ÖZET: Başvuran, eşinin görev yaptığı hastaneye geçiş talebinde bulunmuş, ancak Sağlık Bakanlığı, eşinin ve kendisinin 5. veya 6. bölgede bulunmadığı gerekçesiyle başvuruyu reddetmiştir. Başvuranın aile birliği mazeretiyle atanma talebi, 663 sayılı KHK ve ilgili usul esaslarına göre değerlendirildiğinde, eşinin görev yaptığı ilde acil tıp teknisyenliği için boş pozisyon bulunmaması nedeniyle şartları sağlamadığı tespit edilmiştir.

Anayasa, devletin ailenin huzurunu koruma yükümlülüğünü vurgulamakta, kamu görevlilerinin aile birliklerinin bozulmaması için düzenlemeler getirmektedir. Ancak, başvuranın durumu, ilgili mevzuat çerçevesinde değerlendirildiğinde, başvuranın talebinin reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu sonucuna varılmıştır. Bu nedenle, başvurunun reddi kararı hukuki bir dayanağa sahiptir.

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2022/8300-S.22.12705

BAŞVURU NO : 2022/3445

KARAR TARİHİ : 28/06/2022

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : SAĞLIK BAKANLIĞI

BAŞVURUNUN KONUSU : Aile birliği mazeretiyle atanma talebi hk.

BAŞVURU TARİHİ : 04/03/2022

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Kurumumuza yaptığı başvuruda başvuran, , 3+1 sözleşmeli personel olarak Adana 12 No’lu Acil

Sağlık Hizmetleri İstasyonu’nda acil tıp teknisyeni olarak çalıştığını belirtmektedir. Başvuran, eşinin

İskenderun B Blok Dâhiliye 4 Servisinde 3+1 sözleşmeli personel olarak görev yaptığını, 2021 yılı 2.

Dönem Sağlık Bakanlığı 663-45/A Sözleşmeli Sağlık Personelinin Eş Durumu Nedeniyle Yer Değişikliği

Kurası’na yaptığı başvurusunun eşinin ve kendisinin 5. veya 6. Bölgede olmadığı gerekçesiyle reddedildiğini ve aile birliğinin bozulduğunu açıklamaktadır. Başvuran Kurumumuzdan eşinin bulunduğu ilçeye geçişinin sağlanmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Sağlık Bakanlığının 07/04/2022 tarihli ve – sayılı yazısında; 2.1. Başvuranın 2021 Yılı 2. Dönem ve 2022 Yılı 1. Dönem Sağlık Bakanlığı 663-45/A Eş Durumu

Nedeniyle Yer Değişikliği Kurasına başvuruda bulunduğu ve anılan esasların 4 üncü maddesi uyarınca aile birliği mazereti nedeniyle tayin talebinde bulunduğu Hatay ilinin sağlık teknisyeni (ilk ve acil yardım)

unvan ve branşında doluluk oranının, görev yaptığı Adana ilinden fazla olması nedeniyle kuraya dahil edilmediği,

2.2. Başvuranın “663-45/A Usul Ve Esasların 4 Üncü Maddesinin Dördüncü Fıkrası Uyarınca “aile birliğinin 5 veya 6 ncı hizmet bölgesinde bulunan personele bağlı olarak sağlanması gerektiğinden” şeklinde sehven girilen ret cevabımıza itirazda bulunduğu ve başvurusunun tekrar değerlendirilmesi neticesinde “663-45/A – Usul ve Esasların 4 üncü Maddesinin Dördüncü Fıkrası Uyarınca (Görev Yaptığı

İlde Personel İhtiyacı Daha Fazla Olduğundan)” şeklinde itirazına cevap verildiği, 2.3. İskenderun Devlet Hastanesinde 663 sayılı KHK’nın 45/A maddesine göre sözleşmeli hemşire olarak görev yapan eşinin 2022 Yılı 1. Dönem Sağlık Bakanlığı 663-45/A Eş Durumu Nedeniyle Yer Değişikliği

Kurasına başvuruda bulunmadığı, aile birliği mazereti nedeniyle belirtilen dönemlerde PBS üzerinden başvuru yapmış olsa idi her iki personelin durumu 663 sayılı Sağlık Alanında Bazı Düzenlemeler Hakkında

Kanun Hükmünde Kararnamenin 45/A maddesine Tabi Sözleşmeli Sağlık Personelin Aile Birliği

Mazeretine Bağlı Yer Değiştirmesine İlişkin Usul ve Esasların 4 üncü maddesi kapsamında değerlendirilebileceği ve aile birliği uygun olan bir yerde sağlanabileceği, Açıklamalarına yer verilmektedir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Ailenin korunması ve çocuk hakları” başlık 41 inci maddesinin ikinci fıkrasında; “Devlet, ailenin huzur ve refahı ile özellikle ananın ve çocukların korunması ve aile planlamasının öğretimi ile uygulanmasını sağlamak için gerekli tedbirleri alır, teşkilatı kurar.”, “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği

Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir…”, 5. 663 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin “Sözleşmeli sağlık personeli istihdamı” başlıklı 45/A maddesinin üçüncü fıkrasında; “Bu madde uyarınca atanan sözleşmeli sağlık personeli üç yıl süreyle başka bir yere atanamaz. Aile birliği mazeretine bağlı yer değiştirmelerde bu madde uyarınca istihdam edilen personelin eşi bu personele tabidir. Ancak sözleşmeli sağlık personelinin bulunduğu ilde bir yıl görev yapması ve vizeli pozisyon bulunması durumunda; eşlerin her ikisinin de Bakanlık ve bağlı kuruluşlarında sözleşmeli veya eşlerden birinin sözleşmeli, diğerinin Bakanlık ve bağlı kuruluşlarında veya diğer bir kamu kurum veya kuruluşunda kadrolu statüde istihdam ediliyor olması halinde hizmet ihtiyacının daha fazla olduğu yere atamaları yapılabilir”, 6. 663 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 45/A Maddesine Tabi Sözleşmeli Sağlık Personelinin

Aile Birliği Mazeretine Bağı Yer Değiştirmesine İlişkin Usul ve Esaslar’ın “Aile birliği mazeretine bağlı yer değişikliği” başlıklı 4 üncü maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında; “Sözleşmeli sağlık

personelinin aile birliği mazeretine bağlı yer değişikliği talebinde bulunabilmesi için bulunduğu ilde bir yıl görev yapmış olması ve eşinin görev yaptığı ilde aynı unvan ve niteliği haiz boş pozisyon ilan edilmesi şarttır. Aile birliği mazeretine bağlı yer değişikliği için boş pozisyonlar, başvuru usul ve esasları her yıl ocak ve temmuz aylarında bakanlıkça tespit ve ilan edilir…”, düzenlemelerine yer verilmiştir.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

7. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan Ret Karar Önerisi

Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Sözleşmeli personel olarak Adana 12 No’lu Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu’nda acil tıp teknisyeni olarak çalışan başvuran, eşinin İskenderun B Blok Dâhiliye Servisinde sözleşmeli personel olarak görev yaptığını, 2021 yılı 2. Dönem Sağlık Bakanlığı 663-45/A Sözleşmeli Sağlık Personelinin Eş Durumu

Nedeniyle Yer Değişikliği Kurası’na yaptığı başvurusunun eşinin ve kendisinin 5. veya 6. Bölgede olmadığı gerekçesiyle reddedildiğini ve aile birliğinin bozulduğunu açıklamaktadır. Başvuran

Kurumumuzdan eşinin bulunduğu ilçeye atanmayı talep etmektedir.

9. Anayasamız Devleti ailenin huzur ve refahını korumakla yükümlü kılmıştır. Bu kapsamda, kamu görevlilerinin görevleri sebebiyle aile birliklerinin bozulması halinde uygulanacak hükümlerle kamu yararı ve bireysel yarar arasında bir denge gözetilerek aile birliğinin sağlanmasına yönelik düzenlemeler getirilmiştir. Bu kapsamda 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 4/B maddesi kapsamında istihdam edilen sözleşmeli sağlık personelinin aile birliği mazeretiyle yer değişikliği yapmasına ilişkin hususlar 663 sayılı KHK ve 663 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 45/A Maddesine Tabi Sözleşmeli Sağlık

Personelinin Aile Birliği Mazeretine Bağı Yer Değiştirmesine İlişkin Usul ve Esaslar ile düzenlenmiştir.

Bu kapsamda, bulunduğu yerde bir yıl çalışma şartını sağlayan sözleşmeli sağlık personelinin eşinin görev yaptığı ilde aynı unvan ve niteliği haiz boş pozisyon ilan edilmiş olması halinde aile birliği mazeretiyle atama yapılacağı düzenlenmektedir.

10. Başvuru konusu olayda başvuranın 2021 yılı 2. Dönem Sağlık Bakanlığı 663-45/A Sözleşmeli Sağlık

Personelinin Eş Durumu Nedeniyle Yer Değişikliği Kurası’na başvurduğu anlaşılmaktadır. Kuraya ilişkin boş pozisyon listesinin incelenmesinden, başvuranın eşinin görev yaptığı Hatay ilinde acil tıp teknisyenliği için münhal kadro ilan edilmediği, dolayısıyla başvuranın aile birliği mazeretiyle atanma talebinin şartlarından birini sağlamadığı anlaşılmaktadır.

11. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın talebinin İdare tarafından reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete aykırı olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

12. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Adana İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın başvurana ve SAĞLIK BAKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi