(KDK)

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2019/3251-S.4660

BAŞVURU NO : 2019/4568

KARAR TARİHİ : 17/05/2019

TAVSİYE KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : VERGİ DENETİM KURULU BAŞKANLIĞI

HAZİNE VE MALİYE BAKANLIĞI

BAŞVURUNUN KONUSU : Performans değerlendirme puanı hakkında.

BAŞVURU TARİHİ : 22/02/2019

I.BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ:

1. Kurumumuza yapılan başvuruda, başvuran özetle; Vergi Denetim Kurulunda vergi müfettişi olarak çalıştığını, 2013 performans notunu oluşturan idareci puanının 60 puan olması nedeniyle İdare Mahkemesinde dava açtığını, mahkeme kararı ile dava konusu işlemin iptal edildiğini, mahkeme kararı sonrasında performans puanının 61 olarak takdir edildiğini, ancak verilen puanının Performans Değerlendirme Sistemi Yönetmeliğinin 28.

maddesine uygun olmadığını, 28.maddenin uygulanmama gerekçesinin kendisine bildirilmediğini, yönetmeliğin 28.maddesi gereğince 2012 yılının performans puanının dikkate alınması gerektiğini, zorunlu yer değiştirme kapsamında atamasının Gaziantep

Grup Başkanlığına yapıldığını, ayrıca alınan puanların başmüfettişlik atamalarında da kullanıldığını, dolayısıyla verilen performans puanının kendisini diğer personelle eşitsiz duruma düşürdüğünü, ayrıca performans notu içinde yer alan idareci puanının 2012 yılı notunun 90 iken, 2013 yılında 60 puan, 2014 yılında 88 puan olmasının değerleyicinin subjektif davrandığını gösterdiğini, hem idarecinin hem de Vergi Denetim Kurulu

Başkanlığının kanun, yönetmelik, yönerge gibi genel düzenleyici işlemlerde yer alan objektif kurallara göre değerlendirme yapması gerektiğini, belirterek yönetmeliğin 28.maddesi gereğince puanının yeniden değerlendirilmesi ve neden olunan kaybın giderilmesini talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı 10/04/2019 tarih ve … sayılı cevap yazısında özetle:

“Başvuranın yıllık performans değerlendirmesinin %80’inin çalışmaların değerlendirilmesinden, %10’unun rapor değerlendirme komisyonu değerlendirmesinden, %10’unun grup başkanı değerlendirmesinden oluştuğunu, başvurana grup başkanı tarafından idareci puanlarının 2012 yılı için 90, 2013 yılı için 60 ve 2014 yılı için 88 olduğunu, başvuran hakkında adli ve idari soruşturma bulunmadığını, başvuranın 60 olan

2013 yılı idareci puanının İstanbul 8.İdare Mahkemesinin 29/02/2017 tarih ve 2015/1902 e.

2017/… sayılı ilamı ile iptal edildiğini, daha sonra 2013 yılı puanının 61 olarak yeniden değerlendirildiğini, grup başkanının idareci puanını Performans Değerlendirme Sistemi

Yönetmeliğinin 18 inci maddesine göre belirlediğini, grup başkanı tarafından verilen puanın performans etkisinin %10 olduğunu, başvuranın başmüfettişlik atanabilme koşullarını sağladığını, performans değerlendirmesi açısından bir hak kaybının olmadığını, vergi müfettişleri için değerlendirme süresinin takvim yılı olduğunu, vergi müfettişlerinin yer değiştirme işlemlerinin 16/06/2012 tarih ve 28325 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan

Görev Yerleri İtibarıyla Vergi Müfettişleri Yer Değiştirme Yönetmeliğinde belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde yapıldığını, başvuranın Gaziantep Küçük ve Orta Ölçekli

Mükellefler Grup Başkanlığında görevlendirilmesinin sebebinin söz konusu yönetmeliğin 6.maddesi gereğince olduğunu, buna göre İstanbul ili Haliç Küçük ve Orta Ölçekli

Mükellefler Grup Başkanlığının birinci bölge içinde olduğunu, zorunlu hizmet süresinin 7 yıl olduğunu, Başkanlık Makamının 21/06/2017 tarih ve … sayılı onayı ile aynı yönetmeliğin 19. Ve 20. Maddeleri gereğince başvuranın Gaziantep Küçük ve Orta Ölçekli

Mükellefler Grup Başkanlığında görevlendirildiğini, başvuranın İstanbul 3. İdare

Mahkemesinde açtığı davada mahkemenin 10/08/2017 tarih ve 2017/… ile yürütmeyi durdurma kararı verdiğini, bunun üzerine başvuranın 16/10/2017 tarihinde tekrar Haliç

Küçük ve Orta Ölçekli Mükellefler Grup Başkanlığında görevine başladığını, yürütmeyi durdurma kararına yapılan itiraz üzerine İstanbul Bölge İdare Mahkemesi Birinci Dava

Dairesinin 03/05/2018 tarih ve 2018/… 2018/…sayılı kararı ile 3. İdare Mahkemesince verilen yürütmeyi durdurma kararının kaldırılmasına kesin olarak karar verdiğini, mahkeme kararı üzerine başvuranın tekrar Gaziantep Küçük ve Orta Ölçekli Mükellefler Grup

Başkanlığında görevlendirildiğini, 2013 yılı performans puanının (60 puan) iptali istemiyle

İstanbul 8. İdare Mahkemesinde açılan iptal davasında mahkemenin 29/03/2017 tarih, 2015/1902 …Sayılı ilamıyla dava konusu işlemin iptaline karar vermiş, buna yönelik yapılan itirazın da İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 2. İdare Dava Dairesinin 24/04/2018 tarih ve 2017/… 2018/… sayılı ilamıyla kesin olarak ret edildiğini, puanlama işleminin mevzuat çerçevesinde gerçekleştirildiğini…” bildirmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 2709 Sayılı T.C. Anayasasının ilgili hükümleri:

VII. Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı

Madde 74 – Vatandaşlar ve karşılıklılık esası gözetilmek kaydıyla Türkiye’de ikamet eden yabancılar kendileriyle veya kamu ile ilgili dilek ve şikayetleri hakkında, yetkili makamlara ve Türkiye Büyük Millet Meclisine yazı ile başvurma hakkına sahiptir.

Kendileriyle ilgili başvurmaların sonucu gecikmeksizin, dilekçe sahiplerine yazılı olarak bildirilir.

(Mülga üçüncü fıkra: 7/5/2010-5982/8 md.)

(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/8 md.) Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.

(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/8 md.) Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.

4. X. Kanun önünde eşitlik

Madde 10 – Herkes, dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayırım gözetilmeksizin kanun önünde eşittir.

(Ek fıkra: 7/5/2004-5170/1 md.) Kadınlar ve erkekler eşit haklara sahiptir. Devlet, bu eşitliğin yaşama geçmesini sağlamakla yükümlüdür. (Ek cümle: 7/5/2010-5982/1 md.) Bu maksatla alınacak tedbirler eşitlik ilkesine aykırı olarak yorumlanamaz.

(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/1 md.) Çocuklar, yaşlılar, özürlüler, harp ve vazife şehitlerinin dul ve yetimleri ile malul ve gaziler için alınacak tedbirler eşitlik ilkesine aykırı sayılmaz.

Hiçbir kişiye, aileye, zümreye veya sınıfa imtiyaz tanınamaz.

)

Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde (… kanun önünde eşitlik ilkesine

uygun olarak hareket etmek zorundadırlar.

5. XI. Anayasanın bağlayıcılığı ve üstünlüğü

Madde 11 – Anayasa hükümleri, yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını ve diğer kuruluş ve kişileri bağlayan temel hukuk kurallarıdır.

6. B. Yargı yolu Madde

125 – İdarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolu açıktır.

7. D. Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler

Genel ilkeler

Madde 128 – Devletin, kamu iktisadi teşebbüsleri ve diğer kamu tüzelkişilerinin genel idare esaslarına göre yürütmekle yükümlü oldukları kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevler, memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle görülür.

Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları

ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. (Ek cümle:

7/5/2010-5982/12 md.)

8. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun

Görevi “başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında, “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükümleri , 9. Türk Medeni Kanununun “ Hukukî ilişkilerin kapsamı” ve “Dürüst davranma” başlıklı 2 inci maddesinde “Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır.

Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz.” hükümleri, 10. 178 Sayılı Maliye Bakanlığının Teşkilat Ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde

Kararnamenin ilgili hükümleri:

Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı:

Madde 20 – (Değişik: 7/7/2011 – KHK – 646/1 md.)

Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı, doğrudan Bakana bağlı olarak Başkan, Başkan

Yardımcıları, Grup Başkanları ve Vergi Müfettişleri (Vergi Başmüfettişi, Vergi Müfettişi ve

Vergi Müfettiş Yardımcısı)’nden oluşur.

Kurula verilen görevlerin yerine getirilmesinde, uzmanlaşma ve işbölümünün sağlanması amacıyla uygun görülen yerlerde Bakan onayı ile doğrudan Başkanlığa bağlı olmak üzere aşağıdaki grup başkanlıkları kurulabilir.

11. Vergi Denetim Kurulu Başkanlığında atama, yükselme ve yer değişikliği

Ek Madde 29 – (Ek: 7/7/2011 – KHK – 646/1 md.) Vergi Denetim Kurulu Başkanı, atama tarihi itibarıyla Devlet memuriyetinde bulunan, kamudaki hizmet süresi toplamı oniki yılı aşan ve bu sürenin en az on yılında Vergi Müfettişi olarak görev yapmış olanlar arasından atanır. Başkan, Vergi Müfettişi sıfat ve yetkilerini haizdir.

Görevlerin yürütülmesinde Başkana yardımcı olmak üzere altı Başkan Yardımcısı atanabilir. Başkan Yardımcıları, atama tarihi itibarıyla Devlet memuriyetinde bulunan, kamudaki hizmet süresi toplamı on yılı aşan ve bu sürenin en az sekiz yılında Vergi Müfettişi olarak görev yapmış olanlar arasından atanır. Başkan Yardımcıları, Vergi Müfettişi sıfat (2)

ve yetkilerini haizdir.

Grup Başkanları, görevlendirme tarihi itibarıyla Vergi Müfettişi kadrosunda bulunan, kamudaki hizmet süresi toplamı on yılı aşan ve bu sürenin en az sekiz yılında Vergi Müfettişi olarak görev yapmış olanlar arasından görevlendirilir.

(Değişik dördüncü fıkra: 12/7/2013-6495/60 md.) Vergi Müfettişleri, en az dört yıllık yükseköğretim veren hukuk, siyasal bilgiler, iktisat, işletme, iktisadi ve idari bilimler fakülteleri ile yönetmelikle belirlenen yükseköğretim kurumlarından veya bunlara denkliği

Yükseköğretim Kurulunca kabul edilmiş yükseköğretim kurumlarından mezun olup, sınavın yapıldığı tarih itibarıyla otuz beş yaşını doldurmamış olan ve yapılacak özel yarışma sınavını kazananlar arasından, Bakan onayı ile mesleğe Vergi Müfettiş Yardımcısı olarak atanır.

(Değişik beşinci fıkra: 12/7/2013-6495/60 md.) Vergi Müfettiş Yardımcılığına atananlardan giriş sınavındaki başarı sırasına göre en başarılı yüzde beşi 20 nci maddenin ikinci fıkrasının (b), (c) ve (ç) bentlerinde belirtilen grup başkanlıklarında görevlendirilir.

Giriş sınavında ilk yüzde beşe giremeyenler 20 nci maddenin ikinci fıkrasının (a) ve (d)

bentlerinde belirtilen grup başkanlıklarında görevlendirilir.

Vergi Müfettiş Yardımcıları, fiilen üç yıl çalışmak ve yardımcılık döneminde performans değerlendirmesine göre başarılı olmak şartıyla yapılacak yeterlik sınavına girmeye hak kazanırlar. Yeterlik sınavında her bir grup başkanlığı itibarıyla yer alacak sınav konuları ile ortak sınav konuları ve sınava ilişkin diğer usul ve esaslar yönetmelikle düzenlenir.

Yapılacak yeterlik sınavında başarılı sayılabilmek için giriş sınavında alınan puanın yüzde otuzu ile yeterlik sınavında alınan puanın yüzde yetmişinin toplamının yüz puan üzerinden en az altmışbeş puan olması şarttır. Yeterlik sınavında başarılı olanlar Vergi Müfettişi olarak atanırlar. 20 nci maddenin ikinci fıkrasının (a) ve (d) bentlerinde belirtilen grup başkanlıklarında görev yapmakta iken Vergi Müfettişi olarak atananlardan yeterlik sınavındaki başarı sırasına göre en başarılı yüzde beşi, 20 nci maddenin ikinci fıkrasının (b), (c) ve (ç) bentlerinde belirtilen grup başkanlıklarında görevlendirilir. Yeterlik sınavına girmeye hak kazanamayanlar ile yeterlik sınavında başarılı olamayanlar ise Bakanlıkta

derecelerine uygun memur kadrolarına atanırlar.

Yardımcılık dönemi dahil Vergi Müfettişi olarak en az on yıl çalışan, yeterlik sonrası dönemde en az üç yıl performans değerlendirmesine tabi tutulan ve yapılan performans değerlendirmelerinde başarılı olanlar, Vergi Başmüfettişi kadrolarına atanırlar. 20 nci maddenin ikinci fıkrasının (a) ve (d) bentlerinde belirtilen grup başkanlıklarında görev yapıp, bir takvim yılı içinde Vergi Başmüfettişi olarak atananlardan giriş sınavında alınan puanın yüzde onu, yeterlik sınavında alınan puanın yüzde yirmisi ve performans değerlendirmesine göre alınan puanın yüzde yetmişi esas alınarak yapılacak sıralamaya göre en başarılı yüzde beşi, izleyen yıl içinde 20 nci maddenin ikinci fıkrasının (b), (c) ve

(ç) bentlerinde belirtilen grup başkanlıklarında görevlendirilir.

20 nci maddenin ikinci fıkrasının (a) ve (d) bentlerinde belirtilen grup başkanlıklarında

görev yapan Vergi Müfettişleri bu grup başkanlıkları arasında görev yerleri bakımından yer değiştirmeye tabidir. 20 nci maddenin ikinci fıkrasının (b), (c) ve (ç) bentlerinde belirtilen grup başkanlıklarında görev yapan Vergi Müfettişleri ise bu grup başkanlıkları

arasında yer değiştirmeye tabidir.

Performans değerlendirme sistemi, Vergi Müfettişlerinin mesleki yeterlik ve yetkinliklerinin objektif, nesnel ve mukayeseli bir şekilde değerlendirilmesi için görev yaptıkları süre içindeki sınavlarda elde ettikleri başarı derecesi, grup başkanlarının Vergi Müfettişlerinin iş performansına ilişkin değerlendirmeleri, düzenledikleri vergi inceleme raporları hakkında rapor değerlendirme komisyonları tarafından yapılan değerlendirmeler, düzenledikleri diğer inceleme, araştırma, görüş, denetim ve soruşturma raporları hakkında yapılan değerlendirmeler, lisansüstü eğitim düzeyleri ve benzeri kriterler esas alınarak oluşturulur. Vergi Müfettişlerinin performans değerlendirmesi takvim yılı itibarıyla yapılır.

(Değişik son fıkra: 12/7/2013-6495/60 md.) Başkanlığın görev, yetki ve sorumlulukları, grup başkanlıklarının görev alanları, performans değerlendirme sisteminin oluşturulması ve yönetimi ile Vergi Müfettişlerinin görev, yetki ve sorumlulukları, mesleğe alınmaları, yetiştirilmeleri, yeterlikleri, yükselmeleri, grup başkanlıklarında görevlendirilmeleri ve yer değiştirmelerine ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle düzenlenir.

12. 11 Ocak 2016 Tarihli Resmi Gazete’de Yayımlanan Vergi Denetim Kurulu

Performans Değerlendirme Sistemi Yönetmeliğinin ilgili hükümleri:

Performans değerlendirme süresi

MADDE 6 – (1) Vergi Müfettişlerinin performanslarının değerlendirilmesinde esas itibarıyla takvim yılı dikkate alınır.

(2) Vergi Müfettişleri ve Vergi Müfettiş Yardımcıları hakkında performans değerlendirmesi yapılabilmesi için performans puanının hesaplandığı dönem itibarıyla en az 90 gün çalışılmış olması şarttır. Bu sürenin hesabında fiilen çalışılan süreler dikkate alınır.

(3) Vergi Müfettiş Yardımcılarının birinci yılın sonundaki performans değerlendirmeleri, temel hazırlık eğitimine başlangıç tarihinden hizmet içi eğitim sınav tarihine kadar olan süre için hesaplanır.

(4) Vergi Müfettiş Yardımcılarının yardımcılık dönemi performans değerlendirmeleri, temel hazırlık eğitimine başlanıldığı tarihten yeterlik yazılı sınavının başlangıç tarihinin 15 gün öncesine kadar olan süre için hesaplanır. Vergi Müfettiş Yardımcılarına ait tüm değerlendirmeler ile yapılan işlere ilişkin veri girişleri bu tarihe kadar tamamlanarak onaylanır.

(5) Yeterlik sınavının tüm oturumlarına veya herhangi bir oturumuna sağlık, doğal afet ve benzeri haklı bir özür nedeniyle katılamayıp mazeret sınavına girecek olan Vergi Müfettiş

Yardımcılarının performans değerlendirmesi, ilk yeterlik sınavına ilişkin hesaplanan performans puanı ile bu puanın hesaplandığı tarihten mazeret yazılı sınav tarihinin 15 gün öncesine kadar hesaplanan performans puanının ağırlıklı aritmetik ortalamasının hesaplanması suretiyle tespit edilir.

(6) Kurul Yönetmeliğinin 33/A maddesine göre en az bir yıl daha çalışmak zorunda olan

Vergi Müfettiş Yardımcılarının performans değerlendirmeleri, başarılı olamadıkları ya da özürsüz olarak girmedikleri sınav sonuçlarının duyurulduğu tarihten ikinci yeterlik yazılı sınavının yapılacağı tarihin 15 gün öncesine kadar olan dönem için hesaplanır. Bu dönemde çalışmalara ilişkin elde edilen performans puanının, çalışılan gün sayısının 365’e oranlanması suretiyle elde edilen katsayıya bölünmesi sonucu çalışmalara ilişkin performans puanı hesaplanır.

(7) Yeterlik sınavında başarılı olan Vergi Müfettiş Yardımcılarının Vergi Müfettişliğine ilişkin ilk performans değerlendirmesi, son performans puanının hesaplandığı tarihten, Vergi Müfettişliğine atanma tarihinin içinde bulunduğu takvim yılının sonuna kadar olan dönem için yapılır. Bu dönemde çalışmalara ilişkin elde edilen performans puanının, çalışılan gün sayısının 365’e oranlanması suretiyle elde edilen katsayıya bölünmesi sonucu çalışmalara ilişkin performans puanı hesaplanır.

(8) Vergi Müfettişlerinin takvim yılı içerisinde fiili çalışma süresinin 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (f) bendinde belirtilen nedenlerle 365 günün altında olması durumunda, performans değerlendirmesi çalışılan süreler için yapılır. Bu dönemde çalışmalara ilişkin elde edilen performans puanının, çalışılan gün sayısının 365’e oranlanması suretiyle elde edilen katsayıya bölünmesi sonucu Vergi Müfettişinin çalışmalara ilişkin performans puanı hesaplanır.

(9) Kurul Yönetmeliğinin 30 uncu maddesinin birinci fıkrası ile Yer Değiştirme

Yönetmeliğinin 30 uncu maddesinin birinci fıkrasında belirtilen performans puanlarının hesabında Vergi Müfettiş Yardımcılarının yardımcılık dönemine ilişkin hesaplanan performans puanı esas alınır.

12.1. Performansın ölçülmesi

MADDE 7 – (1) Vergi Müfettişlerinin ve Vergi Müfettiş Yardımcılarının performanslarının ölçülmesi Ek-1, Ek-2 ve Ek-3’te yer alan formlar esas alınarak yapılır.

12.2. Grup Başkanlarının değerlendirmesi

MADDE 18 – (1)Vergi Müfettişleri ve Vergi Müfettiş Yardımcılarının, kendilerine verilen görevleri yerine getirirken mesleğin gerektirdiği şekilde sorumluluk bilinciyle hareket edip etmedikleri, çalışma arkadaşları ve iş çevresiyle uyumlu olup olmadıkları gibi hususlara ilişkin eksikliklerinin giderilmesine ve yeteneklerinin geliştirilmesine yardımcı olmak amacıyla Grup Başkanlarının yapacağı değerlendirmeler, performans değerlendirmesinde kullanılır.

(2) Grup Başkanları; Vergi Müfettişleri ve Vergi Müfettiş Yardımcıları hakkında

performans değerlendirmesi yaparken aşağıda yazılı kriterleri dikkate alırlar:

a) Verilen görevleri zamanında tamamlama.

b) Verilen görevlerin yerine getirilmesi sırasında mesleki standartlara uyma.

c) Verilen görevleri organize etme ve sonuçlarını takip edebilme.

ç) Çalışmalarını, belirlenmiş biçimler dahilinde ve yazım kuralları çerçevesinde, açık ve net şekilde yazılı olarak ifade edebilme.

d) Vergi Müfettişleri mesleki etik davranış ilke ve kurallarına uyma.

e) Ekip çalışmasına yatkınlığı.

(3) İkinci fıkradaki kriterlerin tamamı göz önünde bulundurularak 100 tam puan üzerinden değerlendirilir. Bu madde kapsamında yapılacak performans değerlendirmesinin sonuçları, takip eden yılın Ocak ayı sonuna kadar, Vergi Müfettiş Yardımcılarının değerlendirme sonuçları ise 6 ncı maddede belirlenen tarihlere kadar veri girişleri yapılarak onaylanır.

(4) Üçüncü fıkraya göre hesaplanan notun %10’u, Vergi Müfettişleri ve Vergi Müfettiş

Yardımcıları için yapılacak genel performans değerlendirmesinde dikkate alınmak üzere

Ek-1, Ek-2 ve Ek-3’te yer alan formlara aktarılır.

(5) Bir takvim yılı içerisinde Grup Başkanlığı değişikliğinin söz konusu olduğu hallerde, önceki Grup Başkanlığında geçirilen süre için bu madde kapsamında yapılacak performans değerlendirmesinin sonuçları, takvim yılının bitmesi beklenmeksizin Grup Başkanlığı değişikliğinin söz konusu olduğu ayrılma tarihi itibarıyla veri girişleri yapılarak onaylanır.

(6) Bir takvim yılı içerisinde Grup Başkanının görevinin son bulması durumunda, takvim yılı itibarıyla gerekli süreyi sağlayanlar için bu madde kapsamında yapılacak performans değerlendirmelerinin sonuçları, ilgili Grup Başkanı tarafından görevden ayrılmadan önce veya ayrılma tarihi itibarıyla veri girişleri yapılarak onaylanır.

(7) Grup Başkan Yardımcısı olarak görevlendirilen Vergi Müfettişlerinin bu madde kapsamında yapılacak performans değerlendirmeleri Grup Başkanı tarafından yapılır.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE

ÖNERİSİ:

Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin kabulü ve tavsiyede bulunulması yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:

13. A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme:

Başvuran, Performans Değerlendirme Sistemi Yönetmeliğinin 28.maddesi hükmü gereğince verilen notun aynı yönetmelik maddesi gereğince düzeltilerek özlük haklarında oluşan mağduriyetinin giderilmesini talep etmektedir. Başvurana 2012 yılı için 90, 2013 yılı için 60 ve 2014 yılı için 88 puan verilmiştir. İdare yukarıda özeti verilen cevabi yazısında, başvurana 2013 yılı için 60 puan verilmesinin gerekçesini Performans

Değerlendirme Sistemi Yönetmeliğinin 18.maddesi hükmüne dayandırmaktadır. İdare ayrıca, başvuranın notunun 61 olarak belirlenmesi sebebiyle bir hak kaybına uğramadığını belirtmiştir.

14. Başvuranın 2013 yılı (60 puan) performans notunun iptali için İstanbul 8. İdare

Mahkemesinin 29/02/2017 tarih ve 2015/… 2017/… Sayılı dosyasında açtığı dava sonucunda verilen kararda özetle: “…Dava dosyasında yer alan tüm bilgi, belgeler ile somut olayın birlikte değerlendirilmesinden; Vergi Müfettişlerinin performanslarının değerlendirilmesinde birçok kriter olduğu, bu kriterlerin genel olarak, müfettişlere verilen işlerin zamanında ve tam olarak tamamlanması ile iş arkadaşları ve üstleriyle olan kişisel ilişkilerin sağlıklı olup olmadığına ilişkin olduğu; yukarıya aktarılan Yönetmelik kurallarında da belirlendiği gibi, her iş türü için puan sistemi getirildiği, tamamlanan işlere göre puanlar verildiği, ayrıca da kişinin genel değerlendirilmesinin yapılarak hakkaniyetli bir sonuca ulaşılması gerektiği, Yönetmelikte getirilmeye çalışılan sistemin, kişilerin daha etkin ve verimli çalışmalarına yönelik olduğu, çalışma dışında da kişinin iletişim başarısına ve çevresi ile olan ilişkilerinin kriter olarak alınmasına yönelik olduğu; performans değerlendirmesinde, 70 puan ve üstünün başarılı olarak kabul edildiği, değerlendirme yetkisine sahip olan makamların da 70 ve üstü veya 70 ve altı puan verebilme yetkisine sahip oldukları, ancak değerlendirmeyi yapan makamın, yaptığı değerlendirmeyi, kişiye duyduğu kin, garez ve kasıtla yaptığının ortaya konulması halinde veya kişiye duyduğu yakınlık sonucunda kişinin kayırıldığının ortaya konulması halinde yargısal denetimin yapılabileceği, 70 puan ile 100 puan arasında yapılan değerlendirmede, örneğin; başarılı olan ve disiplin cezası da almamış olan kişiye en alt puan olan (başarılı sayılma puanı yönünden) 70 ve daha altı puanın takdir edilmesi durumunda yargısal denetimin yapılabileceği; zira başarılı olan bir müfettişe veya memura veya ortalama bir başarıya sahip olan bir memura başarılı sayılması için alt puan olan 70 puan verilerek başarılı sayılması sağlanmasına rağmen, hakkaniyet yönünden ve memurun teşvik edilmesi açısından 70 baz puanının yeterli olmayacağının kabulünün gerektiği; yine somut olayda olduğu gibi, hakkında hiç bir disiplin cezası bulunmayan, ortalamanın çok altında iş yaptığı somut verilerle ortaya konulmayan, sadece çalışma yönteminin değişikliği nedeniyle başarısız sayılmasına neden olan 60 puanın neye göre ve ne için takdir edildiğinin açıkça ortaya konulması gerektiği, Grup Başkanları veya not takdir yetkisine sahip olan diğer makamların, not takdir ederken objektif, somut ve sübjektiflikten uzak verileri esas almalarının zorunlu olduğu, Yasaların ve yukarıya aktarılan Yönetmelik kurallarının, verilecek olan notlarda esas alınması gereken somut olayları ve verileri açıkça belirlediği, verilecek olan notların alt ve üst sınırları ile bu notların nasıl belirleneceğine ilişkin temel kuralları belirlediği, not takdirinde hiç bir makamın keyfi ve subjektif veya kin ve garez duygusu ile hareket edemeyeceğinin açıkça kurala bağlandığı, Yasa ve Yönetmeliklerin belirlediği çerçeve ve tanımlar kapsamında hakkaniyete uygun not takdir edilmesinin asıl kural olduğu; öte yandan, vergi müfettişlerinin başarılı sayılması için gerekli olan 70 puanın altında not takdiri nedenlerinin, açık, somut ve objektif belgelerle ve olgularla ortaya konulması gerektiği, 2012 yılı not ortalaması 90,

2014 yılı not ortalaması da 88 olan davacıya, 2013 yılı için 60 puan verilmesi

nedenlerinin açık ve somut olarak ortaya konulması gerektiği; oysa dosya kapsamında var olan 15.05.2015 tarihli Başmüfettiş raporunda da davacıya verilen 60 puanın, objektif bir değerlendirme kapsamında verilmediğinin tespit edilerek, verilen puanın yeniden değerlendirilmesi gerektiğinin belirtildiği, yine dosya kapsamında, davacıya 60 puan verilmesini gerektirir hiç bir bilgi veya belgeye rastlanmadığı, davacının 2012 ve 2014 yılı puanları ile dava konusu puan arasında fahiş bir fark bulunduğu, bu farkın neden kaynaklandığının, dosya kapsamında ortaya konulamadığı, davacıya verilen notun, subjektif verilerle takdir edildiği, kamu hukukunda sübjektif değerlendirmelere mevzuatın izin vermediği, not verme veya değerlendirme makamında olan kişilerin, kendi kurallarına göre değil, herkesin uymak zorunda olduğu Kanun, Tüzük, Yönetmelik, Yönerge gibi genel düzenleyici işlemlerde yer alan objektif kurallara göre değerlendirme yapma mecburiyetleri olduğu, kamu hukukunda keyfi ve sübjektif mülahazaların yerinin olmadığı, tüm makamların, Kanun ve Yönetmelik gibi normlara uymalarının ve astlarına karşı tesis ettikleri işlemleri de bu kurallara göre tesis etmek zorunda oldukları tartışmasızdır. Bu bakımdan; tüm dosya kapsamı ve somut olayın birlikte değerlendirilmesinden; davacı için takdir edilen dava konusu 60 puan performans notuna yönelik Vergi Denetim Kurulu

Başkanlığı Marmara Küçük ve Orta Ölçekli Mükellefler Grup Başkanlığı işleminde hukuka, mevzuata ve usule uyarlık görülmemiştir…” şeklinde karar verildiği, karara karşı İstanbul

Bölge İdare Mahkemesinde istinaf yoluna başvurulduğu, istinaf talebinin kesin olarak ret edildiği ve kararın kesinleştiği, idarenin bu karardan sonra, başvuranın iptal edilen (60 puan) performans puanını (61 olarak) yeniden belirlediği anlaşılmıştır.

15. Anayasa’nın 2. maddesinde belirtilen hukuk devleti, insan haklarına dayanan, bu hak ve özgürlükleri koruyup güçlendiren, eylem ve işlemleri hukuka uygun olan, her alanda adaletli bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek sürdüren, Anayasa’ya aykırı durum ve tutumlardan kaçınan, hukuku tüm devlet organlarına egemen kılan, Anayasa ve yasalarla kendini bağlı sayan, yargı denetimine açık olan devlettir. (Anayasa Mahkemesi 2017/137-

161 sayılı kararı) Yürütme organı yargı kararları ile bağlıdır, idarenin her türlü eylem

işlemine karşı yargı yolu açıktır. (Anayasa 8.madde)

16. Türk Medeni Kanununun 2. Maddesinde: “Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır. Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz” ilkesi ile objektif dürüstlük kuralları düzenlenmektedir. Bu madde temel bir ilkedir, takdir yetkisinin kullanılmasında ve yorumlanmasında da dikkate alınmaktadır. Mahkeme ilamının uygulanması amacıyla, iptal edilen puanın (sadece) bir puan arttırılması suretiyle yerine getirilmesi, ilama uygun işlem yapma anlamında yeterli değildir. İdare, takdir yetkisini hukuka, hakkaniyete, adalete uygun bir biçimde ve objektif kıstasları gözeterek kullanmalıdır. İdareye tanınan takdir yetkisi keyfi bir şekilde kullanılmamalıdır. İdare yargı kararlarıyla bağlıdır ve kendisinin de taraf olduğu yargılama sonucunda kararlara uygun işlem tesis etmek zorundadır. Bundan dolayı, başvuranın performans puanının 61 olarak belirlenmesi mahkeme kararıyla varılmak istenen amaca, hukuka, hakkaniyete ve objektif kıstaslara uygun düşmemektedir.

17. Yukarıda belirtilen bilgi, belgeler ve adı geçen kesinleşmiş mahkeme ilamı da dikkate alınarak; idarenin başvuran hakkında 2013 yılı için vermiş olduğu notun (61 puan) önceki ve sonraki yıllarda başvurana verilmiş notlar da dikkate alınarak, hakkaniyete ve objektif ilkelere uygun bir şekilde belirlenmesi ve mağduriyetinin giderilmesi için tavsiye kararı verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme:

18. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar

Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ayrıca idarenin; başvuranla ilgili işlemlerinde “kanunlara uygunluk”, “hesap verilebilirlik”, “şeffaflık”, “kararların gerekçeli olması” ilkelerine uygun davrandığı, ancak işleme karşı başvuru yollarını belirtmemesi nedeniyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

19. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup

İstanbul (veya Ankara) İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre; BAŞVURUNUN KABULÜ İLE başvuranın 2013 yılı performans notunun hakkaniyet ilkesi gereğince düzeltilmesi ve mağduriyetinin giderilmesi konusunda VERGİ DENETİM KURULUNA TAVSİYEDE

BULUNULMASINA,

6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası ve

2018/13 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesindeki esaslar dikkate alınarak, VERGİ

DENETİM KURULU tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde

Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Kararın, Başvurana, Vergi Denetim Kuruluna ve Hazine ve Maliye Bakanlığına tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

e-imzalıdır

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi