|
ÖZET: Uyuşmazlık, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’na dayanarak kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmazın tescili üzerine kurulmuştur. İlk Derece Mahkemesi, davanın kabulüne karar vermiş, ancak bu karar taraf vekilleri tarafından istinaf edilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi, istinaf başvurularını esastan reddederek, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve kanuna uygun olduğunu belirtmiştir.
Davalıların itirazları arasında, bilirkişi raporunun 2018 verilerine dayanarak hazırlanması ve taşınmazın sulu tarım arazisi olarak değerlendirilmesi gerektiği gibi hususlar yer almıştır. Ancak, Bölge Adliye Mahkemesi, kararın 2942 sayılı Kanun’un ilgili maddelerine uygun olduğunu ve taşınmaz üzerindeki meşe ağaçlarının odun değeri üzerinden değerlendirildiğini vurgulamıştır. Sonuç olarak, Yargıtay, temyiz itirazlarını reddederek, Bölge Adliye Mahkemesi kararını onamıştır. Bu karar, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmazın tescili konusundaki hukuki değerlendirmelerin yerinde olduğunu göstermektedir. |
5. Hukuk Dairesi 2024/2058 E. , 2024/8693 K.
“İçtihat Metni”
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/880 Esas, 2023/1115 Karar
DAVA TARİHİ : 26.03.2019
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Batman 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2019/187 Esas, 2021/38 Karar
Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun’la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Batman ili, …, Güneşli köyü 106 ada 12 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmazın idare adına tescilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1. Davacı idare istinaf dilekçesinde özetle; mahkeme kararının hukuka ve kanuna aykırı olduğunu, taşınmazda bulunan meşe ağaçları kendiliğinden yetiştiğinden odun bedellerinin kamulaştırma bedeli hesabına dahil edilmesinin hatalı olduğunu, münavebe sisteminin yanlış belirlendiğini, kapitalizasyon faizi düşük belirlenmek sureti ile fazla bedele hükmedildiğini, lehlerine vekâlet ücretine hükmedilmemesinin usul ve kanuna aykırı olduğunu ileri sürmüştür.
2. Davalılar vekilleri istinaf dilekçelerinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporunda değerlendirmenin dava tarihi olan 2019 yılı itibarıyla yapılması gerekirken, taşınmazın 2018 yılına ait verilere göre değerlendirildiğini, taşınmaza kuru tarım arazisi olarak değer biçilmiş ise de davaya konu taşınmazın sulu tarım arazisi olduğunu, Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarında sulu tarım arazilerinde uygulanması gereken kapitalizasyon oranın %4 olması nedeniyle bu oranın %5 alınmasının hatalı olduğunu, uygulanan objektif değer artışı oranının oldukça düşük olduğunu, objektif değer artışının en az %75 oranında olması gerektiğini ileri sürmüşlerdir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kuru tarım arazisi niteliğindeki taşınmazın zeminine 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca gelir metodu esas alınarak, üzerinde bulunan meşe ağaçlarına ise odun değerine göre değer biçilmesine ve tespit edilen bedelin kararın kesinleşmesi beklenmeden derhal davalı tarafa ödenmesine ilişkin İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, … olarak davacı idare ile davalı tapu malikleri arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
2. 2942 sayılı Kanun’un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası ve 11 inci maddesi.
3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmamasına,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,18.11.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.