ÖZET: Bu karar, başvuranın avukatlık kadrosuna atanma talebi üzerine şekillenmiştir. Başvuran, doktora eğitimi tamamlandıktan sonra sosyal güvenlik uzmanı olarak yeniden atanmayı istemekte, ancak idare, başvuranın avukatlık kadrosuna atanma talebinin olmadığını belirtmiştir. Ancak, başvuranın daha önce avukat olarak istihdam edildiği ve gerekli şartları taşıdığı tespit edilmiştir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na göre, memurların sınıflar arası geçiş yapabilmesi mümkündür.

Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın avukatlık kadrosuna atanmasının kamu yararı ve hizmet gerekleri açısından değerlendirilmesi gerektiğine karar vermiştir. İdare, başvuranın talebini değerlendirirken kadro durumu ve hizmet gerekliliklerini göz önünde bulundurmalıdır. Bu bağlamda, başvuranın avukatlık kadrosuna atanması için herhangi bir engel bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Dolayısıyla, başvuranın talebinin idare tarafından dikkate alınması gerektiği vurgulanmıştır.

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2022/7170-S.22.11011

BAŞVURU NO : 2021/20765

KARAR TARİHİ : 06/06/2022

TAVSİYE KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI

Avukatlık kadrosuna atanma talebi hakkındadır.

BAŞVURUNUN KONUSU :

BAŞVURU TARİHİ : 06/12/2021

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Hukuku programında halen doktora yaptığını, hazırlayacağı doktora tezinin Kurumun görev alanı ile ilgili olduğunu, tez süreci boyuna 1 yıl 6 aylık dönemde Hukuk Müşavirliğinde avukatlık kadrosuna atanmayı, daha sonra da yeniden sosyal güvenlik uzmanı olarak atanmayı talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebi içeren yazımıza Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından gönderilen 17/01/2022 tarih ve – sayılı cevabi yazıda özetle; Başvuranın avukatlık kadrosuna atanma ile ilgili bir talebinin olmadığı, 01.08.2016 ile 02.07.2018 tarihleri arasında da avukatlık kadrosunda istihdam edildiğini, bu nedenle talepte bulunması durumunda başvurusunun değerlendirileceği, belirtilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın, “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,

4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı

5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü

eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,

5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Bir sınıftan başka bir sınıfa geçme” başlıklı 71 inci maddesinde “Memurların eşit dereceler arasında veya derece yükselmesi suretiyle sınıf değiştirmeleri caizdir. Bu şekilde sınıf değiştireceklerin geçecekleri sınıf ve görev için bu Kanunda, k u r u lu ş k a n u n la r ın d a ve y a Cu m h u r b a şk a n lığı k a r a r n a m e le r in d e belirtilen niteliklere sahip olmaları şarttır. Bu durumda sınıfları değişenlerin eski sınıflarının derecesinde elde ettikleri kademelerde geçirdikleri süreler yeni sınıflardaki derecelerinde dikkate alınır.(1)”

6. Sosyal Güvenlik Kurumu Personeli Görevde Yükselme Ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin 6.1. “Unvan değişikliği sınavıyla atama yapılabilecek kadrolar” başlıklı 8 inci maddesinde “(1) Unvan

değişikliği sınavıyla atama yapılabilecek kadrolar şunlardır:

a) Aktüer, avukat, biyolog, çocuk eğiticisi, çocuk gelişimcisi, diyetisyen, grafiker, hemşire, istatistikçi, matematikçi, mimar, şehir plancısı, mühendis, mütercim, programcı, sağlık teknikeri, sağlık teknisyeni, sosyal çalışmacı, tekniker, teknisyen.” 6.2. “Unvan değişikliği sınavıyla atama yapılabilecek kadrolar için aranacak özel şartlar” başlıklı 9 uncu maddesinde “(1) Unvan değişikliği sınavıyla atama yapılabilecek kadrolar için ayrıca

Aşağıdaki şartlar aranır:

a) Avukat kadrosuna atanabilmek için;

1) Hukuk Fakültesi mezunu olmak,

2) Avukatlık ruhsatnamesine sahip olmak”

6.3. “Unvan değişikliği sınavı başvurusu ve değerlendirmesi” başlıklı 14 üncü maddesinde “…(3) Bu

Yönetmelik kapsamındaki personelden doktora öğrenimini bitirmiş olanlar, unvan değişikliği sınavına katılmaksızın öğrenimle ihraz edilen görevlere atanabilirler.”

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın önceki tarihlerde de avukat olarak istihdam edildiği göz önüne alınarak, özel hükümlerdeki şartları taşıdığı değerlendirilmiş olup; boş kadro olması durumunda avukatlık kadrosuna atamasının yapılması yönünde Tavsiye Karar

Önerisinde bulunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme

8. Başvuran, avukatlık kadrosuna atanmayı, doktora eğitimi bittikten sonra yeniden uzman olarak istihdam edilmeyi talep etmektedir.

9. Başvuranın avukatlık kadrosuna atanma talebi ile ilgili idare tarafından bizzat talebi olmadığı belirtilse de idari başvuru yolları tüketilmediği için 22/11/2021 tarihinde S.21.26319 sayılı gönderme kararı verildiği anlaşılmıştır.

10. Başvuranın sosyal güvenlik uzmanı olarak genel idari hizmetler sınıfında istihdam edildiği, bu hizmet sınıfından avukat olarak avukatlık hizmetleri sınıfına geçiş yapmak istediği anlaşılmaktadır. 657 sayılı

Devlet Memurları Kanununun “Bir sınıftan başka bir sınıfa geçme” başlıklı 71 inci maddesinde

“Memurların eşit dereceler arasında veya derece yükselmesi suretiyle sınıf değiştirmeleri caizdir.” denilmek suretiyle sınıflar arası geçişin mümkün olabildiği düzenlenmiştir.

11. Dosya kapsamında ve başvuranın Kurumumuza daha önce yapmış olduğu 2017/12709 no.lu başvuru kapsamında yapılan inceleme neticesinde, başvuranın atanmayı talep ettiği avukatlık kadrosunun Sosyal

Güvenlik Kurumu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin 8. Ve 9. Maddeleri uyarınca unvan değişikliğine tabi bir kadro olduğu, başvuranın Sosyal Güvenlik Uzmanı kadrosuna atanmadan önce unvan değişikliği sınavına girerek 01.08.2016 ile 02.07.2018 tarihleri arasında avukat olarak istihdam edildiği, bu nedenle başvuranın avukat kadrosunda yeniden istihdamının kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olarak idarenin takdirindedir.

12. Başvuranın 01.08.2016 ile 02.07.2018 tarihleri arasında avukat olarak istihdam edildiği idare tarafından belirtilmiştir. Dolayısıyla başvuranın özel şartlarda aranan avukatlık ruhsatının olması ve hukuk mezunu olma şartlarını taşıdığı değerlendirilmiş olup, idare tarafından aksi yönde bir açıklama belirtilmemiştir.

Başvuranın avukatlık kadrosuna atanması ile ilgili olarak idare tarafından hizmet gerekleri ve kamu yararı açısından bir değerlendirme yapılmamış olup, avukatlık kadrosuna ait kadro durumunu gösterir bir bilgi de verilmediği anlaşılmıştır. İdari hizmetlerin aksatılmadan ve verimli bir şekilde yürütülmesi için personelin talebinin yanı sıra öncelikli olarak ilgili kadro durumu göz önünde tutularak nakil olunmak istenen kadroda ihtiyaç olup olmadığı, personelin ayrılmak istediği kadronun iş yükü ve ihtiyaç durumuna da bakılarak bir değerlendirme yapılması gerekmektedir. Mevzuat açısından başvuranın nakil yoluyla avukatlık hizmetleri sınıfına geçmesinde bir engel olmadığı anlaşılmış olup, idare tarafından bahsedilen hususlar değerlendirmek suretiyle başvuranın talebi ile ilgili karar vermesi gerektiği anlaşılmıştır.

13. Başvuranın avukatlık kadrosuna atanmasının akabinde doktorası bittikten sonra tekrar uzman kadrosuna atanma talebiyle ilgili olarak gelecekte oluşabilecek bir durumla ilgili olması nedeniyle güncel menfaati olmadığı için bu hususta henüz inceleme yapılmayacaktır.

14. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın nakil talebinin mevzuat açısından engel teşkil edilecek bir hususun olmadığı anlaşılmış olup, kamu yararı ve hizmet gerekleri açısından ilgili talebin idare tarafından değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

15. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, idarenin söz konusu ilkelere uygun davrandığı tespit edilmiştir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

16. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa)

dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre,

Başvuranın nakil talebinin kamu yararı ve hizmet gerekleri açısından değerlendirerek karar verilmesi yönünde SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞINA TAVSİYEDE BULUNULMASINA,

6328 sayılı Kanun’un 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, SOSYAL GÜVENLİK

KURUMUBAŞKANLIĞI tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,

Kararın BAŞVURANA ve SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞINA tebliğine; Türkiye

Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi tarafından karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi