| ÖZET: Başvuran, görevden uzak kaldığı sürenin tamamının ikinci bölge hizmet süresinden sayılmasını talep etmiştir. Ancak, yapılan inceleme sonucunda, Emniyet Hizmet Sınıfı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği’nin 43. maddesi gereğince, görevden uzaklaştırılan, tutuklanan veya hüküm giyenlerin 3 ayı aşan sürelerinin ikinci bölgedeki hizmet süresinden sayılmayacağı tespit edilmiştir. Bu durum, başvuranın kamu görevinden çıkarılma tarihini takip eden aybaşından göreve başladığı tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal haklarının ödenmesi gerektiği hususuyla da çelişmemektedir. Dolayısıyla, başvuranın talebinin reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Bu karar, idarenin uygulamalarının hukuka uygunluğunu ve eşitlik ilkesinin gözetilmesini sağlamaktadır. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/64933-S.20.70373
BAŞVURU NO : 2020/2670
KARAR TARİHİ : 14/07/2020
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Görevden uzakta geçirdiği sürenin tamamının ikinci bölge hizmet süresinden sayılması talebi.
BAŞVURU TARİHİ : 07/02/2020
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, Adıyaman ili … İlçe Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapmakta iken 04/10/2016 tarihinde açığa alındığını, 22/11/2016 tarihinde 677 sayılı KHK ile memurluktan çıkarıldığını, OHAL Komisyonu kararı ile 14/05/2019 tarihinde tekrar görevine iade edildiğini belirterek; görevden uzakta geçirdiği sürenin tamamının ikinci bölge hizmet süresinden sayılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında Emniyet Genel Müdürlüğünün 08/04/2020 tarih ve
… sayılı cevabi yazısı ve eklerinde özetle; 2.1. Polis Memuru başvuranın … İlçe Emniyet Müdürlüğü kadrosunda 07/07/2014 tarihinde göreve başladığı, 03/10/2016 tarihli Bakanlık Makamı Onayı ile görevden uzaklaştırıldığı, 22/11/2016 tarih ve 677 sayılı KHK ile kamu görevinden çıkartıldığı, OHAL İnceleme
Komisyonu kararı ile göreve iade edildiği ve 01/10/2019 tarihinde göreve başlayıp aynı gün ilişik kestiği ve 15/09/2019 tarihli Onay ile Siirt Emniyet Müdürlüğüne atandığı ve halen buradaki görevine devam ettiği, 2.2. Başvuranın talebiyle ilgili Adıyaman Emniyet Müdürlüğüne herhangi bir başvuruda bulunmadığı, normal şartlarda, personelin 2. bölge hizmetinde geçirdiği süreler hesaplanırken
Personel Daire Başkanlığı tarafından her yıl gönderilen 2. Bölgede Görevli Personelin Hizmet
Süresinin Hesaplanması Kriterleri göz önünde bulundurularak hesaplama işlemlerinin yapıldığı, Personel Daire Başkanlığı tarafından gönderilen Kamu Görevinden İhraçta Geçirilen
Süreler konulu yazıda ise “… personelin kamu görevinden ayrı kaldığı sürelerin 2. bölge hizmetinden sayılıp sayılmayacağı konusundaki Devlet Personel Başkanlığının görüşleri ve
Bakanlık Makamından alınan 18/02/2019 tarihli Olur doğrultusunda; öncelikle görevden uzaklaştırma tedbiri uygulanan ve sonrasında Kanun Hükmünde Kararnameler ile kamu görevinden çıkartılan personelin, sadece görevden uzakta kaldığı sürenin (3) ayının 2. bölge hizmetinden sayılması, diğer açıkta kaldığı süreler ve ihraçta kaldığı sürelerin ise 2. bölge hizmet süresinden sayılmaması… gerekmektedir …” ifadesinin yer aldığı,
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
2.3. Emniyet Hizmetleri Sınıfı Mensupları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin; “Hizmet
Sürelerinin Hesaplanması” başlıklı 28 inci maddesinde; “Aynı bölge veya il içinde yapılan yer değiştirmeler nedeniyle hizmet süreleri değişik yerlerde geçen personelin hizmet süresi hesaplanmasında; fiili olarak çalışılan yerlerde geçen süreler, o yer için belirlenen zorunlu hizmet süresine yüzdelik olarak oranlanır. Bu oranların toplamı %100’e ulaştığında personel hizmet süresini bitirmiş sayılır.
Bu hesaplamada personelin eski görev yerinden ilişik kesme tarihi esas alınır ve mehil müddeti yeni atanılan yerin hizmet süresine dâhil edilir.” hükmünün, 2.4. Aynı Yönetmeliğin “İkinci Bölgedeki Hizmet Süresinden Sayılmayacak Süreler” başlıklı
43 üncü maddesinde; “Aşağıda belirtilen hallere ait süreler ikinci bölgedeki hizmet süresinden
sayılmaz…
c) Görevden uzaklaştırılan, tutuklanan veya hüküm giyenlerin 3 ayı aşan süreler” hükmünün yer aldığı, 2.5. Başvuranın, şikayet dilekçesinde, KHK ile görevine iade edilenlerin 2. bölge hizmet sürelerinin sayıldığını, ancak OHAL İnceleme Komisyonu Kararıyla görevine iade edilenlerin 2. bölge hizmet sürelerinin sayılmadığını ifade ettiği, 2.6. Konu ile ilgili olarak Devlet Personel Başkanlığına görüş sorulduğu ve Devlet Personel
Başkanlığınca verilen mütalaa doğrultusunda 18/02/2019 tarihinde Bakanlık Oluru düzenlendiği, 2.7. Bu Olurda; Anılan Yönetmeliğin “İkinci Bölgedeki Hizmet Süresinden Sayılmayacak
Süreler” başlıklı 43 üncü maddesinin (c) bendinde geçen “Görevden uzaklaştırılan, tutuklanan veya hüküm giyenlerin 3 ayı aşan süreleri” hükmünün bulunduğu, bahse konu Yönetmelik hükmü düzenlenirken 2. bölgede fiili olarak çalışma /görev yapma şartının baz alındığı, görevden uzaklaştırılan, tutuklanan veya hüküm giyenlerin (3) ayı aşan sürelerinin 2. bölge hizmetinden sayılamayacağı, 2.8. Personel Bilgi Sistemi üzerinden yapılan kayıt tetkiki neticesinde, başvuranın 03/10/2016 tarihli onay ile görevden uzak kaldığı, 22/11/2016 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 677 sayılı
KHK kapsamında kamu görevinden çıkarıldığı, görevden uzak kaldığı toplam sürenin (1093)
gün olarak hesaplandığı ve bu sürenin ilgili Yönetmelik kapsamında 2. bölge hizmet süresinden sayılmadığı ancak 2. bölge görevine devam ederken KHK ile kamu görevinden çıkartılan ancak
OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonu kararları ile mesleğe iade edilen emniyet teşkilatı personelinin kamu görevinden ayrı kaldığı sürelerin çalıştığı sürelerden sayılıp sayılmaması hususunda Emniyet Hizmetleri Sınıfı Mensupları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin 43 üncü maddesinin amacına uygun olarak hukukun temel ilkelerinden olan eşitlik ilkesi ve idare hukukunun temel ilkelerinden olan yetkide ve usulde paralellik ilkesi çerçevesinde yapılan değerlendirmede; görevden uzaklaştırma tedbiri uygulanan ve sonrasında KHK ile kamu görevinden çıkartılan personelin, sadece görevden uzakta kaldığı sürenin (3) ayının 2. bölge hizmetinden sayılması, açıkta geçen diğer süreler ile ihraçta geçirdiği sürelerin ise 2. bölge hizmet süresinden sayılmaması hususu Bakanlık Makamının 18/02/2019 tarihli Oluru ile uygun görüldüğü.
2.9. Açıklanan tüm hususlar çerçevesinde; Emniyet Hizmetleri Sınıfı Mensupları Atama ve Yer
Değiştirme Yönetmeliğinin “Bölgeler ve Hizmet Süreleri” başlıklı 23 üncü maddesinde; “Personelin bu yönetmelikte belirtilen süre kadar en az bir defa ikinci bölge hizmeti görmesi zorunludur.” hükmü uyarınca başvuranın 2. bölge 1. görevini ifa etmek üzere Adıyaman … İlçe
Emniyet Müdürlüğü kadrosuna atamasının yapıldığı, hizmet süresi (4) yıl yani (1460) gün olan
… İlçe Emniyet Müdürlüğü kadrosunda yaklaşık olarak (2) yıl (5) ay; yani (870) gün görev
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
yaptığı, Yönetmeliğin “Hizmet sürelerinin hesaplanması” başlıklı 28 inci maddesi uyarınca yapılan hesaplamada Adıyaman … kadrosunda geçirmesi gereken hizmet süresinin %59,5’lik kısmını çalıştığı, 22/11/2016 tarihli ve 677 sayılı KHK ile kamu görevinden çıkartıldığı, sonrasında OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonu kararı ile kamu görevine iade edildiği, 15/09/2019 tarihli onay ile hizmet süresi (4) yıl olan Siirt Emniyet Müdürlüğüne atamasının yapıldığı ve 15/10/2019 tarihinde buradaki görevine başladığı, Siirt ilinin hizmet süresinin
%40,5’ini tamamlaması sonucunda 13/05/2021 tarihinde 2. bölge hizmetini tamamlamış olacağı, açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…” 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. 7075 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun
Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanunun “Kararların uygulanması” başlıklı 10 uncu maddesinde; “… İlgililerin kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin kanun hükmünde kararname hükümleri, bu fıkrada belirtilen kişiler bakımından tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkmış sayılır. Bu kapsamda göreve başlayanlara, kamu görevinden çıkarılma tarihlerini takip eden aybaşından göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal hakları ödenir. Bu kişiler, kamu görevinden çıkarılmalarından dolayı herhangi bir tazminat talebinde bulunamaz.” 6. Emniyet Hizmetleri Sınıfı Mensupları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin 6.1. “Bölgelerde Hizmet Zorunluluğu “ başlıklı 5 inci maddesinde; “Personelin atandığı bölgede, bu yönetmelik ile kalması öngörülen süreden önceden alınmasını gerektiren bir sebep olmadıkça o bölge için tespit edilmiş süre kadar hizmet görmesi zorunludur.” 6.2. “Bölgeler ve Hizmet Süreleri” başlıklı 23 üncü maddesinde; “… Personelin hizmet süresinin hesaplanmasında süre başlangıç tarihi atandığı yerde göreve başlama tarihidir. Hizmet süresinin hesaplanmasında aynı il sınırları içinde bulunan farklı birimlerde geçirilen süreler birleştirilir… İkinci bölgede Bakanlıkça uygun görülen yerlerde, o yer için belirlenmiş zorunlu hizmet süresi kadar daha kesintisiz olarak görev yapanlar, zorunlu bölge ikinci görevini tamamlamış sayılır.” 6.3. “Hizmet sürelerinin Hesaplanması” başlıklı 28 inci maddesi; “Aynı bölge veya il içinde yapılan yer değiştirmeler nedeniyle hizmet süreleri değişik yerlerde geçen personelin hizmet süresi hesaplanmasında; fiili olarak çalışılan yerlerde geçen süreler, o yer için belirlenen zorunlu hizmet süresine yüzdelik olarak oranlanır. Bu oranların toplamı %100’e ulaştığında personel hizmet süresini bitirmiş sayılır. Bu hesaplamada personelin eski görev yerinden ilişik kesme tarihi esas alınır ve mehil müddeti yeni atandığı yerin hizmet süresine dâhil edilir.”
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
6.4. “İkinci Bölgedeki Hizmet Süresinden Sayılmayacak Süreler” başlıklı 43 üncü maddesinin c bendinde; “Görevden uzaklaştırılan, tutuklanan veya hüküm giyenlerin 3 ayı aşan süreleri de ikinci bölgedeki hizmet süresinden sayılmaz,” hükümleri yer almıştır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddine yönelik işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılarak başvurunun reddi yönündeki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Başvuran, polis memuru olarak görev yapmakta iken 04/10/2016 tarihinde açığa alındığını, 22/11/2016 tarihinde 677 sayılı KHK ile memurluktan çıkarıldığını, OHAL Komisyonu kararı ile 14/05/2019 tarihinde tekrar görevine iade edildiğini belirterek; görevden uzakta geçirdiği sürenin tamamının ikinci bölge hizmet süresinden sayılmasını talep etmektedir.
9. Başvuru dosyasının incelenmesinden, başvuranın, Adıyaman … İlçe Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapmakta iken 04/10/2016 tarihinde açığa alındığı, 22/11/2016 tarihinde 677 sayılı KHK ile memurluktan çıkarıldığı, OHAL Komisyonu kararı ile 14/05/2019 tarihinde tekrar görevine iade edildiği, görevden uzakta geçirdiği sürenin tamamının ikinci bölge hizmet süresinden sayılması talebinin Emniyet Hizmet Sınıfı Atama ve Yer Değiştirme
Yönetmeliğinin 43 üncü maddesi kapsamında, görevden uzaklaştırılan, tutuklanan veya hüküm giyenlerin 3 ayı aşan sürelerinin ikinci bölgedeki hizmet süresinden sayılamayacağından bahisle reddedildiği anlaşılmaktadır.
10. Başvuru konusuna ilişkin olarak İdare tarafından Devlet Personel Başkanlığından talep edilen görüşte, “Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına ilişkin
Yönetmeliğin 28 inci maddesinde (Emniyet Hizmetleri Sınıfına dâhil personel hakkında kendi özel yönetmeliklerinin uygulanmasına devam edilir) hükmü gereğince söz konusu personelin bölge hizmetinden sayılacak sürelerin hesabında kamu görevinden çıkarıldıkları tarihten göreve başladıkları tarihe kadar geçen sürelerin dikkate alınıp alınmayacağı hususunun Emniyet
Hizmetleri Sınıfı Mensupları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği hükümlerine göre değerlendirilmesinin uygun olacağı” mütalaasına yer verildiği görülmüştür.
11. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; OHAL Komisyonu kararı ile göreve iade edilenlerin kamu görevinden çıkarılmalarına ilişkin kanun hükmünde kararname hükümlerinin tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkmış sayılacağı ve bu şekilde göreve başlayanlara, kamu görevinden çıkarılma tarihlerini takip eden aybaşından göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal haklarının ödeneceği, görevden uzaklaştırılan, tutuklanan veya hüküm giyen emniyet hizmetleri sınıfı mensuplarının
3 ayı aşan sürelerinin ikinci bölgedeki hizmet süresinden sayılmayacağı anlaşılmaktadır.
12. Başvuruya konu talepte her ne kadar görevden uzakta geçirilen sürenin tamamının ikinci bölge hizmet süresinden sayılması talep edilmekte ise de, Emniyet Hizmet Sınıfı Atama ve Yer
Değiştirme Yönetmeliğinin “İkinci Bölgedeki Hizmet Süresinden Sayılmayacak Süreler” başlıklı 43 üncü maddesinde görevden uzaklaştırılan, tutuklanan veya hüküm giyenlerin 3 ayı aşan sürelerinin ikinci bölgedeki hizmet süresinden sayılmayacağı düzenlenmiştir.
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
13. Yukarıda anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın 7075 sayılı
Kanunun 10 uncu maddesi kapsamında kamu görevinden çıkarılma tarihini takip eden aybaşından göreve başladığı tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal haklarının ödenmesi gerektiğinden şüphe bulunmamakta ise de, ikinci bölge hizmetinin bu kapsamda bir mali ve sosyal hak olmadığı, Emniyet Hizmetleri Sınıfı Mensupları
Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği kapsamında bir yükümlülük olduğu, öte yandan görevden uzaklaştırılan, tutuklanan veya hüküm giyenlerin 3 ayı aşan sürelerinin ikinci bölgedeki hizmet süresinden sayılmasına hukuken olanak bulunmadığı hususları dikkate alındığında, başvuranın talebinin reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı kanaat ve sonucuna varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 14. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; başvurunun inceleme ve araştırması kapsamında Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin idare tarafından süresi içerisinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, böylece “kararların gerekçeli olması ve makul sürede karar verme” ilkelerine uygun davranıldığı; idarenin, başvurucuya verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini de göstermediği, bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup; idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
15. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup; Siirt İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın başvurana ve Emniyet Genel Müdürlüğüne tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.