|
ÖZET: Başvuru, Kırklareli Üniversitesi’nde görev yapan bir Dr. Öğretim Üyesi’nin, 2016 yılında ihraç edilmesi sonrası 2020’de göreve iade edilmesiyle ilgili banka promosyonu ödemesi talebine ilişkindir. Şikayetçi, ihraç olduğu dönemde ödenmeyen banka promosyonlarının kendisine verilmediğini iddia ederek, Kırklareli Üniversitesi Rektörlüğü’ne başvurmuştur. Rektörlük, şikayetçinin görevde olmadığı süre boyunca banka promosyonu ödemesi yapılamayacağını belirtmiştir.
Kamu Denetçiliği Kurumu, yapılan inceleme sonucunda, şikayetçinin ihraç olduğu dönemdeki mali haklarının ödenmesine rağmen banka promosyonunun verilmemesinin hukuka uygun olmadığını tespit etmiştir. İlgili mevzuat ve sözleşmeler çerçevesinde, şikayetçinin promosyon ödemesinden yararlanması gerektiği sonucuna varılmıştır. Bu bağlamda, Kırklareli Üniversitesi Rektörlüğü’ne, şikayetçinin mahrum kaldığı promosyon tutarının hesaplanarak ödenmesi yönünde tavsiyede bulunulmuştur. Sonuç olarak, Kırklareli Üniversitesi Rektörlüğü’nün, şikayetçinin promosyon talebini reddetmesi hukuka aykırı bulunmuş ve bu durumun düzeltilmesi için gerekli adımların atılması önerilmiştir. İdarenin, kararın tebliğinden itibaren 30 gün içinde gerekli işlemleri yapması zorunludur. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/90408-S.20.99307
BAŞVURU NO : 2020/89636
KARAR TARİHİ : 28/12/2020
TAVSİYE KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : KIRKLARELİ ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Şikâyetçinin, banka promosyonunun ödenmesi talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 18/07/2020
I. BAŞVURU KONUSU
1. Kurumumuza tarihli başvuruda şikayetçi özetle, “Kırklareli Üniversitesi
Teknoloji Fakültesi Mekatronik Mühendisliği bölümünde Dr. Öğretim Üyesi olarak görev yapmakta iken, 05.08.2016 tarihinde açığa alındıktan sonra 01.09.2016 tarih ve 672 sayılı
KHK ile kamu görevinden başka hiçbir işleme gerek kalmaksızın ihraç edildiğini, 7075 sayılı kanun ile kurulan OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonu’na yaptığı başvurunun OHAL
İşlemleri İnceleme Komisyonu’nun 19.12.2019 tarihli göreve iade kararı ile 26.02.2020 tarihinde Adnan Menderes Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi Makine Mühendisliği bölümüne atamasının gerçekleştirildiğini, görevine tekrar başlamasından sonra ihraç olduğu döneme ilişkin 01.09.2016-26.02.2020 tarihleri arasında tarafına ödenmeyen banka promosyon ödemeleri için 21.05.2020 tarihli talep dilekçesine Kırklareli Üniversitesi Strateji
Geliştirme Daire Başkanlığı’nca 17/06/2020 tarihli ve – – . sayılı ret cevabı verildiğini, dolayısıyla, tarafına banka promosyonunun ödenmediğini iddia ederek söz konusu döneme ilişkin banka promosyonun ödenmesini” talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzca 21/09/2020 tarihli ve 83924 sayılı bilgi ve belge talebine istinaden
Kırklareli Üniversitesi Üniversitesi Rektörlüğü tarafından 12/10/2020 tarihli ve sayılı cevabi yazısı ve eklerinde özetle; 2.1. Kırklareli Üniversitesi Teknoloji Fakültesi Dekanlığı kadrosunda görevli iken 01.09.2016 tarih ve 672 Sayılı KHK ile görevinden ihraç edilen daha sonra Olağanüstü Hal İşlemleri
İnceleme Komisyonu’nun 19.12.2019 tarihli göreve iade kararı ile 26.02.2020 tarihinde Adnan
Menderes Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi Makine Mühendisliği bölümüne göreve iade edilen Dr.Öğr.Üyesi a uzaklaştırmada geçen sürelere ilişkin mali haklarının ödendiği, şikayetçinin görevden ayrılmış olduğu dönemde Halkbankası ve İş Bankası ile maaş promosyon anlaşması yapıldığı, anılan sözleşmelerin ilgili maddeleri gereği de şikayetçiye banka promosyonu ödemesinin yapılamadığı,” ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının,
3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan
Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler”,
3.2. “Kanun önünde eşitlik” başlıklı 10 uncu maddesinin beşinci fıkrası; “Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun olarak hareket etmek zorundadırlar”, 3.3. Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının, “Mülkiyet hakkı” başlıklı 35 inci maddesinde ;
“Herkes, mülkiyet ve miras haklarına sahiptir. Bu haklar, ancak kamu yararı amacıyla, kanunla sınırlanabilir. Mülkiyet hakkının kullanılması toplum yararına aykırı olamaz.”, 3.4. 125 inci maddesinin yedinci fıkrası; “İdare, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür”,
4. Birleşmiş Milletler İnsan Haklarının Geliştirilmesi ve Korunması İçin Kurulan Ulusal
Kuruluşların Statüsüne İlişkin İlkeler/Paris Prensiplerinde; “…Ulusal kuruluşlar, yürürlükteki yasaları, mevzuatı ve yasa tasarıları ile yasa önerilerini incelerler ve metinlerin, insan haklarının temel ilkeleriyle uyumlu hale getirilmeleri için uygun gördükleri tavsiyeleri yaparlar; gerek gördükleri takdirde, yeni yasaların kabul edilmesini, yürürlükteki yasaların uyumlu hale getirilmesini ve idari önlemlerin alınmasını veya değiştirilmesini tavsiye ederler.
Ulusal düzeyde yürürlükte olan yasaların, mevzuatın ve uygulamaların, insan haklarına ilişkin uluslararası belgeler ve mekanizmalarla uyumlu hale getirilmesini ve hayata geçirilmesini teşvik ederler ve sağlarlar.”,
5. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir”,
6. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 164 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında;
“Üçüncü fıkra kapsamına giren personelin her türlü özlük haklarının ve tahakkuk işlemlerinin belli merkezlerden yapılabilmesi ve ödemelerin bankacılık sistemi aracılığı ile gerçekleştirilmesi için gerekli düzenlemeleri yapmaya ve gerekli tedbirleri almaya Maliye
Bakanlığı yetkilidir.”,
7. 08/03/2018 tarihli ve 30354 sayılı Mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan ve 7075 sayılı
Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde
Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanunun, “Komisyonun görevleri” başlıklı 2 nci maddesinde; “Komisyon, olağanüstü hal kapsamında doğrudan kanun hükmünde kararnameler ile tesis edilen aşağıdaki işlemler hakkındaki başvuruları değerlendirip karar verir. a) Kamu görevinden, meslekten veya görev yapılan teşkilattan çıkarma ya da ilişiğin kesilmesi,”, “Kararların uygulanması” başlıklı 10 uncu maddesinde;
“Kamu görevinden, meslekten veya görev yapılan teşkilattan çıkarılan ya da ilişiği kesilenlere ilişkin başvurunun kabulü hâlinde karar, kadro veya pozisyonunun bulunduğu kuruma, yükseköğretim kurumlarında kamu görevinden çıkarılan öğretim elemanları için
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığına bildirilir. Kamu görevine iade edilmesine karar verilenlerin eski kadro veya pozisyonuna atanması esastır. … Atama emri, ilgili kamu kurum ve kuruluşu tarafından 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre ilgililere tebliğ edilir. Tebliğ tarihini takip eden on gün içerisinde göreve başlamayanların bu maddeden doğan atanma hakkı ile mali hakları düşer. Kamu kurum ve kuruluşları atama ve göreve başlatma işlemlerinin sonucunu, işlemlerin tamamlanmasını takip eden on beş gün içinde Devlet Personel Başkanlığına bildirirler. İlgililerin kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin kanun hükmünde kararname hükümleri, bu fıkrada belirtilen kişiler bakımından tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkmış sayılır. Bu kapsamda göreve başlayanlara, kamu görevinden çıkarılma tarihlerini takip eden aybaşından göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal hakları ödenir. Bu kişiler, kamu görevinden çıkarılmalarından dolayı herhangi bir tazminat talebinde bulunamaz. …”
8.20/07/2007 tarihli ve 26588 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 2007/21 sayılı
Başbakanlık Genelgesinin 4 üncü maddesinde; “Banka tarafından verilecek promosyon miktarının tamamı personele dağıtılacaktır”, 5 inci maddesinde; “Dağıtılacak promosyonlar, ilgili banka tarafından personel adına açılan hesaba aktarılmak suretiyle ödenecektir”,
9. 17/07/2012 tarihli ve 28356 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Muhasebat Genel
Müdürlüğünün 34 Sıra No lu Genel Tebliğinin 1 inci maddesinde; “Bu Tebliğin amacı, merkezi yönetim kapsamında yer alan kamu idarelerinde görevli kamu görevlileri ve işçilerin aylık ödemelerinin bankacılık sistemi aracılığı ile gerçekleştirilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.” düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ FATMA BENLİ YALÇIN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
10. Yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın iddiaları, İdarelerin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek; hazırlanan iş bu
Tavsiye Karar Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden 11. Şikayetçi, Kırklareli Üniversitesi Teknoloji Fakültesi Mekatronik Mühendisliği
Bölümünde Dr. Öğretim Üyesi olarak çalışmakta iken 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile görevinden çıkarıldığını, Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu’nun 19.12.2019 tarihli göreve iade kararı ile 26.02.2020 tarihinde Adnan Menderes Üniversitesi, Mühendislik
Fakültesi Makine Mühendisliği görevine tekrar başladığını, ihraç olduğu döneme ilişkin
Kırklareli Üniversitesi Rektörlüğü’ne başvuru yaparak geçmişe yönelik maaş ve diğer mali haklarının talebi yanında ihraçta olduğu döneme isabet eden banka promosyonunu da talep ettiğini, ihraç olduğu döneme ilişkin maaş ve özlük hakları en son görev yaptığı Kırklareli
Üniversitesi Rektörlüğünce ödenmesine rağmen görevden çıkarıldığı döneme isabet eden banka promosyonlarını alamadığını, Komisyon kararı ve ilgili mevzuat hükümleri gereğince, kamu görevinden çıkarıldığı tarihi takip eden aybaşından göreve başladığı tarihe kadar geçen süreye tekabül eden tüm mali ve sosyal haklarının tarafına ödenmesi gerektiğini, banka promosyonunun da mali ve sosyal hakların bir unsuru olduğunu iddia ederek, söz konusu döneme isabet eden banka promosyonunun tarafına ödenmesini talep etmiştir.
12. İlgili idare, şikayetçinin Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu’nun 19.12.2019 tarihli kararıyla göreve iade edildiği ve Adnan Menderes Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi
Makine Mühendisliği’nde görevine başladığı, şikayetçinin ödenmeyen banka promosyonun anılan döneme karşılık gelen dönemde İş Bankası ve Halk Bankası ile sözleşmeler imzalandığını ve sözleşme hükümleri gereği şikayetçiye başvuruya konu ödemenin yapılamayacağı, hususlarını belirtmiştir.
13. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 164 üncü maddesinde; madde kapsamına giren personelin her türlü özlük haklarının ve tahakkuk işlemlerinin belli merkezlerden yapılabilmesi ve ödemelerin bankacılık sistemi aracılığı ile gerçekleştirilmesi için gerekli düzenlemeleri yapmaya ve gerekli tedbirleri almaya Maliye Bakanlığı yetkili olduğu hükme bağlanmıştır. Söz konusu düzenleme gereğince çıkarılan 17/07/2012 tarihli ve 28356 sayılı
Resmi Gazetede yayımlanan Muhasebat Genel Müdürlüğünün 34 Sıra No lu Genel Tebliği ise, kamu personelinin maaşlarının bankalar vasıtasıyla ödenmesine yönelik usul ve esasları belirlemiştir.
14.Bu doğrultuda kamu personelinin maaşlarının ödenmesi için ilgili kurumlarla anlaşan bankalar, söz konusu mali haklara ilişkin protokoller akdetmekte ve bu protokoller gereğince elde ettiği gelirler üzerinden “promosyon” adı verilen ek mali imkanları ilgili kurumlara sağlamaktadır. Bankaların sunduğu bu imkânların, kamu kurum-kuruluşları tarafından ne şekilde değerlendirileceği ve personelin bunlardan yararlanıp yararlanmayacağına ilişkin uygulamada yeknesaklığın bulunmayışı sebebiyle 20/07/2007 tarihli ve 26588 sayılı Resmi
Gazetede yayımlanan 2007/21 sayılı Başbakanlık Genelgesi hazırlanmıştır.
15. Söz konusu Genelge, bankalarla yapılacak protokollere ilişkin uyulması gereken genel çerçeveyi çizmiş olup promosyon ödemeleri bağlamındaki tereddütleri bir noktaya kadar gidermiştir. Ancak zaman içinde değişen şartlarla birlikte, Genelgenin 4 üncü ve 5 inci maddelerinin yeniden ele alınması gerekmiş ve bu kapsamda söz konusu maddelerde değişiklik öngörmek üzere sırasıyla 2008/18 sayılı ve 2010/17 sayılı Başbakanlık Genelgeleri çıkarılmıştır. 2007/21 sayılı Genelgenin 5 inci maddesindeki değişiklikle, kamu kurum ve kuruluşlarının promosyon ödemelerini ne miktarda ve ne kadar sürede yapacaklarına ilişkin sınırlayıcı hüküm ortadan kaldırılmıştır. Böylece ilgili kurumların kendi öznel şartlarını değerlendirerek bu ödemeyi yapmaları hususunda geniş bir takdir sahası oluşturulmuştur. Söz konusu Genelgenin 4 üncü maddesinde yapılan değişiklikle ise, bankadan alınacak promosyon miktarının tamamının personele dağıtılacağı esası benimsenmiş ve bu suretle promosyon bedelinin üçte birine kadarki kısmının ilgili kurum personelinin ihtiyaçları doğrultusunda kullanılabileceğine ilişkin yaklaşım terkedilmiştir. Bu hususlar, promosyon bedelinin, kamu personelinin aylık veya ücretinin tamamlayıcı parçası olduğu gerçeğinin kabulüne işaret etmektedir.
16. Dosyadaki bilgi ve belgelerden Kırklareli Üniversitesi Rektörlüğü ile Türkiye İş Bankası
A.Ş. Kırklareli Şubesi ile 01/01/2015-31/12/2017 tarihlerini kapsayan 36 aylık banka promosyonu maaş protokolü imzalandığı, Bankanın Kurumda bulunan 847 personele dağıtılmak üzere; 2014 yılı Ekim ayında Kurumca yapılan personel ödemesi olan 2.136.000,00 TL tutar baz alınarak 36 aylık dönemde maaş ödemelerinin %0,91’i olan 699.753,60 TL toplam ödeme yapacağı, ancak anlaşma süresince yapılacak ödeme değişikliklerine göre bu tutarın değişebileceği ve yine sözleşme metninde; Banka promosyonuyla ilgili Başbakanlık tarafından çıkartılan genelgeler gereği ortaya çıkabilecek uyuşmazlıklarda Kurumun sorumluluğu altında bulunduğu hüküm altına alınmıştır. Söz konusu bankayla yapılan sözleşme metni incelendiğinde de; Banka promosyonuyla ilgili uyuşmazlıkların ortaya çıkması halinde Kurumun bunu kendi iç uhdesinde çözeceği bankadan hiçbir talepte bulunamayacağının hüküm altına alındığı dolayısıyla Bankanın ilerde ortaya çıkabilecek uyuşmazlıkları göz önünde bulundurduğu ancak idarenin bu konuda gerekli düzenlemeyi yapmadığı tespit edilmiştir. İdarenin konuya ilişkin yaptığı açıklamalar ile söz konusu sözleşme protokolünde kurum personeline yapılacak olan miktar ile ödemelerin aylık olarak mı ya da tek seferde ödendiğine yönelik izahat yer almamaktadır.
17. Diğer taraftan şikayetçinin görevde bulunamadığı 01/01/2018 tarihinden itibaren Kırklareli
Üniversitesi Rektörlüğü ile Türkiye Halkbankası A.Ş. Genel Müdürlüğü Kırklareli Şubesi
Müdürlüğü tarafından 3 yıllık banka promosyonu sözleşmesi imzalandığı, Sözleşme metninde; Banka Şubesi’nin 15/01/2018 tarihinden itibaren uygulamaya geçecek protokol uyarınca; Kurumda bulunan 972 personele aylık 66,66 TL. üzerinden 36 aylık tutar olan 2.332.800 TL.
tutarı peşin ödeyeceği, Banka promosyonuyla ilgili uyuşmazlıkların ortaya çıkması halinde
Kurumun bunu kendi iç uhdesinde çözeceği bankadan hiçbir talepte bulunamayacağının hüküm altına alındığı görülmüştür. Buna karşın İdarenin Halkbankası Kırklareli Şubesiyle yapmış olduğu sözleşmede de ileriye dönük personelleriyle ortaya çıkabilecek uyuşmazlıkları öngöremediği, buna ilişkin bir hükme yer verilmediği tespit edilmiştir. .
Dosyanın incelenmesinde şikayetçinin ihraç edildiği tarih olan 01/09/2016’dan OHAL
Komisyonu kararıyla tekrar farklı bir üniversitede göreve döndürüldüğü tarih olan 26/02/2020 tarihine kadar geçen süredeki geçmiş mali haklarının banka promosyonu dışında Kırklareli
Üniversitesi Rektörlüğü’nce ödendiği ancak bu döneme isabet eden banka promosyonundan mahrum kaldığı tespit edilmiştir.
18. Hukuk devletinin en temel gereklerinden biri, idarenin hukukla bağlı olması ve hukuka aykırı işlem ve eylemlerinden dolayı kişilere verdiği zararların tazmini olup, anayasanın 125 inci maddesinde de idarenin, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu açıkça hüküm altına alınmıştır. Bu çerçevede ülkemizde 15
Temmuz 2016 tarihinde Devletimize ve milletimize karşı başlatılan hain darbe girişimi nedeniyle kamu düzeni ve güvenliği açısından Anayasanın 120 inci maddesi ve 2935 sayılı
Olağanüstü Hal Kanununu uyarınca ülke genelinde olağanüstü hal ilan edilmesine karar verilmiş, alınan tedbirler çerçevesinde Anayasa ile kurulan demokrasi düzeninin korumak amacıyla terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilen; vakıf, dernek, televizyon ve sair birçok müessese kapatılmış ve birçok kamu görevlisi de ihraç edilerek başta FETO/PDY olmak üzere terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti, iltisakı yahut bunlarla irtibatlı olduğu değerlendirilen kişiler kamu kurum ve kuruluşlarından çıkarılmışlardır.
19. Diğer yandan alınan tedbirler nedeniyle idarî işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanların mağduriyetlerini gidermek amacıyla da ilgililerin kamu görevine dönmesini öngören OHAL KHK’larıyla düzenleme yapılarak, görevine iade edilmesine karar verilenler açısından çıkarılmaya ilişkin Kanun Hükmünde Kararname Hükümlerinin tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkmış sayılacağı, bu kapsamda göreve başlayanlara kamu görevinden çıkarılma tarihlerini takip eden aybaşından göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden tüm mali ve sosyal hakların ödeneceği hüküm altına alınmıştır.
20. Kamu görevinden çıkarma kararı sonrası OHAL Komisyonu Kararı ile de göreve iade edilen şikayetçinin kamu görevinden çıkarılmamış olsaydı, mevcut personel olarak her ay maaşının banka aracılığıyla yatırılması nedeniyle promosyon ücretinden yararlanabilecekti. Şikayetçinin idarenin Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme
Komisyonu’nun 19.12.2019 tarihli göreve iade kararı ile kaldırılan işlemi nedeniyle bu imkandan mahrum kaldığı dikkate alındığında idarenin hatalı işlemi nedeniyle oluşan külfetin şikayetçiye yükletilemeyeceği, Banka ile yapılan sözleşme uyarınca şikayetçinin eksik kalan banka promosyon ödemelerinin idare tarafından karşılanması gerektiği tespit edilmiştir.
21. Diğer taraftan, ilgili idarenin gerek Türkiye İş Bankası Kırklareli Şubesi ile gerek
Halkbankası Kırklareli Şubesi’yle yapmış olduğu sözleşme metinlerinde; Kurumla personel arasında banka promosyonu nedeniyle ortaya çıkabilecek uyuşmazlıklarda uyuşmazlık konusunu kendi uhdesinde çözeceğini peşinen kabul ettiği, Kurum nezdinde sonradan kamu görevine iade edilebilecek personele özgü bir hüküm bulunmadığı, dolayısıyla banka şubeleri ile yapılan sözleşme hükümleri düzenlenirken idarenin olası ortaya çıkabilecek uyuşmazlıkları öngörüp özel bir düzenleme yapmadığı tespit edilmiştir.
22. Bu noktada somut olayda, İdarenin OHAL Komisyonu Kararıyla görevine iade edilen şikayetçinin ihraç olduğu döneme isabet eden mali haklarına ilişkin ödemelerini yapmasına karşın banka promosyonunu ödemeyerek şikayetçiye protokol hükümleri gerekçe gösterilerek red cevabı verilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete uygunluk tespit edilememiştir.
23. Kurumumuza benzer nitelikte “Vergi kesintilerinin iadesi talebi” ile ilgili 2019/17171 numaralı başvuru hakkında 27/03/2020 tarihinde; “Bölge tazminatı ödenmesi talebi” ile ilgili 2019/18199 numaralı başvuru hakkında 03/01/2020 tarihinde; “Başvuranın kamu görevinden çıkarıldığı döneme ait mali ve sosyal haklarının ödenmesi talebi” ile ilgili 2019/12302 numaralı başvuru hakkında 19/12/2019 tarihinde; “Promosyon ödeme talebi” ile ilgili 2019/13756 numaralı başvuru hakkında 07/01/2020 tarihinde, 2020/6146 numaralı başvuru hakkında 08/09/2020 tarihinde ve benzeri konularda benzeri nitelikte farklı tarihlerde olmak üzere tavsiye kararları verilmiştir.
24. İlgili mevzuat hükümleri ile şikâyetçinin iddiaları, idarenin açıklamaları, tüm dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde; ilgili idarenin, şikayetçinin promosyon ödemesi alması için duruma uygun çözüm üretmesi gerektiği sonucuna varılmış olup, şikayetçinin banka promosyonu ödenmesi talebinin ilgili idare tarafından reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete uygun olmadığı tespit edilmiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden 25. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; İdarenin “karara karşı başvuru yolları gösterilmesi” ilkesi ile “kararların gerekçeli olması” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkelere de uygun hareket etmesi önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
26. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Kararın idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup ilgili İdarenin işlemine karşı Edirne İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN KABULÜNE;
Şikayetçinin mahrum kaldığı promosyon tutarının hesaplanarak tam ve eksiksiz bir şekilde ödenmesi yönünde yeni bir işlem tesisi için KIRKLARELİ ÜNİVERSİTESİ
REKTÖRLÜĞÜ’NE TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca,
KIRKLARELİ ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın BAŞVURANA ve KIRKLARELİ ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ’NE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi