Engelli yakını olan memurun nakil talebinin reddi ve Diyanet İşleri Başkanlığı yönetmeliği çerçevesinde değerlendirilmesi (KDK)

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2021/9998-S.21.16141

BAŞVURU NO : 2021/1037

KARAR TARİHİ : 06/07/2021

KISMEN TAVSİYE KISMEN RET KARARI ,TCKN:

Adres:

BAŞVURUYA KONU İDARE : GİRESUN VALİLİĞİ

Nakil talebi hakkındadır.

BAŞVURUNUN KONUSU :

BAŞVURU TARİHİ : 15/01/2021

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, Merkez Mahallesi Camiinde imam hatip olarak görev yaptığını, annesinin %100 engelli ve sürekli raporu olduğunu ve ona bakmakla yükümlü olduğunu bunun için bulunduğu ilçedeki

Bozkurt Mahallesinde bulunan Merkez Yeni Camiine naklini talep ettiğini ancak naklinin yapılmadığını belirterek bu camiiye mazeret naklinin yapılmasını, naklini yapmayanların da soruşturularak cezalandırılmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN ŞİKÂYETE İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Giresun Valiliği İl Müftülüğü tarafından Diyanet İşleri Başkanlığına gönderilen 11.02.2021 tarihli ve E. sayılı yazıda; Başvuranın ilk olarak 30.09.2020 tarihli dilekçesi ile annesinin sağlık raporuna istinaden İlçesi

Merkez Camii Müezzin- Kayyımlığına naklen atanma talebinde bulunduğu, ancak daha evvel söz konusu kadroya Sınav Yönetmeliği hükümlerince yapılacak Camii Görevliliği Yarışma Sınavı sonucuna göre atama yapılmasının uygun görüldüğü ve 22.09.2020 tarihinde ilan edildiğinden talebinin yerine getirilemediği,27.102020 tarihli dilekçesi ile tekrar naklen atanma talebinde bulunduğu, 18.10.2016 tarihli raporun güncellenmesi ve müracaat edeceği kadronun aynı grup ve unvanda olması halinde durumun yeniden değerlendirileceğinin bildirildiği, ilgilinin atanabileceği münhal İmam-Hatip kadrosunun olmadığı, Müezzin – Kayyım kadrosunun münhal olduğu, Eylül 2020’den beridir yarışma sınavı sonucuna göre atama yapılabilmesi için ilan edildiği, Açıklamalarına yer verilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkrasında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu

Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,

4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5. maddesine göre; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir. Ancak; Cumhurbaşkanının tek başına yaptığı işlemler ile resen imzaladığı kararlar ve emirler, Yasama yetkisinin kullanılmasına ilişkin işlemler, Yargı yetkisinin kullanılmasına ilişkin kararlar, Türk Silahlı Kuvvetlerinin sırf askerî nitelikteki faaliyetleri, Kurumun görev alanı dışındadır.”,

5. Diyanet İşleri Başkanlığı Atama Ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin; “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinin ç bendi “ç) Cami görevlileri: İmam-hatip ve müezzinkayyımları, … ifade eder.”

“Engellilik durumuna bağlı yer değişikliği” bşlıklı 39 uncu maddesinde, “ilgili mevzuatına göre alınan sağlık kurulu raporunda en az yüzde kırk oranında engelli olduğu belirtilen memurlar ile ağır engelli raporlu eşi veya bakmakla yükümlü olduğu birinci derece kan hısımları bulunan memurlar engellilik durumundan kaynaklanan gerekçelere dayalı olarak yer değiştirme talebinde bulunabilir.”

“Eşdeğer kadrolar” başlıklı 44 üncü maddesinde; “Beşinci kademe: Öğretmen, sosyolog, psikolog, çözümleyici, mütercim, kütüphaneci, istatistikçi, astronom, mühendis, mimar, imam-hatip, Kur’an kursu öğreticisi, cami rehberi, programcı, ayniyat saymanı, teberrukat saymanı, musahhih, şef, tekniker, sağlık teknikeri, biolog, yönetmen, prodüktör, film yapımcısı, ses kayıtçısı, ışıkçı, montajcı, spiker, muhabir, kameraman, müezzin-kayyım, bilgisayar işletmeni, teknik ressam, teknisyen, grafiker, hemşire, sağlık teknisyeni, laborant, veri hazırlama ve kontrol işletmeni.

Eşdeğer kadrolardan aynı kademede bulunan kadrolar arasındaki geçişler ile üst kademeden alt kademelerdeki kadrolara geçişlerde, adaylığı kalkmış olmak ve atanılacak kadronun şartlarını taşımak kaydıyla ilgili mevzuatında belirtilen diğer şartlar aranmaksızın sınavsız atama yapılabilir. Personelin talebi halinde imam-hatipler müezzin kayyım; murakıp ve Kur’an kursu öğreticileri imam-hatip veya müezzin kayyım; vaizler Kur’an kursu öğreticisi, imam-hatip veya müezzin kayyım; il müftü yardımcıları ile ilçe müftüleri ise şube müdürü, vaiz, Kur’an kursu öğreticisi, imam hatip veya müezzin kayyım kadrolarına ilgili mevzuatında belirtilen diğer şartlara tabi olmaksızın atanabilirler.”

6. Diyanet İşleri Başkanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliğinin “ Disiplin amirleri” başlıklı 6 ncı maddesinde; “Diyanet İşleri Başkanlığı merkez, taşra ve yurt dışı kuruluşlarında görevli personelin disiplin ve üst disiplin amirleri, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan EK-1 sayılı cetvelde gösterilmiştir.”

7. Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğin “Raporların geçerlilik süresi” başlıklı 11 inci maddesi “Rapor sürekli veya süreli olarak düzenlenir, raporda geçerlilik süresi mutlaka belirtilir.

(2) Bireyin engel durumunun ilaç tedavisi, cerrahi tedavi ve/veya rehabilitasyon uygulamaları ile zaman içinde azalma ihtimali olduğu ve hastalık bulgularının tam olarak görülemediği hâllerde süreli rapor düzenlenir.

(3) Bireyin engel durumunun sabit kalması veya artması söz konusu olan hastalıklar için sürekli rapor düzenlenir.

….

7) Süreli olarak düzenlenen raporlarda, sürenin bitmesine altı aydan kısa bir süre kalması durumunda,

engelli bireye talebi üzerine tekrar rapor verilebilir.”

Hükümleri yer almaktadır.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvurunun kısmen kabul kısmen reddi yönünde hazırlanan “Kısmen Tavsiye Kısmen Ret Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme

9. Başvuran annesinin engellilik durumu nedeni ile evine yakın olan Merkez Yeni Camiine naklini ve nakil işlemi yapmayan personelin cezalandırılmasını talep etmektedir.

10. İdare tarafından gönderilen belgeler incelendiğinde başvuranın nakil talep ettiği camiinde boş İmamHatip kadrosunun olmadığı, Müezzin- Kayyımlık kadrosunun bulunduğu engellilik raporunun yenilenmesi durumunda müracaat edeceği kadronun aynı grup ve unvanda olması halinde yeniden değerlendirilebileceği belirtilmiştir.

11. Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğin “Raporların geçerlilik süresi” başlıklı 11 inci maddesi gereğince bireyin engel durumunun aynı kalması ve iyileşme olanağının olmaması halinde sürekli engelli raporu verileceği ve bu raporun yenilenmesine gerek olmadığı belirtilmiştir.

Başvuranın annesinin %100 engelli olduğunu gösteren ilgili raporun da sürekli olarak verildiği, dolayısıyla yenilemeye tabii bir rapor olmadığı anlaşılmıştır.

12. Diyanet İşleri Başkanlığı Atama Ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin ilgili maddeleri değerlendirildiğinde, bakmakla yükümlü oluğu en az %40 engelli birinci derece yakınları olması durumunda engellilik gerekçesine dayalı olarak yer değiştirme talebinde bulunabileceği, ayrıca personelin talebi halinde de İmam- Hatip kadrosunda bulunanların Müezzin _ Kayyım olarak atanabileceği belirtilmiştir. Başvuranın annesinin engel hali %100 olup, İmam_ Hatip kadrosunda görev yaptığı ve kendi talebiyle evine yakın olan Merkez Camiine Müezzin – Kayyım olarak naklini talep ettiği ve kadronun da boş olduğu görülmüştür. Dolayısıyla ilgilinin talebinin reddedilmiş olması mevzuat hükümlerine aykırı olup, 22/09/2020 tarihinden beridir ilgili kadronun boş tutulması da hizmet gerekleri ve kamu yararına uygun düşmediği değerlendirilmiştir.

13. Nakil işleminin İl Müftüsü tarafından yapıldığı, dolayısıyla söz konusu işlemin sorumluluğunun İl

Müftülüğünde olduğu değerlendirilmiş olup, disiplin soruşturması yapılması ve sonucunda disiplin cezası verme yetkisi ilgili idarenin hiyerarşik yetkisi altında olan işlemlerden biridir. Dolayısıyla Diyanet İşleri

Başkanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliğinin ilgili maddesi gereğince, İl Müftüsünün disiplin amirinin Vali olarak belirlenmiştir. Dolayısıyla Kurumumuz tarafından ilgili personel hakkında soruşturma açma ve

disiplin cezası verme yetkisi olmadığından ve sonuçları itibariyle ağır ve bariz yetki gaspı sonucunu doğuracağından ilgili talebin reddi gerektiği değerlendirilmiştir.

14. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın engellilik nedeni ile nakil talebinin reddedilmesinin mevzuata aykırı olduğu, ilgili kamu görevlilerinin cezalandırılması yetkisinin

Kurumumuzun yetkisi dahilinde olmaması nedeniyle söz konusu talebin reddinin gerektiği değerlendirilmiştir.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

15. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; başvuranın ilgili sınava alınmaması konusunda sorumlu personel hakkında soruşturma açılmamış olması şeffaflık ilkesine aykırı olup bundan sonra söz konusu ilkeye idare tarafından uyulması beklenmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

16. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21’inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu

Kararın idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup, Giresun İdare

Mahkemesinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle,

Başvuranın nakil işlemini yapmayan kamu görevlilerinin cezalandırılması talebinin REDDİNE,

Başvuranın naklinin talep ettiği camiiye Müezzin- Kayyım olarak yapılması yönünde GİRESUN

VALİLİĞİNE TAVSİYEDE BULUNULMASINA,

Bu Kararının BAŞVURANA VE GİRESUN VALİLİĞİNE tebliğine

6328 sayılı Kanunun 20’nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, bu karar üzerine tesis edilecek işlemin

otuz gün içinde GİRESUN VALİLİĞİNCE Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi