|
ÖZET: Başvuru, Balıkesir İl Emniyet Müdürlüğü’nde görevli bir polis memurunun, 2017 yılında kamu görevinden ihraç edilmesinin ardından, 2019’da görevine iade edilmesiyle ilgili banka promosyonu ödemesi talebini içermektedir. Başvuran, ihraç olduğu dönemdeki mali ve sosyal haklarının ödenmesi gerektiğini belirterek, Balıkesir İl Emniyet Müdürlüğü’ne yaptığı talebin reddedilmesi üzerine Kamu Denetçiliği Kurumu’na başvurmuştur. İdare, promosyon ödemelerinin yalnızca fiilen görevde olan personele yapıldığını ve başvuranın ihraç olduğu süre zarfında maaş ödemesi almadığını ifade etmiştir.
Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın iddialarını ve idarenin açıklamalarını değerlendirerek, başvuranın kamu görevinden çıkarılmasının ardından OHAL Komisyonu tarafından görevine iade edilmesi durumunda, banka promosyonu ödemelerinden yararlanması gerektiğine hükmetmiştir. İdarenin, başvuranın durumunu dikkate almadan promosyon ödemesi yapmamasının hukuka aykırı olduğu ve eşitlik ilkesine aykırı bir durum oluşturduğu tespit edilmiştir. Bu nedenle, Balıkesir İl Emniyet Müdürlüğü’ne, başvuranın mahrum kaldığı promosyon tutarının ödenmesi yönünde yeni bir işlem tesis etmesi tavsiye edilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2021/9116-S.21.14776
BAŞVURU NO : 2020/103791
KARAR TARİHİ : 22/06/2021
TAVSİYE KARARI
/
BAŞVURUYA KONU İDARE : BALIKESİR İL EMNİYET MÜDÜRLÜĞÜ
Banka promosyonunun ödenmesi talebi hakkındadır.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 29/12/2020
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza tarihli başvuruda başvuran özetle, “Balıkesir İl Emniyet Müdürlüğü’nde polis memuru olarak görev yapmakta iken 06/01/2017 tarihinde yayımlanan 679 sayılı KHK ile kamu görevinden ihraç edildiğini, OHAL Komisyonuna yaptığı başvuru sonucunda, 24/12/2019 tarihli ve 2019/49372 sayılı OHAL Komisyon kararı ile görevine iade edildiğini, 7075 sayılı 01/02/2018 tarihli
Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin
Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun’un 4 üncü maddesinde; ”Bu Madde kapsamında göreve başlayanlara, kamu görevinden çıkarıldıkları tarihi takip eden ay başından, göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal hakları eski kurumları tarafından ödenir.” hükmünün yer aldığını, görevine tekrar başlamasından sonra ihraç olduğu döneme ilişkin tarafına ödenmeyen banka promosyon ödemeleri için 20/08/2020 tarihli talep dilekçesine, Balıkesir İl Emniyet Müdürlüğü’nce 24/12/2020 tarihli yazıyla ret cevabı verildiğini, dolayısıyla, ihraç olduğu döneme ilişkin banka promosyonunun ödenmediğini iddia ederek söz konusu döneme tekabül eden banka promosyonun yasal faizi ile birlikte ödenmesini” talep etmektedir.
II. İDARELERİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Balıkesir İl Emniyet Müdürlüğü’nün 05/04/2021 tarihli ve sayılı cevabi yazısı ve eklerinde özetle; 2.1. Başvuranın özlük dosyası ve PBS.Net sistemi üzerinde yapılan incelemede; 17.09.1993 tarihli Bakanlık onayı İle Aday Memur Olarak atanarak 27.09.1993-23.06.1997 tarihleri arasında İstanbul İl Emniyet
Müdürlüğü kadrosunda, 08.07.1997-01.08.2001 tarihleri arasında Malatya İl Emniyet Müdürlüğü
/
kadrosunda, 16.08.2001 – 20.08.2007 tarihleri arasında Bilecik İl Emniyet Müdürlüğü kadrosunda,
04.09.2007 – 29.07.2008 tarihleri arasında Balıkesir Emniyet Müdürlüğü, Bigadiç İlçe Emniyet Müdürlüğü
kadrosunda, 13.08.2008 – 09.11.2010 tarihleri arasında Balıkesir İl Emniyet Müdürlüğü Anafartalar Polis
Merkezi Amirliği kadrosunda, 09.01.2010 – 03.06.2014 tarihleri arasında Balıkesir İl Emniyet Müdürlüğü
Rehberlik ve Psikolojik Danışma Büro Amirliği kadrosunda, 04.06.2014 tarihinden kamu görevinden ihraç edildiği 06.01.2017 tarihine kadar İl Emniyet Müdürlüğü, Karesi İlçe Emniyet Müdürlüğü kadrosunda
“Emniyet Hizmetleri” sınıfında “memur” statüsünde “polis memuru” rütbesi ile görev yaptığının tespit edildiği,
2.2. Başvurucu 20.08.2020 tarihli dilekçesi ile Müdürlüğe müracaat ederek 06.01.2017-
18.08.2020 tarihleri arasındaki; fazla çalışma ücretlerinin, fiili hizmet zamlarının, tayin bedellerinin,
banka promosyonlarının, fiili olarak çalıştırılmış olması halindeki tüm haklarının ödenmesini talep ettiği,
24.12.2020 tarih ve sayılı yazı ile adına, talep etmekte olduğu Banka
Promosyonu ile ilgili olarak “Ayrıca İl Emniyet Müdürlüğü personelinin maaş ödemelerinin yapıldığı
Vakıflar Bankası Balıkesir Şubesi ile 08.04.2020 tarihinde imzalanan Kurum Maaş Ödeme Protokolünün 25.maddesinde “Promosyon ödemesi sadece taksit ödeme dönemlerinde yapılacak olup; ara dönemde kuruluş bünyesine dâhil olan ve maaşı ödenen personel, geldiği dönemi takip eden bir sonraki taksit ödeme döneminde. her ay kişi başı taksit tutarından yararlandırılacaktır.” denildiğinden tarafınıza meslekten ihraç edilip maaş ödemesinin yapılmadığı dönemlere ait geçmişe dönük banka promosyon ödemesi talebinin ödenmesinin mümkün bulunmadığı değerlendirilmesi yapılarak ilgiliye cevap verildiği,
2.3. Banka Promosyon ödemesi Kurum tarafından ödenen bir ödeme olmayıp 2007/21, 2008/18 ve 2010/17 sayılı Banka Promosyonu konulu genelgeler doğrultusunda, Kurum İle Vakıfbank arasında 2014, 2017 ve
2020 yıllarında yapılan sözleşmeler kapsamında, banka tarafından maaş ödemesi yapılan her personelin
maaş hesabına yapılan bir ödeme olduğu, 2014/Mayıs-2017 Nisan döneminde her ay, 46.666,66Tl/personel sayısı, 2017/Mayıs-2020/Nisan dönemi her ay, 65,50TL, 2020/Mayıs2020/Ağustos dönemi her ay 100,00TL olmak üzere maaş ödemesi yapılan her personelin maaş hesabına Vakıfbank tarafından promosyon ödemesinin yapılmakta olduğu bu sebeple şahsa ödeme yapılamayacağı değerlendirilerek, Vakıfbank tarafından ödenen promosyon bedellerini gösterir çizelge ve banka sözleşme fotokopileri yazı ekinde gönderildiği,
2.3. Banka promosyonlarının, ilgili Başbakanlık Genelgeleri çerçevesinde personellerine ödendiği, söz konusu Genelgelerde banka promosyonlarının sonradan göreve başlayan personele de ödeneceği hususunda bir düzenleme olmadığı, ayrıca banka promosyon ödemelerinin kamu kurumları bütçesinden yapılmadığı ve bankaların kendi bütçesinden ödendiğinden başvuranın talebinin yerine getirilemediği,
2.4. Başvuran hakkında başvuru konusu olayla ilgili yargı organlarınca görülen ya da karara bağlanmış herhangi bir uyuşmazlığın bulunmadığı, ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının,
3.1.“Kanun önünde eşitlik” başlıklı 10 uncu maddesinin beşinci fıkrası; “Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun olarak hareket etmek zorundadırlar”,
3.2. “Mülkiyet hakkı” başlıklı 35 inci maddesinde; “Herkes, mülkiyet ve miras haklarına sahiptir. Bu haklar, ancak kamu yararı amacıyla, kanunla sınırlanabilir. Mülkiyet hakkının kullanılması toplum yararına aykırı olamaz.”, 3.3.“Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler”,
3.4. 125 inci maddesinin yedinci fıkrası; “İdare, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür”,
4. Birleşmiş Milletler İnsan Haklarının Geliştirilmesi ve Korunması İçin Kurulan Ulusal
Kuruluşların Statüsüne İlişkin İlkeler/Paris Prensiplerinde; “…Ulusal kuruluşlar, yürürlükteki yasaları, mevzuatı ve yasa tasarıları ile yasa önerilerini incelerler ve metinlerin, insan haklarının temel ilkeleriyle uyumlu hale getirilmeleri için uygun gördükleri tavsiyeleri yaparlar; gerek gördükleri takdirde, yeni yasaların kabul edilmesini, yürürlükteki yasaların uyumlu hale getirilmesini ve idari önlemlerin alınmasını veya değiştirilmesini tavsiye ederler. Ulusal düzeyde yürürlükte olan yasaların, mevzuatın ve uygulamaların, insan haklarına ilişkin uluslararası belgeler ve mekanizmalarla uyumlu hale getirilmesini ve hayata geçirilmesini teşvik ederler ve sağlarlar.”,
5. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı
5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her
türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir”,
6. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 164 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında; “Üçüncü fıkra kapsamına giren personelin her türlü özlük haklarının ve tahakkuk işlemlerinin belli merkezlerden yapılabilmesi ve ödemelerin bankacılık sistemi aracılığı ile gerçekleştirilmesi için gerekli düzenlemeleri yapmaya ve gerekli tedbirleri almaya Maliye Bakanlığı yetkilidir.”,
7. 08/03/2018 tarihli ve 30354 sayılı Mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan ve 7075 sayılı Olağanüstü
Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin
Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanunun, “Komisyonun görevleri” başlıklı 2 nci maddesinde;
“Komisyon, olağanüstü hal kapsamında doğrudan kanun hükmünde kararnameler ile tesis edilen aşağıdaki işlemler hakkındaki başvuruları değerlendirip karar verir. a) Kamu görevinden, meslekten veya görev yapılan teşkilattan çıkarma ya da ilişiğin kesilmesi,…”, “Kararların uygulanması” başlıklı 10 uncu maddesinde; “Kamu görevinden, meslekten veya görev yapılan teşkilattan çıkarılan ya da ilişiği kesilenlere ilişkin başvurunun kabulü hâlinde karar, kadro veya pozisyonunun bulunduğu kuruma, yükseköğretim kurumlarında kamu görevinden çıkarılan öğretim elemanları için Yükseköğretim Kurulu
Başkanlığına bildirilir. Kamu görevine iade edilmesine karar verilenlerin eski kadro veya pozisyonuna atanması esastır. … Atama emri, ilgili kamu kurum ve kuruluşu tarafından 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı
Tebligat Kanunu hükümlerine göre ilgililere tebliğ edilir. Tebliğ tarihini takip eden on gün içerisinde göreve başlamayanların bu maddeden doğan atanma hakkı ile mali hakları düşer. Kamu kurum ve kuruluşları atama ve göreve başlatma işlemlerinin sonucunu, işlemlerin tamamlanmasını takip eden on
beş gün içinde Devlet Personel Başkanlığına bildirirler. İlgililerin kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin kanun hükmünde kararname hükümleri, bu fıkrada belirtilen kişiler bakımından tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkmış sayılır. Bu kapsamda göreve başlayanlara, kamu görevinden çıkarılma tarihlerini takip eden aybaşından göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal hakları ödenir. Bu kişiler, kamu görevinden çıkarılmalarından dolayı herhangi bir tazminat talebinde bulunamaz. …”
8.20/07/2007 tarihli ve 26588 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 2007/21 sayılı Başbakanlık
Genelgesinin 4 üncü maddesinde; “Banka tarafından verilecek promosyon miktarının tamamı personele dağıtılacaktır”, 5 inci maddesinde; “Dağıtılacak promosyonlar, ilgili banka tarafından personel adına açılan hesaba aktarılmak suretiyle ödenecektir”,
9. 17/07/2012 tarihli ve 28356 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Muhasebat Genel Müdürlüğünün
34 Sıra No lu Genel Tebliğinin 1 inci maddesinde; “Bu Tebliğin amacı, merkezi yönetim kapsamında
yer alan kamu idarelerinde görevli kamu görevlileri ve işçilerin aylık ödemelerinin bankacılık sistemi aracılığı ile gerçekleştirilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.” düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
10. Kamu Denetçisi tarafından dosya kapsamında yapılan değerlendirme neticesinde, başvuru konusuna ilişkin “Tavsiye Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden 11. Başvuran, Balıkesir İl Emniyet Müdürlüğünde Polis Memuru olarak görev yapmakta iken 06/01/2017 tarihinde yayımlanan 679 sayılı KHK ile kamu görevinden ihraç edildiğini, daha sonra Ohal
Komisyonunun 24/12/2019 tarihli ve 2019/49372 sayılı kararıyla görevine iade edildiğini ve ihraç olduğu döneme ilişkin maaş ve özlük hakları iade edilirken söz konusu döneme isabet eden banka promosyonlarını alamadığını, Komisyon kararı ve ilgili mevzuat hükümleri gereğince, kamu görevinden çıkarıldığı tarihi takip eden aybaşından göreve başladığı tarihe kadar geçen süreye tekabül eden tüm mali ve sosyal haklarının tarafına ödenmesi gerektiğini, banka promosyonunun da mali ve sosyal hakların bir unsuru olduğunu iddia ederek, söz konusu döneme isabet eden banka promosyonunun tarafına ödenmesini, talep etmektedir.
12. İlgili idare, banka promosyonu sözleşmesinde promosyonun aylar itibariyle yapıldığı, başvuranın, ihraç olduğu sürede aylar itibariyle maaş alamadığından banka promosyonunun da yatırılamadığı belirtilerek idarelerince yapılan işlemlerin mevzuat hükümlerine ve bankayla yapılan sözleşme hükümlerine uygun olduğu ve bu nedenle ilgiliye başvuruya konu ödemenin yapılamayacağı hususlarını belirtmiştir.
13. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 164 üncü maddesinde; madde kapsamına giren personelin her türlü özlük haklarının ve tahakkuk işlemlerinin belli merkezlerden yapılabilmesi ve ödemelerin bankacılık sistemi aracılığı ile gerçekleştirilmesi için gerekli düzenlemeleri yapmaya ve gerekli tedbirleri
almaya Maliye Bakanlığı yetkili olduğu hükme bağlanmıştır. Söz konusu düzenleme gereğince çıkarılan 17/07/2012 tarihli ve 28356 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Muhasebat Genel Müdürlüğünün 34 Sıra
No lu Genel Tebliği ise, kamu personelinin maaşlarının bankalar vasıtasıyla ödenmesine yönelik usul ve esasları belirlemiştir.
14. Bu doğrultuda kamu personelinin maaşlarının ödenmesi için ilgili kurumlarla anlaşan bankalar, söz konusu mali haklara ilişkin protokoller akdetmekte ve bu protokoller gereğince elde ettiği gelirler üzerinden “promosyon” adı verilen ek mali imkanları ilgili kurumlara sağlamaktadır. Bankaların sunduğu bu imkânların, kamu kurum-kuruluşları tarafından ne şekilde değerlendirileceği ve personelin bunlardan yararlanıp yararlanmayacağına ilişkin uygulamada yeknesaklığın bulunmayışı sebebiyle 20/07/2007 tarihli ve 26588 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 2007/21 sayılı Başbakanlık Genelgesi hazırlanmıştır.
15. Söz konusu Genelge, bankalarla yapılacak protokollere ilişkin uyulması gereken genel çerçeveyi çizmiş olup promosyon ödemeleri bağlamındaki tereddütleri bir noktaya kadar gidermiştir. Ancak zaman içinde değişen şartlarla birlikte, Genelgenin 4 üncü ve 5 inci maddelerinin yeniden ele alınması gerekmiş ve bu kapsamda söz konusu maddelerde değişiklik öngörmek üzere sırasıyla 2008/18 sayılı ve 2010/17 sayılı
Başbakanlık Genelgeleri çıkarılmıştır. 2007/21 sayılı Genelgenin 5 inci maddesindeki değişiklikle, kamu kurum ve kuruluşlarının promosyon ödemelerini ne miktarda ve ne kadar sürede yapacaklarına ilişkin sınırlayıcı hüküm ortadan kaldırılmıştır. Böylece ilgili kurumların kendi öznel şartlarını değerlendirerek bu ödemeyi yapmaları hususunda geniş bir takdir sahası oluşturulmuştur. Söz konusu Genelgenin 4 üncü maddesinde yapılan değişiklikle ise, bankadan alınacak promosyon miktarının tamamının personele dağıtılacağı esası benimsenmiş ve bu suretle promosyon bedelinin üçte birine kadarki kısmının ilgili kurum personelinin ihtiyaçları doğrultusunda kullanılabileceğine ilişkin yaklaşım terkedilmiştir. Bu hususlar, promosyon bedelinin, kamu personelinin aylık veya ücretinin tamamlayıcı parçası olduğu gerçeğinin kabulüne işaret etmektedir.
16. Dosyadaki bilgi ve belgelerden Balıkesir İl Emniyet Müdürlüğü ile Vakıfbank Balıkesir Şubesi arasında, başvuranı ilgilendiren banka promosyonu anlaşmaları incelendiğinde; 2017 yılının ilk dört ayında ilgili tarihte fiili olarak görev yapan personele her ay 30.50 TL, 2017 yılı Mayıs ayından 2020 yılı
Nisan ayına kadar aylık 65.50 TL. ve 2020 yılı Mayıs ayından başvuranın göreve iade edildiği ve diğer ödemelerini talep ettiği 18/08/2020 tarihleri arasında kişi başı aylık 100.00 TL. nakit promosyon ödemesi yapıldığı, şikayetçinin de ihraç olduğu tarihle göreve başladığı tarih baz alındığında toplamda alması gereken 44 aylık banka promosyonu tutarı 2879,65 TL.’den mahrum kaldığı anlaşılmıştır.
17. Bilindiği gibi Hukuk devletinin gereklerinden biri de idarenin hukukla bağlı olması ve hukuka aykırı işlem ve eylemlerinden dolayı kişilere verdiği zararların tazmini olup, Anayasanın 125 inci maddesinde de İdarenin, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu açıkça hüküm altına alınmıştır. Bu çerçevede ülkemizde 15 Temmuz 2016 tarihinde Devletimize ve milletimize karşı kalkışılan hain darbe girişimi nedeniyle kamu düzeni ve güvenliği açısından Anayasanın 120 inci maddesi ve 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanununu uyarınca ülke genelinde olağanüstü hal ilan edilmesine karar verilmiş, alınan tedbirler çerçevesinde Anayasa ile kurulan demokrasi düzeninin korumak amacıyla terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilen; vakıf, dernek, televizyon ve sair birçok müessese kapatılmış ve birçok kamu görevlisi de ihraç edilerek başta FETO/PDY olmak üzere terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca devletin
/
milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti, iltisakı yahut bunlarla irtibatlı olduğu değerlendirilen kişiler kamu kurum ve kuruluşlarından çıkarılmışlardır.
18. Diğer yandan alınan tedbirler nedeniyle idarî işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanların mağduriyetlerini gidermek amacıyla da ilgililerin kamu görevine dönmesini öngören OHAL
KHK’larıyla düzenleme yapılarak, görevine iade edilmesine karar verilenler açısından çıkarılmaya ilişkin
Kanun Hükmünde Kararname Hükümlerinin tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkmış sayılacağı, bu kapsamda göreve başlayanlara kamu görevinden çıkarılma tarihlerini takip eden aybaşından göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal hakların ödeneceği hüküm altına alınmıştır.
19. Bu doğrultuda, kamu görevinden çıkarılan ancak OHAL İnceleme Komisyonunun Kararı ile de göreve iade edilen başvuranın kamu görevinden çıkarılmamış olsaydı mevcut personel olarak promosyon ödeme sözleşmesine dahil edilecek ve maaşının banka aracılığıyla yatırılması nedeniyle promosyon ücretinden yararlanabilecekti. Başvuranın idarenin hukuka aykırı işlemi nedeniyle bu imkandan mahrum kaldığı dikkate alındığında; idarenin hatalı işlemi nedeniyle oluşan külfetin başvurana yükletilemeyeceği, başvuranın eksik kalan promosyon ödemelerinin idare tarafından karşılanması gerektiği tespit edilmiştir.
20. İdarenin şikayete konu edilen banka promosyonu sözleşmelerini, Vakıfbank Balıkesir Şubesiyle yaptığı ve söz konusu protokol hükümlerinde, ilgili idare nezdinde sonradan göreve başlayabilecek veya kamu görevine iade edilebilecek personele özgü bir hükme yer verilmediği, banka promosyonu ödemesi yapılacak kişilerin ilgili tarihte fiilen görev yapan belli bir kişi sayısı ile sınırlandırıldığı, ayrıca protokol bitiş süresinden sonra hiçbir şekilde ödeme yapılmayacağı hüküm altına alınmak suretiyle, idarenin olası ortaya çıkabilecek uyuşmazlıklara karşı öngörüsüz hareket ettiği, bundan dolayı başvurana promosyon ödemesi yapılmadığı anlaşılmıştır.
21. İlgili İdarenin, personel sayısında artış olma ihtimalini (protokol tarihinden sonra Kurumda yeni işe başlayanlar, OHAL Komisyonu Kararıyla görevine iade edilebilecekler vb.) öngörecek ve bu durumda olabilecek personelleri de kapsayacak şekilde maaş ödeme protokolü yapmamasının hakkaniyete uygun olmadığı sonucuna varılmıştır. Bununla birlikte, başvurana promosyon ödemesi yapılmaması durumunun, personel arasında eşitsizlik doğuracağı için eşitlik ilkesine aykırı olduğu ve çalışma barışını olumsuz yönde etkileyeceği hususları tespit edilmiştir.
22. Diğer taraftan, Kurumumuza benzer nitelikte “Vergi kesintilerinin iadesi talebi” ile ilgili 2019/17171 numaralı başvuru hakkında, 27/03/2020 tarihinde; “Bölge tazminatı ödenmesi talebi” ile ilgili 2019/18199 numaralı başvuru hakkında, 03/01/2020 tarihinde; “Başvuranın kamu görevinden çıkarıldığı döneme ait mali ve sosyal haklarının ödenmesi talebi” ile ilgili 2019/12302 numaralı başvuru hakkında, 19/12/2019 tarihinde; “Promosyon ödeme talebi” ile ilgili 2019/13756 numaralı başvuru hakkında, 07/01/2020 tarihinde ve benzeri konularda benzeri nitelikte farklı tarihlerde olmak üzere tavsiye kararları verilmiştir.
23.Yukarıdan beri anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme
Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname de kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin
/
kanun hükmünde kararname hükümlerinin, komisyon kararı ile geri dönmesine karar verilen kişiler bakımından tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkmış sayılacağı, bu kapsamda göreve başlayanlara kamu görevinden çıkarılma tarihlerini takip eden aybaşından göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal hakların ödeneceği hüküm altına alındığı, ayrıca başvuranın idarenin tesis etmiş olduğu idari işlem nedeniyle kendi iradesi dışında görevinden çıkarıldığı, komisyon kararı ile geri döndüğü, oluşan külfetin başvurana yükletilemeyeceği, başvurana mahrum kaldığı miktar kadar promosyon ödemesinin yapılmasının gerektiği tespit edilmiş olup başvuranın banka promosyonu ödenmesi talebinin ilgili idare tarafından reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete uygun olmadığı tespit edilmiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden 24. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; İdarenin “karara karşı başvuru yolları gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkelere de uygun hareket etmesi önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
25. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Kararın idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup ilgili İdarenin işlemine karşı Balıkesir İdare
Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre, BAŞVURUNUN KABULÜNE;
Başvuranın mahrum kaldığı promosyon tutarının, ödenmesi yönünde yeni bir işlem tesisi için BALIKESİR
İL EMNİYET MÜDÜRLÜĞÜ’NE TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca,
BALIKESİR İL EMNİYET MÜDÜRLÜĞÜ tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın, BAŞVURANA ve BALIKESİR İL EMNİYET MÜDÜRLÜĞÜ’NE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
/