|
ÖZET: Başvuru, 09/09/2019 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi Kamu Denetçiliği Kurumu’na yapılmış olup, başvuran, 09/11/1993 tarihinde Bağ-Kur’a isteğe bağlı sigortalı olarak kaydolduğunu ve prim ödemeleri gerçekleştirdiğini belirtmiştir. Ancak, bir dönem prim ödemelerinde aksama yaşandığını ve 2001 yılında yürürlüğe giren düzenlemelerle birlikte, ödenmeyen primlerin hizmetten sayılmadığını ifade etmiştir. Başvuran, iptal edilen hizmet sürelerinin yeniden değerlendirilmesini talep etmiştir.
Sosyal Güvenlik Kurumu, başvuranın isteğe bağlı sigortalılığının 30/06/1994 tarihi itibarıyla sonlandırıldığını, çünkü 3 ay üst üste prim ödemesi yapılmadığını belirtmiştir. Kurum, başvuranın prim ödemelerini düzenli yapmadığı için sigortalılığının sona erdiğini ve bu nedenle yapılandırma imkanının bulunmadığını ifade etmiştir. Ayrıca, başvuranın, 30/06/2001 tarihine kadar olan borçlarını ödemesi durumunda sigortalılığının devam ettirilebileceği belirtilmiştir. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın isteği doğrultusunda, 09/11/1993 tarihinden itibaren başlatılan isteğe bağlı sigortalılığının, 03/07/2001 tarihine kadar ödenmeyen prim günlerine ilişkin borçlandırılması yönünde Sosyal Güvenlik Kurumu’na tavsiyede bulunmuştur. Bu tavsiye kararı, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından 30 gün içinde değerlendirilmek üzere tebliğ edilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/3502-S.20.5573
BAŞVURU NO : 2019/15376
KARAR TARİHİ : 04/03/2020
TAVSİYE KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI
Bağ-Kur’a tabi isteğe bağlı sigortalılığının geçerli sayılması
BAŞVURUNUN KONUSU :
talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 09/09/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza tarihinde yapılan başvuruda başvuran, 09/11/1993 tarihinde o dönemde Bağ-Kur olan SGK’ya başvurarak 1479 sayılı Kanun kapsamında isteğe bağlı sigortalı olduğunu ve prim ödemeleri yaptığını, ancak bir dönem ödemeleri aksattığını, daha sonra 2001 yılında çıkan yeni düzenleme kapsamında Bağ-Kur kaydı ödemelerinin karşılığı kadar hizmetten sayıldığını daha sonra söz konusu hizmetlerinin iptal edildiğini, söz konusu işleme ilişkin tarafına bilgi verilmediğini, çıkan bütün yapılandırmalara müracaat ettiğini, borcunu ödemek istediğini ancak talebinin reddedildiğini ifade ederek Bağ-Kur’a tabi isteğe bağlı sigortalılığının geçerli sayılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. 18/10/2019 tarihli ve … sayılı bilgi belge isteme yazımıza gönderilen, Sosyal Güvenlik
Kurumunun 28/10/2019 tarihli ve … sayılı cevabi yazısında özetle; 2.1. Başvuranın talebine istinaden 09/11/1993 tarihinde başlatılan isteğe bağlı sigortalılığı kapsamında ödemiş olduğu primlere karşılık gelen hizmetlerinin kendisine verildiği, başvurana yapılan prim iadesinin ise bulunmadığı, 2.2. Bağ-kur kapsamındaki isteğe bağlı sigortalılığın, 1479 sayılı Kanunun mülga 79 uncu maddesinde düzenlendiği ve 04/10/2000 tarihli ve 619 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin
25 inci maddesi ile değiştirildiği, yapılan değişiklikle daha önce prim ödememe nedeniyle
sonlandırılmayan isteğe bağlı sigortalılığın, 04/10/2000 tarihinden itibaren art arda üç ay prim ödenmemiş olması halinde son prim ödeme tarihi itibarıyla sona erdirilmeye başlandığı, 2.3. Diğer taraftan, 1479 sayılı Kanunda değişiklik öngören 26/06/2001 tarihli ve 4692 sayılı
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
Kanunun geçici 1 inci maddesinin ikinci fıkrası ile 04/10/2000 tarihinden önce isteğe bağlı sigortalı olanlara 30/06/2001 tarihine kadar birikmiş tüm prim borçları ile 01/07/2001 tarihinden 31/12/2001 tarihine kadar aylık prim borçlarını 31/12/2001 tarihine kadar ödemeleri halinde kesintisiz olarak sigortalılıklarını devam ettirme imkanı getirildiği, buna göre, başvuranın iptal edilen herhangi bir sigortalı hizmet süresi olmamakla beraber, yapmış olduğu prim ödemelerinin incelenmesi neticesinde, 30/06/2001 tarihine kadar birikmiş tüm prim borçlarını ve 01/07/2001 tarihinden 31/12/2001 tarihine kadar aylık prim borçlarını 31/12/2001 tarihine kadar ödememiş olması nedeniyle sigortalılığının yürürlükteki mevzuat hükümleri gereği ödemeleri karşılayan ay sonu itibariyle sonlandırıldığı, 2.4. İsteğe bağlı sigortalılık primlerinin aylık olarak Kuruma yatırıldığı, primi tam ödenen ayların ay olarak, primi kısmen ödenen ayların ise yatırılmış prim karşılığı gün kadar sigortalıların hizmet alabildiğini, başvuranın ise 15/05/1996, 15/06/1996, 15/01/1998, 15/02/1998, 22/12/2000 tarihlerinde yapmış olduğu prim ödemelerine karşılık 231 prim gün sayısı hizmetin kendisine verildiği ve söz konusu hizmetlerin tescil ve hizmet dökümünde gösterildiği, 2.5. Başvuranın isteğe bağlı sigortalılığının, 1479 sayılı Kanunun 619 sayılı Kanun Hükmünde
Kararnamenin 25 inci maddesi değişik mülga 79 uncu maddesi ve 4692 sayılı Kanunun geçici
1 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, 04/10/2000 tarihinden önce prim ödememe nedeniyle
sonlandırılmayan isteğe bağlı sigortalılığı en son prim ödemesinin karşıladığı 30/06/1994 tarihi itibariyle 30/03/2012 tarihinde sonlandırıldığı, 2.6. Başvuranın 1479 sayılı Kanunun 2229 sayılı kanunla 4/5/1979 tarihinde değişik mülga 79 uncu maddesine göre isteğe bağlı sigortalılığa tescilinin 09/11/1993 tarihinde yapıldığı, 2.7. Başvuranın iptal edilen sigortalı süresinin olmadığı, prim ödemelerini 3 ay üst üste yapmamış olmasından dolayı 1479 sayılı Kanunun 04/10/2000 tarihinde değiştirilen 79 uncu maddesi gereği sigortalılığının sonlandırıldığı, prim ödenmiş son gün itibariyle sigortalılık sonlandırılmış olduğundan ve durdurulmuş sigortalılık süresi bulunmadığından ihya yapılmasının mümkün olmadığı, 2.8. Başvurana, 22/12/2000 tarihine kadar muhtelif tarihlerde ödemiş olduğu primlerin o günkü prim ödemelerinin karşıladığı kadarıyla hizmet verilerek sigortalılığın 30/06/1994 tarihi itibariyle re’sen sonlandırılmış olmasından dolayı sigortalılığa dair borcu olmadığından yapılandırma kanunlarından yararlandırılmasına imkan bulunmadığı, 2.9. Başvuranın, 1479 sayılı Kanunun 04/10/2000 tarihinde değiştirilen 79 uncu maddesi gereği yapılan 3 ay artarda prim ödemesi yapılmaması halinde sigortalığın sonlandırılacağına dair
Kanuni düzenlemeye istinaden 04/10/2000 tarihinden itibaren anılan Kanundaki süre içerisinde hiç prim ödemesi yapmamış olduğundan sigortalılığı sonlandırılmasına ilişkin kendisine bilgi verilmediği, ifade edilmiştir.
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde, “…Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan
Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”, 4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun
Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 5. 16/06/2006 tarihli ve 26200 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 5510 sayılı Sosyal
Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun; “506, 1479, 5434, 2925, 2926 sayılı kanunlara ilişkin ortak geçiş hükümleri” başlıklı Geçici 7 nci maddesinde; “Bu Kanunun yürürlük tarihine kadar 17/7/1964 tarihli ve 506 sayılı, 2/9/1971 tarihli ve 1479 sayılı, 17/10/1983 tarihli ve 2925 sayılı, bu Kanunla mülga 17/10/1983 tarihli ve 2926 sayılı, 8/6/1949 tarihli ve 5434 sayılı kanunlar ile 17/7/1964 tarihli ve 506 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesine göre sandıklara tabi sigortalılık başlangıçları ile hizmet süreleri, fiili hizmet süresi zammı, itibari hizmet süreleri, borçlandırılan ve ihya edilen süreler ve sigortalılık süreleri tabi oldukları kanun hükümlerine göre değerlendirilir.” 6. 04/10/2000 tarihli ve 24190 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 619 sayılı
“Esnaf ve Sanatkarlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu, Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanunu ile Bazı Kanun ve
Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde
Kararnamenin (İptal: Anayasa Mahkemesi, 26/10/2000-E.2000/61 K.2000/34) 25 inci maddesinin 3 üncü fıkrasında; “İsteğe bağlı sigortalılık, sigortalının tescil talebinin Kuruma intikal ettiği tarih itibarıyla başlar ve terk talebinin Kuruma intikal ettiği tarihte veya diğer sosyal güvenlik kanunlarına tabi olarak çalışmaya başlama ya da art arda üç ay prim ödenmemiş olması halinde, son prim ödeme tarihi itibarıyla sona erer.” 7. 14/09/1971 tarihli ve 13956 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 1479 sayılı Esnaf ve
Sanatkarlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu’nun; “İsteğe bağlı sigorta” başlıklı mülga 79 uncu maddesinin 3 üncü fıkrası (Değişik; 24/07/2003 tarihli R.G.
4956 sayılı Kanunun (Yürürlük:24/05/2004)); “İsteğe bağlı sigortalılık, sigortalılık tescil
talebinin Kuruma intikal ettiği tarih itibariyle başlar ve terk talebinin Kuruma intikal ettiği tarihte veya diğer sosyal güvenlik kanunlarına tâbi olarak çalışmaya başladığı tarihten bir gün önce veya sigortalının toplam borcunun üç aylık prim ve ceza tutarından fazla olması halinde sigortalının daha önce ödediği primlerin tam olarak karşıladığı ayın sonu itibariyle sona erer.” 8. 03/07/2001 tarihli ve 24451 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 4692 sayılı Esnaf ve
Sanatkârlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu ile Tarımda Kendi
Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanununun Bazı Maddelerinin
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
Değiştirilmesine Dair Kanun’unun, geçici 1 inci maddesinde; “02/09/1971 tarihli, 1479 sayılı ve 17/10/1983 tarihli, 2926 sayılı kanunlara göre 04/10/2000 tarihinden önce isteğe bağlı sigortalı olanların bu sigortalılıkları; 30/06/2001 tarihine kadar birikmiş tüm prim borçlarını, bu tarihten itibaren altı aylık süreye ilişkin prim borçlarıyla birlikte 31/12/2001 tarihine kadar ödemeleri şartıyla devam ettirilir.” hüküm altına alınmıştır.
IV. KAMU DENETÇİSİ CELİLE ÖZLEM TUNÇAK’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
9. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin “Tavsiye Karar Önerisi” Kamu
Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 10. Başvuranın 09/11/1993 tarihinde 1479 sayılı Kanunun kapsamında isteğe bağlı sigortalılığa tescilinin yapıldığı, 15/05/1996, 15/06/1996, 15/01/1998, 15/02/1998, 22/12/2000 tarihlerinde yapmış olduğu prim ödemelerine karşılık 231 prim gün sayısı hizmetin kendisine verildiği ve söz konusu hizmetlerin tescil ve hizmet dökümünde yer aldığı, isteğe bağlı sigortalılığının 2012 yılında SGK tarafından re’sen sonlandırıldığı, başvuranın söz konusu sürelerin isteğe bağlı sigorta kapsamında değerlendirilmesi amacıyla yapılandırma düzenlemelerinden faydalanmayı talep ettiği, buna karşılık SGK tarafından 1479 sayılı Kanunun 04/10/2000 tarihinde değiştirilen
79 uncu maddesi gereği prim ödemelerini 3 ay üst üste yapmamış olmasından dolayı
sigortalılığının en son prim ödemesinin karşıladığı 30/06/1994 tarihi itibariyle sonlandırıldığı, prim ödenmiş son gün itibariyle sigortalılık sonlandırılmış olduğundan ve durdurulmuş sigortalılık süresi bulunmadığından başvuranın ihya edilecek süresinin olmadığı gerekçesiyle talebinin reddedildiği, bunun üzerine başvuranın Kurumumuzdan isteğe bağlı bağ-kur sigortalılığının geçerli sayılmasını talep ettiği görülmektedir.
11. Başvuruya ilişkin yapılan incelemede; başvuran ile Sosyal Güvenlik Kurumu arasındaki ihtilafın, başvuranın isteğe bağlı sigortalılığının ödenmeyen prim günlerinin ihya edilip edilemeyeceği noktasında toplandığı görülmektedir.
12. Sosyal güvenlik hakkı, bireylerin geleceğe güvenle bakmalarını sağlayan bir insan hakkı olması sebebiyle, “sosyal hukuk devleti” olgusunu oluşturan temel kavramlardan birisidir. Bu esastan hareketle Anayasamız, “Sosyal ve Ekonomik Haklar ve Ödevler” başlığı altında sosyal güvenlik hakkını da düzenlemiş ve 60 ıncı madde ile herkesin sosyal güvenlik hakkına sahip olduğunu kabul etmiş, Devlet’in de, bu güvenliği sağlayacak gerekli tedbirleri almak ve teşkilatı kurmakla yükümlü olduğunu düzenlemiştir. Böylece, vatandaşlara bu konuda anayasal bir hak tanınırken, devlete de onların bu haktan yararlanmasını sağlayacak şartları hazırlama görevi yüklenmiştir.
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
13. Sosyal sigortaların amacı da vatandaşların sosyal risklere karşı güvenliklerini sağlamaktır.
Kanun koyucu, her vatandaşın sosyal güvenliğini sağlamak amacıyla; zorunlu sigortalı olmayan veya herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşuna tabi olarak çalışmayan ve çalışmalarından dolayı aylık bağlanmamış kimselere isteğe bağlı sigortalılık kapsamında kendi sigorta primini yatırmak suretiyle sosyal sigorta ilişkisini devam ettirme olanağı vermiştir.
14. Somut olay kapsamında başvuranın 1479 sayılı Kanunun mülga 79 uncu maddesi kapsamında isteğe bağlı Bağ-kur sigortalılığı 09/11/1993 tarihinde başlatılmıştır. Bu aşamada ihtilafa konu husus olan; başvuranın sigortalılığının, hangi tarihte sona erdirilmesi gerektiğinin açığa kavuşturulması gerekmektedir. Bu kapsamda; 14.1. 03/07/2003 tarihli 4956 sayılı Kanunun 33 üncü maddesi ile değişik 1479 sayılı Kanunun
79 uncu maddesine göre; “… İsteğe bağlı sigortalılık, sigortalılık tescil talebinin Kuruma
intikal ettiği tarih itibariyle başlar ve terk talebinin Kuruma intikal ettiği tarihte veya diğer sosyal güvenlik kanunlarına tabi olarak çalışmaya başladığı tarihten bir gün önce veya sigortalının toplam borcunun üç aylık prim ve ceza tutarından fazla olması halinde sigortalının daha önce ödediği primlerin tam olarak karşıladığı ayın sonu itibariyle sona erer. …” hükmü yer almaktadır.
14.2. Ancak aynı maddenin 4956 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikten önceki hükmüne göre, isteğe bağlı sigortalılık, sigortalının tescil talebinin Kuruma intikal ettiği tarih itibariyle başlar ve terk talebinin Kuruma intikal ettiği tarihte veya diğer sosyal güvenlik kanunlarına tabi olarak çalışmaya başlamasıyla ile sona ererdi. Dolayısıyla söz konusu değişikliğe kadar prim ödememe nedeniyle sonlandırılmayan isteğe bağlı sigortalılık, sigortalının toplam borcunun üç aylık prim ve ceza tutarından fazla olması halinde sigortalının daha önce ödediği primlerin tam olarak karşıladığı ayın sonu itibariyle sona erdirilmeye başlanmıştır.
14.3. Diğer yandan, 04/10/2000 tarihli ve 24190 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
619 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu
Kanunu, Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanunu ile Bazı
Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun
Hükmünde Kararnamenin 25 inci maddesiyle, 1479 sayılı Kanunun 79 uncu maddesinin 5 inci fıkrasında yapılan ve 04/10/2000 tarihinde yürürlüğe giren isteğe bağlı sigorta priminin ard arda üç ay ödenmemesi isteğe bağlı sigortalılığı sona erdiren bir düzenleme olsa da söz konusu
KHK, tüm hükümleriyle, Anayasa Mahkemesinin 26/10/2000 tarihli ve E.2000/61, K.2000/34 sayılı Kararıyla iptal edilmiştir.
14.4. Yine, 03/07/2001 tarihi itibariyle yürürlüğe giren ve 4692 sayılı Kanunla 1479 sayılı
Kanuna eklenen geçici 1 inci maddenin 2 nci fıkrasında; 1479 sayılı Kanuna göre 04/10/2000 tarihinden önce isteğe bağlı sigortalı olanların bu sigortalılıklarının, 30/06/2001 tarihine kadar birikmiş tüm prim borçlarını, bu tarihten itibaren altı aylık süreye ilişkin prim borçlarıyla birlikte 31/12/2001 tarihine kadar ödemeleri şartıyla devam ettirileceği hükme bağlanmıştır.
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
14.5. 4956 sayılı Kanunun 33 üncü maddesiyle, 1479 sayılı Kanunun 79 uncu maddesinde yapılan sigortalının toplam borcunun üç aylık prim ve ceza tutarından fazla olması halinde, isteğe bağlı sigortalılığın, sigortalının daha önce ödediği primlerin tam olarak karşıladığı ayın sonu itibariyle sona ereceği hükmü 08/08/2001 tarihi itibariyle yürürlüğe girmiştir.
14.6. Başvuranın, 1993 yılında başlatılan, muhtelif tarihlerde yapılan prim ödemeleriyle devam ettirilen ve son prim ödemesi 22/12/2000 tarihinde yatırılmış olan isteğe bağlı sigortalılığı, SGK tarafından 30/06/1994 tarihi itibariyle 30/03/2012 tarihinde sonlandırılmış olsa da; 4692 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 03/07/2001 tarihe kadar başvuranın ödenmeyen prim ve gecikme zammı borçlarını her zaman ödeyebileceği değerlendirilmektedir.
15. Bununla birlikte Yargıtay 21. Hukuk Dairesinin 06/05/2019 tarihli E.2018/4691
K.2019/3400 sayılı Kararında da; “Davacının prim ödemelerinin düzenli olmadığı anlaşılmakla birlikte 4692 sayılı Yasa’da 619 sayılı KHK de yapılan düzenlemede olduğu gibi “bu şartı yerine getirmeyenlerin sigortalılıkları son prim ödeme tarihi itibari ile sona erdirilir” düzenlemesi yer almadığından birikmiş borçlarını altı ay içinde ödemeyenlerin sigortalılıkları 4692 sayılı
Yasa’nın yürürlüğe girdiği 03.07.2001 tarihi itibariyle sona erer, bu tarihe kadar olan prim ve gecikme zammı borçlarını her zaman ödeyebilirler.
Yapılacak iş, davacı 4692 sayılı Yasanın Geçici 1.maddesi gereğince anılan yasanın yürürlük tarihi olan 03.07.2001 tarihine kadar olan prim borçlarını her zaman ödeyebileceğinden dolayı davacının 01.05.2000-03.07.2001 tarihleri arasında isteğe bağlı Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar vermek, bu tarihten sonraki prim ödemelerinin de ödeme tarihinden ileriye doğru hangi süreleri kapsayacağını davalı Kurumdan sorarak buna göre sigortalılık süresini belirledikten sonra tahsis talep tarihi itibariyle yaşlılık aylığı şartlarına haiz olup olmadığını değerlendirerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.” Şeklinde hüküm kurulduğu görülmektedir.
16. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; Somut olayda, yukarıdan bu yana yapılan açıklamalar, anılan mevzuat hükümleri, değinilen Yargıtay kararı ile dosya içindeki bilgi ve belgeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde; ilk kez 03/07/2001 tarihinde yürürlük kazanan, prim ödenmemesi durumunda sigortalılığın iptal edilmesi hükmünün 30/06/1994 tarihine yürütülerek başvuranın isteğe bağlı sigortalılığının iptal edilmesi yönünde Sosyal
Güvenlik Kurumu tarafından yapılan işlemlerin hukuka ve hakkaniyete uygun olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 17. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup, idareden istenilen bilgi ve
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği ayrıca idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde kanunlara uygunluk, hesap verilebilirlik, şeffaflık, kararların gerekçeli olması ve ilkelerine uygun davrandığı, ancak idari işleme karşı hangi sürede hangi mercilere başvurulabileceği bildirilmediğinden “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uygun davranmadığı anlaşılmış olup idarenin bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
18. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21’inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Nevşehir İş Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle, BAŞVURUNUN KABULÜNE;
Başvuranın isteği üzerine 09/11/1993 tarihi itibariyle başlatılan isteğe bağlı bağ-kur sigortalılığının 4692 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 03/07/2001 tarihine kadar ödenmeyen prim günlerine ilişkin borçlandırılması ve isteğe bağlı bağ-kur sigortalılığında hesaba katılması yönünde işlem tesis edilmesi hususunda SOSYAL GÜVENLİK KURUMU
BAŞKANLIĞINA TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca,
Sosyal Güvenlik Kurumunca bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde
Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Kararın BAŞVURANA ve SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞINA
TEBLİĞİNE;
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.