TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/5959-S.8966
BAŞVURU NO : 2019/2180
KARAR TARİHİ : 23/07/2019
TAVSİYE KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : SAĞLIK BAKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Sağlık mazeretine bağlı aile bütünlüğü için tayin talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 05/02/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, 06/11/2017 tarihinden itibaren Çankırı Devlet Hastanesinde … … … olarak çalışmakta olduğunu, kızı … …’ın 8 yaşında ve 2016 Temmuza ayı itibari ile Alopesi
Üniversalis hastası olduğunu, yaklaşık 2,5 yıldır tedavi altında bulunduğunu, en son Çankırı
Devlet Hastanesinde Puva tedavisinin önerildiğini, ancak Çankırı’da bu tedaviyi verecek gerekli cihaz olmadığını, kendisinin ayda ortalama 220 saat çalıştığını, eşinin Ankara’da … …
… Ortaokulunda … … Öğretmeni olarak çalıştığını, kızına gereken bu tedaviyi Çankırı’da çalıştığı için sağlayamadığını, bu tedavinin gerekliliği hakkında Gülhane Eğitim Araştırma
Hastanesinden de sağlık kurulu raporu bulunduğunu, bu raporla 08/10/2018 tarihinde sağlık mazereti atama kuruluna başvurduğunu, ancak idarece talebinin reddedildiğini, kızının tedavisi
Ankara’ya tayin olamadığı için 1 yıldır yapılamadığını ifade ederek kızının hastalığı dolayısıyla
Puva tedavisinin yapılabilmesi ve aile bütünlüğünün sağlanabilmesi için Ankara’ya tayin edilmeyi talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında 11/03/2019 tarihli ve E…. sayılı bilgi ve belge isteme yazısına istinaden Sağlık Bakanlığının 09/04/2019 tarihli ve … sayılı cevabi yazısı ve ekleri özetle; 2.1. Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin “Sağlık mazeretine bağlı yer değişikliği” başlıklı 19 uncu maddesinin; “Personelin kendisinin, eşinin, annesinin, babasının, bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının görev yaptığı yerde tehlikeye girdiğini veya görev yerinin değişmemesi hâlinde tehlikeye gireceğini, üniversiteler veya Bakanlık eğitim ve araştırma hastanelerinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi halinde tedavinin yapılabileceği bir sağlık kurum veya kuruluşunun bulunduğu veya sağlığının olumsuz etkilenmeyeceği bir ilin münhal kadrolarına sağlık mazereti değerlendirme komisyonu kararı doğrultusunda atanır.” hükmü yer almakta olduğu ve Bakanlık sağlık hizmetleri sınıfında görev yapan personelin sağlık mazeretine bağlı yer değişikliği işlemlerinin bu hüküm çerçevesinde gerçekleştirilmekte olduğu, 2.2. Kayıtlarına göre başvuranın, Çankırı İl Sağlık Müdürlüğünün 08/10/2018 tarihli ve
E…sayılı yazı ekinde Bakanlığa intikal eden 05/10/2018 tarihli dilekçesi ile çocuğunun sağlık
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
mazeretine istinaden Ankara İline naklen atanma talebinde bulunduğu, mezkûr talebine ilişkin belgelerin 28/12/2018 tarihinde toplanan Bakanlık Sağlık Mazereti Değerlendirme
Komisyonunda değerlendirildiği, anılan Komisyon tarafından sağlık mazeretinin kabul edilebilir bulunmadığı, bu hususun 07/01/2019 tarihli ve E… sayılı yazı ile ilgiliye tebliğ edilmek üzere Çankırı İl Sağlık Müdürlüğüne bildirildiği, 2.3. Başvuran Uzm. Dr. … …’ın çocuğuna ait, üniversiteler veya Bakanlık eğitim ve araştırma hastanelerinden alınan yeni tarihli sağlık kurulu raporunun aslı veya sağlık kurulu raporunun verildiği hastane tarafından onaylı örneği ile yeniden sağlık mazeretine bağlı yer değişikliği talebinde bulunması halinde, durumu tekrar Bakanlık Sağlık Mazereti Değerlendirme
Komisyonunda değerlendirileceği, şeklindedir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği
Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” hükmünü amirdir, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinde; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükmüne haizdir, 5. 7/5/1987 tarihli ve 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanununun “Bazı sağlık
personelinin atanması” başlıklı Ek Madde 1, “(Ek:10/7/2003-4924/10 md.; Değişik:
11/10/2011-KHK-663/58 md.) Kamu kurum ve kuruluşlarının uzman tabip, tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman , tabip, diş tabibi ve eczacı kadro ve pozisyonlarına yapılacak açıktan atamalar, açıktan atama izni alınmaksızın mevzuatta öngörülen işlemlerin tamamlanmasından sonra gerçekleştirilir ve bunların yerleştirilmeleri Sağlık Bakanlığınca sınavsız ve kura ile yapılır. Kura ile yapılacak atamalara ilişkin usûl ve esaslar Sağlık Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.” , 6. 19/4/1983 tarihli ve 83/6525 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Devlet
Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin;
6.1 “Temel ilkeler” başlıklı 4 üncü maddesi, “Temel ilkeler şunlardır: a) Yer değiştirme
suretiyle atamalarda kadro imkanları göz önünde bulundurulur. b) Yer değiştirme suretiyle atamalar, ekonomik, sosyal, kültürel ve ulaşım şartları yönünden benzerlik ve yakınlık gösteren iller gruplandırılmak suretiyle oluşturulan bölgeler arasında yapılır. c) Bu atamalarda, memurların bölgeler arasında adil ve dengeli dağılmasını sağlamak esastır.”,
6.2 “Sağlık Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği” başlıklı 13 üncü maddesi, “(Değişik:
30/6/2014-2014/6578 K.) Memurun sağlık mazeretine dayanarak yer değiştirme talebinde bulunabilmesi için; kendisi, eşi, annesi, babası, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığı veya mevcut görev yerinin söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi gerekir. Sağlık mazeretine dayalı olarak yapılacak yer değişikliğinde memur aynı hizmet bölgesi içinde başka bir hizmet alanına, bu şekilde mazeretin karşılanamaması halinde ise başka bir hizmet bölgesinde kurumca ihtiyaç duyulan ve mazeretinin karşılanabileceği bir hizmet alanına atanabilir.”
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
7. Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin “Sağlık mazeretine bağlı yer değişikliği” başlıklı 19 uncu maddesi, “Personelin kendisinin, eşinin, annesinin, babasının, bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının görev yaptığı yerde tehlikeye girdiğini veya görev yerinin değişmemesi hâlinde tehlikeye gireceğini, üniversiteler veya Bakanlık eğitim ve araştırma hastanelerinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi halinde tedavinin yapılabileceği bir sağlık kurum veya kuruluşunun bulunduğu veya sağlığının olumsuz etkilenmeyeceği bir ilin münhal kadrolarına sağlık mazereti değerlendirme komisyonu kararı doğrultusunda atanır.” hükmünü haizdir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SAADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın
Gülhane Eğitim Araştırma Hastanesince sağlık kurulu raporu bulunan ve Alopesi Üniversalis hastası olan kızının Puva tedavisi alması gerekli olduğu dolayısıyla sağlık mazeretine bağlı tayin talebi hususunda İdareye tavsiye verilmesine ilişkin öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
IV. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden 9. Çankırı Devlet Hastanesinde … … … olarak çalışmakta olan başvuranın; Gülhane Eğitim
Araştırma Hastanesince sağlık kurulu raporu bulunan Alopesi Üniversalis hastası kızına
Çankırı Devlet Hastanesi tarafından Puva tedavisi önerilmesi dolayısıyla Çankırı’da bu tedaviyi verecek gerekli cihaz olmadığından sağlık mazeretine bağlı atama çerçevesinde ve aile bütünlüğünün sağlanması için Ankara’ya tayin edilme talebi mevcuttur.
10. İlgili İdare olan Sağlık Bakanlığı kayıtlarına göre başvuranın, Çankırı İl Sağlık
Müdürlüğünün 08/10/2018 tarihli ve E… sayılı yazısı ekinde Bakanlığa intikal eden 05/10/2018 tarihli dilekçesi ile çocuğunun sağlık mazeretine istinaden Ankara İline naklen atanma talebinde bulunduğu, mezkûr talebine ilişkin belgelerin 28/12/2018 tarihinde toplanan Bakanlığın Sağlık
Mazereti Değerlendirme Komisyonunda değerlendirildiği, anılan Komisyon tarafından sağlık mazeretinin kabul edilebilir bulunmadığı dolayısıyla sağlık mazeretine bağlı tayin talebinin reddedildiği anlaşılmıştır.
11. Mevzuat yönünden yapılan inceleme ve araştırma kapsamında; 3359 sayılı Sağlık
Hizmetleri Temel Kanununda atamalara ilişkin usul ve esasların Sağlık Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirleneceği ifade edilmekte olup, yer değişikliği hususunda genel düzenleyici mevzuat olarak “Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına
İlişkin Yönetmeliğe” göre ilke olarak yer değiştirme suretiyle atamalarda kadro imkanlarının göz önünde bulundurulacağı hüküm altına alınmış olup, sağlık mazeretine bağlı yer değişikliği hakkında ise, memurun sağlık mazeretine dayanarak yer değiştirme talebinde bulunabilmesi için; kendisi, eşi, annesi, babası, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığı veya mevcut görev yerinin söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi gerektiği şeklindedir. Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme
Yönetmeliğinin sağlık mazeretine bağlı yer değişikliği konusundaki düzenlemesi ise personelin kendisinin, eşinin, annesinin, babasının, bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının görev yaptığı yerde tehlikeye girdiğini veya görev yerinin değişmemesi hâlinde tehlikeye gireceğini, üniversiteler veya Bakanlık eğitim ve
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
araştırma hastanelerinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi halinde tedavinin yapılabileceği bir sağlık kurum veya kuruluşunun bulunduğu veya sağlığının olumsuz etkilenmeyeceği bir ilin münhal kadrolarına sağlık mazereti değerlendirme komisyonu kararı doğrultusunda atanacağı hükmünü haizdir.
12. Yukarıdan beri anlatılan hususlar, şikâyetçinin iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın kızının Alopesi Üniversalis hastası olması ve Puva tedavisi alması gerekli olduğu dolayısıyla sağlık mazeretine bağlı tayin talebinde bulunduğu, Gülhane Eğitim Araştırma
Hastanesince sağlık kurulu raporu bulunduğu, Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme
Yönetmeliğinin “Sağlık mazeretine bağlı yer değişikliği” başlıklı 19 uncu maddesinde özetle
“Personelin bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının hastalığının görev yaptığı yerde tehlikeye girdiğini üniversiteler veya Bakanlık eğitim ve araştırma hastanelerinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi halinde tedavinin yapılabileceği bir sağlık kurum veya kuruluşunun bulunduğu bir ilin münhal kadrolarına sağlık mazereti değerlendirme komisyonu kararı doğrultusunda atanır.” hükmüne istinaden işlem tesis edilmediği anlaşıldığından idarece talebin reddine ilişkin işlemin hakkaniyete uygunluğu tespit edilememiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden 13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; başvuranın talebini reddederken bu işlem karşısında hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğinin göstermemiş olması sebebiyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bu ilkeye uyması beklenmektedir.
V. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
14. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ankara
İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VI. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE;
Başvuruya konu başvuranın Ankara İlinde münhal bulunan bir kadroya atamasının yapılması için konunun Bakanlığın Sağlık Mazereti Değerlendirme Komisyonunda yeniden değerlendirilmesi hususunda, SAĞLIK BAKANLIĞINA TAVSİYEDE
BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, SAĞLIK BAKANLIĞINCA
bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Kararın BAŞVURANA ve SAĞLIK BAKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.