ÖZET: Bu Danıştay kararında, Sağlık Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği sınavı ile ilgili olarak başvuranın, yalnızca yazılı sınav sonuçlarına dayanarak atama yapılması talebi incelenmiştir. Başvuran, COVID-19 pandemisi nedeniyle sağlık çalışanlarının sözlü sınav sürecinin ek bir yük oluşturduğunu öne sürerek, sadece yazılı sınavın esas alınmasını istemiştir. Ancak, ilgili mevzuat çerçevesinde, görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavlarının hem yazılı hem de sözlü sınavı kapsadığı belirtilmiştir.

İdarenin, sınavın her iki aşamasını da gerçekleştirmesinin zorunlu olduğu ve bu süreçte gerekli sağlık tedbirlerinin alındığı ifade edilmiştir. Sonuç olarak, başvurunun reddine karar verilmiştir; çünkü mevzuat gereği yalnızca yazılı sınav sonuçlarının dikkate alınması mümkün değildir. Bu durum, liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde adil bir değerlendirme yapılmasını sağlamaktadır.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2021/10247-S.21.16510

BAŞVURU NO : 2021/1046

KARAR TARİHİ : 09/07/2021

RET KARARI

BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ

BAŞVURUYA KONU İDARE : SAĞLIK BAKANLIĞI

BAŞVURUNUN KONUSU : Sözlü sınava ilişkin talepler hakkındadır.

BAŞVURU TARİHİ : 15/01/2021

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Sağlık ve Sosyal Hizmet Çalışanları Sendikası yasal temsilci Av. Kurumumuza yapmış olduğu başvurusunda; 04/10/2020 tarihinde Sağlık Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve

Unvan Değişikliği sınavı yapıldığını, ilgili yönetmelik hükmünce sınavda başarılı sayılmak için yazılı ve sözlü sınavdan yeterli puan alma şartı olduğu, yazılı sınav sonrasında yaklaşık 22.000 sağlık personelinin sözlü sınava girmek zorunda kalacağını, yaşanan pandemi sebebiyle yıpranan sağlık çalışanlarının sözlü sınav sürecinin sağlık çalışanları üzerinde fazladan baskı ve külfet yaratacağını belirterek bir kez olmak üzere sadece yazılı sınav esas alınarak atamaların yapılmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Kurumumuz tarafından Sağlık Bakanlığına gönderilen 17/02/2021 tarihli ve sayılı bilgi ve belge isteme yazısına cevaben, Sağlık Bakanlığının 27/02/2021 tarihli cevabi yazısında; görevde yükselme ve unvan değişikliği yazılı sınavının meri mevzuat hükümleri doğrultusunda yapılan protokol çerçevesinde

04 Ekim 2020 tarihinde Anadolu Üniversitesi tarafından gerçekleştirildiği, ayrıca sınava COVID-19

sebebiyle katılamayan personele mağduriyet yaşamamaları için 17 Ocak 2021 tarihinde ek sınav yapıldığı,

2.1. İdare tarafından liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde, hizmet gerekleri ve personel planlaması esas alınarak gerçekleştirilen görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavlarının 18.04.1999 tarihli ve

/

sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren “Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmelik” ile 17.04.2014 tarihli ve 28975 sayılı Resmî

Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren “Sağlık Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan

Değişikliği Yönetmeliği” hükümleri doğrultusunda gerçekleştirildiği, yönetmeliğin “sınav şartı” başlıklı 8 inci maddesinde; görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atanacakların yazılı ve sözlü sınavda başarılı olmaları gerektiğinin açık olarak hükme bağlandığı, ayrıca yönetmeliğe dayanılarak çıkarılan

“Sağlık Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği” nin tanımlar başlıklı 4 üncü maddesinin 1 inci fıkrasının (ğ) bendinde; görevde yükselme sınavının: görevde yükselmeye tabi kadrolara atanacaklar için yapılan yazılı ve sözlü sınav, (l) bendinde ise unvan değişikliği sınavının: en az ortaöğretim düzeyinde meslekî veya teknik eğitim sonucu ihraz edilen unvanlara ilişkin görevlere atanabilmek için yapılan yazılı ve sözlü sınav olarak tanımlandığı, aynı yönetmeliğin görevde yükselme sınavına tâbi olarak atanacaklarda aranacak genel şartlar başlıklı 6 ıncı maddesinin 1’inci fıkrasının (b)

bendinde “yapılacak görevde yükselme sınavında başarılı olmak”; unvan değişikliği sınavına tâbi olarak atanacaklarda aranacak şartlar başlıklı 9’uncu maddesinin 1 inci fıkrasında da “unvan değişikliği sınavına tâbi olarak yapılacak atamalarda unvan değişikliği sınavında başarılı olmanın yanında” denildiği,

2.2. Mevzuat hükümleri kapsamında görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi kadrolar için hem yazılı hem de sözlü sınav öngörüldüğünden sadece yazılı sınav sonuçları esas alınarak atama yapılmasının mümkün görülmediği belirtilmektedir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında;“Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” hükmü,

4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı

5 inci maddesinin birinci fıkrasında;“Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü

eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükmü,

5. Sağlık Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin

5.1. “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinde; “Görevde yükselme sınavı: Görevde yükselmeye tabi kadrolara atanacaklar için yapılan yazılı ve sözlü sınavı, Unvan değişikliği sınavı: En az ortaöğretim düzeyinde meslekî veya teknik eğitim sonucu ihraz edilen unvanlara ilişkin görevlere atanabilmek için yapılan yazılı ve sözlü sınavı,” hükmü,

5.2. “Unvan Değişikliği Sınavına Tâbi Olarak Atanacaklarda Aranacak Şartlar” başlıklı 9 uncu maddesinde; “Unvan değişikliği sınavına tâbi olarak yapılacak atamalarda unvan değişikliği sınavında başarılı olmanın yanında aşağıdaki şartlar aranır.” hükmü,

5.3. “Sözlü Sınav” başlıklı 12 inci maddesinde; “Görevde yükselme ve unvan değişikliği suretiyle atanacaklardan yazılı sınavda en yüksek puan alan adaydan başlamak üzere ilan edilen kadro sayısının beş katına kadar aday sözlü sınava alınır. Son adayla aynı puana sahip olan personelin tamamı sözlü

sınava alınır. (2) İlgili personel, sınav kurulunun her bir üyesi tarafından; a) Sınav konularına ilişkin bilgi düzeyi, b) Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü, c) Liyakati, temsil kabiliyeti, tutum ve davranışlarının göreve uygunluğu, ç) Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı, d) Genel kültürü ve genel yeteneği, e) Bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı, esas alınarak yüz tam puan üzerinden değerlendirilir. Her üyenin vermiş olduğu puanların aritmetik ortalaması alınarak personelin sözlü sınav puanı tespit edilir. Sözlü sınavda yüz üzerinden en az yetmiş puan alanlar başarılı sayılır.” hükmü,

5.4. “Başarı Sıralaması” başlıklı 13 üncü maddesinde; “(1) Görevde yükselme suretiyle ilan edilen boş kadro sayısı kadar atama yapılmasında başarı puanı esas alınır. Başarı puanı, yazılı ve sözlü sınav puanlarının aritmetik ortalaması esas alınmak suretiyle tespit edilir ve Bakanlık resmi internet sitesinde ilan edilir.” hükmü yer almaktadır.

IV. KAMUDENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

6. Başvuranın iddiaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; idarece tesis edilmiş olan işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilemediğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme

7. Başvuran 04/10/2020 tarihinde Sağlık Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği sınavı yapıldığını, ilgili yönetmelik hükmünce sınavda başarılı sayılmak için yazılı ve sözlü sınavdan yeterli puan alma şartı olduğu, yazılı sınav sonrasında yaklaşık 22.000 sağlık personelinin sözlü sınava girmek zorunda kalacağını, yaşanan pandemi sebebiyle yıpranan sağlık çalışanlarının sözlü sınav sürecinin sağlık çalışanları üzerinde fazladan baskı ve külfet yaratacağını belirterek bir kez olmak üzere sadece yazılı sınav esas alınarak atamaların yapılmasını talep etmektedir.

8. Başvuranın iddiaları, ilgili idarenin cevapları, ilgili mevzuat ve dosya birlikte incelendiğinde; idarece gerçekleştirilen görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavlarının “Sağlık Bakanlığı Personeli

Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği” kapsamında yapıldığı, ilgili mevzuat kapsamında

“Görevde yükselme sınavı: Görevde yükselmeye tabi kadrolara atanacaklar için yapılan yazılı ve sözlü sınavı, Unvan değişikliği sınavı: En az ortaöğretim düzeyinde meslekî veya teknik eğitim sonucu ihraz edilen unvanlara ilişkin görevlere atanabilmek için yapılan yazılı ve sözlü sınav olarak” tanımlandığı,

8.1. Sağlık Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin 9 uncu maddesinde “Unvan değişikliği sınavına tâbi olarak yapılacak atamalarda unvan değişikliği sınavında başarılı olmanın yanında aşağıdaki şartlar aranır.” hükmüne yer verildiği, mevzuat gereğince atama yapılabilmesi için sınavda başarılı olmanın gerekli şartlardan biri olduğu, sınav tanımının hem yazılı hem de sözlü sınavı kapsadığından görevde yükselme unvan değişikli sınavının sözlü sınav kısmının mevzuat kapsamında zorunlu olduğu açıktır.

9. Görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavlarının liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde, hizmet gerekleri ve personel planlaması esas alınarak gerçekleştirilmesi için idare tarafından Covid – 19 salgını da göz edilerek yazılı kısmının gerçekleştirildiği ve sözlü sınav için gerekli tüm tedbirlerin alınacağı belirtilmektedir.

10. İdarece Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği sınavının sözlü sınav kısmının gerçekleştirilmesi işleminin mevzuat kapsamında yapıldığından ilgili işleme ilişkin hukuka aykırı bir durum tespit edilmemiştir.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

11. 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu

Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı

6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarelerin Kurumumuz tarafından istenen bilgi ve belgeleri süresinde

gönderdiği ve “makul sürede karar verme” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davrandığı, yine idare tarafından şikâyetçiye makul sürede cevapların verildiği ancak şikâyetçiye verilen cevaplarda işleme karşı hangi sürede hangi mercilere başvurulabileceğinin gösterilmemiş olması sebebiyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uygun davranmadığı görülmüş olup, idarenin bahse konu ilkelere de uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

12. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren ilgili idare işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;

Kararın BAŞVURANA ve SAĞLIK BAKANLIĞINA tebliğine;

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi

/