TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 10243-10243 |sayi|18745356-101.07.05-E.18745356-101.07.05-E.
BAŞVURU NO : 2017/1936 2017/ 1936
KARAR TARİHİ : 25/08/2017 |tarih|
RET KARARI
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ : –
BAŞVURUYA KONU İDARE : Orman Genel Müdürlüğü
BAŞVURUNUN KONUSU : Naklen atanma talebi hakkındadır .
BAŞVURU TARİHİ : 13/03/2017 13.3.2017
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, orman mühendisliği mezunu olduğunu, 2014 yılında şehit ve gazi yakını kapsamında mezuniyeti ile ilgisi olmayan Kahramanmaraş Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlüğüne memur olarak atandığını, mesleğini yapabilmek amacıyla Kahramanmaraş Orman Bölge Müdürlüğüne mühendis olarak naklen atama talebinde bulunduğunu ancak olumsuz cevap verildiğini belirterek
Orman Mühendisliği mesleğini yapabilmek için Kahramanmaraş Orman Bölge Müdürlüğüne naklen atanmayı talep etmektedir .
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun bilgi ve belge isteme yazısına istinaden, Orman Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 12/ 06/ 2017 tarihli cevabi yazı ve eklerinde özetle; 2.1. Başvuranın 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamında 08/ 09/ 2014 tarihinde Aile ve
Sosyal Politikalar Bakanlığına memur kadrosunda atandığı, 31/ 12/ 2015 tarihinde ise sınıf ve unvan değişikliği yapılarak “mühendis” kadrosuna atandığı, 2.2. Başvuranın 3713 sayılı Kanunun Geçici 15 inci maddesine istinaden kurumlarına atanma talebinde bulunduğu, talebinin mühendis kadrosunda görev yaptığından bahisle ilgili mevzuat gereği reddedildiği, bu defa başvuranın kurumlarına naklen atama talebinde bulunduğu,
1 / 52.3. Konu ile ilgili Devlet Personel Başkanlığından görüş yazısı istenildiği, söz konusu görüş
yazısında, başvuranın Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı tarafından atama teklifinin yapıldığı tarihte öğrenim durumu itibariyle ihraz etmiş bulunduğu “mühendis” unvanlı kadroya atanması nedeniyle durumunun Geçici 15 inci madde kapsamında yer almadığının değerlendirildiği ancak genel hükümler çerçevesinde Genel Müdürlüğe naklen atanabileceği yönünde görüş bildirildiği, 2.4. Genel Müdürlüğün standart kadro cetveline göre Kahramanmaraş Orman Bölge Müdürlüğünde
41 adet Mühendis (Orman Mühendisi) kadrosunun bulunduğu ve bu kadroların 28’inin dolu olduğu;
2.5. Ayrıca 24/ 12/ 2016 tarihli ve 29928 sayılı Mükerrer Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 6767 sayılı 2017 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu kapsamında 2017 yılında kullanılmak üzere Maliye Bakanlığınca Genel Müdürlüklerine tahsis edilen 125 kadroya KPSS sonucuna göre ilk defa Devlet Memuru olacakların arasından açıktan atama yapılması planlandığı, bu nedenle ilgilinin talebi doğrultusunda bir işlem yapılamayacağı, belirtilmiştir .
3. Konuyla ilgili Kurumumuz tarafından da Devlet Personel Başkanlığından görüş talep edilmiştir .
01/ 06/ 2016 tarihinde gönderilen görüş yazısında ise özetle; 3.1. Başvuranın atama teklifinin 3713 sayılı Kanunun 6495 sayılı Kanunla değiştirilen Ek 1 inci maddesinde yer alan hükme istinaden “memur” unvanlı kadroya yapıldığı ve daha sonra 27/ 07/ 2016 tarih ve 29783 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 668 sayılı KHK’nın 4 üncü maddesi ile yürürlükten kaldırılan mezkur Kanunun 7 nci fıkrasında yer alan; “Bu madde kapsamında göreve başlayan personel, Devlet Personel Başkanlığı tarafından atama teklifinin yapıldığı tarihte öğrenim durumları itibarıyla ihraz ettikleri unvanlara ilişkin kadro veya pozisyonlara, görev yaptıkları kamu kurum ve kuruluşlarınca sınava tabi olmaksızın atanabilirler .” hükmü gereğince, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı tarafından “mühendis” unvanlı kadroya atandığı, 3.2. Bu itibarla başvuranın 2015 yılında Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı tarafından atama teklifinin yapıldığı tarihte öğrenim durumu itibariyle ihraz etmiş bulunduğu “mühendis” unvanlı kadroya atanması nedeniyle Geçici 15 inci madde kapsamında yer almadığı değerlendirilerek genel hükümler çerçevesinde başvuranın Orman Genel Müdürlüğüne naklen atanabileceği, mütalaa edilmiştir .
III. İLGİLİ MEVZUAT
4. Anayasamızın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük
Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler .” hükmü, “Kamu Hizmeti Görevlileriyle İlgili Hükümler” ana başlığında
“Genel Hükümler” kenar başlıklı 128 inci maddesinde; “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir . Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır .” hükmü, “Yönetmelikler” başlıklı 124 üncü maddesinde;
2 / 5“ Başbakanlık, bakanlıklar ve kamu tüzelkişileri, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve
tüzüklerin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabilirler…”, 5. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir .”, 6. 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu’nun 6495 sayılı Kanunla değiştirilen mülga Ek 1 inci maddesinde; “…Hak sahiplerinden ilköğretim, ortaokul, ilkokul mezunu olanların hizmetli unvanlı kadrolara; ortaöğretim ve yükseköğretim mezunu olanların ise memur unvanlı kadrolara atama teklifleri Devlet Personel Başkanlığınca yapılır . Sözleşmeli personel pozisyonları ve işçi kadrolarına yapılacak atama tekliflerinde ise hak sahiplerinin bu fıkra uyarınca öğrenim durumları itibarıyla atanabilecekleri kadro unvanları dikkate alınarak Devlet Personel Başkanlığınca belirlenen aynı veya eşdeğer unvanlı pozisyon ve kadrolar esas alınır…” , 7. 27/ 07/ 2016 tarihli ve 29783 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 668 sayılı Kanun Hükmünde
Kararnamenin 4 üncü maddesi ile 3713 sayılı Kanuna eklenen Geçici 15 inci maddesinde; “Bu maddenin yürürlük tarihinden önce, ek 1 inci madde kapsamında göreve başlayan personelden, Devlet Personel Başkanlığı tarafından atama teklifinin yapıldığı tarihte öğrenim durumları itibarıyla ihraz ettikleri unvanları 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki cetvellerde yer alanlar, bu unvanlara ilişkin kadro veya pozisyonlara kamu kurum ve kuruluşlarınca sınava tabi olmaksızın atanırlar . İhraz etmiş bulundukları kadroların atandıkları kamu kurumlarında olmaması halinde ilgililer asli memurluğa atandıktan sonra bir defaya mahsus olmak üzere diğer kanunlarda yer alan herhangi bir kontenjan sınırlamasına tabi olmaksızın kamu kurum ve kuruluşlarına naklen atanabilir .”, 8. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 74 üncü maddesinde; “Memurların bu Kanuna tabi kurumlar arasında, kurumların muvafakatı ile kazanılmış hak dereceleri üzerinden veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde derece yükselmesi suretiyle, bulundukları sınıftan veya öğrenim durumları itibariyle girebilecekleri sınıftan, bir kadroya nakilleri mümkündür . Kazanılmış hak derecelerinin altındaki derecelere atanabilmeleri için ise atanacakları kadro derecesi ile kazanılmış hak dereceleri arasındaki farkın 3 dereceden çok olmaması ve memurların isteği de şarttır…” düzenlemelerine yer verilmiştir .
IV. KAMU DENETÇİSİ MUSTAFA ÖZYAR’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9. Başvuranın Kahramanmaraş Orman Bölge Müdürlüğüne olan nakil talebinin idare tarafından reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu sonuç ve kanaatine varılarak başvurunun reddi yönündeki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
3 / 5V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme :
10. 1 numaralı paragrafta da belirtildiği üzere başvuran, 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamında Kahramanmaraş Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlüğünde memur olarak göreve başlamış daha sonra öğrenim durumuna uygun olarak mühendis kadrosuna atanmıştır . Başvuran öncelikle söz konusu Kanunun Geçici 15 inci maddesine istinaden Orman Mühendisi olarak atanmak için Orman ve Su İşleri Bakanlığına başvurmuş başvurusuna mevzuat gereği olumsuz cevap verilmiştir . Başvuran bu defa Kahramanmaraş Orman Bölge Müdürlüğüne naklen atanma talebinde bulunmuştur ve idareden yine olumlu bir cevap alamamış bunun üzerine Kurumumuza başvurmuştur .
11. 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunun Geçici 15 inci maddesinde “Bu maddenin yürürlük tarihinden önce, Ek 1 inci madde kapsamında göreve başlayan personelden Devlet Personel
Başkanlığı tarafından atama teklifinin yapıldığı tarihte öğrenim durumları itibarıyla ihraz ettikleri unvanları 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki cetvellerde yer alanlar, bu unvanlara ilişkin kadro veya pozisyonlara kamu kurum ve kuruluşlarınca sınava tabi olmaksızın atanırlar .” hükmü yer almaktadır . Başvuran memur olarak görev yaparken söz konusu maddenin yürürlük tarihinden önce
Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı tarafından öğrenim durumuna uygun “mühendis” kadrosuna atanmıştır . Dolayısıyla 3 no.lu paragrafta yer alan Devlet Personel Başkanlığı’nın görüş yazısında da belirttiği üzere söz konusu madde hükmü gereğince başvuranın Orman Genel Müdürlüğüne mühendis olarak atanamayacağı değerlendirilmektedir . Ancak başvuranın unvanına uygun olarak başka bir kuruma naklen atanabileceği anlaşılmaktadır .
12. Orman Genel Müdürlüğü standart kadro cetveline göre Kahramanmaraş Orman Bölge
Müdürlüğünde 41 adet Mühendis (Orman Mühendisi) kadrosunun bulunduğu ve bu kadroların 28 adedinin dolu olduğu bilgisini verdikten sonra kadrolara Kamu Personel Seçme Sınavı ile açıktan personel ataması yapılacağının planlandığı bu nedenle Kuruma daha öncede naklen Orman
Mühendisi alımı yapılmadığını belirterek başvuranın nakil talebine olumsuz cevap vermiştir .
13. Memurların bir kurumdan başka bir kuruma nakilleri 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 74 üncü maddesinde düzenlenmiştir ve idarelere de nakil konusunda takdir yetkisi tanınmıştır . İdareler, kendilerine tanınan takdir yetkisi ile hareket serbestliği içerisindedirler . Danıştay 8. Dairesinin 12/ 04/ 2010 tarih ve kararında, takdir hakkının, serbestçe kullanılabilecek bir keyfiyeti ifade etmediği, kamu yararı ve hizmet gerekleri açısından hukuka uygun olarak temellendirilmiş olgularla desteklenmesi gerektiği belirtilmektedir .
14. Başvuran Orman Mühendisliği mezunu olduğundan dolayı Kahramanmaraş Orman Bölge
Müdürlüğüne nakil olma talebinde bulunmaktadır . Ancak idareler kişilerin atanma taleplerini değerlendirirken söz konusu hizmete ihtiyaç olup olmadığı, kadro durumu, atama usulü ve atanacak kişilerin niteliği gibi hususları göz önünde bulundururlar . İdareler bu hususları belirlerken kamu yararı ve hizmet gerekleri ilkelerini gözetmek durumundadırlar .
15. Orman Genel Müdürlüğü tarafından boş olan Orman Mühendisliği kadrosuna açıktan atama usulünün seçildiği ve naklen personel alımına gidilmediği anlaşılmaktadır . İdare naklen atanma talebini; hizmet ihtiyacı, kadro durumu ve atama usulü ile ilgili hususları değerlendirerek
4 / 5reddetmiştir . Dolayısıyla idarenin söz konusu işleminde takdir yetkisini objektif kriterlere
dayanarak ve kamu yararı ile hizmet gerekleri ilkesine uygun olarak kullandığı değerlendirilmektedir .
16. İdarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın Kahramanmaraş Orman Bölge Müdürlüğüne olan nakil talebinin idare tarafından reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu kanaatine varılmaktadır .
B. İyi Yönetişim İlkeleri Yönünden Değerlendirme :
17. İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde de yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği, idarenin başvuranlar ile ilgili işlemlerinde makul sürede karar verme, kanunlara uygunluk, nezaket, şeffaflık, hesap verilebilirlik, haklı beklentiye uygunluk, kararların gerekçeli olması ve kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi ilkelerine uygun davrandığı ; ancak idarenin başvurana verdiği cevaplarda karara karşı başvuru yolunu göstermediği, bu nedenle iyi yönetişim ilkelerinde vurgulanan “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
18. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin birincisi fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ edildiği tarihten itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa)
dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır .
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın Başvurana ve ORMAN GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi