|
ÖZET: Başvurucu, 2013 yılında Sivas Belediyesi’nde EKPSS ile atandıktan sonra, 6 Ekim 2023’te Tekirdağ Valiliği’ne tayin talebinde bulunmuş, muvafakat almasına rağmen başvurusu reddedilmiştir. Başvurucu, eşinin Çorlu’da çalıştığını ve Sivas’ta iş bulamadığını, bu durumun aile bütünlüğünü bozduğunu ifade ederek Tekirdağ’a tayin edilmesini istemiştir. Tekirdağ Valiliği, başvurunun uygunluğunu Sivas Belediye Başkanlığı’ndan muvafakat alarak değerlendirmiştir. Ancak, İçişleri Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü, 2023 yılı için kısıtlı sayıda atama izni verildiğini ve bu nedenle başvurucunun talebinin yerine getirilemeyeceğini belirtmiştir.
İlgili mevzuat çerçevesinde, memurların kurumlar arası nakil taleplerinin, ilgili kurumların muvafakatına bağlı olduğu ve idarelerin bu konuda takdir yetkisine sahip olduğu vurgulanmıştır. Başvurucunun talebinin reddedilmesi, kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda değerlendirilmiş ve hukuka uygun bulunmuştur. Ayrıca, başvuru sahibine verilen cevapta, itiraz sürecinin belirtilmemesi nedeniyle idarenin iyi yönetim ilkelerine tam olarak uymadığı tespit edilmiştir. Sonuç olarak, başvurunun reddine dair karar, kamu denetçiliği kurumu tarafından onaylanmış ve başvuru sahibinin yargı yoluna başvurma hakkı saklı tutulmuştur. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/6976-S.24.10915
BAŞVURU NO : 2024/1449
KARAR TARİHİ : 04.07.2024
RET KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : TEKİRDAĞ VALİLİĞİ
Başvurucunun kurumlar arası naklen atama talebi hakkındadır.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 25.01.2024
I.BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda, başvurucu özetle, 2013 yılında Sivas Belediyesi’ne EKPSS ile atandığını, 6 Ekim 2023 tarihinde Tekirdağ Valiliği’ne tayin amaçlı dilekçe verdiğini, akabinde çalıştığı kurumdan muvafakat istendiğini ve kurumun muvafakat verdiğini, tayin işleminin yapıldığını şifahen belittiklerini, bunun üzerine eşyalarını topladığını, ancak Tekirdağ Valiliğinden ret yanıtı geldiğini, çok mağdur olduğunu, 2,5 yıldır evli olduğunu ve 19 aylık bebekleri olduğunu, eşinin Çorlu’da özel sektörde çalıştığını, Sivas linde iş bulamadığını, aile bütünlüklerinin bozulduğunu belirtmekte ve Tekirdağ iline tayin işleminin yapılması talebinde bulunmaktadır.
II.İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2.Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebi içeren yazımıza istinaden Tekirdağ Valiliği tarafından gönderilen 03/04/2024 tarih ve E- – – sayılı cevabi yazıda özetle; 2.1.Başvurucunun atanma talebi üzerine Valilik İl Yazı İşleri Müdürlüğü tarafından 17/10/2023 tarihli ve sayılı yazı ile Sivas Belediye Başkanlığı’ndan muvafakat talep edildiği ve Belediye Başkanlığı tarafından 17/10/2023 tarih ve sayılı yazı ile naklen atanmasının uygun görüldüğü hususunun
Valiliğe bildirildiği, 2.2.Valilik ile Sivas Belediye Başkanlığı arasında yapılan resmi yazışma sonucunda, kurumlar arası geçiş ve atama işlemlerinin İçişleri Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü’nün izniyle gerçekleştirildiği, bu sebeple başvurucunun atamasında herhangi bir sakınca görülüp görülmediği hususunun 20/10/2023 tarih ve sayılı yazı ile İçişleri Personel Genel Müdürlüğüne sorulduğu, /
2.3.İçişleri Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğünün 26/10/2023 tarihli ve sayılı cevabi yazısında; Genel Kadro ve Usulü Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamaesinin “ Açıktan ve nakil suretiyle atama sayıları başlıklı 11’inci maddesinde; Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi kapsamına giren kurum ve kuruluşlarının, memur ve öğretim elemanı kadrolarına açıktan veya diğer kurum ve kuruluşlardan nakil suretiyle yapabilecekleri yıllık atama sayısı, bu sayı sınırlamasına tabi tutulmayacak atamalar ile uygulamaya ilşkin hususlar, öğretim elemanları için Yüksek Öğretim Kurulunun görüşü alınmak suretiyle (…) Cumhurbaşkanınca belirleneceğinin hükme bağlandığı,
2.4.08.03.2023 tarihli ve 2023-117 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı’nın Eki Karar ile Bakanlığa 2023 yılı için
kısıtlı sayıda açıktan veya naklen atama sayısı tahsis edildiği, anılan Karar’ın 3’üncü maddesinin (4)
numaralı alt bendinde, Kamu Görevlerine İlk Defa Atanacaklar İçin Yapılaak Sınavlar Hakkında Genel
Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde personel alımına öncelik verilmesinin istendiği, 2.5. Bakanlığa tahsis edilen kısıtlı sayıdaki açıktan ve naklen atama sayılarının kaymakam adaylığı, denetçi yardımcılığı, AB uzman yardımcılığı, avukat gibi özel yarışma sınavı ile alım yapılan kadrolar ile Bakanlık için öncelik ve önem arz eden diğer kadroların KPSS yolu ile personel alımında kullanılacağ, dolyısıyla başvurucunun naklen atanma talebi hakkında işlem yapılmasına imkan bulunmadığı, 2.6. Başvurucunun naklen atanma talebi hakkında İçişleri Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğünün görüşü doğrultusunda işlem tesis edildiği, Açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3.18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”, 4.14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı
5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü
eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5.657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Memurların bir kurumdan diğerine nakilleri” başlıklı
74’üncü maddesinin birinci fıkrasında, “Memurların bu Kanuna tabi kurumlar arasında, kurumların muvafakatı ile kazanılmış hak dereceleri üzerinden veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde derece yükselmesi suretiyle, bulundukları sınıftan veya öğrenim durumları itibariyle girebilecekleri sınıftan, bir kadroya nakilleri mümkündür.”, 6. Genel Kadro ve Usulü Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 6.1. “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde, “Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin amacı, kapsamında bulunan kamu kurum ve kuruluşlarına ait kadro ve pozisyonların ihdası, iptali ve kullanılmasına dair esas ve usulleri düzenlemektir.” 6.2.“ Açıktan ve nakil suretiyle atama sayıları” başlıklı 11’inci maddesinde; “(1) Bu Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesi kapsamına giren kurum ve kuruluşlarının; memur ve öğretim elemanı kadrolarına açıktan veya diğer kurum ve kuruluşlardan nakil suretiyle yapabilecekleri yıllık atama sayısı, bu sayı sınırlamasına
tabi tutulmayacak atamalar ile uygulamaya ilişkin hususlar, öğretim elemanları için Yükseköğretim
Kurulunun görüşü alınmak suretiyle (…) Cumhurbaşkanınca belirlenir.” 7. 08/03/2023 tarih ve 2023-117 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı’nın 3’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında, “Kamu Görevlerine İlk Defa Atanacaklar İçin Yapılacak Sınavlar Hakkında Genel
Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde personel alımına öncelik verilmesi ve genç işgücünün kamu yönetimine kazandırılması amacıyla, verlen atama izin sayısının en fazla yüzde 2’si daire başkanı ve daha üst yönetici kadroları ile kariyer meslek kadrolarına yapılacak atamalar hariç olmak üzere 657 sayılı
Kanun’un 92’nci maddesi uyarınca yapılacak atamalar için kullanılabilecektir. Atama izin sayıları 50 adedin altında kalan kurumlarda se bu sayı 1 adet olarak uygulanacaktır.” düzenlemeleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ C. ÖZLEM TUNÇAK’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ
8. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; başvuruya konu edilen işlemde hukuka aykırılık tespit edilemediğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A.Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Başvurucu, aile bütünlüklerinin sağlanması amacıyla Tekirdağ Valiliği’ne tayin işleminin gerçekleştirilmesi talebinde bulunmaktadır.
10. İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin tetkiki neticesinde, 2023-117 sayılı Cumhurbaşkanı
Kararı’nın Eki Karar ile Bakanlığa 2023 yılı için kısıtlı sayıda açıktan veya naklen atama sayısı tahsis edildiği, anılan Karar’ın 3’üncü maddesinin (4) numaralı alt bendinde, Kamu Görevlerine İlk Defa
Atanacaklar İçin Yapılaak Sınavlar Hakkında Genel Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde personel alımına öncelik verilmesi gerektiği, Bakanlığa tahsis edilen kısıtlı sayıdaki açıktan ve naklen atama sayılarının Bakanlık için öncelik ve önem arz eden diğer kadroların KPSS yolu ile personel alımında kullanılacağı, bu nedenle başvurucunun naklen atanma talebinin reddedildiği anlaşılmaktadır.
11. 657 sayılı Kanununun 74’üncü maddesinde, memurların bu Kanuna tabi kurumlar arasında, kurumların muvafakatı ile kazanılmış hak dereceleri üzerinden veya 68’inci maddedeki esaslar çerçevesinde derece yükselmesi suretiyle, bulundukları sınıftan veya öğrenim durumları itibariyle girebilecekleri sınıftan, bir kadroya nakillerinin mümkün olduğu öngörülmekte; ancak, 657 sayılı Kanunun 74’üncü maddesi incelendiğinde, kurumlar arası nakil talep eden memurun talebinin tek başına yeterli bulunmadığı, kurumların muvafakatinin arandığı, diğer bir ifadeyle ilgilinin geçiş yapılacak kuruma başvurarak kabul almasının ve bu kabul işleminin ardından ayrılacağı kurumdan muvafakat almasının gerektiği görülmektedir.
12.Bir idarenin gerçekleştirdiği iş ve işlemlerde, bağlı yetkinin söz konusu olmadığı durumlarda, takdir yetkisinin bulunduğu kabul edilmektedir. 657 sayılı Kanunun 74’üncü maddesinin uygulanması hususunda da idarelerin takdir yetkisi bulunmaktadır. Şüphesiz, idarenin takdir yetkisine sahip olması, idarenin keyfi olarak hareket edebileceği anlamına gelmemektedir. İdareye yasalarla tanınan takdir yetkisi mutlak olmayıp, kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlıdır. İdare, takdir yetkisini kullanırken kendisine verilen yetkinin amacı doğrultusunda hareket etmeli, nesnellik ve tarafsızlık içinde davranmalı, eşitlik kuralını gözetmeli, orantılılık ilkesine uymalı, kanunlar özel koşullar öngörmüşse bunlara uymalı; bu yetkiyi kamu
/
yararı ve hizmetin gereklerine uygun bir şekilde objektif, makul ve geçerli neden ve gerekçelere dayalı olarak kullanmalıdır.
13.Nitekim, Anayasa Mahkemesinin bireysel başvuru sonucunda vermiş olduğu 20/02/2014 tarihli ve 2012/606 başvuru numaralı kararında, “…bir takım mazeretler çerçevesinde başka yere atanma konusunda talep hakları var ise de atamaya ilişkin mazeretlerini değerlendirip karara bağlayacak olan idarenin, kendi mevzuatı çerçevesinde, ifa edilen kamu hizmetinin gerekleri, insan kaynaklarının verimli kullanılması, teşkilat yapısının elverişliliği ve benzeri faktörleri dikkate alması kaçınılmazdır. Zira kamu hizmetinin sağlıklı ve kesintisiz bir şekilde yerine getirilmesi için gerekli tedbirleri almak, ilgili idarenin öncelikli görevi ve sorumluluğudur.” değerlendirmesinde bulunmuştur.
14.Ayrıca, Danıştay’ın yerleşmiş içtihatlarına göre, idarelerin boş bulunan bir kadroya kamu yararı ve hizmet gereklerini gözeterek atama yapma konusunda takdir yetkisine sahip olduklarından, bu yetkisini belirli bir kişi lehine kullanmaya yargı kararı ile dahi zorlanamamakta, takdir yetkisine dayanılarak tesis edilen işlemler üzerindeki yargı denetimi hukuka uygunluk unsuru ile sınırlı bulunmakta, idarenin takdir yetkisini ortadan kaldıracak biçimde yargı kararı verilememekte ve yerindelik denetimi yapılamamakta, yargısal denetimde işlemin diğer unsurları yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı sürece, idarenin işlemi haklı kılacak hukuken kabul edilebilir bir neden gösteremediği gerekçesine dayanılarak iptal kararı verilememektedir. (Bakınız, Danıştay 5 inci Dairesinin 27/02/2006 tarihli ve E:2004/5066, K:2006/751 sayılı kararı)
15.Somut olay kapsamında, ilgili idareye tanınmış olan takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gerekleri kriterlerinin dikkate alınması suretiyle kullanılıp kullanılmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu bağlamda, Tekirdağ Valiliği Yazı İşleri Müdürlüğü tarafından 17/10/2023 tarih ve sayılı yazı ile
Sivas Belediye Başkanlığı’ndan başvurucunun nakil talebinin değerlendirilmesine esas olmak üzere muvafakat verilip verilemeyeceği hususunun sorulduğu; bunun üzerine Sivas Belediye Başkanlığı tarafından 17/10/2023 tarih ve sayılı yazı ile Tekirdağ Valiliği’ne naklen atanmasına ilişkin muvafakat verildiği, bununla birlikte 20/10/2023 tarih ve sayılı yazı ile başvurucunun Valilik bünyesinde münhal durumda bulunan bir kadroya naklen atamasının yapılıp yapılamayacağı hususunun
İçişleri Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü’ne sorulduğu ve 08.03.2023 tarihli ve 2023-117 sayılı
Cumhurbaşkanlığı Kararı gereği Bakanlığa tahsis edilen kısıtlı sayıdaki açıktan ve naklen atama sayılarının kaymakam adaylığı, denetçi yardımcılığı, AB uzman yardımcılığı, avukat gibi özel yarışma sınavı ile alım yapılan kadrolar ile Bakanlık için öncelik ve önem arz eden diğer kadroların KPSS yolu ile personel alımında kullanılmasının planlanması nedeniyle naklen atanma talebinin uygun görülmediği anlaşılmaktadır.
16. Kurumumuzca yapılan inceleme ve araştırma neticesinde, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve yargı içtihatları birlikte göz önünde bulundurularak, 657 sayılı Kanunun 74’üncü maddesi uyarınca ilgili idareye tanınmış takdir yetkisinin ilgili idarece kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlı olarak kullanıldığı anlaşıldığından ilgili idare tarafından tesis edilen başvuranın naklen atanma talebinin reddi yönünde tesis edilen işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 17.İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de
/
karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
18.6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ
tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup ilgili İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın, BAŞVURUCU ile TEKİRDAĞ VALİLİĞİNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
/