TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 12659-12659 |sayi|18745356-101.07.05-E.18745356-101.07.05-E.
BAŞVURU NO : 2018/4752 2018/ 4752
KARAR TARİHİ : 16/07/2018 |tarih|
RET KARARI
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :
BAŞVURUYA KONU İDARE : İstanbul Üniversitesi Rektörlüğü
BAŞVURUNUN KONUSU : Atama işleminin 2547 sayılı Kanunun 33/a maddesinden yapılması talebi
BAŞVURU TARİHİ : 17/04/2018 17.4.2018
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran , İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi araştırma görevlisi olarak 2547 sayılı Kanunun 33/a maddesi gereğince yapılan ilana göre yaptığı başvuru, ön inceleme, bilim sınavı ve sınav sonucuna istinaden yapılan güvenlik soruşturması neticesinde atamasının 2018 yılına sarkması sonucu 02/ 03/ 2018 tarihli atama kararıyla
2547 sayılı Kanunun 50/d maddesi uyarınca atandığını, bu atamanın haksız ve hukuka aykırı
olduğunu, idareye yapılan atama kararının düzeltilmesi talebinin reddedildiğini belirterek, atamasının anılan kanunun 33/a maddesine görev yapılmasını talep etmektedir .
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Aynı konuda başka bir dosya kapsamında yazdığımız yazıya cevaben İstanbul Üniversitesi
Rektörlüğü’nün 07/ 05/ 2018 tarihli ve sayılı yazısında özetle, atamaların 7033 sayılı
Kanunun araştırma görevlisi istihdamı başlıklı Ek 38 inci maddesi uyarınca 2547 sayılı Kanunun 33/a maddesi yerine aynı sayılı Kanunun 50/d maddesi uyarınca yapıldığı, 2.1. Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı’nın 24/ 05/ 2018 tarih, sayılı yazısında özetle; 7033 sayılı Kanunun 89 uncu maddesiyle 01/ 01/ 2018 tarihinde yürürlüğe gireceği hüküm altına alınan
1 / 42547 sayılı Kanunun Ek 38 inci maddesinde araştırma görevlisi kadrolarına atamaların 33 üncü
maddede belirtilen usule uygun olarak 50 nci maddenin (d) bendi kapsamında yapılacağı, bu madde hükümlerinin uygulanması konusunda 01/ 01/ 2018 tarihinde önce 33 üncü madde kapsamında atanan araştırma görevlilerinin yeniden ataması haricinde 01/ 01/ 2018 tarihi itibariyle anılan maddeye göre atama yapılmaması hususunun Başkanlık Genel Kurulu’nun 14/ 09/ 2017 tarihli toplantısında karar verildiği ve 15/ 11/ 2017 tarihli ve sayılı yazı ile Üniversite Rektörlüklerine gönderilerek uygulama birliğinin sağlanmasının amaçlandığı, Açıklamalarına yer verilmektedir .
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. “18/ 10/ 1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…” , 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında ; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir .”, 5. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 5.1. ‘Araştırma görevlileri’ başlıklı 33 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde; “Araştırma görevlileri, yükseköğretim kurumlarında yapılan araştırma, inceleme ve deneylerde yardımcı olan ve yetkili organlarca verilen ilgili diğer görevleri yapan öğretim elemanıdır . Bunlar ilgili anabilim veya anasanat dalı başkanlarının önerisi, Bölüm Başkanı, Dekan, enstitü, yüksekokul veya konservatuvar müdürünün olumlu görüşü üzerine rektörün onayı ile araştırma görevlisi kadrolarına en çok üç yıl süre ile atanırlar; atanma süresi sonunda görevleri kendiliğinden sona erer . Bunlar aynı usulle yeniden atanabilirler .”, 5.2. ‘Lisansüstü öğretim’ başlıklı 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde; “Lisans üstü öğretim yapan öğrenciler, kendilerine tahsis edilebilecek burslardan yararlanabilecekleri gibi, her defasında bir yıl için olmak üzere araştırma görevlisi kadrosuna da atanabilirler .”, 5.3. 7033 sayılı Kanunun 18 inci maddesi ile eklenen ‘Araştırma görevlisi istihdamı’ başlıklı Ek
38 inci maddesinde; “Yükseköğretim kurumları araştırma görevlisi kadrolarına atamalar, 33 üncü
maddede belirtilen usule uygun olarak 50 nci maddenin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında yapılır . Bu kapsamda atananlardan doktora veya sanatta yeterlik eğitimlerini tamamlayanların en fazla %20’si doktora veya sanatta yeterlik eğitimini tamamladıkları kurumların senatolarınca belirlenen ve Yükseköğretim Kurulunca onaylanan performansa dayalı kriterler çerçevesinde doktor öğretim üyesi kadrolarına atanabilir . Bu kapsamda atanamayanların, doktora veya sanatta yeterlik eğitimini tamamladıkları kurumların öğretim üyesi kadrolarına atanabilmeleri için en az bir eğitim-öğretim yılı yurt içinde veya yurt dışında farklı bir yükseköğretim kurumunda çalışması gerekir . Bu madde kapsamında atananlara 35 inci maddeye göre yurt içinde başka bir yükseköğretim kurumlarındaki doktora veya sanatta yeterlik eğitim süreleri için mecburi hizmet yüklenemez .”,
2 / 46. 7033 sayılı Sanayinin Geliştirilmesi ve Üretimin Desteklenmesi Amacıyla Bazı Kanun ve
Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 89 uncu maddesinde; “Bu Kanunun; 18 inci maddesiyle 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununa eklenen ek 38 inci madde ile 36 ncı maddesi 1/ 1/ 2018 tarihinde, Diğer maddeleri yayımı tarihinde, yürürlüğe girer .”, hükümleri yer almaktadır .
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ilgili idare tarafından başvurana yönelik uygulanan idari işlemde hukuk ve hakkaniyet yönünden bir aykırılık bulunmadığı tespit edildiğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Başvuran, 2547 sayılı kanunun 33/a maddesinde tanımlanan araştırma görevlisi kadrosuna başvurmuş olmasına ve yapılan sınavlarda başarılı olmasına rağmen, atamasının aynı Kanunun 50/d maddesindeki kadroya yapılmış olmasının hak kaybına uğramasına sebep olduğunu belirterek, atamasının 33/a maddesine uygun olarak yapılmasını talep etmektedir .
9. Yukarıda verilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden; 33/a statüsüne tabi araştırma görevlilerinin, yükseköğretim kurumlarında yapılan araştırma, inceleme ve deneylerde yardımcı olan ve yetkili organlarca verilen ilgili diğer görevleri yapan öğretim elemanı olduğu, bunların ilgili anabilim veya anasanat dalı başkanlarının önerisi, Bölüm Başkanı, Dekan, enstitü, yüksekokul veya konservatuvar müdürünün olumlu görüşü üzerine rektörün onayı ile araştırma görevlisi kadrolarına en çok üç yıl süre ile atanabilecekleri, atanma süresi sonunda görevlerinin kendiliğinden sona ereceği ve aynı usulle yeniden atanabilecekleri, lisansüstü öğretim yapan öğrencilerin her defasında bir yıl için olmak üzere 50/d statüsünde araştırma görevlisi kadrosuna atanabilecekleri, 01.01.2018 tarihinden itibaren yükseköğretim kurumları araştırma görevlisi kadrolarına atamaların 33 üncü maddede belirtilen usule uygun olarak 50 nci maddenin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında yapılacağı hüküm altına alınmıştır .
10. Başvuru eki belgelerin incelenmesinden, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi
Ana Bilim Dalı’na araştırma görevlisi alınacağına ilişkin nolu ilanın https : //yoksis .yok.gov.tr/ilansayfa adresinde yayımlandığı, başvuranın anılan araştırma görevlisi alım ilanına istinaden müracaat ettiği, 27/ 12/ 2017 tarihinde yapılan sınav neticesinde başvuranın anılan kadroya atanmaya hak kazandığının 29/ 12/ 2017 tarihinde ilan edildiği, güvenlik soruşturmasının tamamlanması sonucunda başvuranın atamasının 2547 sayılı Kanunun araştırma görevlisi istihdamı başlıklı Ek 38 inci maddesi uyarınca Kanunun 50/d maddesi kapsamında 02/ 03/ 2018 tarih, sayılı yazı ile yapıldığı, başvuranın kadrosunun 33/a maddesinde yer alan kadroya aktarılması talebiyle İstanbul Üniversitesine yapmış olduğu başvurunun 06/ 03/ 2018 tarihinde reddi üzerine de Kurumumuza başvuruda bulunulduğu anlaşılmaktadır .
11. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 123 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer verilen idarenin kanuniliği ilkesi, idarenin ve organlarının görev ve yetkilerinin hiçbir duraksamaya yer vermeyecek
3 / 4şekilde, açık bir biçimde kanunla düzenlenmesini gerekli kılmaktadır .
12. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuran tarafından, kadronun 33/a maddesi uyarınca açılması, ilan neticesinde başvuru, sınav ve sonuç açıklama işlemlerinin de 2017 yılı içinde yapılmış olması sebebiyle 2547 sayılı Kanunun 33/a maddesi uyarınca yapılması gerektiği iddia edilmiş ise de, başvuranın atamasının, idarenin kanuniliği ilkesi gereğince atamasının yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan 2547 sayılı Kanununa 7033 sayılı Kanunun 18 inci maddesiyle eklenen Ek
38 inci maddesi uyarınca yapıldığı, İstanbul Üniversitesinin aynı durumda olan atama örneklerini de
Kurumumuza göndermesi sonucu anılan Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra kanunda belirtilen usul ve kadroda atama yaptığı hususu anlaşılmakta olup, başvuranın anılan Kanunun 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında araştırma görevlisi kadrosuna atanmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır .
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 13. İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup, İdarenin “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkelere uygun davranması beklenmektedir .
14. Bunun yanında, Üniversite tarafından akademik kadro ilanları yayınlanırken uygulanacak mevzuat konusunda daha dikkatli davranılması önerilmektedir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
15. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup İstanbul İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır .
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın BAŞVURANA ve İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi