ÖZET: Danıştay kararında, başvuranın abisinin görev şehidi olması nedeniyle Hatay iline atanma talebi incelenmiştir. Sözleşmeli personel olarak çalışan başvuran, mevzuat gereği yalnızca eşinin şehit olması durumunda yer değişikliği talep edebilecektir. 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ve Sağlık Bakanlığı yönergesi, sadece eşi şehit olan personelin yer değişikliği talebini bir defaya mahsus kabul etmektedir. Başvuranın abisinin şehit olması, bu düzenlemeler çerçevesinde yeterli bir sebep olarak değerlendirilememiştir.

Sonuç olarak, başvuranın talebinin reddedilmesi, hukuka uygun bulunmuş ve başvuranın kurum içi yer değişikliği için gerekli şartları sağlamadığı tespit edilmiştir. Bu nedenle, Hatay iline atanma talebinin reddedilmesi işlemi hukuken geçerli sayılmıştır. Karar, başvuranın hak arama özgürlüğü çerçevesinde de değerlendirildiğinde, idarenin işlemine karşı yargı yolunun açık olduğu belirtilmiştir.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2022/5368-S.22.8178

BAŞVURU NO : 2022/1203

KARAR TARİHİ : 19/04/2022

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : SAĞLIK BAKANLIĞI

Atanma talebi hakkındadır.

BAŞVURUNUN KONUSU :

BAŞVURU TARİHİ : 23/01/2022

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran, Çankırı Devlet Hastanesinde sözleşmeli hemşire olarak görev yaptığını, abisinin 19.01.2021 tarihinde Sağlık Bakanlığı bünyesinde sağlık teknikeri iken covid-19 sebebiyle vefat ettiğini ve abisine görev şehitliği verildiğini, terör mağduru şehit yakınlarına tayin hakkı verilmesine rağmen Hatay iline atanma talebinin reddedildiğini belirterek, Hatay iline naklen atanmayı talep emektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebi içeren yazımıza istinaden Sağlık Bakanlığı

Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 09/02/2022 tarih ve – sayılı cevabi yazıda özetle; 2.1. 6.06.1978 tarihli ve 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Sözleşmeli Personel

Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar’ın ek 3 üncü maddesinde sözleşmeli personelin kurum içi yer değişikliği hususunun düzenlendiği, bu düzenleme ile sadece eşi şehit olan sözleşmeli personele yer değiştirme hakkı verildiği, muhtelif yargı kararlarında da ifade edildiği üzere, belli bir statüye girmeyi kabul eden bir kişinin, bu statü için geçerli olan kural ve kaidelere uyması gerektiği, sözleşmeli personelin de hizmet sözleşmesindeki şartları kabul ederek bu statüye girdiği, başvuran ile akdedilen Hizmet Sözleşmesinin 10 uncu maddesinde “Personel, 6/6/1978 tarihli ve 7/15754 sayılı Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin

Esasların ek 3 üncü maddesinde belirtilen durumlar hariç olmak üzere, sözleşme yaptığı Kurumun hizmet birimi dışında görev yeri değişikliği talebinde bulunamaz.” hükmüne yer verildiği, sözleşmeli personel istihdamının, memur istihdamından farklı maksatlara matuf olduğu, memur istihdamında bile, görev yeri değişikliğinin ancak bu konuda yasal bir düzenleme yapılmış ise mümkün olduğu, yukarıda belirtilen

mevzuat hükümleri ile sözleşmeli personele kardeşinin şehit olması nedeniyle yer değişikliği hakkı tanınmadığından, bu kapsamdaki taleplerin yerine getirilmesinin mümkün bulunmadığı, 2.2. 24.01.2022 tarihi itibariyle Hatay ilinde 4/B Genel Yönetim Bütçesine ait 2 adet boş sözleşmeli hemşire pozisyonu bulunmakla birlikte söz konusu pozisyonların 2022 yılı 1. Dönem Sağlık Bakanlığı 4/B

Sözleşmeli Personelinin Eş Durumu Nedeniyle Yer Değişikliği Kurasında kullanılmak üzere ilan edildiği, İfade edilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın, “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”, 4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı

5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü

eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 5. 14/07/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “İstihdam Şekilleri” başlıklı 4 üncü maddesinde, “(…) B) Sözleşmeli personel:(1) Kalkınma planı, yıllık program ve iş programlarında yer alan önemli projelerin hazırlanması, gerçekleştirilmesi, işletilmesi ve işlerliği için şart olan, zaruri ve istisnai hallere münhasır olmak üzere özel bir meslek bilgisine ve ihtisasına ihtiyaç gösteren geçici işlerde, Cumhurbaşkanınca belirlenen esas ve usuller çerçevesinde, ihdas edilen pozisyonlarda, mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılmasına karar verilen ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileridir. (…)” 6. 06.06.1978 tarihli ve 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile Sözleşmeli Personel

Çalıştırılmasına İlişkin Esasların, 6.1. 1 inci maddesinde, “(Değişik: 22/11/2010-2010/1169) Bu Esaslar, 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı

Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası hükmü uyarınca kamu idare, kurum ve kuruluşlarında mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılan ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileri hakkında uygulanır.” 6.2. “Kurum içi yer değişikliği” başlıklı ek 3 üncü maddesinde, “(Ek: 2/3/2009-2009/14799) (…)

Sözleşmeli personelin kurum içi yer değişikliği ise aşağıdaki hallerde Kurumca gerçekleştirilebilir. (…)

ç) Aynı unvan ve niteliği haiz boş pozisyon bulunması halinde, eşi şehit olan personelin kurum içi yer değişiklik talebi, bir defaya mahsus olmak üzere yerine getirilir. (…)” 7. Sağlık Bakanlığı 4/B Sözleşmeli Personelinin Yeniden Hizmete Alınması ve Kurum İçi Yer

Değişikliğine Dair Yönergenin “Eşi şehit olan personel” başlıklı 10 uncu maddesinde, (1) Aynı unvan ve niteliğe sahip boş pozisyon bulunması halinde, eşi şehit olan personelin üstleri vasıtasıyla Bakanlığa ulaştırılan yer değişikliği talebi, bir defaya mahsusen Bakanlıkça yerine getirilir. Personelin yer değişikliği talebinde bulunduğu il’de aynı unvan ve niteliğe sahip boş pozisyon bulunmaması halinde personel, yeniden yazılı talebi alınarak aynı unvan ve niteliğe sahip boş pozisyon bulunan başka bir il’de sözleşme yapılarak çalıştırılabilir.”

Düzenlemeleri yer almaktadır.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası uyarınca sözleşmeli hemşire olarak atanan başvuran, abisinin görev şehidi olması hasebiyle şehit yakını olarak Hatay iline atanmayı talep etmektedir.

10. Konuyla ilgili mevzuat hükümleri incelendiğinde, 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esasların ek 3 üncü maddesi ve benzer şekilde Sağlık Bakanlığı 4/B Sözleşmeli Personelinin Yeniden Hizmete Alınması ve Kurum İçi Yer

Değişikliğine Dair Yönergenin 10 uncu madde hükmü uyarınca sözleşmeli personelin eşinin şehit olması durumunda aynı unvan ve niteliği haiz boş pozisyon bulunması şartıyla kurum içi yer değişikliği talebinin bir defaya mahsus olmak üzere yerine getirilmesine imkân verdiği görülmektedir.

11. İdarece gönderilen bilgi ve belgelerin tetkiki neticesinde, başvuranın eşinin şehit olmaması nedeniyle eşi şehit olan personeller için getirilen bir defaya mahsus kurum içi yer değişikliği imkânından yararlanma durumunun olmadığı anlaşılmıştır.

12. Yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda, başvuranın, şehit yakını olması sebebiyle naklen atanma talebinin, eşinin şehit olmaması hasebiyle yerine getirilmediği, başvuranın kurum içi yer değişikliği için mevzuatta aranan şartları sağlayamaması nedeniyle atanma talebinin reddedildiği anlaşıldığından, Hatay iline atanma talebinin reddedilmesi işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikâyet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

14. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Kastamonu İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın BAŞVURANA ve SAĞLIK BAKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi