|
ÖZET: Başvuran, ADM Elektrik Dağıtım A.Ş.’den aldığı elektrikle ilgili olarak voltaj dengesizliği nedeniyle yaşadığı sorunları ve hasar tazmin talebini Kamu Denetçiliği Kurumu’na iletmiştir. Başvurusunda, 2016 yılından bu yana evine gelen elektrikteki voltaj dalgalanmaları nedeniyle mağduriyet yaşadığını ve bu durumu defalarca şikayet ettiğini belirtmiştir. 11 Kasım 2018 tarihinde yapılan ölçümlerde voltajın kabul edilebilir sınırları zorladığı tespit edilmesine rağmen, şirketin hasar tazmin talebini reddettiği ifade edilmiştir.
ADM Elektrik Dağıtım A.Ş., başvuranın elektrik aboneliğinin 1998 yılında TEDAŞ ile yapılan bağlantı anlaşmasına dayandığını ve son iki yılda voltaj değerlerinin yönetmeliklere uygun olduğunu savunmuştur. Şirket, başvuranın ilave güç kullanımı nedeniyle mevcut bağlantı anlaşmasının dışına çıktığını ve bu durumun diğer kullanıcıların enerji tüketimini olumsuz etkilediğini belirtmiştir. Ayrıca, başvurunun reddedilmesinin hukuka uygun olduğu sonucuna varılmıştır. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvurunun reddine dair önerisini Kamu Başdenetçisi’ne sunmuş ve yapılan incelemeler sonucunda, başvuranın talebinin gerekçeli bir şekilde reddedildiğini tespit etmiştir. İyi yönetim ilkeleri açısından, idarenin başvuruya verdiği cevabın eksik olduğu ve başvuru yollarının belirtilmediği vurgulanmıştır. Başvuran, bu ret kararına karşı yargı yoluna başvurabilecektir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/5540-S.8311
BAŞVURU NO : 2019/2789
KARAR TARİHİ : 12/07/2019
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : ADM ELEKTRİK DAĞITIM ANONİM ŞİRKETİ
GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın voltaj dengesizliği iddiası sebebiyle hasar tazmin talebi hakkında.
BAŞVURU TARİHİ : 07/02/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran … … … Kurumumuza tarihinde yapmış olduğu başvuruda özetle; ADM (Aydın Denizli Muğla) Elektrik A.Ş.’den aldığı elektriğin evine giriş voltajındaki 150-250 volt arasında gidip gelen aşırı dalgalanmalar sebebiyle 2016 yılından bu yana mağdur olduğunu, bir çok kere şikayet etmesine karşın kalıcı bir çözüm sunulmadığını, 11 Kasım 2018 tarihinde gelen ADM Elektrik A.Ş.’nin saha mühendisi ve teknisyenlerinin ölçümler yapıp evine giriş voltajının kabul edilebilir sınırları zorladığını tespit ettiklerini, faz değişikliği ile sorunu kısmen çözdüklerini, 11 Kasım 2018 tarihinde 250 volt üzerine çıkan aşırı voltaj şokları yüzünden (ikinci kez) hasar gören mutfak aletinin tamir faturasını dilekçesine ekleyerek hasar tazmin talebinde bulunduğunu, hasar tazmin isteminin cevap olarak gelen 30/01/2019 tarihli yazıda; yapılan tespitin aksine “cihazlarınıza hasar verebilecek herhangi bir arıza olmamıştır.” denilerek reddedildiğini belirterek hasar tazmini için gereğinin yapılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun 28/02/2019 tarihli ve … sayılı bilgi-belge talep yazısına istinaden ADM
Elektrik Dağıtım A.Ş.’nin 22/03/2019 tarihli ve … sayılı cevabi yazısında; 2.1. Şirketin 6446 Sayılı Elektrik Piyasası Kanununa tabi olarak almış olduğu dağıtım lisansı ile Aydın, Denizli ve Muğla İllerinde EPDK tarafından yayımlanan yönetmelik ve mevzuatlar doğrultusunda elektrik dağıtım işini yürütmekte olduğu, 2.2. Bu doğrultuda; elektrik dağıtım şebekesinde enerjinin sürekli, sağlıklı ve kaliteli bir şekilde kullanıcılara sağlamanın şirketin yükümlülüğünde olduğu, şikâyete konu … tesisat nolu aboneliğin 29/12/1998 tarihinde TEDAŞ Muğla Elektrik Dağıtım Müessesesi ile bağlantı anlaşması yapılarak elektrik dağıtım sistemine bağlantısının gerçekleştirildiğinin görüldüğü, bağlantı anlaşmasının 9620 W kurulu güç üzerinden 5800 W bağlantı gücüne göre düzenlendiği, 2.3. Başvuranın, görevli tedarik şirketiyle perakende satış sözleşmesi imzalayarak … tesisat no’lu aboneliği kullandığının görüldüğü, şirketin perakende elektrik satışına yetkili olmaması nedeniyle söz konusu aboneliğin son kullanıcısını gösterir ekran görüntüsünün verilebilmekte olduğu, 2.4. Başvuranın kayıtlı olduğu “… Mahallesi, …. Sokak. No:… Fethiye/Muğla” adresinde ki son iki yıldır voltaj değerlerinin, 21 Aralık 2012 tarihli ve 28504 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Elektrik Dağıtımı ve Perakende Satışına İlişkin Hizmet Kalitesi
Yönetmeliğinde belirtilen sınır değerler içerisinde olduğu, 2.5. Elektrik Dağıtım şebekelerindeki voltaj değerleri, şebekeden çekilen yüke bağlı olarak gün içerisinde belli zaman dilimlerinde ilgili yönetmelikte belirtilen sınır değerler içerisinde artış ve düşüş göstermesinin olağan bir durum olduğu, bu voltaj artışı veya yükselmesinden kaynaklı (sınır değerler içerisinde kalması kaydıyla) cihaz hasarının oluşmasının mümkün olmadğı, ayrıca TSE normları gereği elektriksel cihazların en kötü durumlarda bile bir süre çalışması gerektiği, aksi bir durumun oluşması halinde ise cihazda kullanılan kompenellerin düzgün çalışmaması, normlara uygun olmaması veya ekonomik ömrünün tamamlamış olması vb.
gerekçelerde de benzer cihaz hasarı durumlarına neden olabilmekte olduğu, 2.6. Anılan tesisin bu sınır değerler içerisinde hizmet vermesine rağmen kullanıcının talebi de gözetilerek daha iyi hizmet vermek adına şebekede trafo kademe ayarı ve bölge ayrımları yapıldığı, bölgede bulunan diğer kullanıcılardan belirtilen tarihlerde Şirkete ait arıza bildirim kanalları üzerinden başvuruya rastlanmadığı, 2.7. Bölgede Kasım 2018 ayında yaşanan arızalara ait şirketçe kayıt altına alınan arıza bilgilerinin ekte sunulduğu, ekiplerce 11 Kasım 2018 tarihinde başvuru sahibinin enerji aldığı şebekenin son direğinde işletme topraklaması ve müşteri bağlantı klemensi ile 2 direk önceki branşman klemenslerinin önlem amaçlı yenilendiği , 2.8. Başvuru sahibinin enerji aldığı … TR-10 (CBS:…-…-…) no’lu trafosunda kademe ayarı yapılmadığı ancak 15/11/2018 tarihli iş emrinde başvuranın enerji aldığı şebekenin başka bir kol üzerine aktarımı yapıldığı ile 16/11/2018 tarihinde TR-15 no’lu trafonun kademesinin ayarlandığının görüldüğü, başvuruların 21/12/2012 tarih ve 28504 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Elektrik Dağıtım ve Perakende Hizmeti Kalitesi Yönetmeliği” kapsamında değerlendirilmekte olduğu, 2.9. Dostane çözüm bulunmaması nedeni olarak; … tesisat no’lu abonelikte, 5,8 kW üzerinden bağlantı anlaşmasını yapılarak bu gücün üzerinde enerji kullanmayacağının beyan edildiği, ancak yapılan kontrolde müşterinin bağlantı anlaşması esnasında sunduğu onaylı elektrik iç tesisat projesinde bulunmayan 15 kW gücünde (kendi beyanı) regülatör ısı pompası ile elektrik dağıtım şebekesinde ön görülmeyen bir gücü kullanmaya çalıştığı, 2.10. … no’lu aboneliğin mevcut gücünün 9800W+15000W=24800W’a yükseltilmiş olduğunun görüldüğü, güç artışından kaynaklı şirkete bildirimde bulunulmaması nedeniyle diğer kullanıcılarında şebekeden sağlıklı bir şekilde enerji tüketmesinin engellendiği, 2.11. Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği ile Elektrik Tesisleri Proje Hazırlama Yönetmeliği doğrultusunda hazırlanan elektrik iç tesisat projelerinde abonenin sağlıklı bir şekilde enerji kullanımını sağlayacak kabloların seçiminde gerilim düşümü ve akım kontrol hesapları en yüklü linye üzerinden hesaplanarak kablo kesitlerinin belirlenmekte olduğu, gerilim düşümü ve akını kontrol hesaplarının en önemli parametreleri talep güç, gerilim değeri, iletken uzunluğu ve kablo kesiti olup kullanıcı ilave güç bağlayarak bu hesaplama dışına çıkacak şekilde enerji teminini sağladığı, (güç arttıkça diğer parametrelerde değişiklik yapılmadığı sürece gerilim düşümünün de artacağı), elektrik iç tesisatına uygun olmayan cihaz bağlantısı nedeniyle şirketin oluşan zararlardan sorumluluğunun bulunmadığı, şeklinde açıklamalara ver verildiği görülmüştür.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının; “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” hükmü yer almaktadır.
4. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun
Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nun; 5.1. “Amaç” kenar başlıklı 1 inci maddesinde; “Bu Kanunun amacı; elektriğin yeterli, kaliteli, sürekli, düşük maliyetli ve çevreyle uyumlu bir şekilde tüketicilerin kullanımına sunulması için, rekabet ortamında özel hukuk hükümlerine göre faaliyet gösteren, mali açıdan güçlü, istikrarlı ve şeffaf bir elektrik enerjisi piyasasının oluşturulması ve bu piyasada bağımsız bir düzenleme ve denetimin yapılmasının sağlanmasıdır.” 5.2. “Kapsam” kenar başlıklı 2 inci maddesinde; “Bu Kanun; elektrik üretimi, iletimi, dağıtımı, toptan veya perakende satışı, ithalat ve ihracatı, piyasa işletimi ile bu faaliyetlerle ilişkili tüm gerçek ve tüzel kişilerin hak ve yükümlülüklerini kapsar.” 5.3. “Dağıtım faaliyeti” kenar başlıklı 9 uncu maddesinde; “Dağıtım faaliyeti, lisansı kapsamında, dağıtım şirketi tarafından lisansında belirlenen bölgede yürütülür. Dağıtım şirketi, lisansında belirlenen bölgede sayaçların okunması, bakımı ve işletilmesi hizmetlerinin yerine getirilmesinden sorumludur. Piyasa faaliyeti gösteren tüzel kişiler bir dağıtım şirketine ve dağıtım şirketi piyasa faaliyeti gösteren tüzel kişilere doğrudan ortak olamaz. Dağıtım şirketi, dağıtım faaliyeti dışında bir faaliyetle iştigal edemez. Dağıtım faaliyetiyle birlikte yürütülmesi verimlilik artışı sağlayacak nitelikteki piyasa dışı bir faaliyetin yürütülmesine ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir. Genel aydınlatma, dağıtım sistemi teknik ve teknik olmayan kayıplarını karşılamak amacıyla kullanılmak üzere elektrik enerjisi satın alınması ile sistem teknik ve teknik olmayan kayıplarını karşılamak için sözleşmeye bağlanan enerjinin gerçekleşmeler nedeniyle fazlasının satışı bu hükmün istisnasıdır.(2) Dağıtım şirketi, lisansında belirtilen bölgedeki dağıtım sistemini elektrik enerjisi üretimi ve satışında rekabet ortamına uygun şekilde işletmek, bu tesisleri yenilemek, kapasite ikame ve artırım yatırımlarını yapmak, dağıtım sistemine bağlı ve/veya bağlanacak olan tüm dağıtım sistemi kullanıcılarına ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda eşit taraflar arasında ayrım gözetmeksizin hizmet sunmakla yükümlüdür.(3) Dağıtım şirketi, ilgili yönetmelik hükümleri doğrultusunda yan hizmetleri sağlamakla yükümlüdür.(4)Dağıtım lisansında belirlenen bölgelerde talep tahminlerinin hazırlanması ve TEİAŞ’a bildirilmesi görevi dağıtım şirketine aittir. Kurul bu talep tahminlerini onaylar ve tahminler TEİAŞ tarafından yayımlanır…” 6. Elektrik Dağıtımı ve Perakende Satışına İlişkin Hizmet Kalitesi Yönetmeliği’nin; 6.1. “Amaç ve kapsam” 1 inci maddesinde; “Bu Yönetmelik; elektrik enerjisinin tedarik sürekliliği, ticari ve teknik kalitesine ilişkin olarak dağıtım şirketleri, (Değişik ibare:RG9/10/2013-28790) görevli tedarik şirketleri ve kullanıcılar tarafından uyulması gereken kurallar ile uygulamaya ilişkin esas ve usulleri kapsar.” 6.2. “Hizmet kalitesi sorumluluğu” kenar başlıklı 4 üncü maddesinde; “Dağıtım şirketi, dağıtım lisansında belirlenen bölgede bulunan kullanıcılara sunduğu hizmetin kalitesinden ve (Değişik ibare:RG-9/10/2013-28790) görevli tedarik şirketi perakende satış faaliyetine ilişkin ticari kaliteden sorumludur.” 6.3. “Hizmet kalitesinin sınıflandırması” kenar başlıklı 5 inci maddesinde; “Dağıtım sisteminde sunulan hizmetin kalitesi;a) Tedarik sürekliliği kalitesi,b) Ticari kalite,c) Teknik kalite olmak üzere, Kurum tarafından üç ana başlık altında izlenir.” 6.4. “Kalitenin denetimi” kenar başlıklı 6 ıncı maddesinde; “ (1) Dağıtım şirketi ve (Değişik ibare:RG-9/10/2013-28790) görevli tedarik şirketi, Kuruma sunduğu bütün bilgi ve belgeler ile bu bilgi ve belgelerin hazırlanmasına esas teşkil eden bütün verilerin doğruluğundan sorumludur.(2) Elektrik enerjisinin tedarik sürekliliği ve teknik kalitesinin dağıtım şirketi tarafından ilgili standartlara uygun şekilde ölçümlenerek kayıt altına alınması, ticari kalitenin sorumlu oldukları yönleriyle dağıtım şirketi ve(Değişik ibare:RG-9/10/2013-28790)görevli tedarik şirketi tarafından kayıt altına alınması ve dağıtım şirketi ile (Değişik ibare:RG9/10/2013-28790) görevli tedarik şirketinin bu göstergelere ilişkin performansının belirlenmesine esas tüm süreç ve veriler ile diğer ilgili tüm bilgi ve belgeler denetim yetkisini haiz kurum ve kuruluşlarca denetlenir ve/veya denetlettirilir.(3) Şirketlerin yerinde denetimi, bu Yönetmeliğin ilgili hükümleri uyarınca şirketlerce Kuruma yapılan bildirimler ile sunulan tablo ve raporların ön incelemesinin ardından gerek görüldüğü hallerde veya dağıtım bölgelerinden gelen müşteri şikâyetleri üzerine gerçekleştirilir.(4) Dağıtım şirketi, inceleme ve denetim amacıyla görevlendirilen veya yetkilendirilen gerçek/tüzel kişilere inceleme ve denetim için gerekli imkânları ve ihtiyaç duyduğu tüm bilgileri gecikmeksizin sağlamakla ve bu kişilerin görevlerini yerine getirmesi sırasında işbirliği içinde olmakla yükümlüdür. Bu şekilde görevlendirilen veya yetkilendirilen personelin görevi hiçbir surette engellenemez ve geciktirilemez.” 6.5. “Tedarik sürekliliği kalitesi” kenar başlıklı 7 inci maddesinde; “ Tedarik sürekliliği kalitesi, dağıtım sistemi kullanıcılarına ekonomik olarak kabul edilebilir maliyetlerle ve mümkün olan asgari kesinti süresi ve sıklığı ile elektrik enerjisi sunabilme kapasitesidir.” 6.6. “Tedarik sürekliliği kalitesine ilişkin verilerin kaydedilmesi” kenar başlıklı 8 inci maddesinde; “(1) (Değişik:RG-9/10/2018-30560) Dağıtım şirketi, dağıtım sisteminin tümünü veya bir kısmını etkileyen uzun ve kısa kesintileri kaydeder. Sadece uzun kesintiler bildirimli ve bildirimsiz kesinti olarak sınıflandırılır. Kısa kesintiler bildirimsiz kesinti olarak değerlendirilir.(2) Kesintilere ilişkin kayıtlar aşağıda yer alan bilgileri içerir:a) Kesintinin yeri,b) Kesintinin nedeni (uzun kesintiler için),c) Kesintinin kaynağı,ç) Kesintinin başlama tarihi ve zamanı,d) Kesintiden etkilenen AG ve/veya OG kullanıcılarının sayısı,e) Kesintinin sona erme tarihi ve zamanı,f) Kesintinin süresi,g) Kesinti sonrasında kademeli şekilde enerji tedarik edilmesi durumunda, her bir kademe için (a), (c), (d), (e) ve (f) bentlerinde yer alan bilgiler.(3) Dağıtım şirketi, kullanıcılara ödenecek tazminata esas kesinti süresi ve kesinti sayılarını hesaplamaya imkân verecek şekilde, her bir kesintiden etkilenen AG ve/veya OG fiderlerine, hat bölümlerine, dağıtım transformatörlerine veya kullanıcılara ilişkin gerekli kayıtları tutar.(4) Kullanıcı; tedarik sürekliliğini kaydetmek üzere, dağıtım şirketince onaylanmış ölçme ve kayıt cihazını dağıtım şirketinin kontrolünde ve uygun göreceği biçimde, bağlantı noktasına veya faturalamaya esas ölçüm noktasına tesis ettirebilir. Bu cihazların kayıtları, kullanıcının talebi üzerine dağıtım şirketi ile birlikte okunur ve dağıtım şirketi tarafından kendi kayıtları ile birlikte değerlendirilerek bu Yönetmelik uyarınca ödenecek tazminatların hesaplanmasında kullanılacak kesinti süre ve sayılarının belirlenmesinde dikkate alınır.” 6.7. “Kesintilerin başlangıç ve bitiş zamanı” kenar başlıklı 11 inci (Değişik:RG-9/10/2018-
30560) (1) Kesintilerin başlangıç ve bitiş zamanı, a) Tedarik sürekliliği uzaktan izleme
sisteminin kapsadığı noktalarda meydana gelen uzun ve kısa kesintiler için bu sistemden alınan veriler kullanılarak, b) Diğer noktalarda meydana gelen uzun kesintiler için ise arıza yönetim sistemi tarafından otomatik olarak oluşturulan veya manuel olarak yapılan kayıtlara ait veriler kullanılarak, tedarik sürekliliği kayıt sistemi tarafından kaydedilir.
6.8. “Kesintilerden etkilenen kullanıcıların sayısı” kenar başlıklı 12 inci maddesinde; (Değişik:RG-9/10/2018-30560); “(1) Dağıtım şirketi, kesintilerden etkilenen kullanıcıların sayısını imar yerleşim alanlarına göre gruplandırılmış olarak kaydeder.(2) Tedarik sürekliliği uzaktan izleme sisteminin kapsamı dışındaki noktalarda meydana gelen uzun kesintilerden etkilenen kullanıcı sayısı, arıza yönetim sistemi aracılığıyla bildirilen kesintinin yerinin tespiti sonrası şebeke bağlantı modeli kullanılarak belirlenir ve kaydedilir.(3) Tedarik sürekliliği uzaktan izleme sisteminin kapsamındaki noktalarda meydana gelen uzun ve kısa kesintilerden etkilenen kullanıcı sayısı kesintinin tespitiyle birlikte sistem tarafından belirlenerek otomatik olarak kaydedilir.(4) Dağıtım şirketi; her yıl Tablo 2, Tablo 3 ve Tablo 4’ü 31 Aralık tarihi itibarıyla geçerli olan güncel bilgileri esas alarak dağıtım bölgesi bazında düzenler ve takip eden 31 Ocak tarihine kadar Kuruma sunar.” 6.9. “Kullanıcı zararının tazmini” kenar başlıklı 26 ncı maddesinde; “(1) Kullanıcının kendi hatasından kaynaklanmaması kaydıyla kullanıcıya ait teçhizatta ortaya çıkan ve dağıtım şebekesinden kaynaklanan hasara ilişkin zararın tazmini için kullanıcı tarafından dağıtım şirketine zararın ortaya çıktığı tarihten itibaren 10 (on) iş günü içerisinde talepte bulunulabilir.(2) Zararın tazmin edilebilmesi için hasarın niteliği, kullanıcı tesisinin durumu, dağıtım şebekesinde meydana gelen kesinti, arıza, dalgalanma gibi hususlarda dağıtım şirketi tarafından yapılacak/yaptırılacak inceleme ve değerlendirme neticesinde söz konusu hasarın dağıtım şebekesinden kaynaklandığının tespit edilmesi gereklidir. Dağıtım şirketi zararın tazminine ilişkin başvurunun yapıldığı tarihten itibaren 10 (on) iş günü içerisinde; inceleme ve değerlendirme neticesinde başvurunun haklı bulunup bulunmadığını, haklı bulunmuş ise zararın tazmin edilmesine ilişkin olarak yapılacak işlemleri kullanıcıya bildirir. Başvurunun haklı bulunmadığı durumlarda kullanıcıya yapılan bildirimde dayanakları ile birlikte gerekçelere yer verilir.(3) Dağıtım şirketi teçhizatın tamir işini üstlenebilir ya da teçhizatın tamir masraflarını üstlenerek kullanıcı tarafından tamir ettirilmesini tercih edebilir. Dağıtım şirketi, tamiratı kullanıcıya bırakması durumunda kullanıcıyı anlaşacağı servise/servislere yönlendirebilir. Dağıtım şirketi kullanıcının tamiri yapılan teçhizatta bulunan garanti haklarını koruyacak şekilde hareket etmekle yükümlüdür.(4) Dağıtım şirketi tarafından yapılacak tamirat, duruma göre teçhizat yerinde iken veya başka bir yere götürülerek, kullanıcının başvurusunun haklı bulunmasından itibaren en geç 10 (on) iş günü içerisinde gerçekleştirilir.(5) Tamir masrafının karşılanmasının tercih edilmiş olması halinde, kullanıcı tarafından tamir masrafına ilişkin faturanın ibrazından itibaren 3 (üç) iş günü içerisinde, kullanıcının istediği şekilde (nakden, banka/PTT vb. aracılığıyla) ilgili tutar ödenir veya nakden ödeme alabileceği kullanıcıya bildirilir.(6) Hasar gören teçhizatın makul gerekçeler ile kısa sürede çalışır hale getirilmesi gerektiği durumlarda; kullanıcının bu yöndeki talebi üzerine, dağıtım şirketi tarafından inceleme ve değerlendirme hemen sonuçlandırılır ya da dağıtım şirketi tarafından kullanıcıya tamiri gerçekleştirmesine muvafakat ettiği servis/servisler bildirilir. Ortaya çıkan tamir bedeli, değerlendirme süreci neticesinde başvurunun haklı bulunması durumunda dağıtım şirketi tarafından bu madde hükümleri çerçevesinde kullanıcıya ödenir.(7) Hasar gören teçhizatın tamir edilememesi durumunda dağıtım şirketi tarafından tespit edilecek/ettirilecek rayiç bedel veya dağıtım şirketinin uygun görmesi halinde kullanıcının talep ettiği bedel kullanıcıya ödenir.(8) Kullanıcı, zararının tazmini hususunda dağıtım şirketi tarafından yapılan işlemlere ilişkin şikâyetlerini Kuruma iletir.” hükümlerine yer verildiği görülmüştür.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvurunun reddi gerektiği hususunda hazırlanan öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Başvuran, ADM Elektrik A.Ş.’den aldığı elektriğin evine giriş voltajındaki 150-250 volt arasında gidip gelen aşırı dalgalanmalar sebebiyle 2016 yılından bu yana mağdur olduğunu, bir çok kere şikayet etmesine karşın kalıcı bir çözüm sunulmadığını, 11 Kasım 2018 tarihinde 250 volt üzerine çıkan aşırı voltaj şokları yüzünden ikinci kez hasar gören mutfak aletinin tamir faturasını dilekçesine ekleyerek hasar tazmin talebinde bulunduğunu, hasar tazmini isteminin
“cihazlarınıza hasar verebilecek herhangi bir arıza olmamıştır.” denilerek reddedildiğini belirterek hasar sebebiyle uğradığı zararın tazminini talep etmektedir.
9. Somut olaya başvuranın iddiaları ve dosya kapsamındaki belgeler çerçevesinde bakıldığında; başvuranın, görevli tedarik şirketiyle perakende satış sözleşmesi imzalayarak …
tesisat no’lu aboneliği kullandığının görüldüğü, … tesisat no’lu aboneliğin, 29/12/1998 tarihinde TEDAŞ Muğla Elektrik Dağıtım müessesesi ile bağlantı anlaşması yapılarak elektrik dağıtım sistemine bağlantısının gerçekleştirildiği, bağlantı anlaşmasının 9620 W kurulu güç üzerinden 5800 W bağlantı gücüne göre düzenlendiği, başvuranın kayıtlı olduğu “… …
Mahallesi, … Sokak. No: … Fethiye/Muğla” adresinde ki son iki yıldır voltaj değerlerinin
Elektrik Dağıtımı ve Perakende Satışına İlişkin Hizmet Kalitesi Yönetmeliğinde belirtilen sınır değerler içerisinde olduğu, elektrik dağıtım şebekelerindeki voltaj değerleri, şebekeden çekilen yüke bağlı olarak gün içerisinde belli zaman dilimlerinde ilgili yönetmelikte belirtilen sınır değerler içerisinde artış ve düşüş göstermesinin olağan bir durum olduğu, bu voltaj artışı veya yükselmesinden kaynaklı (sınır değerler içerisinde kalması kaydıyla) cihaz hasarının oluşmasının mümkün olmadığı, ayrıca TSE normları gereği elektriksel cihazların en kötü durumlarda bile bir süre çalışması gerektiği, aksi bir durumun oluşması halinde ise cihazda kullanılan kompenellerin düzgün çalışmaması, normlara uygun olmaması veya ekonomik ömrünün tamamlamış olması vb. gerekçelerde de benzer cihaz hasarı durumlarına neden olabilmekte olduğu, başvurana ait … tesisat no’lu abonelikte, 5,8 kW üzerinden bağlantı anlaşmasını yapılarak bu gücün üzerinde enerji kullanmayacağının beyan edildiği, ancak yapılan kontrollerde başvuranın bağlantı anlaşması esnasında sunduğu onaylı elektrik iç tesisat projesinde bulunmayan 15 kW gücünde (kendi beyanı) regülatör ısı pompası ile elektrik dağıtım şebekesinde ön görülmeyen bir gücü kullanmaya çalıştığının tespit edildiği, mevcut gücün 9800W+15000W=24800W’a yükseltilmiş olduğunun görüldüğü, güç artışından kaynaklı şirkete bildirimde bulunulmaması nedeniyle diğer kullanıcılarında şebekeden sağlıklı bir şekilde enerji tüketmesinin engellendiği, Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği ile Elektrik Tesisleri
Proje Hazırlama Yönetmeliği doğrultusunda hazırlanan elektrik iç tesisat projelerinde abonelerin sağlıklı bir şekilde enerji kullanımını sağlayacak kabloların seçiminde gerilim düşümü ve akım kontrol hesaplan en yüklü linye üzerinden hesaplanarak kablo kesitlerinin belirlenmekte olduğu, gerilim düşümü ve akını kontrol hesaplarının en önemli parametreleri talep güç, gerilim değeri, iletken uzunluğu ve kablo kesiti olup kullanıcı ilave güç bağlayarak bu hesaplama dışına çıkacak şekilde enerji teminini sağladığı ve güç artıkça diğer parametrelerde değişiklik yapılmadığı sürece gerilim düşümünün de artacağının ve bölgede bulunan diğer kullanıcılardan belirtilen tarihlerde şirkete ait arıza bildirim kanalları üzerinden başvuruya rastlanmadığı hususları da birlikte değerlendirildiğinde elektrik iç tesisatına uygun olmayan cihaz bağlantısı nedeniyle şirketin oluşan zararlardan dolayı başvuranın tazmin talebini reddetmesi işleminde hukuka ve hakkaniyet ölçütlerine aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmıştır.
10. Bununla birlikte, dağıtım şirketi tarafından Kurumumuza verilen bilgilerden; anılan tesisin bu sınır değerler içerisinde hizmet vermesine rağmen başvuranın talebi de gözetilerek daha iyi hizmet vermek adına şebekede trafo kademe ayarı ve bölge ayrımları yapıldığı, ekiplerce 11
Kasım 2018 tarihinde başvuru sahibinin enerji aldığı şebekenin son direğinde işletme topraklaması ve müşteri bağlantı klemensi ile 2 direk önceki branşman klemenslerinin önlem amaçlı yenilendiği, başvuranın enerji aldığı … TR-10 (CBS:…-…-…) no’lu trafosunda kademe ayarı yapılmadığı ancak 15/11/2018 tarihli iş emrinde başvuranın enerji aldığı şebekenin başka bir kol üzerine aktarımı yapıldığı ile 16/11/2018 tarihinde TR-15 no’lu trafonun kademesinin ayarlandığının açıklandığı görülmekle dağıtım şirketinin hizmet kalitesini arttırmak amacıyla önlemler aldığı tespit edilmiştir.
11. Kurumumuzca yapılan inceleme neticesinde; Elektrik Dağıtımı ve Perakende Satışına
İlişkin Hizmet Kalitesi Yönetmeliği’nin “Kullanıcı zararının tazmini” kenar başlıklı 26 ncı maddesi gereğince başvuruya konu hasarın niteliği, kullanıcı tesisinin durumu, dağıtım şebekesinde meydana gelen kesinti, arıza, dalgalanma gibi hususlarda dağıtım şirketi tarafından yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde söz konusu hasarın dağıtım şebekesinden kaynaklandığının tespit edilememesi karşısında ve başvuranın ilave güç bağlayarak mevcut hesaplama dışına çıkacak şekilde enerji teminini sağladığı ve güç artıkça diğer parametrelerde değişiklik yapılmadığı sürece gerilim düşümünün de artacağı yönünde ortaya çıkan zararın kullanıcının kendi hatasından kaynaklandığına dair dağıtım şirketince sunulan somut belge ve bilgiler ışığında, bölgede bulunan diğer kullanıcılardan belirtilen tarihlerde şirkete ait arıza bildirim kanalları üzerinden başvuruya rastlanmadığı hususları da birlikte değerlendirildiğinde dağıtım şirketinin zarar tazmini talebinin reddi yönündeki işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı değerlendirilmiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 12. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; başvurunun inceleme ve araştırması kapsamında Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin idare tarafından süresi içerisinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, böylece “kararların gerekçeli olması ve makul sürede karar verme” ilkelerine uygun davranıldığı; idarenin, başvurucuya verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği, bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup; idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
13. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21’inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup, uyuşmazlık konusu meblağ dikkate alınarak Tüketici Hakem Heyetine başvurmak ön koşulu ile Tüketici Mahkemelerine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın Başvurana ve ADM ELEKTRİK DAĞITIM ANONİM ŞİRKETİ GENEL
MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi