|
ÖZET: Başvuran, Milli Savunma Üniversitesi’nde öğretim görevlisi kadrosuna başvurduğunu ve tek aday olarak sözlü sınava katıldığını, ancak sınav sonucunda başarısız sayıldığını ifade ederek, bu duruma itiraz etmiş ve sınav değerlendirme belgelerinin kendisine verilmesini talep etmiştir. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın sınavda aldığı puanın 65’in altında olduğunu ve bu nedenle atanmaya hak kazanamadığını belirterek, başarısız sayılma işleminin hukuka uygun olduğunu tespit etmiştir. Ancak, sözlü sınavda sorulan soruların ve verilen cevapların tutanak altına alınmaması gibi usul eksiklikleri tespit edilmiştir.
Sonuç olarak, başvuranın itirazı reddedilmiş, ancak gelecekteki sınavlarda Milli Savunma Üniversitesi’nin, sınav usullerine uygun hareket etmesi gerektiği yönünde tavsiye kararı verilmiştir. Bu tavsiye, sınavların nesnelliği ve şeffaflığı açısından önem taşımaktadır. İdarenin, sınav öncesinde puanlama kriterleri ve cevap anahtarları hazırlaması gerektiği vurgulanmıştır. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/10721-S.16539
BAŞVURU NO : 2019/9594
KARAR TARİHİ : 24/10/2019
KISMEN TAVSİYE KISMEN RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : MİLLİ SAVUNMA ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
Mülakat sınavına itiraz hakkındadır.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 07/05/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran; 20/09/2018 tarihli ve 30541 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan, Millî Savuma
Üniversitesi (MSÜ) Akademik Kadro ilanının 156. sırasında yer alan “HAVA ASTSUBAY
MESLEK YÜKSEKOKULU (İzmir) Askerî ve Sosyal Bilimler Bölümü Öğretim Görevlisi” kadrosuna, ilanda ve mevzuatta belirtilen şartlara haiz olduğu için başvuru yaptığını, bu kadroya kendisinden başka başvuran olmadığını, 79,212345 puan ile sözlü sınava katılmaya hak kazandığını, 09/11/2018 tarihinde açıklanan sözlü sınav neticesinde kontenjana giremediğini öğrendiğini, tek aday olarak başvurduğu sözlü sınavda hangi gerekçeyle göreve layık görülmediğini öğrenmek istediğini, bu nedenle mülakat sınavına dair değerlendirme ve sonuç tutanakları ile ilgili evrakın tarafına verilmesi için başvuru yapığını ancak bu hususta tarafına cevap verilmediğini, objektif ve tutarlı bir değerlendirmeye tabi tutulmadığını düşündüğünü belirterek, sözlü sınavdan başarısız sayılma işleminin geri alınarak mağduriyetinin giderilmesini ve söz konusu uygulamanın düzeltilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddia hakkında 13/05/2019 tarihli ve … sayılı bilgi ve belge talep yazımıza istinaden Milli Savunma Bakanlığı Milli Savunma Üniversitesi Personel Daire
Başkanlığının 18/06/2019 tarihli ve … sayılı cevabi yazısında özetle; 2.1. Başvuranın giriş sınavının Milli Savunma Üniversitesi Akademik Personelin Seçimi, Atanması, Görevleri ve Görevde Yükseltilmesi Yönetmeliği kapsamında Milli Savunma
Üniversitesi dışından temin edilen alanında uzman akademik personel tarafından yapıldığı, mezkûr Yönetmeliğin 11 inci maddesinin 6 ıncı fıkrasında belirtilen “Giriş sınavları bu
Yönetmelikte belirtilen jüri tarafından sözlü ve/veya yazılı olarak yapılır. Sınavda adayın mesleki ifade becerisi, analitik düşünme ve akademik yeteneği, genel kültür düzeyi ve başvurduğu alanla ilgili beceri ve ilgi düzeyi değerlendirilir.” hükmü çerçevesinde icra edildiği, mevzuat hükümlerine göre yapılan giriş sınavında komisyon tarafından yapılan değerlendirme sonucunda başvuranın yeterli puanı alamayarak başarısız olduğu,
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
2.2. Üniversite bünyesine alınacak öğretim elemanlarının akademik niteliğinin yüksek olmasının verilecek eğitimin kalitesini artıracağından, adayların aranılan nitelikleri taşıması gerektiği, 2.3. Başvuranın sınav performansına delil teşkil edebilecek herhangi bir görüntülü ve/veya sesli kayıt bulunmadığı, Açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği
Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler”, 4. “Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler” başlıklı 128 inci maddesinin ikinci fıkrasında; “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin niteliklerinin, atanmalarının, görev ve yetkilerinin, haklarının ve yükümlülüklerinin, aylık ve ödeneklerinin ve diğer özlük işlerinin kanunla düzenlenir.”, 5. 23/07/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanun’un “Temel İlkeler” başlıklı 3 üncü maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında; “Bu kanunun temel ilkeleri şunlardır: …Kariyer: B) Devlet memurlarına, yaptıkları hizmetler için lüzumlu bilgilere ve yetişme şartlarına uygun şekilde, sınıfları içinde en yüksek derecelere kadar ilerleme imkânını sağlamaktır. Liyakat: C) Devlet kamu hizmetleri görevlerine girmeyi, sınıflar içinde ilerleme ve yükselmeyi, görevin sona erdirilmesini liyakat sistemine dayandırmak ve bu sistemin eşit imkânlarla uygulanmasında Devlet memurlarını güvenliğe sahip kılmaktır.” 6. 20/12/2017 tarihli ve 30276 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Milli Savunma
Üniversitesi Akademik Personelin Seçimi, Atanması, Görevleri ve Görevde Yükseltilmesi
Yönetmeliğin, 6.1. “Öğretim görevlileri” başlıklı 11 inci maddesinin dördüncü fıkrasında, “(4) Giriş sınavı jürisi; harp okullarında Dekanın; enstitüler ve meslek yüksekokullarında Müdürün önereceği en az sekiz öğretim üyesi arasından (biri ilgili anabilim dalı başkanı, anabilim dalı başkanı yoksa bölüm başkanı olmak üzere) ilgili birimin yönetim kurulunca seçilecek üç asıl bir yedek üyeden oluşur. Önerilen üyelerin, atama yapılacak öğretim elemanı kadro unvanının gerektirdiği görev alanı ile ilgili olması esastır. Jüri, üyeleri arasından birini raportör olarak belirler.” 6.2. “Öğretim görevlileri” başlıklı 11 inci maddesinin altıncı fıkrasında, “Giriş sınavları bu Yönetmelikte belirtilen jüri tarafından sözlü ve/veya yazılı olarak yapılır. Sınavda adayın mesleki ifade becerisi, analitik düşünme ve akademik yeteneği, genel kültür düzeyi ve başvurduğu alanla ilgili beceri ve ilgi düzeyi değerlendirilir. Raportör olarak belirlenen üye, giriş sınavının soru ve cevaplarını tutanak altına alır.”
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
6.3. “Öğretim görevlileri” başlıklı 11 inci maddesinin sekizinci fıkrasında, “Sınavlarda başarılı olan adaylar, başarı puanları esas alınarak ilan edilir. İlan edilen kadro sayısını geçmemek şartıyla yedek aday da ilan edilebilir. Atamalar yürürlükteki mevzuata göre yapılır.” 7. 09/11/2018 tarihli ve 30590 sayılı Resmî Gazete ’de yayımlanan Öğretim Üyesi
Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi
Sınav İle Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “Nihai değerlendirme” başlıklı 12 inci maddesinde, “Sınav jürisinin değerlendirmesinde; bu
Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin dördüncü fıkrası kapsamındaki öğretim görevlisi kadrolarında, meslek yüksekokullarında bu kadrolarda istihdam edilecekler de dâhil olmak üzere ALES puanının %30’unu, lisans mezuniyet notunun %10’unu, yabancı dil puanının %30’unu ve giriş sınavı notunun %30’unu; bu Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolarda ALES puanının %30’unu, lisans mezuniyet notunun %30’unu, yabancı dil puanının %10’unu ve giriş sınavı notunun %30’unu; meslek yüksekokullarında ise ALES notunun %35’ini, lisans mezuniyet notunun %30’unu ve giriş sınavı notunun %35’ini hesaplayarak ilan edilen kadro sayısı kadar adayı başarı sırasına göre belirler. Değerlendirme puanı 65 puanın altında olanlar sınavlarda başarısız sayılır. Adayların değerlendirmede dikkate alınan puanları ile lisans mezuniyet notları, kadro ilanında belirtilen internet adresinde ilan edilir.”
Düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
8. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Kısmen Tavsiye Kısmen Ret Kararı Önerisi”
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Başvuran; 20/09/2018 tarihli ve 30541 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan, Millî Savuma
Üniversitesi (MSÜ) Akademik Kadro ilanının 156. sırasında yer alan “HAVA ASTSUBAY
MESLEK YÜKSEKOKULU (İzmir) Askerî ve Sosyal Bilimler Bölümü Öğretim Görevlisi” kadrosuna, ilanda ve mevzuatta belirtilen şartlara haiz olduğu için başvuru yaptığını, bu kadroya kendisinden başka başvuran olmadığını, 79,212345 puan ile sözlü sınava katılmaya hak kazandığını, 09/11/2018 tarihinde açıklanan sözlü sınav neticesinde kontenjana giremediğini öğrendiğini, tek aday olarak başvurduğu sözlü sınavda hangi gerekçeyle göreve layık görülmediğini öğrenmek istediğini belirterek, sözlü sınavdan başarısız sayılma işleminin geri alınarak mağduriyetinin giderilmesini ve söz konusu uygulamanın düzeltilmesini talep etmektedir.
10. Kamu hizmetlerinin ehil ve yetişmiş kamu görevlileri eliyle yürütülmesi için yapılan sözlü sınavların, kariyer ve liyakat ilkelerine uygun, objektif ve aynı zamanda yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönünden denetime imkân tanıyacak şekilde yapılması, hukuk devleti ilkesinin bir gereğidir.
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
11. 20/12/2017 tarihli ve 30276 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Milli Savunma Üniversitesi
Akademik Personelin Seçimi, Atanması, Görevleri ve Görevde Yükseltilmesi Yönetmeliğin
“Öğretim görevlileri” başlıklı 11 inci maddesinin altıncı fıkrasında, giriş sınavında adayın mesleki ifade becerisi, analitik düşünme ve akademik yeteneği, genel kültür düzeyi ve başvurduğu alanla ilgili beceri ve ilgi düzeyinin değerlendirileceği belirtilmektedir.
12. Danıştay 2 nci Dairesinin 27/03/2017 tarihli ve E:2016/7249, K:2016/7249 sayılı
Kararı’nda, sözlü sınavda “değerlendirme kriterlerinden bir kısmının somut bilgi ve belgeye dayandırılması zorunluluğu bulunmakta iken, bir kısmının gözlem ve kanaate dayalı olduğu açıktır. Bu düzenlemeye dayalı olarak yapılan ve davacının başarısız sayıldığı sınavda gözlem ve kanaate dayalı kriterler yönünden ilgilinin başarısız olarak değerlendirilmesine etki eden hususların ortaya konulması, somut bilgi ve belgeye dayandırılması, mümkün olan haneler bakımından ise başarısız olarak değerlendirilmesine etki eden hususların somut bilgi ve belge ile kanıtlanması gerekmektedir. Bunun da, adayların katıldığı sözlü sınav öncesinde, sınavda sorulacak soruların hazırlanması, her adaya sorulan soruların ve verilen cevapların kayda geçirilmesi ve adayların verdiği yanıtlara hangi komisyon üyesince, hangi notun takdir edildiğinin tutanakta ayrı ayrı gösterilmesi halinde mümkün olduğu açıktır.” ifadelerine yer verilmektedir.
13. İdare tarafından Kurumumuza gönderilen mülakat kurulu değerlendirme çizelgesi incelendiğinde, komisyon üyeleri tarafından yapılan değerlendirmeler ve bu değerlendirmeler neticesinde verilen puanların birbirini destekler nitelikte olduğu, bu nedenle idarenin takdir yetkisini, kamu düzenini bozacak şekilde kullanmadığı değerlendirilmiş olup sözlü sınav değerlendirme tutanağındaki puanlamaya ilişkin takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı olarak kullanıldığı ve sübjektif bir değerlendirme yapıldığına dair herhangi bir bilgi ve belgeye de rastlanılamadığından bahsi geçen sözlü sınavın usul ve esaslara uygun olarak yapıldığı kanaatine varılmıştır.
14. Ayrıca somut olayda, başvuranın genel görünüm ve temsil yeteneği (25 puan), iletişim yeteneği (25 puan), mesleki bilgi düzeyi (50 puan) üzerinden değerlendirildiği, mesleki bilgi düzeyini ölçmeye yönelik üç soru sorulduğu, yapılan değerlendirmeler neticesinde başvurana
25 puan verildiği ve nihai puanının 58.84 olması nedeniyle atanmaya hak kazanamadığı
anlaşılmıştır. Bu kapsamda başvuranın başarısız sayılması işleminde hukuka aykırılık tespit edilememiştir.
15. Öte yandan, başvurana sözlü sınav esnasında sorulan sorulara ilişkin verdiği yanıtların, 20/12/2017 tarihli ve 30276 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Milli Savunma Üniversitesi
Akademik Personelin Seçimi, Atanması, Görevleri ve Görevde Yükseltilmesi Yönetmeliğin
“Öğretim görevlileri” başlıklı 11 inci maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında oluşturulduğu tespit edilen komisyon üyeleri tarafından değerlendirildiği ve bu komisyon üyelerince takdir edilen notların sözlü sınav değerlendirme formunda ayrı ayrı gösterildiği, ancak mezkûr
Yönetmeliğin 11 inci maddesinin altıncı fıkrasında giriş sınavının soru ve cevaplarının tutanak altına alınması öngörülmesine rağmen başvuranın sorulara verdiği cevapların tutanak altına alınmadığı tespit edilmiştir.
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
16. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın katılmış olduğu öğretim görevlisi alım sınavında başvuranın nihai puanının 58.84 olması, dolaysıyla başvuranın nihai başarı puanın 65’in alında kalması nedeniyle atanmaya hak kazanamadığı anlaşılmış olup, başvuranın başarısız sayılması işleminde hukuka aykırılık tespit edilememiştir. Bu nedenle başvuranın sözlü sınavdan başarısız sayılma işleminin geri alınması talebinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Ancak Milli Savunma Üniversitesi Akademik Personelin
Seçimi, Atanması, Görevleri ve Görevde Yükseltilmesi Yönetmeliğin “Öğretim görevlileri” başlıklı 11 inci maddesinin altıncı fıkrası kapsamında giriş sınavında sorulan soru ve cevaplarının tutanak altına alınması usulü benimsenmesine rağmen, başvuranın girmiş olduğu sözlü sınavında söz konusu usule uyulmadığı, başvuranın verdiği cevapların tutanak altına alınmadığı tespit edildiğinden bundan sonra yapılacak sınavlarda söz konusu Yönetmelikte yer verilen usule uyulması yönünden tavsiye kararı verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 17. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin Kurumumuz tarafından istenilen bilgi ve belgeleri süresi içinde ve gerekçeli olarak gönderdiği, ayrıca idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde “kararların gerekçeli olması”, “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davrandığı, ancak İdarenin başvurana verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle “karar karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, İdareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.
18. Ayrıca, İdarenin sözlü sınav öncesinde, bir puanlama kriteri düzenlenmesi, sınav soruları ile birlikte cevap anahtarının hazırlanması, sorulan bilgi sorularına adayların verdiği yanıtlara ve kişisel niteliklerine göre yapılan değerlendirmede hangi komisyon üyesince hangi notun takdir edildiğinin tutanakta ayrı ayrı ve ‘gerekçeleriyle’ gösterilmesi, sözlü sınavın nesnelliği açısından aranan kriterlerdir. İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerden komisyon üyelerince verilen puanların tutanağa geçirildiği, bunun dışında ayrıca soru ve cevaplara ilişkin herhangi bir gerekçeli tutanak tutulmadığı, sorulacak sorular için bir puanlama kriteri belirlemediği ve cevap anahtarı hazırlanmadığı anlaşılmıştır.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
19. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca başvurunun Kurumumuz tarafından reddedilmesi hâlinde, durmuş olan dava açma süresi gerekçeli ret kararının ilgiliye tebliğinden itibaren kaldığı yerden işlemeye başlayacaktır. 21 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca ise tavsiye kararı üzerine otuz gün içinde herhangi bir işlem tesis edilmez veya eylemde bulunulmaz ise durmuş olan dava açma süresi kaldığı yerden işlemeye başlayacaktır.
Buna göre; ilgili idarenin eylem ve işlemlerine karşı dava açma süresinden (varsa) arta kalan sürede İstanbul İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
Açıklanan gerekçelerle; Başvuranın, sözlü sınavdan başarısız sayılma işleminin geri alınması talebinin REDDİNE; Sözlü sınavların iyi yönetim ilkelerinden olan “nesnellik”, “tarafsızlık”, “şeffaflık”, “hesap verilebilirlik” ve “kararların gerekçeli olması” ilkelerine uygun yapılmasını teminen, İdarenin bundan sonra düzenleyeceği sözlü sınavlar öncesinde bilgi soruları yanında cevap anahtarlarını hazırlaması, sınavlara giren adaylara verilen puanların gerekçelerini ortaya koyacak tedbirler alması yönünde MİLLİ SAVUNMA ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE TAVSİYEDE
BULUNULMASINA;
Kararın Başvurana ve MİLLİ SAVUNMA ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine,
6328 sayılı Kanunun 20’nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, Milli Savunma
Üniversitesi Rektörlüğünce bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde
Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.