ÖZET: Başvuran, 6. Dönem toplu sözleşme gereği kontrol ek ödemesi talep etmektedir. Ancak, 2022-2023 yıllarını kapsayan toplu sözleşmenin 14. maddesi uyarınca kontrol ek ödemesi yalnızca belirli mühendis unvanlarına sahip personellere verilmektedir. Başvuranın harita mühendisi olarak istihdam edildiği ve bu unvanın belirtilen kadrolar arasında yer almadığı tespit edilmiştir.

Bu nedenle, başvurana kontrol ek ödemesi yapılmasının mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır. İlgili toplu sözleşme hükümleri doğrultusunda yapılan değerlendirmede, başvurana kontrol ek ödemesinin yapılmaması işleminde hukuka aykırılık bulunmamaktadır. Dolayısıyla, başvurunun reddine karar verilmiştir. Bu durum, kamu görevlilerinin mali hakları ve toplu sözleşme hükümleri açısından önemli bir içtihat oluşturmaktadır.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2022/5730-S.22.8719

BAŞVURU NO : 2022/1984

KARAR TARİHİ : 25/04/2022

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI

Kontrol ilave ek ödemesi talebi hakkındadır.

BAŞVURUNUN KONUSU :

BAŞVURU TARİHİ : 07/02/2022

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1) Başvuran özetle; Erzurum İl Tarım ve Orman Müdürlüğünde Harita Mühendisi unvanıyla çalıştığını,

25/08/2021 tarih 31579 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 6. Dönem toplu sözleşmenin Tarım ve

Ormancılık Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşmede, Kontrol Ödeme kapsamının 4342 sayılı kanuna tabi çalışan personellerin, Arazide veya Büroda 5 saat çalışmasıyla bu ödemeyi almayı hak edecek şekilde genişletildiğini, aynı Şubede çalıştığı arkadaşlarıyla beraber göreve gitmesine rağmen Yönergede Harita

Mühendisi unvanı olmadığı için tarafına bu ödeme yapılmayıp Ziraat Mühendisi olan personele yapıldığını, ilgili ödemenin kendisine de yapılmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2.Tarım Ve Orman Bakanlığının – – sayılı yazısında; Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2022-2023

Yıllarını Kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşmenin, 25 Ağustos 2021 tarih ve 31579 sayılı Resmi Gazete’ de yayımlandığı, Tarım ve Ormancılık Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşmenin (Dokuzuncu Bölüm) Madde 14.de ”Tarım ve Orman Bakanlığı taşra teşkilatında veteriner, veteriner hekim, biyolog ve kimyager unvanlı kadro ve pozisyonlarda olanlar ile mühendis unvanlı kadro ve pozisyonlarda bulunanlardan gıda, ziraat, su ürünleri, balıkçılık teknolojileri, kimya ve tütün teknoloji mühendisleri ile ilgili meslek alanlarında eğitim alan tekniker, teknisyen ve yardımcı sağlık personeline, en az 5 saat süreyle 11/6/2010 tarihli ve5996 sayılı

Kanun, 22/3/1971 tarihli ve 1380 sayılı Kanun, 25/2/1998 tarihli ve 4342 sayılı Kanun, 3/1/2002 tarihli ve

4733 sayılı Kanun, 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı Kanun, 1/12/2004 tarihli ve 5262 sayılı Kanun,

31/10/2006 tarihli ve 5553 sayılı Kanun ve Tarımda Kullanılan Gübrelerin Piyasa Gözetimi ve Denetimi

Yönetmeliği kapsamında kontrol görevi yürüttükleri her gün için 200 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarda ilave ödeme yapılır. Kontrol hizmetlerinin yürütüldüğü birimlerde müdür, müdür yardımcısı, şube müdürü, ilçe müdürü görevini yapan personel de aynı usul ve

esaslarda fiilen kontrol görevi yürüttüğü her gün için bu madde hükmünden yararlanır.” Hükmü gereği başvurana kontrol ek ödemesinin verilemeyeceği belirtilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının ilgili hükümleri:

3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “…Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”

3.2. “Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler” bölümünde yer alan “Genel ilkeler” başlıklı 128 inci maddesinin ikinci fıkrasında; “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. (Ek cümle: 7/5/2010- 5982/12 md.) Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır.”

4. Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2022-

2023 Yıllarını Kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşmenin Tarım ve Ormancılık Hizmet Koluna İlişkin

Dokuzuncu Bölümü “kontrol hizmetlerinde ilave ek ödeme” başlıklı 14 üncü maddesinde; ”Tarım ve

Orman Bakanlığı taşra teşkilatında veteriner, veteriner hekim, biyolog ve kimyager unvanlı kadro ve pozisyonlarda olanlar ile mühendis unvanlı kadro ve pozisyonlarda bulunanlardan gıda, ziraat, su ürünleri, balıkçılık teknolojileri, kimya ve tütün teknoloji mühendisleri ile ilgili meslek alanlarında eğitim alan tekniker, teknisyen ve yardımcı sağlık personeline, en az 5 saat süreyle 11/6/2010 tarihli ve5996 sayılı

Kanun, 22/3/1971 tarihli ve 1380 sayılı Kanun, 25/2/1998 tarihli ve 4342 sayılı Kanun, 3/1/2002 tarihli ve

4733 sayılı Kanun, 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı Kanun, 1/12/2004 tarihli ve 5262 sayılı Kanun,

31/10/2006 tarihli ve 5553 sayılı Kanun ve Tarımda Kullanılan Gübrelerin Piyasa Gözetimi ve Denetimi

Yönetmeliği kapsamında kontrol görevi yürüttükleri her gün için 200 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarda ilave ödeme yapılır. Kontrol hizmetlerinin yürütüldüğü birimlerde müdür, müdür yardımcısı, şube müdürü, ilçe müdürü görevini yapan personel de aynı usul ve esaslarda fiilen kontrol görevi yürüttüğü her gün için bu madde hükmünden yararlanır.”

Hükümleri mevcuttur.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

5. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan Ret Karar Önerisi

Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme

6. Başvuran, 6. Dönem toplu sözleşme kapsamında tarafına kontrol ek ödemesi yapılmasını talep etmektedir.

7. 2022-2023 yıllarını kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşmenin Tarım ve Ormancılık Hizmet Koluna ilişkin

9 uncu bölümünün 14 üncü maddesinde kontrol ek ödemesinin yapılabilmesi için şartlar belirlenmiştir. Söz

konusu düzenlemeye göre, kontrol ek ödemesinin alınabilmesi için mühendis kadrolarında bulunanlardan sadece gıda, ziraat, su ürünleri, balıkçılık teknolojileri, kimya ve tütün teknoloji mühendislerine ödeme

yapılabileceği düzenlenmiştir. Bu kadrolarda bulunanlardan 5 saat süre ile sözleşme maddesinde belirtilen kanunlar kapsamında ve Tarımda Kullanılan Gübrelerin Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği kapsamında kontrol görevi yürüttükleri her gün için kontrol ek ödemesi yapılacağı belirtilmiştir.

8. Başvuranın harita mühendisi olarak istihdam edildiği, ilgili madde kapsamında sayılan mühendis unvanlı kadrolar içinde yer almadığı anlaşılmıştır. Dolayısıyla başvurana bu madde kapsamında kontrol ek ödemesinin yapılmasının mümkün olmadığı anlaşılmıştır.

9. Yapılan değerlendirme neticesinde; ilgili toplu sözleşme kapsamında başvurana kontrol ek ödemesinin yapılmaması işleminde hukuka aykırılık görülmemiştir.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme:

10. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; idarenin işlemlerinde bu ilkelere aykırılık saptanmamıştır.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

11. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Erzurum İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan sebep ve gerekçelerle Başvurunun REDDİNE,

Kararın başvurana ve TARIM VE ORMAN BAKANLIĞINA tebliğine

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi