|
ÖZET: Başvuran, Akyurt İlçesi’nde bulunan mülkü için Ankara Büyükşehir Belediyesi tarafından kendisine tahakkuk ettirilen asfalt katılım payı borcunun iptalini talep etmiştir. Başvuru, 9 Ekim 2018 tarihinde yapılmış ve başvuran, kendisine bu konuda herhangi bir tebligat yapılmadığını iddia etmiştir. Ayrıca, 2015 yılından itibaren yapılan asfalt çalışmaları için katılım payı alınmadığını belirterek, borcun iptal edilmesini istemiştir.
Ankara Büyükşehir Belediyesi, başvuruya ilişkin açıklamalarında, asfalt katılım payının 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’na uygun olarak tahakkuk ettirildiğini ve 2015 öncesi tahakkukların iptal edilemeyeceğini ifade etmiştir. İlgili tebligatın 7201 sayılı Tebligat Kanunu’na uygun olarak muhtarlığa yapıldığı belirtilmiştir. Ancak, Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın iddialarını değerlendirerek, tebligatın usulüne uygun yapılmadığını tespit etmiştir. Sonuç olarak, Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın talebinin kabul edilerek, asfalt katılım payı borcunun iptal edilmesine ve tebligatların Vergi Usul Kanunu hükümlerine uygun şekilde yapılmasına yönelik Ankara Büyükşehir Belediyesi’ne tavsiyede bulunmuştur. Bu karar, ilgili idarenin otuz gün içinde Kuruma bildirilmesi gerekliliği ile sonuçlanmıştır. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/3699-S.5371
BAŞVURU NO : 2018/12048
KARAR TARİHİ : 24/05/2019
TAVSİYE KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : ANKARA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI
Tarafına tahakkuk ettirilen asfalt katılım payı borcunun iptal
BAŞVURUNUN KONUSU :
edilmesi talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 09/10/2018
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, Akyurt İlçesi … Mahallesi … … Caddesi … Sokak No:2/7’de bulunan … Ada …
parselde bulunan evi 08/03/2011 tarihinde satın aldığını, Ankara Büyükşehir Belediyesi’nin edevlette bulunan hizmet linkinden kendi adına “asfalt katılım payı” şeklinde borç kaydının olduğunu öğrendiğini, konuyla ilgili kendisine herhangi bir tebligat yapılmadığını iddia ederek, ayrıca Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin aldığı kararla 2015 yılından itibaren yapılan asfaltlarda katılım payının alınmadığını ifade ederek, söz konusu tarafına tahakkuk ettirilen asfalt katılım payı borcunun iptal edilmesini talep etmektedir.
II. İDARELERİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuz tarafından bilgi-belge isteme yazısına istinaden Ankara Büyükşehir
Belediye Başkanlığı Fen İşleri Dairesi Başkanlığı’ndan (Yol ve Asfalt Şube Müdürlüğü)
alınan 28/11/2018 tarih ve … sayılı cevabi yazıda özetle;
2.1. 2012 yılında Akyurt İlçesi, … Mahallesi sınırları içerisinde bulunan imarın … ada
…parselin cephesine isabet eden … Caddesinde asfalt çalışması yapıldığı,
2.2. 2464 sayılı Belediye Gelirleri kanununa göre çalışma yapılan cadde veya sokağa cephesi bulunan gayrimenkul sahiplerine Tapu Müdürlüklerinden alınan tapu kayıtlarına göre tahakkuk makbuzu-ihbarname gönderildiği,
2.3. 2464 sayılı Kanunun 93. Maddesindeki “Harcamalara katılma payına tabi gayrimenkullerin listesi belediyelerce ilgili tapu dairelerine bildirilir. Bu gayrimenkullerin satış, hibe ve trampaları halinde tapu dairesi payın tahsilini sağlamak üzere, belediyeyi haberdar eder ve pay ödenmedikçe intikal işlemi yapılmaz. Satış, hibe ve trampa gibi devir hallerinde ferağ sırasında o tarihe kadar ödenmemiş taksitler peşin olarak tahsil olunur.” hükmüne uygun olarak, ilgili Tapu Müdürlüğüne bilgi verilerek asfalt katılım payı borcunun
Belediye tarafından tahsil edilmeden herhangi bir işlem yapılmamasının istendiği,
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
2.4. Meclis Kararında sadece Ocak 2015 tarihinden sonra yapılacak olan asfalt kaplama çalışmaları ile ilgili asfalt katılım bedeli alınmayacağının belirtildiği, 2015 yılından önce yapılan asfalt katılım bedellerine ait tahakkukların iptal edilemediği,
2.5. Asfalt katılım bedeli ihbarnamesinin 7201 Sayılı Tebligat Kanununa uygun olarak 25/12/2014 tarihinde muhtarlığa tebliğ edildiği, asfalt katılım payı tarh ve tahakkukunda herhangi bir usulsüzlük veya yasal olmayan işlem bulunmadığı, açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.” ,
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinde; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir”,
5. 29/5/1981 tarih ve 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun,
5.1. “Yol Harcamalarına Katılma Payı” başlıklı 86 ncı maddesinde; “Belediyelerce veya belediyelere bağlı müesseselerce aşağıdaki şekillerde inşa, tamir ve genişletilmeye tabi tutulan yolların iki tarafında bulunan veya başka bir yola çıkışı olmaması dolayısıyla bu yoldan yararlanan gayrimenkullerin sahiplerinden meclis kararı ile Yol Harcamalarına Katılma Payı
alınabilir:
a) Yeni yol açılması, b) Mevcut yolların yüzde 40 nispetinde veya daha fazla genişletilmesi, c) Kaldırımsız ve bakımsız bulunan yolların, kaldırım veya parke kaldırım haline getirilmesi veya asfalt yapılması, kaldırım veya şose halindeki yolların da parke, beton veya asfalta çevrilmesi, d) Mevcut kaldırım veya parkelerin sökülüp yeniden düzenlenmesi, yolların kaldırımlar da dahil olmak üzere (15) on beş metreden fazla genişliklerine düşen giderler, belediyelere ait olup harç payına konu teşkil etmez.
İki ve daha fazla yol kenarında bulunan gayrimenkuller için asıl cepheyi teşkil eden yoldan düşen pay tam, diğer yollara ait pay ise yarım olarak hesaplanır.”,
5.2. “Payların Hesaplanması” başlıklı 89 uncu maddesi a bendinde; “…Harcamalara katılma payları bina ve arsalarda vergi değerinin yüzde 2’sini geçemez.”,
5.3. “Payların Tahakkuk Şekli” başlıklı 90 ıncı maddesinde; “Yol Harcamalarına Katılma
Payı, bu hizmetin yapıldığı yollardan faydalanan, Su Tesisleri İle Kanalizasyon
Harcamalarına Katılma Payları ise hizmetten faydalanma şekillerine göre ilgili gayrimenkul sahipleri arasında ve 89 uncu maddeye göre hesaplanan katılma payları toplamının ilgili gayrimenkullerin vergi değerleri toplamına oranlanarak dağıtılması suretiyle hesaplanıp tahakkuk ettirilir.”,
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
5.4. “Tahakkuk Zamanı” başlıklı 91 inci maddesinde; “Harcamalara katılma paylarının tahakkuku, işler hangi ihale usulü ile yapılmış olursa olsun, hizmetin tamamlanarak halkın istifadesine sunulmuş olmasından sonra yapılır. Ancak, yapılacak yazılı tebliğ ile verilecek süre içinde ilgililerin harcamalara katılma paylarını peşin ödemeyi kabul etmeleri halinde, bu paylar, kabule ilişkin yazılı başvuru tarihinden itibaren bir ay içinde tahakkuk ettirilir.”,
5.5. “Tahsil Şekli” başlıklı 93 üncü maddesinde; “Harcamalara katılma payları belediyelerce veya bunlara bağlı müesseselerce, 92 nci maddeye göre payların ilan ve tebliğ edildiği yılı takip eden yıldan itibaren iki yılda ve dört eşit taksitte, peşin ödemelerle tahakkuk tarihinden itibaren bir ay içinde tahsil olunur. Ancak, yukarıda yazılı ödeme sürelerini, ilgili belediyelerin teklifi üzerine, 5 yıla (peşin ödemelerde bir yıla) kadar uzatmaya ve buna göre taksit sürelerini tespit etmeye Bakanlar Kurulu yetkilidir. Bakanlar Kurulunca bu yetkinin kullanılması halinde, uzatılan ödeme süreleri için belediyeler, belediye meclislerinin kararı üzerine ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uyarınca alınan tecil faizi oranını aşmamak üzere faiz alabilirler. Satış, hibe ve trampa gibi devir hallerinde ferağ sırasında o tarihe kadar ödenmemiş taksitler peşin olarak tahsil olunur.
Harcamalara katılma payına tabi gayrimenkullerin listesi belediyelerce ilgili tapu dairelerine bildirilir. Bu gayrimenkullerin satış, hibe ve trampaları halinde tapu dairesi payın tahsilini sağlamak üzere, belediyeyi haberdar eder ve pay ödenmedikçe intikal işlemi yapılmaz.”,
5.6. “Usul hükümleri” başlıklı 98 nci maddesinde; “Bu Kanunda aksine hüküm bulunmayan hallerde, bu Kanuna göre alınacak vergi, harç ve katılma payları hakkında 213 sayılı Vergi
Usul Kanunu ile 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun ve bunların ek ve tadilleri hükümleri uygulanır.”
6. 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunu’nun, “Tebliğler ve
Müddetlerin Hesaplanması” başlıklı 8 inci maddesinde; “ Hilafına bir hüküm bulunmadıkça bu kanunda yazılı müddetlerin hesaplanmasında ve tebliğlerin yapılmasında
Vergi Usul Kanunu hükümleri tatbik olunur.”
7. 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun
7.1. “Tebliğ” başlıklı 21nci maddesinde; “ Tebliğ, vergilendirmeyi ilgilendiren ve hüküm ifade eden hususların yetkili makamlar tarafından mükellefe veya ceza sorumlusuna yazı ile bildirilmesidir.”
7.2. “Tahakkuk” başlıklı 22 nci maddesinde; “ Verginin tahakkuku, tarh ve tebliğ edilen bir verginin ödenmesi gereken bir safhaya gelmesidir.”
7.3. “İhbarname esası” başlıklı 34 üncü maddesinde; “İkmalen ve re’sen tarh edilen vergiler
“İhbarname” ile ilgililere tebliğ olunur. Nev’i ve doğuşu ayrı olan vergiler için ayrı ihbarname kullanılır.”
7.4. “İhbarnamenin muhteviyatı” başlıklı 35 inci maddesinde; “İhbarname aşağıda yazılı malümatı ihtiva eder: 1. İhbarnamenin sıra numarası; 2. İhbarnamenin tanzim tarihi; 3.
Verginin nev’i; 4. Mükellefin soyadı adı (Tüzelkişilerde unvanı); 5. Mükellefin açık adresi; 6.
Vergilendirme dönemi; 7. Verginin matrahı; 8. Verginin hesabı; 9. Verginin miktarı; 10. Kısa ve açık bir ifade ile ikmalen veya re’sen vergi tarhını icabettiren sebepler; 11. Vergi mahkemesinde dava açma süresi; 12. Vergi mahkemesinde dava açma şekli. …”
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
7.5. “Tebliğ esasları” başlıklı 93 üncü maddesinde; “Tahakkuk fişinden gayri, vergilendirme ile ilgili olup, hüküm ifade eden bilümum vesikalar ve yazılar adresleri bilinen gerçek ve tüzel kişilere posta vasıtasiyle ilmühaberli taahhütlü olarak, adresleri bilinmiyenlere ilan yolu ile tebliğ edilir. Şu kadar ki, ilgilinin kabul etmesi şartiyle, tebliğin daire veya komisyonda yapılması caizdir.”
7.6. “Tebliğ yapılacak kimseler” başlıklı 94 üncü maddesinde; “Tebliğ mükelleflere, bunların kanuni temsilcilerine, umumi vekillerine veya vergi cezası kesilenlere yapılır. Tüzel kişilere yapılacak tebliğ, bunların başkan, müdür veya kanuni temsilcilerine, vakıflar ve cemaatler gibi tüzel kişiliği olmıyan teşekküllerde bunları idare edenlere veya temsilcilerine yapılır. Tüzel kişilerin mütaaddit müdür veya temsilcisi varsa tebliğin bunlardan birine yapılması kafidir. Tebliğ, kendisine tebligat yapılacak kimsenin bulunmaması halinde ikametgah adresinde bulunanlardan veya işyerlerinde memur ya da müsdahdemlerinden birine yapılır. (Muhatap yerine bu şekilde kendisine tebliğ yapılacak kimsenin görüşüne nazaran 18 yaşından aşağı olmaması ve bariz bir surette ehliyetsiz bulunmaması gerekir.)…”
7.7. “Tebliğ evrakının teslimi” başlıklı 102 nci maddesinde; “ Tebliğ olunacak evrakı içeren zarf posta idaresince muhatabına verilir ve bu durum muhatap ile posta memuru tarafından tebliğ alındısına tarih ve imza konulmak suretiyle tespit olunur. Muhatap imza edecek kadar yazı bilmez veya herhangi bir sebeple imza edemeyecek durumda bulunursa sol elinin başparmağı bastırılmak suretiyle tebliğ edilir. Muhatap tebellüğden imtina ederse, tebliğ evrakının gönderildiği idareden alınabileceği şerhini içeren bir pusula kapıya yapıştırılır.
Posta memuru, durumu tebliğ alındısı üzerine şerh ve imza ederek, tebliğ olunacak evrakı tebliği yaptıran idareye teslim eder. Bu durumda tebliğ, pusulanın kapıya yapıştırıldığı tarihte yapılmış sayılır. …”
7.8. “Zamanaşımı Süreleri” başlıklı 114 üncü maddesinin birinci fıkrasında, “Vergi alacağının doğduğu takvim yılını takip eden yılın başından başlayarak beş yıl içinde tarh ve mükellefe tebliğ edilmeyen vergiler zamanaşımına uğrar.”,
8. 7201 sayılı Tebligat Kanunu’nun;
8.1. “Tebliğ imkansızlığı ve tebellüğden imtina” başlıklı 21 nci maddesinde; “Kendisine tebligat yapılacak kimse veya yukarıdaki maddeler mucibince tebligat yapılabilecek kimselerden hiçbiri gösterilen adreste bulunmaz veya tebellüğden imtina ederse, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir veya memurlarına imza mukabilinde teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırmakla beraber, adreste bulunmama halinde tebliğ olunacak şahsa keyfiyetin haber verilmesini de mümkün oldukça en yakın komşularından birine, varsa yönetici veya kapıcıya da bildirilir. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır.”
8.2. “Usulüne aykırı tebliğin hükmü” başlıklı 32 nci maddesinde; “Tebliğ usulüne aykırı yapılmış olsa bile, muhatabı tebliğe muttali olmuş ise muteber sayılır. Muhatabın beyan ettiği tarih, tebliğ tarihi addolunur.”
8.3. “Diğer mali tebligat” başlıklı 51 nci maddesinde; “Mali tebliğler, kendi kanunlarında sarahat bulunmıyan hallerde, bu kanunun umumi hükümlerine tevfikan yapılır.”
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
9. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun Harcamalara Katılma Payları İle İlgili
Hükümlerinin Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin,
9.1. “Payın Tahakkuk Şekli” başlıklı 6 ncı maddesinde; “… iki veya daha fazla yol kenarında bulunan gayrimenkul için asıl cepheyi teşkil eden yoldan dolayı düşen pay tam, diğer yollardan dolayı düşen paylar ise yarım olarak tahakkuk ettirilir.”
9.2. “Payın Tahakkuk Zamanı” başlıklı 7 nci maddesinin üçüncü fıkrasında ise; “İşin bitirilerek hizmete açılmış olduğu geçici kabulün yapılması ile belirlenir.”,
düzenlemeleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ HÜSEYİN YÜRÜK’ÜN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
10. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin “Tavsiye Karar Önerisi”
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme
11. Başvuran 1 numaralı paragrafta açıklandığı üzere, Akyurt İlçesi … Mahallesi … … Caddesi
… Sokak No:2/7’de bulunan … Ada … parselde bulunan evi 08/03/2011 tarihinde satın aldığı, Ankara Büyükşehir Belediyesi’nin e-devlette bulunan hizmet linkinden kendi adına “asfalt katılım payı” şeklinde borç kaydının olduğunu öğrendiği ve konuyla ilgili kendisine herhangi bir tebligat yapılmadığını iddia ederek, söz konusu tarafına tahakkuk ettirilen asfalt katılım payı borcunun iptal edilmesini talep etmektedir.
12. Başvuru konusuna ilişkin olarak ilgili İdare tarafından, Meclis Kararında sadece Ocak 2015 tarihinden sonra yapılacak olan asfalt kaplama çalışmaları ile ilgili asfalt katılım bedeli alınmayacağının belirtildiği, 2015 yılından önce yapılan asfalt katılım bedellerine ait tahakkukların iptal edilemediği, asfalt katılım bedeli ihbarnamesinin 7201 Sayılı Tebligat
Kanununa uygun olarak 25/12/2014 tarihinde muhtarlığa tebliğ edildiği, asfalt katılım payı tarh ve tahakkukunda herhangi bir usulsüzlük veya yasaya aykırı bir işlemin bulunmadığı açıklamalarına yer verilmiştir.
13. 2464 sayılı Kanunun 89 uncu maddesinde, harcamalara katılma paylarının, bu hizmetler dolayısıyla yapılan giderlerden oluşması, bina ve arsalarda vergi değerinin yüzde ikisini aşmaması belirtilmiştir. Aynı kanunun 90 ıncı maddesinde ise yol harcamalarına katılma paylarının, yapılan yollardan faydalanan ilgili gayrimenkul sahipleri arasında ve değinilen 89 uncu maddedeki esaslara göre katılma payları toplamına oranlanarak dağıtılması suretiyle hesaplanıp tahakkuk ettirilmesi kurala bağlanmıştır.
14. Kanun, harcamalara katılma paylarının hizmetin tamamlanarak halkın yararlanmasına sunulmasından sonra tahakkuk ettirilmesini 91 inci maddesinde, bu esaslara göre hesaplanan payların, mükelleflerin soyadları, adları, adresleri ve kendilerine isabet eden pay miktarını
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
gösteren ve mahiyetlerine göre mahalle, cadde ve sokak itibariyle düzenlenecek tahakkuk cetvellerinin bir ay süre ile belediye ilan yerlerine asılması suretiyle ilanını, katılma payı tutarlarının mükelleflere ayrıca tebliğini ise 92 nci maddesinde öngörmüştür.
15. Belediye Gelirleri Kanununun 98 inci maddesinde aynı kanuna göre alınacak vergi, harç ve katılma payları hakkında, tersine hüküm bulunmadıkça 213 sayılı Vergi Usul
Kanunu hükümlerinin uygulanması kabul edilmiştir.
16. Harcamalara katılma payı hakkında Vergi Usul Kanunu hükümlerinin uygulanması gerektiğine ilişkin anılan hüküm dikkate alındığında; 2464 sayılı Kanunun 90, 91 ve 92 nci maddelerinde yer alan “katılma payı tahakkuku” ve “tebliğ” ibareleri, Vergi Usul Kanunu’nun
21 ve 22 nci maddelerinde tarifi verilen “tebliğ” ve “tahakkuk”u ifade ettiğinin kabulü
gerekecektir. Dolayısıyla, katılma payı tahakkukunun, “yetkili makamlar tarafından” Vergi
Usul Kanunu hükümleri dairesinde bir tahakkuk fişi ya da ihbarname tebliği suretiyle sağlanması gerekmektedir.
17. 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 102 nci maddesinde; tebliğ olunacak evrakı içeren zarf posta idaresince muhatabına verileceği ve bu durumun muhatap ile posta memuru tarafından tebliğ alındısına tarih ve imza konulmak suretiyle tespit olunacağı, muhatap tebellüğden imtina ederse, tebliğ evrakının gönderildiği idareden alınabileceği şerhini içeren bir pusulanın kapıya yapıştırılacağı, posta memurunun, durumu tebliğ alındısı üzerine şerh ve imza ederek, tebliğ olunacak evrakı tebliği yaptıran idareye teslim edeceği, bu durumda tebliğin, pusulanın kapıya yapıştırıldığı tarihte yapılmış sayılacağı hükümlerine yer verilmiştir.
18. Diğer taraftan, 7201 sayılı Tebligat Kanunu’nun 51 inci maddesinde, mali tebliğlerin, kendi kanunlarında sarahat bulunmayan hallerde, bu Kanunun umumi hükümlerine tevkifan yapılacağı; aynı kanunun 32 nci maddesinde de Tebliğ usulüne aykırı yapılmış olsa bile, muhatabı tebliğe muttali olmuş ise muteber sayılır. Muhatabın beyan ettiği tarih, tebliğ tarihi olarak kabul edileceği hükme bağlanmıştır.
19. Bu hükümlere göre, ilgili ihbarnamenin yükümlüye tebliğinde, öncelikle 213 sayılı
Vergi Usul Kanunu hükümlerinin uygulanmasının yapılmasının yasal bir zorunluluk olduğu, bu kanun hükümleri uygulanmadan Tebligat Kanunu hükümlerinin uygulanamayacağı anlaşılmaktadır. (Danıştay konu ile ilgili verdiği kararlar; D. 4. D.
08.02.2000 tarih, E: 1999/1501, K: 2000/3737; D.7. D. 4.05.2009 tarih, E: 2008/1216, K:
2009/2313)
20. Ayrıca, ilgili idare tarafından “…… Mahallesi’nde bulunan mükelleflerin yol harcamalarına katılma payları ile ilgili ihbarname tahakkuk makbuzları 7201 sayılı Tebligat Kanunu ve ilgili yönetmeliklerine uygun olarak Belediyemiz personelince ilgili kişilere elden tebligat yapılması çalışması tamamlanmıştır.
Söz konusu ihbarnameleri tebliğ almak istemeyen ve tebliğ imkânsızlığı olan mükelleflerle ilgili, 7201 sayılı Yasanın 21. Maddesindeki “…” hükümleri uygulanacak olup, mükelleflere ait bilgilerin bulunduğu listeler yazımız ekindeki CD de bulunmaktadır. Gereğini rica ederim” açıklamalarına yer verildiği görülmektedir.
21. Bununla birlikte, İdarenin Kurumumuza göndermiş olduğu bilgi ve belgelerin tetkiki neticesinde; uyuşmazlık konusu yol harcamasına katılma payı ile ilgili ihbarname tahakkuk
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
makbuzunun, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun ilgili hükümleri ile birlikte 102 nci maddesi hükmün de yer verilen kurallar kapsamındaki evrakların, dosya kapsamında yer almaması ve bu bağlamda mezkur tebliğde esasa etkili şekil hatalarının olup olmadığının açık şekilde tespit edilememesinin yanı sıra İdarenin, … Mahallesi Muhtarlığına hitaben yazdığı; 18/12/2014 tarih ve … sayılı yazısında, 7201 sayılı Tebligat Kanunu’na yapılan atıf dikkate alındığında, uyuşmazlık konusu yapılan katılma payı ile ilgili tebligatın, Vergi Usul Kanunu’nu kapsamında usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği hususu tespit edilememiştir.
22. Bu kapsamda; Vergi Usul Kanunu’nu kapsamında usulüne uygun tebliğ edildiği tespit edilemeyen uyuşmazlık konusu katılma payı ile ilgili tahakkuk ettirilen borcun tebligatı ile ilgili olarak tebliğin ilgili mevzuat hükümlerine uygun bir şekilde yapılmadığı anlaşılmaktadır.
23. Ayrıca, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunun 91nci maddesinde harcamalara katılma paylarının tahakkukunun hizmetin tamamlanarak halkın istifadesine sunulmuş olmasından sonra yapılacağı, 2464 sayılı Kanunun Harcamalara Katılma Payları İle İlgili
Hükümlerinin Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin 7 nci maddesinde ise işin bitirilerek hizmete açılmış olduğunun geçici kabulün yapılması ile belirleneceği hüküm altına alınmıştır.
2464 sayılı Kanuna göre alınacak vergi, harç ve katılma payları hakkında, tersine hüküm
bulunmadıkça 213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiştir. 213 sayılı Kanunun 114 üncü maddesinde vergi alacağının doğduğu takvim yılını takip eden yılın başından başlayarak beş yıl içinde tarh ve mükellefe tebliğ edilmeyen vergilerin zamanaşımına uğrayacağı düzenlenmiştir. Bu kapsamda, başvuruya konu katılma payına ilişkin işin ibra ve geçici kabul tutanağına baktığımızda uyuşmazlık konusu katılım payına ilişkin iş bitiş tarihinin 31/12/2012 olduğu, Tebligat Kanunu hükümlerine göre 25/12/2014 tarihinde muhtarlığa tebligat yapıldığı anlaşılmış olmakla birlikte söz konusu tebligatın 213 sayılı
Kanuna uygun nitelikte bir tebliğ olmadığı, usulüne uygun tebliğ edilmemiş bir verginin tahakkuk etmeyeceği, vergi alacağının doğduğu takvim yılını takip eden yılın başından başlayarak beş yıl içinde mükellefe tebliğ edilmeyen borcun ise zamanaşımına uğradığı tespit edilmiştir.
24. Başvuranın iddiaları, idarenin açıklamaları, ilgili mevzuat hükümleri ile tüm dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde; Usulüne uygun olarak tebliğ edilmeyen bir vergi tahakkuk etmediğinden başvuran açısından ödenmesi gerekli safhaya gelmemiştir. Dolayısıyla tahakkuk etmiş, yani ödenmesi zorunlu hale gelmiş bir vergi borcunun varlığından söz edilemeyeceği gibi asfalt katılım payı borcunun zamanaşımına da uğradığı anlaşıldığından, başvuranın tarafına tahakkuk ettirilen asfalt katılım payı borcunun iptal edilmesi talebinin ilgili idare tarafından reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete uygun olmadığı tespit edilmiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
25. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; İdareden istenilen bilgi ve belgelerin Kurumumuza gönderildiği; İdarenin “kararların gerekçeli olması” ilkesine uygun davrandığı, ancak “kanunlara uygunluk” ve “karara karşı başvuru yolları ve sürelerinin
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
gösterilmesi” ilkelerine uyulmadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkelere de uygun hareket etmesi önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
26. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Dava açma süresinin yeniden işlemeye başlaması” başlıklı 21 inci maddesinin üçüncü fıkrasında, Kamu
Denetçiliği Kurumunun inceleme ve araştırmasını, başvuru tarihinden itibaren altı ay içinde sonuçlandıramaması hâlinde durmuş olan dava açma süresinin kaldığı yerden işlemeye başlayacağı belirtilmiştir. Bu kapsamda incelemenin altı ayda bitirilememe gerekçesi, dava açma süresinin kaldığı yerden yeniden işlemeye başlayacağı hususu başvurana 05/04/2019 tarihli ve E:244 sayılı yazı ile bildirilmiştir.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosyanın kapsamına göre; BAŞVURUNUN KABULÜ ile,
Başvuranın tarafına tahakkuk ettirilen asfalt katılım payı borcunun iptal edilmesi ve katılma paylarına ilişkin tebligatların Vergi Usul Kanunu hükümlerini uygun şekilde tebliğ edilmesi hususunda ANKARA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI’NA TAVSİYEDE
BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kanunun 20 inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, Ankara Büyükşehir
Belediye Başkanlığınca bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde
Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın BAŞVURANA ve ANKARA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI’NA tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.