Orman kadastrosunda taşınmazların niteliğinin belirlenmesinde güncel haritalar ve bilimsel metotların kullanımı zorunlu mudur (Yargıtay)

8. Hukuk Dairesi         2022/1517 E.  ,  2024/6575 K.

“İçtihat Metni”

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi
SAYISI : 2019/1 E., 2021/57 K.
DAVA TARİHİ : 22.12.2008
KARAR : Davacı … İdaresinin davasının kısmen kabulüne
asli müdahillerin davasının kabulüne

Taraflar arasında görülen kadastro tespitine itiraz davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesince, Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davacı … İdaresince açılan davanın kısmen kabulüne, asli müdahillerin davasının kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı, davacı … İdaresi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
KARAR

Davacı vekili dava dilekçesinde; … ilçesi … köyünde orman kadastrosunun 3402 sayılı Kanun’un 5304 sayılı Kanun ile Değişik 4 üncü maddesine göre yapıldığını ve 04.09.2007 tarihinde kesinleştiğini, 22 nolu Orman Kadastro Komisyonu tarafından 2008 yılında … köyünde 6831 sayılı Kanun’un 3302 sayılı Kanun ile Değişik 2/B madde uygulama çalışması yapıldığını ve sonuçlarının 15.07.2008 tarihinde askı ilanına çıkarıldığını, bu çalışma sırasında 22 nolu Orman Kadastro Komisyonunca 1981 yılı itibariyle bilim ve fen bakımından orman niteliğini yitirmiş olduğundan bahisle II, III, IV, XIII, XIV, XVIII, XIX, XXII ve XXV parsellerinin 2/B parseli olarak orman sınırları dışına çıkartıldığını, ancak yapılan incelemede bu parsellerin ilgili haritalarında orman niteliğinde görüldüğünü ve fiili durum itibarıyle de orman niteliğini muhafaza ettiğini, 2/B madde şartlarını taşımadığını, uygulamanın hatalı olduğunu belirterek, 2/B uygulamasının iptali ile taşınmazların orman vasfıyla Hazine adına tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Müdahil …, P.III 2/B parselinin atalarından kendisine intikal ettiğini, orman olmadığını belirterek, katılma talebinin kabulü ile taşınmazın adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

Müdahil …, davaya konu 17 nolu parselin Dim …’ün Obası niteliğinde olduğunu, burada yayla evleri bulunduğunu belirterek, Orman İdaresinin davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin 18.12.2012 tarihli ve 2008/337 Esas,, 2012/560 Karar sayılı kararı ile; “Toplanan delillere göre, dava konusu 256 ada 1; 258 ada 1, 2, 3; 259 ada 1, 2, 3, 4, 5; 226 ada 2 ve 227 ada 3 sayılı parsellerde birbiri üzerine bindirmeli olarak eşzamanlı çekilmiş 1958 ve 1986 tarihli hava fotoğraflarında orman ağaç ve ağaççığının bulunmadığı, bu taşınmazların 31/12/1981 tarihinden önce bilim ve fen bakımından orman vasfını kaybettikleri, dava konusu 262 ada 1; 130 ada 14; 174 ada 15; 266 ada 1 ve 2; 261 ada 1; 260 ada 1, 2, 3; 267 ada 1 sayılı parsellerin ise teknik belgelerdeki ve eylemli durumlarının hali hazırda orman olduğu, 6831 sayılı Orman Kanunu’nun 2/B madde koşullarını taşımadığı anlaşılmıştır. Dava konusu taşınmazları kullananların tespit tutanağında ismi geçen kişiler olduğu, müdahillerden …’ın 256 ada 1 sayılı parseli, …’in ise 258 ada 2 sayılı parseli kullandığı anlaşılmıştır. gerekçesiyle davacı … İdaresinin davasının kısmen kabulüne, katılan … ve Muslu oğlu …’in davasının kabulüne,
1) Dava konusu … köyü 130 ada 14; 174 ada 15; 262 ada 1; 266 ada 1 ve 2; 261 ada 1; 260 ada 1, 2, 3; 267 ada 1 sayılı parsellerin orman vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
2) Dava konusu … köyü 226 ada 2 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ”6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. … oğlu …’ın kullanımındadır” açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
3) Dava konusu … köyü 227 ada 3 sayılı parselin taşlık vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
4) Dava konusu … köyü 256 ada 1 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ‘6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. Tahsin oğlu …’ın kullanımındadır.’ açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
5) Dava konusu … köyü 258 ada 1 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ‘6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. … oğlu …’ın kullanımındadır’ açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
6) Dava konusu … köyü 258 ada 2 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ‘6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. Muslu oğlu …’in kullanımındadır’ açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
7) Dava konusu … köyü 258 ada 3 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ‘6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. Abdil oğlu …’in kullanımındadır’ açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
8) Dava konusu … köyü 259 ada 1 parsel sayılı taşınmazın, ham toprak vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
9) Dava konusu … köyü 259 ada 2 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ‘6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. Abbas oğlu …’in kullanımındadır’ açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
10) Dava konusu … köyü 259 ada 3 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ‘6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. … oğlu …’nın kullanımındadır’ açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
11) Dava konusu … köyü 259 ada 4 parsel sayılı taşınmazın, ham toprak vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
12) Dava konusu … köyü 259 ada 5 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ‘6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. Mustafa kızı …’in kullanımındadır’ açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline” karar verilmiş, hüküm davalı Hazine ve davacı … İdaresi tarafından temyiz edilmekle, Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 27.02.2014 tarihli ve 2013/7656 Esas, 2014/2511 Karar sayılı kararı ile bozulmuştur.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda 01.12.2015 tarihli ve 2015/5 Esas, 2015/60 Karar sayılı karar ile; “davacı … İdaresinin davasının kısmen kabulüne, katılan … ve katılan Muslu oğlu …’in davasının kabulüne,
1) Dava konusu … köyü 130 ada 14; 174 ada 15; 262 ada 1; 266 ada 1 ve 2; 261 ada 1; 260 ada 1, 2, 3; 267 ada 1 sayılı parsellerin orman vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
2) Dava konusu … köyü 226 ada 2 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ‘6831 sayılı yasanın 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. … oğlu …’ın kullanımındadır” açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
3) Dava konusu … köyü 227 ada 3 parselin taşlık vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
4) Dava konusu … köyü 256 ada 1 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ‘6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. Tahsin oğlu …’ın kullanımındadır’ açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
5) Dava konusu … köyü 258 ada 1 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ”6831 sayılı Kanun’un 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. … oğlu …’ın kullanımındadır’ açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
6) Dava konusu … köyü 258 ada 2 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ‘6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. Muslu oğlu …’in kullanımındadır’ açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
7) Dava konusu … köyü 258 ada 3 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ‘6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. Abdil oğlu …’in kullanımındadır’ açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
8) Dava konusu … köyü 259 ada 1 parsel sayılı taşınmazın, ham toprak vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
9) Dava konusu … köyü 259 ada 2 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ‘6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. Abbas oğlu …’in kullanımındadır’ açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
10) Dava konusu … köyü 259 ada 3 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ‘6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. … oğlu …’nın kullanımındadır’ açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
11) Dava konusu … köyü 259 ada 4 parsel sayılı taşınmazın, ham toprak vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
12) Dava konusu … köyü 259 ada 5 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ‘6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. Mustafa kızı …’in kullanımındadır’ açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline” karar verilmiştir.

Hüküm, davacı … İdaresi vekili tarafından orman vasfı ile tesciline karar verilmeyen dava konusu 226 ada 2, 227 ada 3, 256 ada 1, 258 ada 1-2-3, 259 ada 1-2-3-4-5 parsellere ilişkin olarak temyiz edilmiştir. Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 17.09.2018 tarihli ve 2016/8749 Esas,, 2018/5642 Karar sayılı ilamı ile; “…eldeki dava Orman İdaresince açılan ve orman kadastrosu sırasında 2/B parseli olarak işlem gören temyize konu taşınmazların 2/B uygulamasına itiraza ilişkin olup, Dairenin bozma kararında taşınmazların 31.12.1981 tarihinden önce bilim ve fen bakımından orman niteliğini yitirip yitirmedikleri ve dolayısıyla 2/B parseli niteliğinde olup olmadıklarının tespiti için 1982 tarihine en yakın tarihli memleket haritaları ve hava fotoğraflarının bilirkişiler marifetiyle incelenmesi ve taşınmazların niteliğinin kesin olarak belirlenmesi gerektiği vurgulandığı halde bozma sonrası yapılan yargılamada hükme esas alınan orman bilirkişi raporunda 1963 ve 1988 tarihli memleket haritaları ile 1958 ve 1986 tarihli hava fotoğrafları üzerinde taşınmazların nitelikleri araştırılmış, bu haliyle temyize konu taşınmazların 31.12.1981 tarihinden önce bilim ve fen bakımından orman niteliğinde olup olmadıkları hususunda yapılan araştırma yeterli görülmemiştir. O halde; mahkemece 31.12.1981 tarihine en yakın tarihli memleket haritasının yapımına esas olan hava fotoğrafı ve memleket haritası getirtilip halen Çevre ve Orman Bakanlığı (Orman ve Su İşleri Bakanlığı) ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman yüksek mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi, bir ziraat mühendisi ve bir harita mühendisinden veya olmadığı takdirde bir tapu fen memurundan oluşturulacak bilirkişi kurulu marifetiyle yeniden yapılacak keşif ve alınacak raporlar ile dava konusu taşınmazların orman bütünlüğünü bozmama, su ve toprak rejimine ve çevresindeki ekosistemlerinin tüm öğeleriyle kendisini yenileyebilme gücüne zarar vermeme, ormancılık çalışmalarının etkinlik, verimlilik ve kârlılık düzeylerini düşürmeme, taşınmazlar üzerinde insan elinin çekilmesi ve olduğu gibi bırakılması halinde yeniden orman haline dönüşüp dönüşemeyeceği hususları değerlendirilmeli; dava konusu taşınmazların doğal olaylar ve eylemler sonucu bilim ve fen bakımından orman niteliğini tam olarak yitirip yitirmediği incelenerek bu olgular tartışılmalı ve orman niteliği kaybolmuş ise çekişmeli bölümler üzerindeki bitki örtüsü, ağaçların sayısı ve yaşları kesin olarak saptanmalı, çekişmeli taşınmazların nitelik yitirip yitirmediği bilimsel metotlarla kesin olarak saptanmalıdır” gerekçeleriyle hükmün … köyü 226 ada 2, 227 ada 3, 256 ada 1, 258 ada 1-2-3, 259 ada 1-2-3-4-5 parsellere ilişkin olarak bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; “Dava konusu taşınmazlarla ilgili olarak alınan bilirkişi kök raporuna, 226 ada 2 parsel yönünden ise bilirkişi ek raporundaki görüşe itibar edildiği, dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesi neticesinde dava konusu 227 ada 3, 259 ada 1, 259 ada 2, 259 ada 4, 259 ada 5 parsel sayılı taşınmazların teknik belgelerdeki ve eylemli durumlarının hali hazırda orman olduğu, 6831 sayılı Orman Kanunu’nun 2/B madde koşullarını taşımadığı, dava konusu edilen 226 ada 2, 256 ada 1, 258 ada 1, 2 ve 3, 259 ada 3 parsel sayılı taşınmazların ise 1981 yılından önce bilim ve fen bakımından orman niteliğini muhafaza etmediği, 6831 sayılı Kanun’un 3302 sayılı Kanun ile değişik 2/B maddesi şartlarını taşıdığı ve orman bütünlüğünü bozmadığı, kendi haline bırakıldığında orman haline dönüşebilecek alanlardan olmadığı, dava konusu taşınmazları kullananların tespit tutanağında ismi geçtiği şekilde 226 ada 2 parselin …, 256 ada 1 parselin …, 258 ada 1 parselin …, 258 ada 2 parselin …, 258 ada 3 parselin …, 259 ada 3 parselin ise … kullanımında olduğunun anlaşıldığı gerekçesiyle, davacı … İdaresinin davasının kısmen kabulüne, katılan … ve Muslu oğlu …’in davasının kabulüne;
1- Dava konusu … Köyü 227 ada 3, 259 ada 1, 259 ada 2, 259 ada 4, 259 ada 5 parsel sayılı taşınmazların orman vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
2- Dava konusu … Köyü 256 ada 1 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ”6831 sayılı yasanın 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. Tahsin oğlu …’ın kullanımındadır” açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
3- Dava konusu … Köyü 258 ada 1 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ”6831 sayılı yasanın 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. … oğlu …’ın kullanımındadır” açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
4- Dava konusu … Köyü 258 ada 2 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ”6831 sayılı yasanın 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. Muslu oğlu …’in kullanımındadır” açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
5- Dava konusu … Köyü 258 ada 3 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ”6831 sayılı yasanın 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. Abdil oğlu …’in kullanımındadır” açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
6- Dava konusu … Köyü 259 ada 3 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ”6831 sayılı yasanın 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. … oğlu …’nın kullanımındadır” açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,
7- Dava konusu … Köyü 226 ada 2 parsel sayılı taşınmazın, beyanlar hanesinde ”6831 sayılı yasanın 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılmıştır. … oğlu …’ın kullanımındadır” açıklamalarının yazılması suretiyle tarla vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline” karar verilmiştir.

Davacı … İdaresi vekili, dava konusu 256 ada 1 parsel, 258 ada 1, 2, 3 parsel, 259 ada 3 parsel ve 226 ada 2 parsel sayılı taşınmazların … Orman İşletme Müdürlüğüne bağlı … Orman İşletme Şefliği sınırları içinde kaldığını, iklim koşulları itibariyle diğer bölgelere nazaran daha fazla nem ve yağış aldığını, bu iklim koşullarındaki yerlerin tahrip edilip terk edilmesi halinde çok kısa süre içerisinde tekrar orman oluşumuna imkan verecek nitelikte olduğunu, dava konusu taşınmazların 2/B kapsamına alınması halinde orman bütünlüğünün bozulacağını, bilirkişi raporlarında itirazlarının değerlendirilmediğini, 226 ada 2 parsel sayılı taşınmaz yönünden kök ve ek raporların birbiriyle çeliştiğini, eksik inceleme sonucunda tanzim olunan bilirkişi raporlarına göre verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararını temyiz etmiştir.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyulan bozma ilamı doğrultusunda inceleme ve araştırma yapılarak, mevcut deliller takdir edilerek karar verildiğine, uygulanması gereken hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığına, bozmaya uyulmakla taraflar lehine ve aleyhine kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça imkan olmadığı gibi 6100 sayılı Kanun’un Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerin biri de var olmadığına göre, İlk Derece Mahkemesi kararında yazılı gerekçeler dikkate alındığında temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı … İdaresi vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

SONUÇ: Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA,

Harçtan muaf olduğundan Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,

1086 sayılı Kanun’un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

18.11.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.