Koruma Memuru olarak
Marmara 5 Nolu L Tipi kapalı Ceza İnfaz Kurumuna atamasının yapıldığını, 08/03/2024 tarihinde UYAP üzerinden Elazığ iline sağlık mazereti konulu tayin/geçici görevlendirme talebinde bulunduğunu, ilgili talebine ek olarak Ankara Hacettepe Üniversitesi Hastanesinden alınan sağlık raporlarını ve eğitim durumunu gösterir belgelerini sunduğunu, hastalığının uzun soluklu bir tedavi gerektirdiğini ve bu tedavinin devam ettiğini, epilepsi nöbetleri sebebiyle yalnız kalamadığını ifade ederek Elazığ R tipi ceza infaz kurumuna naklen atanmayı ya da geçici görevlendirilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun Bilgi ve Belge Talebi yazısına istinaden Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri
Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 20/09/2024 tarihli cevabi yazısında; Başvuranın, ilk istihdam suretiyle 02.04.2020 tarihinde Marmara 5 No.lu L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda görevine başladığı, sağlık mazeretine binaen atanma talebine eklemiş olduğu Hacettepe Üniversitesi Hastanesinden alınan 2006 yılına ait epilepsi tanısı ile muayene/tedavi edildiğine dair belge ve 2009-2013 yıllarına ait radyoloji sonuç raporlarından, ilgilinin Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinin 24 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen “görev yapılan yere atanmadan önce var olan bir mazerete dayalı olarak nakil talebinde bulunulamaz” hükmü gereği sonradan oluşan bir mazeretinin olmaması, İstanbul ilinde tedavisinin mümkün olmadığına dair belge ibraz etmediği gibi sağlık durumuna ilişkin eklemiş olduğu evrakların Ankara ilinden alındığı ve ilgilinin Elazığ iline atanma talebinde bulunduğu anlaşıldığından mezkûr yönetmeliğin 25 inci maddesinde belirtilen sağlık mazereti şartlarını taşımaması ile görev yaptığı kurumda hizmetine ihtiyaç duyulması nedeniyle talebinin uygun görülmediği,
Açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın; “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı’na bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği
Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Yer değiştirme suretiyle atanma” başlıklı 72 nci maddesinde, “Kurumlarda yer değiştirme suretiyle atanmalar; hizmetlerin gereklerine, özelliklerine, Türkiye’nin ekonomik, sosyal, kültürel ve ulaşım şartları yönünden benzerlik ve yakınlık gösteren iller gruplandırılarak tespit edilen bölgeler arasında adil ve dengeli bir sistem içinde yapılır.” hükmü düzenlenmiştir.,
6. Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin “Sağlık
Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği” başlıklı 13 üncü maddesinde, “Memurun sağlık mazeretine dayanarak yer değiştirme talebinde bulunabilmesi için; kendisi, eşi, annesi, babası, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığı veya mevcut görev yerinin söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi gerekir.” hükümleri düzenlenmiştir.
7. Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinin;
7.1. “Mazerete Dayalı Naklen Atamalar” başlıklı 24 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında, “(Ek üçüncü fıkra:RG-9/10/2010-27724) Görev yapılan yere atanmadan önce var olan bir mazerete dayalı olarak nakil talebinde bulunulamaz.
7.2. “Sağlık Durumu Nedeniyle Atama” başlıklı 25 inci maddesinde, “Kendisinin, eşinin, annesinin, babasının, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının, görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığını veya mevcut görev yerinin, söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirenler, sağlık mazeretine dayanarak mazeretinin karşılanabileceği bir yere naklen atanabilirler.” hükmüne yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
9. Başvuran özetle; Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinin “Sağlık Durumu
Nedeniyle Atama” başlıklı 25 inci maddesinde, “Kendisinin, eşinin, annesinin, babasının, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının, görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığını veya mevcut görev yerinin, söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirenler, sağlık mazeretine dayanarak mazeretinin karşılanabileceği bir yere naklen atanabilirler.” hükmüne yer verilmiştir.
10. İdare tarafından verilen cevapta; başvuranın 02.04.2020 tarihinde görevine başladığı, sağlık mazeretine binaen atanma talebine eklemiş olduğu Hacettepe Üniversitesi Hastanesinden alınan 2006 yılına ait epilepsi tanısı ile muayene/tedavi edildiğine dair belge ve 2009-2013 yıllarına ait radyoloji sonuç raporlarından, ilgilinin Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinin 24 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen “görev yapılan yere atanmadan önce var olan bir mazerete dayalı olarak nakil talebinde bulunulamaz” hükmü gereği sonradan oluşan bir mazeretinin olmaması, İstanbul ilinde tedavisinin mümkün olmadığına dair belge ibraz etmediği, sağlık durumuna ilişkin eklemiş olduğu evrakların Ankara ilinden alındığı ve ilgilinin Elazığ iline atanma talebinde bulunduğu anlaşıldığından mezkûr yönetmeliğin 25 inci maddesinde belirtilen sağlık mazereti şartlarını taşımaması ile görev yaptığı kurumda hizmetine ihtiyaç duyulması nedeniyle talebinin uygun görülmediği, ifade edilmektedir.
11. Diğer taraftan, Anayasanın 65 inci maddesinde yer alan Devletin sosyal ve ekonomik alanlarda Anayasa ile belirlenen görevlerini, bu görevlerin amaçlarına uygun öncelikleri gözeterek malî kaynaklarının yeterliliği ölçüsünde yerine getirmesi de gerekmektedir. Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle
Atanmalarına İlişkin Yönetmelik ile yer değiştirme suretiyle atanma taleplerinin, Devlet Memurlarının adil ve dengeli bir şekilde dağılımının sağlanması için memurun uzmanlığı, iş tecrübesi, mesleki bilgisi gibi özellikleri ile boş kadro durumu göz önünde bulundurularak değerlendirilmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır.
12. Somut olayda, başvuranın sağlık mazeretine bağlı olarak Elazığ iline yer değişikliği talebi ile ilgili olarak; Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin “Sağlık
Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği” başlıklı 13 üncü maddesinin, “Memurun sağlık mazeretine dayanarak yer değiştirme talebinde bulunabilmesi için; kendisi, eşi, annesi, babası, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığı veya mevcut görev yerinin söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi gerekir. Sağlık mazeretine dayalı olarak yapılacak yer değişikliğinde memur aynı hizmet bölgesi içinde başka bir hizmet alanına, bu şekilde mazeretin karşılanamaması halinde ise başka bir hizmet bölgesinde kurumca ihtiyaç duyulan ve mazeretinin karşılanabileceği bir hizmet alanına atanabilir.” hükmü kapsamında gerekli belgeleri sunamadığı için talebinin yerine getirilemediği anlaşılmaktadır.
13. Yukarıdan bu yana yapılan açıklamalar, anılan mevzuat hükümleri, ilgili yargı kararları, idarenin cevabi yazısı ve tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın Elazığ iline sağlık mazeretine bağlı yer değişikliği talebi ile ilgili olarak, Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle
Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin “Sağlık Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği” başlıklı 13 üncü maddesinde aranan şartları taşımadığı, sağlık mazeretine binaen atanma talebine eklemiş olduğu Hacettepe Üniversitesi
Hastanesinden alınan 2006 yılına ait epilepsi tanısı ile muayene/tedavi edildiğine dair belge ve 2009-2013 yıllarına ait radyoloji sonuç raporlarından, başvuranın Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil
Yönetmeliğinin 24 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen “görev yapılan yere atanmadan önce var olan bir mazerete dayalı olarak nakil talebinde bulunulamaz” hükmü gereği sonradan oluşan bir mazeretinin olmaması, İstanbul ilinde tedavisinin mümkün olmadığına dair belge ibraz etmediği, sağlık durumuna ilişkin eklemiş olduğu evrakların Ankara ilinden alındığı ve ilgilinin Elazığ iline atanma talebinde bulunduğu anlaşıldığından başvuranın sağlık mazereti şartlarını taşımaması ile görev yaptığı kurumda hizmetine ihtiyaç duyulması nedeniyle talebinin reddedilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
14. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
15. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup İdare Mahkemeleri nezdinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE,
Kararın BAŞVURAN ile CEZA VE TEVKİFEVLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi