TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 5676-5676 |sayi|18745356-101.07.05-E.18745356-101.07.05-E.
BAŞVURU NO : 2018/401 2018/ 401
KARAR TARİHİ : 30/03/2018 |tarih|
RET KARARI
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ : –
BAŞVURUYA KONU İDARE : Emniyet Genel Müdürlüğü
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın zorunlu görev süresinin yeniden değerlendirilmesi talebi hakkındadır .
BAŞVURU TARİHİ : 12/01/2018 12.1.2018
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başpolis Memuru olan başvuran, zorunlu 2 nci Bölge 2 nci sırası geldiğinden 05/ 06/ 2017 tarihli
Makam Onayı ile Erzurum Emniyet Müdürlüğüne atandığını ve 06/ 09/ 2017 tarihinde burada göreve başladığını, 2001 yılında ilk atama olarak Ağrı iline atanmış olduğunu ve burada zorunlu hizmet süresi üç yıl olmasına karşın dört yıl çalıştığını belirtmektedir .
2. Başvuran, Ağrı ilinde çalışmış olduğu bir yıllık fazla sürenin 2017 yılı Genel Atama Döneminde atanmış olduğu Erzurum ilindeki görev süresine eklenmesini Kurumumuzdan talep etmektedir .
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
3. Emniyet Genel Müdürlüğünün 08/ 03/ 2018 tarihli ve 54235 sayılı yazısında; 3.1. 2012 yılından itibaren 2 nci Bölgedeki İl Emniyet Müdürlüklerinin talebi ve bölgenin hassasiyeti dikkate alınarak Başpolis Memuru rütbesindeki personele Emniyet Hizmetleri Sınıfı Atama ve Yer
Değiştirme Yönetmeliği’nin “İkinci bölgede görevlendirilecek personelin sıralanması” başlıklı 24 üncü maddesi hükmü kapsamında Başpolis Memurları için 2 nci Bölge ikinci görev hizmeti yükümlülüğü getirildiği, 3.2. Başvuranın 2 nci Bölge (doğu/şark görevi) birinci görev hizmetini 02/ 07/ 2001- 15/ 07/ 2005 tarihleri arasında Ağrı Emniyet Müdürlüğünde tamamladığı, sonrasında 1 nci Bölge hizmetine
1 / 4başladığı, 2017 yılında 2 nci Bölge ikinci görev hizmetini tamamlamak üzere 05/ 06/ 2017 tarihinde
Erzurum İl Emniyet Müdürlüğüne atandığı ve halen burada görev yaptığı, 3.3. Anılan Yönetmeliğin “Bölgeler ve hizmet süreleri” başlıklı 23 üncü maddesinde 2 nci Bölge için belirlenen zorunlu hizmet süresinin iki katı kadar görev yapanların 2 nci Bölge ikinci görevini tamamlamış sayılacağının hüküm altına alındığı, başvuranın görev yaptığı dönemde Ağrı ilinin hizmet süresinin üç yıl olduğu, en az altı yıl görev yaptığı takdirde 2 nci Bölge ikinci görevini tamamlamış sayılacağı, 3.4. Başvuranın, yine aynı Yönetmeliğin “Bölgedeki hizmet süresinden sayılacak süreler” başlıklı 42 nci maddesi hükmü kapsamına girecek şekilde 1 nci Bölgede görevli iken geçici olarak 2 nci
Bölgede çalışmış ve hizmet süresinden sayılacak herhangi bir görevinin bulunmadığı, 3.5. Yönetmeliğin 23 üncü ve 42 nci maddeleri hükümleri hariç 2 nci Bölge birinci görev hizmeti sırasında fazladan yaptığı hizmet sürelerinin personelin 2 nci Bölge ikinci görevine ilave edilmesini düzenleyen bir hükme mevzuatta yer verilmediği, Açıklamalarına yer verilmiştir .
III. İLGİLİ MEVZUAT
4. 18/ 10/ 1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “temel hak ve hürriyetlerin korunması” başlıklı 40 ıncı maddesinin son fıkrasında; “Kişinin, resmî görevliler tarafından vâki haksız işlemler sonucu uğradığı zarar da, kanuna göre, Devletçe tazmin edilir .”, “ Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “ Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük
Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler .”, 5. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “ Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir…” , 6. 11/ 09/ 1992 tarihli ve 21342 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Emniyet Hizmetleri Sınıfı
Mensupları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği’nin “Bölgelerde hizmet zorunluluğu” başlıklı 5 inci maddesinde; “ Personelin, atandığı bölgede, bu Yönetmelik ile kalması öngörülen süreden önce alınmasını gerektiren bir sebep olmadıkça o bölge için tespit edilmiş süre kadar hizmet görmesi zorunludur .”; “Bölgeler ve hizmet süreleri” başlıklı 23 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında; “Personelin, bu Yönetmelikte belirtilen süre kadar en az bir defa ikinci bölgede hizmet görmesi zorunludur . İkinci bölgede, Bakanlıkça uygun görülen yerlerde, o yer için belirlenmiş zorunlu hizmet süresi kadar daha kesintisiz olarak görev yapanlar, zorunlu bölge ikinci görevini tamamlamış sayılır .”, “İkinci bölgede görevlendirilecek personelin sıralanması” başlıklı 24 üncü maddesinin birinci fıkrasında; “İkinci bölgeye ilk defa atanacak personelin sırası, birinci bölgedeki hizmet sürelerine bakılmaksızın sicil numarası, rütbeleri ve hizmet branşları gözönüne alınarak bu bölgedeki kadro ve personel ihtiyacına göre tespit edilir” , “Bölgedeki hizmet süresinden
2 / 4sayılacak süreler” başlıklı 42 nci maddesinin ikinci fıkrasında; “birinci bölgede görev yapmakta
iken, ikinci bölgede bulunan il emniyet müdürlüklerinde görevlendirilerek buralarda kesintisiz olarak en az üç ay süreyle geçici görevle fiilen çalışan personelin çalıştığı süreler, 28 inci maddedeki usule göre personelin ikinci bölgedeki hizmet süresinden sayılır .”, düzenlemelerine yer verilmiştir .
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. İdarenin başvuranın talebine ilişkin işlemlerinin hukuka aykırı olmadığı sonuç ve kanaatine varılarak başvurunun reddi yönündeki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Başpolis memuru olan başvuran, zorunlu hizmet süresinin üç yıl olduğu Ağrı ilinde 02/ 07/ 2001- 15/ 07/ 2005 tarihleri arasında dört yıl çalıştığını belirterek burada görevli olduğu bir yıllık fazla sürenin, 2017 yılı Genel Atama Döneminde atanmış olduğu 2 nci Bölge ikinci görev yeri olan Erzurum ilindeki görev süresine eklenmesini Kurumumuzdan talep etmektedir .
9. Kurumumuzca yapılan incelemede başvuranın Ağrı ilinde göreve başladığı 02/ 07/ 2001 tarihinde
Başpolis memurları için 2 nci Bölge ikinci görevi yükümlülüğü bulunmadığı, Emniyet Hizmetleri
Sınıfı Mensupları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinde 2002 yılında yapılan bir değişiklikle ( 26/ 03/ 2002 tarihli ve 24707 sayılı Resmi Gazete) personelin en az bir defa 2 nci Bölgede hizmet görmesi zorunluğunun hüküm altına alındığı, görev yerinde fazladan geçirilen süreler içinse herhangi bir düzenleme yapılmadığı tespit edilmiştir .
10. Anılan Yönetmelikte 2012 yılında yapılan değişiklikle ise ( 27/ 03/ 2012 tarihli ve 28246 sayılı
Resmi Gazete) Başpolis Memurları için de 2 nci Bölge ikinci görev hizmeti yükümlülüğü getirildiği, ikinci bölge için belirlenmiş zorunlu hizmet süresinin en az iki katı kadar görev yapanların zorunlu bölge ikinci görevini tamamlamış sayılacağının hüküm altına alındığı, başvuranın ise 2 nci Bölge görevini yerine getirdiği Ağrı ilinde altı yıl değil bir yıl fazla süreyle görev yaptığı belirlenmiştir .
11. Anayasa Mahkemesinin 08/ 04/ 2008 tarihli ve E :2005 / 38, K:2008 / 53 sayılı kararında “kazanılmış bir haktan söz edilebilmesi için bu hakkın, yeni yasadan önce yürürlükte olan kurallara göre bütün sonuçlarıyla fiilen elde edilmiş olması gerekir . Kazanılmış hak, kişinin bulunduğu statüden doğan, kendisi yönünden kesinleşmiş ve kişisel niteliğe dönüşmüş haktır” açıklamalarına yer verilmektedir .
Bu itibarla, başvuranın görev yaptığı sürede tabi olduğu mevzuat hükümleri çerçevesinde, Ağrı ilinde fazladan görev yaptığı sürenin, 2 nci Bölge ikinci görevine sayılması hususunda kazanılmış bir hakkının bulunmadığı tespit edilmiştir .
12. İdarenin Kurumumuza sunduğu bilgi ve belgelerden, başvuranın Ağrı ilinde bir yıl fazla süreyle görev yapması hususunda kamu yararı ve hizmet gerekleri çerçevesinde İdarece tesis edilmiş bir işlemin veya Emniyet Hizmetleri Sınıfı Mensupları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin
“Bölgedeki hizmet süresinden sayılacak süreler” başlıklı 42 nci maddesinde belirtildiği şekilde
3 / 4birinci bölgede görev yapmakta iken, ikinci bölgede bulunan il emniyet müdürlüklerinde
görevlendirilerek buralarda kesintisiz olarak en az üç ay süreyle geçici görevle fiilen çalışmış olduğu bir görevinin bulunmadığı anlaşılmaktadır .
13. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; İdarenin başvuranın talebine ilişkin işlemlerinin hukuka aykırı olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır .
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 14. İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin “karar karşı başvuru yolunun gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, İdarenin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir .
15. Başvuranın kendi talebiyle de olsa 2 nci Bölge birinci görevinde 1 yıl 13 gün fazladan görev yapmış olduğu tespit edilmiştir . Bazı durumlarda, 2 nci Bölgeye ilişkin görevlendirmelerdeki zorunlu hizmet süreleri hesaplanırken, daha önce 2 nci Bölgede fazladan geçirilen sürelerin göz önünde bulundurulmasının, hakkaniyetin ve insan haklarına dayalı adalet anlayışının bir gereği olabileceği değerlendirilmekte olup, bundan sonra yapılacak mevzuat çalışmalarında bu durumun dikkate alınması önem arz etmektedir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
16. 14/ 06/ 2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup
Erzurum İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır .
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Ret kararının BAŞVURANA ve EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi