ÖZET: Başvuran, eşinin Hatay’da çalıştığını ve kendisinin Konya’da görev yaptığını belirterek aile birliği mazeretiyle yer değişikliği talep etmiştir. Sağlık Bakanlığı, başvuranın stratejik personel olması nedeniyle talebin değerlendirilemeyeceğini ifade etmiştir. Ancak, ilgili mevzuat gereği eşlerin farklı kurumlarda çalışması durumunda aile birliğinin sağlanması için gerekli koordinasyonun yapılması gerektiği belirtilmiştir. İdare, başvuranın talebinin değerlendirilmediğine dair herhangi bir veri sunmamıştır. Bu nedenle, başvuranın talebinin reddedilmesinin hukuka aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.

Kurum, başvuranın eşinin görev yaptığı kurumun Konya’da bulunmaması ve mevzuat çerçevesinde aile birliğinin sağlanması gerektiği dikkate alınarak, Sağlık Bakanlığı’na aile birliği mazeretiyle yer değişikliği talebinin genel müdürlük bünyesinde oluşturulacak komisyonda değerlendirilmesi yönünde tavsiyede bulunmuştur. Bu karar, başvuranın hak arama özgürlüğüne de uygun bir yaklaşım sergilemektedir.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2019/14011-S.21730

BAŞVURU NO : 2019/11975

KARAR TARİHİ : 31/12/2019

TAVSİYE KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : SAĞLIK BAKANLIĞI

BAŞVURUNUN KONUSU : Aile birliği mazereti nedeniyle atanma talebi hakkındadır.

BAŞVURU TARİHİ : 03/07/2019

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, Konya İli, Ereğli İlçe Sağlık Müdürlüğünde kadrolu doktor olarak çalıştığını, eşinin Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesinde 4/a statüsünde kadrolu hemşire olarak çalıştığını belirterek kendisinin de Hatay İline eş durumu mazereti ile atanmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Kurumumuzun 05/08/2019 tarihli ve sayılı bilgi ve belge talebine istinaden

Sağlık Bakanlığı tarafından gönderilen 21/11/2019 tarihli ve sayılı cevabi yazıda özetle; başvuranın stratejik personel olmasından bahisle işlem yapılamayacağı ifade edilmiş (Sağlık Bakanlığının Konya Valiliğine hitaplı 20/06/2019 tarihli yazısı), 05/08/2019 tarihli

Bakan Olur’unda; doktorların eş durumu mazeretine bağlı yer değiştirme taleplerinin genel müdürlük bünyesinde oluşturulacak komisyon marifetiyle değerlendirilerek karar verilmesi hususu belirtilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 2709 sayılı Anayasanın;

3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye

Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler.”,

3.2. “Ailenin korunması ve çocuk hakları” başlıklı 41 inci maddesinde; “Aile, Türk toplumunun temelidir ve eşler arasında eşitliğe dayanır. Devlet, ailenin huzur ve refahı ile özellikle ananın ve çocukların korunması ve aile planlamasının öğretimi ile uygulanmasını sağlamak için gerekli tedbirleri alır, teşkilatı kurar.” ,

4. Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin

“Aile Birliği Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği” başlıklı 14 üncü maddesinde; “Aile birliği mazeretine dayanarak yer değişikliği memurun; a) Kamu personeli olan eşinin, kurum içi yer değiştirme suretiyle atanma imkânının olmaması veya mevzuatı uyarınca eşin zorunlu yer değiştirmeye tabi tutulan bir görevde bulunması durumunda bu kapsamdaki eşin bulunduğu yere, b) Eşlerin her ikisinin de aynı kurumda çalışıyor olması halinde, kurumun daha fazla hizmet ihtiyacı duyduğu yere, c) Eşlerin farklı kurumda çalışıyor olması halinde kurumlar arasında gerekli koordinasyon sağlanmak suretiyle her iki kurumun da öncelikli hizmet ihtiyacının bulunduğu yere,…

atanması suretiyle yapılabilir.”,

5. Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin;

5.1. “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesi (m) bendinde “Stratejik personel: Tıpta ve diş hekimliğinde uzmanlık eğitimi mevzuatına göre uzman olmuş uzman tabip, uzman (TUTG), tabip, uzman diş tabibi, diş tabibi ve eczacı unvanındaki personeli, ifade eder.”,

5.2. “Aile Birliği Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği” başlıklı 20 nci maddesinin ikinci

fıkrasının ( c ) bendinde; “(2) Eşlerin farklı kamu kurum ve kuruluşlarında kamu personeli olarak çalışması halinde;…

c) Yer değişikliği talebinde bulunan personelin eşinin görev yaptığı yerin kendi unvan ve branşında C veya D hizmet grubunda olması halinde eşinin görev yaptığı yere ataması yapılır.

Aksi halde ilgili kurumla koordinasyon sağlanır. (Değişik cümle:RG-9/2/2019-30681) Atama talebinde bulunan personelin bulunduğu yerde, eşinin görev yaptığı kurumun teşkilatının bulunmaması, kadro veya mevzuatı açısından aile birliği mazeretine dayalı atanma imkânının olmaması halinde aile birliği sağlanır; ancak bu bendin birinci cümlesi stratejik personel için uygulanmaz.” hükümleri mevcuttur.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE

ÖNERİSİ

6. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Tavsiye Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme

7. Başvuran, eşinin Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma

Hastanesinde hemşire olarak çalıştığını ve tarafının doktor olarak Konya İli Ereğli İlçesinde görev yaptığını belirterek eşinin bulunduğu yere aile birliği mazereti nedeniyle yer değişikliği talep etmektedir.

8. Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelikte, eşlerin farklı kurumda çalışıyor olması halinde kurumlar arasında gerekli koordinasyon sağlanmak suretiyle aile birliğinin sağlanabileceği düzenlenmiştir. Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer

Değiştirme Yönetmeliğinde; eşlerin farklı kamu kurum ve kuruluşlarında kamu personeli olarak çalışması halinde, atama talebinde bulunan personelin bulunduğu yerde, eşinin görev yaptığı kurumun teşkilatının bulunmaması, kadro veya mevzuatı açısından aile birliği mazeretine dayalı atanma imkânının olmaması halinde aile birliğinin sağlanacağı ifade edilmiş olup başvuranın stratejik personel olarak çalıştığı anlaşılmıştır.

9. Sağlık Bakanlığı tarafından gönderilen belgelerden, başvuranın stratejik personel olmasından bahisle işlem yapılamayacağı (Sağlık Bakanlığının Konya Valiliğine hitaplı 20/06/2019 tarihli yazısı) anlaşılmış, 05/08/2019 tarihli Bakan Olur’unda ise doktorların eş durumu mazeretine bağlı yer değiştirme taleplerinin genel müdürlük bünyesinde oluşturulacak komisyon marifetiyle değerlendirilerek karar verilmesi hususu belirtilmiştir,

10. İdare tarafından başvuranın talebinin, genel müdürlük bünyesinde oluşturulacak komisyon marifetiyle değerlendirildiğine dair herhangi bir veri Kurumumuza iletilmemiş olup Hatay

İlinin kadro doluluk oranını gösterir herhangi bir veriye de dosyada rastlanmamıştır. Bu kapsamda, belirtilen değerlendirmeler yapılmaksızın başvuranın stratejik personel olmasından bahisle aile birliği mazeretiyle yer değişikliği talebinin reddedilmesinde hukuka uyarlık olmadığı değerlendirilmiştir.

11. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın eşinin görev yaptığı kurumun teşkilatının Konya İli Ereğli İlçesinde bulunmadığı hususu dikkate alınarak Sağlık

Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği çerçevesinde, aile birliğinin sağlanması yönünde genel müdürlük bünyesinde oluşturulacak komisyonda konunun değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

12. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar

Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, idarenin başvurana verdiği cevapta hangi sürede hangi mercie başvurulabileceği gösterilmediğinden “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uyulmadığı tespitiyle İdarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.

VI. Hak Arama Özgürlüğüne İlişkin Açıklama

13. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Konya İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre; BAŞVURUNUN KABULÜNE,

Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği çerçevesinde aile birliğinin sağlanması yönünde genel müdürlük bünyesinde oluşturulacak komisyonda başvuranın aile birliği mazeretiyle yer değişikliği talebinin değerlendirilmesi hususunda SAĞLIK

BAKANLIĞINA TAVSİYEDE BULUNULMASINA,

6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca;

İdare tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,

Kararın BAŞVURANA ve SAĞLIK BAKANLIĞINA tebliğine

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

e-imzalıdır

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi