|
ÖZET: Başvuran, 26/07/2022 tarihinde gerçekleştirilen Ulaştırma Hizmetleri Bölümü Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği programı öğretim elemanı sınavında 15 puan alarak başarısız olduğunu, sınav sorularının alanla ilgili bilgi düzeyini ölçmediğini ve zaman sorunu yaşadığını belirterek sınav kâğıdının yeniden değerlendirilmesini talep etmiştir. Bayburt Üniversitesi Rektörlüğü, sınavın mevzuata uygun olarak yapıldığını ve sınav jürisinin belirlenmesinin de usulüne uygun olduğunu ifade etmiştir.
Kamu Denetçiliği Kurumu, yapılan inceleme sonucunda sınav sürecinin mevzuata uygun yürütüldüğünü, puanlamanın nesnel ve objektif kriterlere dayandığını tespit etmiştir. Sınavda verilen puanların, ilgili yönetmelikte belirtilen oransal ağırlıklar doğrultusunda hesaplandığı ve bu nedenle başvuranın iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, başvurunun reddine karar verilmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/1153-S.23.1978
BAŞVURU NO : 2022/13310
KARAR TARİHİ : 27/01/2023
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : BAYBURT ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Akademik sınav sonucunun yeniden değerlendirilmesi talebine ilişkindir.
BAŞVURU TARİHİ : 14/09/2022
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran; Kamu Denetçiliği Kurumunun 28/06/2022 tarihli ve 2022/8308- sayılı Tavsiye Kararına istinaden ön değerlendirmeyi geçip sınav hakkı elde eden adaylar için 26/07/2022 tarihinde yeniden yapılan Ulaştırma Hizmetleri Bölümü Sivil Hava Ulaştırma
İşletmeciliği programı 2021/0012 numaralı öğretim elemanı sınavına katıldığını, 29/07/2022 tarihinde sınav notunun 15 puan olduğu açıklandığını, tüm adayların başarısız olarak değerlendirildiği bu sınavda hiçbir adayın sınav notunda düşüş görülmezken şikâyet başvurusu oluşturan ve bir önceki sınavda en yüksek puanı alan şahsının sınav notunda azımsanmayacak oranda düşüş görüldüğünü, sınav sorularının büyük bir kısmının ilan edilen alanla ilgili bilgi düzeyini ölçecek şekilde olmadığını ve soruların çok genel ve cevapların kapsamlı olduğunu, bu nedenle sınav sorularında zaman sorunu yaşadığını, idare tarafından tesis edilen bu işlemde kamu yararının gözetilmediğini belirterek sınav kâğıdının yeniden değerlendirilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun bilgi belge isteme yazısına istinaden Bayburt Üniversitesi Rektörlüğü Personel
Daire Başkanlığı tarafından gönderilen 01/12/2022 tarihli ve sayılı cevabi yazıda özetle; 2.1. 09/11/2018 tarihli ve 30590 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan ‘Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim
Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’ kapsamında sınav kâğıtlarının başka bir jüri tarafından değerlendirilmesiyle ilgili hüküm bulunmadığından sınav kâğıdının başka jüri tarafından
değerlendirilmesinin uygun görülmediği, başvuranın talebine istinaden sınav kâğıdının ilgili jüri tarafından yeniden değerlendirildiği ve taleple ilgili yazışma örneklerinin yazı ekinde sunulduğu, 2.2. Söz konusu sınava ilişkin Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak
Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik ile 01/11/2021 tarihli ve 31646 sayılı Resmi Gazete ile eş zamanlı Üniversitenin web sayfasında ilan edilen ilan metninin yazı ekinde sunulduğu, 2.3. Başvuruya konu sınavın soruları ve cevap anahtarının bir örneğinin yazı ekinde sunulduğu, 2.4. Başvurana ve sınav giren diğer adaylara ait soru ve cevap kâğıtlarının birer örneğinin yazı ekinde sunulduğu, 2.5. Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi
Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 9 uncu maddesi doğrultusunda
‘Giriş Sınavı Jürisinin’ Yüksekokul Müdürünün önerdiği sekiz öğretim üyesi arasından Yüksekokul
Yönetim Kurulunun 20/07/2022 tarihli ve sayılı kararı ile 3 asıl ve 1 yedek üye olmak üzere usulüne uygun olarak oluşturulduğu, ayrıca Kamu Denetçiliği Kurumunun 28/06/2022 tarihli ve 2022/8308sayılı Tavsiye Kararı göz önünde bulundurularak Meslek Yüksekokulu Ulaştırma
Hizmetleri Bölüm Başkanı Dr. Öğr. Üyesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İktisat Bölümü Öğretim
Elemanı Dr. Öğr. Üyesi . ile Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Yönetim ve Organizasyon Bölümü
Öğretim Elemanı . jüriliğinden oluşturulduğu, Giriş Sınavı Jürisinin belirlenmesine ilişkin bilgi ve belgelerin yazı ekinde sunulduğu, 2.6. Meslek Yüksekokulu Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği Programı öğretim görevlisi alımıyla ilgili aynı durumda olan başka kişilerin bulunmadığı, 2.7. Başvuru sahibi ile Üniversite arasında şikâyet konusuna ilişkin ‘yargı organlarında görülmekte olan ve/veya yargı organlarınca karara bağlanmış uyuşmazlık’ bulunmadığı, Hususları ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın; 3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkraları; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 3.2. “Kamu hizmetlerine girme hakkı” başlıklı 70 inci maddesi; “Her Türk, kamu hizmetlerine girme hakkına sahiptir. Hizmete alınmada, görevin gerektirdiği niteliklerden başka hiçbir ayırım gözetilemez.” 4. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrası; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5. 04/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kurumu Kanunu’nun; 5.1. “Öğretim görevlileri” başlıklı 31 inci maddesi; “Öğretim görevlileri; üniversitelerde ve bağlı birimlerinde bu Kanun uyarınca atanmış öğretim üyesi bulunmayan dersler veya herhangi bir dersin özel bilgi ve uzmanlık isteyen konularının eğitim – öğretim ve uygulamaları için, kendi uzmanlık alanlarındaki çalışma ve eserleri ile tanınmış kişiler, süreli veya ders saati ücreti ile görevlendirilebilirler. (Ek cümle:15/4/2020-7243/3 md.) Meslek yüksekokullarının
Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen uzmanlık alanlarına başvuracak olanlar hariç olmak üzere öğretim görevlisi kadrosuna başvuracak adaylarda en az tezli yüksek lisans derecesine sahip olmak şartı aranır. Öğretim görevlileri, ilgili yönetim kurullarının görüşleri alınarak fakültelerde dekanların, rektörlüğe bağlı bölümlerde bölüm başkanlarının önerileri üzerine ve rektörün onayı ile öğretim üyesi, araştırma görevlisi ve öğretim görevlisi kadrolarına atanabilirler veya kadro şartı aranmaksızın ders saati ücreti veya sözleşmeli olarak istihdam edilebilirler. Öğretim üyesi kadrolarına öğretim görevlileri en çok iki yıl süre ile atanabilirler; bu süre sonunda işgal ettikleri kadroya başvuran öğretim üyesi bulunmadığı ve görevlerine devamda yarar görüldüğü takdirde aynı usulle yeniden atanabilirler. Atanma süresi sonunda görevleri kendiliğinden sona erer. Bunların yeniden atanmaları mümkündür. Bu takdirde ilk atama usulü uygulanır. Konservatuvarlar ile meslek yüksekokullarına gerektiğinde sürekli olarak öğretim görevlisi atanabilir.” 5.2. “Lisansüstü öğretim” başlıklı 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi; “Lisans üstü öğretim yapan öğrenciler, kendilerine tahsis edilebilecek burslardan yararlanabilecekleri gibi, her defasında bir yıl için olmak üzere araştırma görevlisi kadrosuna da atanabilirler.” 5.3. “Araştırma görevlisi istihdamı” başlıklı Ek 38 inci maddesi; “Yükseköğretim kurumları araştırma görevlisi kadrolarına atamalar, 33 üncü maddede belirtilen usule uygun olarak 50 nci maddenin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında yapılır. Bu kapsamda atananlardan doktora veya sanatta yeterlik eğitimlerini tamamlayanların en fazla %20’si doktora veya sanatta yeterlik eğitimini tamamladıkları kurumların senatolarınca belirlenen ve Yükseköğretim Kurulunca onaylanan performansa dayalı kriterler çerçevesinde doktor öğretim üyesi kadrolarına atanabilir. Bu kapsamda atanamayanların, doktora veya sanatta yeterlik eğitimini tamamladıkları kurumların öğretim üyesi kadrolarına atanabilmeleri için en az bir eğitim-öğretim yılı yurt içinde veya yurt dışında farklı bir yükseköğretim kurumunda çalışması gerekir. Bu madde kapsamında atananlara 35 inci maddeye göre yurt içinde başka bir yükseköğretim kurumlarındaki doktora veya sanatta yeterlik eğitim süreleri için mecburi hizmet yüklenemez.
(Ek fıkra:15/4/2020-7243/16 md.) 50 nci maddenin birinci fıkrasının (d) bendi hükümlerine göre araştırma görevlisi kadrolarına atanıp, doktora veya diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık ya da sanatta yeterlik eğitimini tamamlamış olanların kadro ile ilişikleri kendiliğinden kesilir. Bu kapsamda atanıp tezli yüksek lisans eğitimini tamamlamış olanların araştırma görevlisi kadrolarıyla ilişikleri en fazla altı ay süreyle daha devam eder. Altı aylık süre içerisinde devlet yükseköğretim kurumlarında alanıyla ilgili doktora veya sanatta yeterlik eğitimine başlamayanların araştırma görevlisi kadrolarıyla ilişikleri kendiliğinden kesilir.” 6. 09/11/2018 tarihli ve 30590 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim
Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav İle Giriş Sınavlarına
İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin;
6.1. “Amaç” başlıklı 1 inci maddesi; “Bu Yönetmeliğin amacı, öğretim üyesi dışındaki öğretim elemanı kadrolarına yapılacak atamalarda uygulanacak merkezi sınav ve giriş sınavlarına ilişkin usul ve esaslarla bu sınavlara girecek adaylarda aranacak şartları belirlemektir.” 6.2. “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesi; “Bu Yönetmelikte geçen; a) Giriş Sınavı: Bu Yönetmelikte belirtilen jüri tarafından, bilim alanı yabancı dille ilgili birimlerdeki öğretim görevlisi kadroları ile 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendi uyarınca zorunlu yabancı dil dersini vermek üzere atama yapılacak öğretim görevlisi kadrolarına başvuranlar için yapılacak sözlü sınavı; bu Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolara başvuranlar için yapılacak yazılı sınavı; yabancı dille eğitim-öğretim yapılan programlardaki öğretim görevlisi kadrolarına başvuranlar için yapılacak sözlü sınav ile sözlü sınav sonucu başarılı olanlar için senato kararı olması halinde yapılacak yazılı sınavı…
ifade eder.” 6.3. “İlan” başlıklı 8 inci maddesi; “Öğretim üyesi dışındaki öğretim elemanı kadroları 15/7/2018 tarihli ve 30479 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 10 sayılı Resmî Gazete Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 5 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca yükseköğretim kurumları tarafından ilan edilir.
İlan metninde, aranacak ve bu Yönetmelik kapsamında belirlenmiş olan şartlar, son başvuru tarihi, ön değerlendirme sonuçlarının ilan tarihi, giriş sınavı tarihi, yabancı dille eğitim-öğretim yapılan programlardaki öğretim görevlisi kadrolarında senato kararıyla sözlü sınav sonucu 60 ve üzeri puan alanlar için yazılı sınav yapılacaksa yazılı sınav tarihi, sınav sonuçlarının açıklanacağı günler ile internet adreslerini içeren sınav takvimi de belirtilir. Son başvuru tarihi, ilan tarihinden itibaren on beş günden az olarak belirlenemez. Adayların başvuruları, ilanda belirtilen adrese şahsen veya posta yoluyla ya da ilanda belirtilmiş olması halinde internet yoluyla yapılır. Postadaki gecikmeler nedeniyle ilanda belirtilen süre içinde yapılamayan başvurular dikkate alınmaz.” 6.4. “Giriş sınavı jürisinin belirlenmesi” başlıklı 9 uncu maddesi; “Yükseköğretim kurumlarında giriş sınavı jürisi; fakültelerde dekanın; konservatuar, enstitü, yüksekokul ve meslek yüksekokullarında müdürün önereceği, biri ilgili anabilim dalı başkanı, anabilim dalı başkanı yoksa bölüm başkanı, yabancı diller yüksekokullarında ise yüksekokul müdürü olmak üzere en az sekiz öğretim üyesi arasından ilgili yönetim kurulunca seçilecek üç asıl bir yedek üyeden oluşur. Asıl üyelerden birinin ilgili anabilim dalı başkanı, anabilim dalı başkanı yoksa bölüm başkanı, yabancı diller yüksekokullarında ise yüksekokul müdürü olması ve seçilecek üyelerin, atama yapılacak öğretim elemanı kadro unvanının gerektirdiği görev alanı ile ilgili olması esastır.
Jüri, üyeleri arasından birini raportör olarak belirler.” 6.5. “Ön değerlendirme” başlıklı 10 uncu maddesi; “Sınav jürisi; başvuran adaylar arasından ilan edilen kadro sayısının on katına kadar adayı, meslek yüksekokullarında bu kadrolarda istihdam edilecekler de dâhil olmak üzere bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin dördüncü fıkrası kapsamındaki öğretim görevlisi kadrolarında ALES puanının %40’ını ve yabancı dil puanının %60’ını; bu Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolarda ALES puanının %60’ını ve
yabancı dil puanının %40’ını; meslek yüksekokullarına müracaatlarda ise ALES puanının %70’ini ve lisans mezuniyet notunun %30’unu dikkate alarak belirler ve kadro ilanında belirtilen internet adresinde ilan eder. Bu sıralamaya göre son sırada aynı puana sahip birden fazla adayın olması halinde, bu kişilerin tamamı sınava çağrılır. Başvuru sayısının ilan edilen kadronun on katından az olması halinde, adayların tamamı giriş sınavına alınır. Adayların ön değerlendirmede dikkate alınan puanları ile lisans mezuniyet notları, kadro ilanında belirtilen internet adresinde ilan edilir.” 6.6. “Giriş sınavları” başlıklı 11 inci maddesi; “Giriş sınavı, sınav jürisi tarafından; bilim alanı yabancı dille ilgili olan birimlerdeki öğretim görevlisi kadroları ile 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendi uyarınca zorunlu yabancı dil dersini vermek üzere atama yapılacak öğretim görevlisi kadroları için adayların mesleki ifade ve bilgi becerisi ile anlatım yeteneğini ölçecek şekilde sadece sözlü, bu
Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolar için ise ilan edilen alanla ilgili bilgi düzeyini ölçecek şekilde sadece yazılı sınav olarak yapılır. Yabancı dille eğitim ve öğretim yapılan programlardaki öğretim görevlisi kadrolarında sözlü sınav yapılır. Ancak senato kararı olması halinde sözlü sınav sonucu 60 ve üzeri puan alanlar için yazılı sınav da yapılır. Bu durumda olanların giriş sınavı puanı, sözlü sınav ile yazılı sınavın puanlarının aritmetik ortalaması alınarak hesaplanır.
Sınav jürisi, yazılı ve sözlü sınavın nesnel, ölçülebilir ve denetlenebilir olmasını sağlar. Raportör olarak belirlenen üye, yazılı ve sözlü sınavların soru ve cevaplarını tutanak altına alır…” 6.7. “Nihai değerlendirme” başlıklı 12 nci maddesi; “ Sınav jürisinin değerlendirmesinde; bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin dördüncü fıkrası kapsamındaki öğretim görevlisi kadrolarında, meslek yüksekokullarında bu kadrolarda istihdam edilecekler de dâhil olmak üzere ALES puanının %30’unu, lisans mezuniyet notunun %10’unu, yabancı dil puanının %30’unu ve giriş sınavı notunun %30’unu; bu Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolarda ALES puanının %30’unu, lisans mezuniyet notunun %30’unu, yabancı dil puanının %10’unu ve giriş sınavı notunun %30’unu; meslek yüksekokullarında ise ALES notunun %35’ini, lisans mezuniyet notunun %30’unu ve giriş sınavı notunun
%35’ini hesaplayarak ilan edilen kadro sayısı kadar adayı başarı sırasına göre belirler. Değerlendirme puanı 65 puanın altında olanlar sınavlarda başarısız sayılır. Adayların değerlendirmede dikkate alınan puanları ile lisans mezuniyet notları, kadro ilanında belirtilen internet adresinde ilan edilir…”
Hükümlerini amirdir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan Ret Karar Önerisi
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran özetle; 26/07/2022 tarihinde yapılan Ulaştırma Hizmetleri
Bölümü Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği programı 2021/0012 numaralı öğretim elemanı sınavına katıldığını, 29/07/2022 tarihinde sınav notunun 15 puan olduğu açıklandığını, tüm adayların başarısız olarak değerlendirildiğini, sınav sorularının büyük bir kısmının ilan edilen alanla ilgili bilgi düzeyini ölçecek şekilde olmadığını ve soruların çok genel ve cevapların kapsamlı olduğunu, bu nedenle sınav sorularında zaman sorunu yaşadığını, idare tarafından tesis edilen bu işlemde kamu yararının gözetilmediğini belirterek sınav kâğıdının yeniden değerlendirilmesini talep etmektedir.
9. Bayburt Üniversitesi Rektörlüğü tarafından gönderilen cevabi yazıda ise özetle; başvuruya konu sınavın soruları ve cevap anahtarının bir örneği ile başvurana ve sınava giren diğer adaylara ait soru ve cevap kâğıtlarının birer örneğinin dosya ekinde sunulduğu, ‘Giriş Sınavı Jürisinin’, Öğretim Üyesi
Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş
Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 9 uncu maddesi doğrultusunda ve Kamu
Denetçiliği Kurumu tarafından verilen 28/06/2022 tarihli ve sayılı Tavsiye Kararı göz önünde bulundurularak usulüne uygun olarak oluşturulduğu hususları bildirilmiştir 10. Başvuranın iddiaları ve idarenin cevabi yazısı incelendiğinde söz konusu uyuşmazlığın, başvuranın sınav kâğıdı hakkında Üniversite tarafından yapılan değerlendirmenin hatalı olarak yapıldığı noktasında toplandığı görülmektedir.
11. Kamu görevine girmenin her Türk vatandaşının hakkı olduğu yönündeki Anayasa hükmü doğrultusunda, mevzuat gereği idareler kamu görevine giriş için liyakati ölçü olarak almakta ve nesnel ve objektif sınavlar yapmak suretiyle kamu görevine girişte her vatandaşa eşit fırsat sunmaktadır. Bilindiği üzere, bütün idari işlemler, biçimi ve konusu ne olursa olsun, kamu yararı için yapılır. Yönetimin kamu yararı dışında bir amaç gütmesi durumunda yapmış olduğu işlem “amaç” yönünden hukuka aykırı olur ve iptali gerekir. Kamu görevine girmek için sınav yapılması, yukarıda da belirtildiği üzere vatandaşların Anayasal haklarının korunması yönünden gerekli bir uygulamadır.
12. Başvuru konusu idari işlem ile ilgili mevzuat incelendiğinde; Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim
Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav İle Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 10 uncu maddesinde sınav jürisinin, meslek yüksekokullarına müracaatlarda başvuran adaylar arasından ilan edilen kadro sayısının on katına kadar adayı ALES puanının
%70’ini ve lisans mezuniyet notunun %30’unu dikkate alarak belirleyeceği, mezkûr Yönetmeliğin 12 nci maddesinde ise giriş sınavı sonuçlarının nihai değerlendirmesinde meslek yüksekokullarında ALES notunun %35’inin, lisans mezuniyet notunun %30’unun ve giriş sınavı notunun %35’inin dikkate alınarak ilan edilen kadro sayısı kadar adayın başarı sırasına göre belirleneceğinin hüküm altına alındığı görülmektedir.
13. Mezkur Yönetmeliğin 9 uncu maddesinde sınav jürilerinin meslek yüksekokullarında müdürün önereceği en az sekiz öğretim üyesi arasından ilgili yönetim kurulunca seçilecek üç asıl bir yedek üyeden oluşacağı asıl üyelerden birinin ilgili anabilim dalı başkanı, anabilim dalı başkanı yoksa bölüm başkanı olması yabancı diller yüksekokullarında ise yüksekokul müdürü olması ve seçilecek üyelerin, atama yapılacak öğretim elemanı kadro unvanının gerektirdiği görev alanı ile ilgili olması gerektiği, sınav jürisinin, yazılı ve sözlü sınavın nesnel, ölçülebilir ve denetlenebilir olmasını sağlayacağı ve raportör olarak belirlenen üyenin, yazılı ve sözlü sınavların soru ve cevaplarını tutanak altına alacağı hususları düzenlenmiştir.
14. Yukarıdaki paragraftaki mevzuat hükmünün somut olay kapsamında Kurumumuzca incelenmesi neticesinde; Bayburt Üniversitesi tarafından Kurumumuza gönderilen “Bayburt Üniversitesi
Demirözü Meslek Yüksekokulu Müdürlüğü Meslek Yüksekokulu Yönetim Kurulu Kararını” gösteren belgede, 20/07/2022 tarihli ve Karar sayılı toplantıda; başvuru konusu sınavla ilgili Meslek Yüksekokulu
Müdürünün önerdiği sekiz (8) öğretim üyesi arasından üç asıl bir yedek öğretim üyesinin sınav jürisi olarak belirlendiği, Demirözü Meslek Yüksekokulu Ulaştırma Hizmetleri Bölümü Sivil Hava İşletmeciliği
Programı Bölüm Başkanının sınav jürisi üyelerinde arasında olduğu, geri kalan iki asıl ve bir yedek üyenin de atama yapılacak öğretim elemanı kadro unvanının gerektirdiği görev alanı ile ilgili olduğu anlaşıldığından sınav jürisinin oluşturulması aşamasının mevzuatta belirtilen usul ve esaslar kapsamında olduğu değerlendirilmiştir.
15. Bayburt Üniversitesi tarafından düzenlenen 18/11/2021 tarihli Ön Değerlendirme Tutanağı incelendiğinde başvuran ile birlikte 5 adayın ön değerlendirme sonucu giriş sınavına katılabileceği belirtilmiştir. İdare tarafından düzenlenen ön değerlendirme tutanağı incelendiğinde ALES puanının %70 oransal ağırlığı, mezuniyet notunun da %30 oransal ağırlığı hesaplanarak ön değerlendirme sonucunun hesaplandığı, hesaplama işleminin Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak
Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin 10 uncu maddesi doğrultusunda yapıldığı görülmektedir.
16. Başvuru konusu akademik sınav ile ilgili 26/07/2022 tarihinde yapılan ve 29/07/2022 tarihinde sonuçları ilan edilen giriş sınav sonucu incelendiğinde; ön değerlendirme sonucu giriş sınavına katılabilecek adaylardan üç adayın sınava girdiği, adaylara 100 puan üzerinden 29, 15 ve 13 puanları verildiği, Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak
Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 12 inci maddesinde değerlendirme puanı 65 puanın altında olanların sınavlarda başarısız sayılacağı hükmüne yer verildiği, sınav sonucu en yüksek puanı alan adayın da nihai değerlendirme puanının 58,27968 olduğu Yönetmelikte belirtilen oransal ağırlıklar hesaplandığında giriş sınavına katılan adayların hiçbirinin giriş sınavında başarılı sayılmadığı görülmektedir.
17. Sınav jürisinin değerlendirmesinde ALES notunun %35’inin, lisans mezuniyet notunun %30’unun ve giriş sınavı notunun %35’inin dikkate alınarak ilan edilen kadro sayısı kadar adayı başarı sırasına göre belirleneceği hükmü çerçevesinde, Kurumumuza gönderilen “Bayburt Üniversitesi Demirözü Meslek
Yüksekokulu Giriş Sınavı Sonuç Tutanağı incelenmiş, yazılı sınavda verilen soru ve cevaplara ilişkin tutanaklar doğrultusunda değerlendirme yapıldığı ve yapılan değerlendirmede adayların ALES puanının
%35’i, Lisans Diploma Notunun %30 u ve Giriş Sınav Notunun %35 inin esas alındığı, bu kapsamda idarece yapılan değerlendirmenin de mevzuatta belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde yapıldığı tespit edilmiştir.
18. Her ne kadar bilimsel değerlendirme takdirinin jüri üyelerinde olduğu kabul edilse de, başvuranın iddialarının yerinde olup olmadığını belirleyebilmek adına bu takdirin objektif olarak kullanılıp kullanılmadığı sorusu akılda tutularak sorulara verilen cevaplar cevap anahtarı çerçevesinde değerlendirildiğinde; 18.1. İlgili sınavda başvurana toplamda 100 puan üzerinden değerlendirilmek üzere 5 ayrı sorunun sorulduğu görüldüğü, 18.2. Adaylara sorulan ilk soruda “Aşağıda yer alan biletleme ile ilgili terimleri açıklayınız. (No-Show, Go-Show, No-Record, Reebooking, Via)” sorusu ile ilgili başvurana 20 puan üzerinden 12 puan verildiği tespit edilmiştir. Başvuranın cevap kâğıdı incelendiğinde ‘No-Show, Go-Show ve Reebooking terimlerini cevap anahtarında belirtilen şekilde açıkladığı, ‘Reeboking’ terimine vermiş olduğu cevabın cevap anahtarında belirtilen cevapla örtüşür nitelikte olmadığı, sorulan terimler arasında bulunan ‘Via’ terimi ile ilgili cevap vermediği ve adaylara sorulan sorular arasında bulunmayan ‘Overbooking’ terimine cevap anahtarında yer verdiği görülmüştür. Başvuranın ilk soruya verdiği cevap incelendiğinde bu soru üzerinden yapılan değerlendirme ve puanlama işleminin objektif ve nesnel değerlendirme kriterler kapsamında yapıldığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
18.3. Adaylara sorulan ikinci soruda “İşletmenin birleşme şekillerini yazıp açıklayınız” sorusu ile ilgili başvurana 20 puan üzerinden 0 puan verildiği tespit edilmiştir. Başvuranın cevap kağıdı incelendiğinde cevap anahtarında sadece ‘konsolidasyon, anonim şirket ortaklıkları ve limited şirket ortaklıkları’ ifadelerine yer verdiği ve cevapları ile ilgili açıklamalara yer vermediği, cevap anahtarında yer alan ‘kartel, tröst, füzyon, amalgamasyon, konsorsiyum, holding ve işveren birlikleri’ ifadelerine cevap kağıdında yer
/
vermediği ve sonuç olarak verdiği cevapların cevap anahtarı ile örtüşmediği anlaşılmıştır. Başvuranın ikinci soruya verdiği cevap incelendiğinde bu soru üzerinden yapılan değerlendirme ve puanlama işleminin objektif ve nesnel değerlendirme kriterler kapsamında yapıldığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
18.4. Adaylara sorulan üçüncü soruda “Havayolu şirketlerinin farklılaşma etkinliği için dikkate alması gereken özellikleri yazıp açıklayınız.” sorusu ile ilgili başvurana 20 puan üzerinden 3 puan verildiği tespit edilmiştir. Başvuranın soruya verdiği cevap ile cevap anahtarı karşılaştırıldığında; cevap anahtarında
“Önem (3 puan), Ayırt Edicilik (3 Puan), Üstünlük (3 Puan), İfade Edilebirlik (3 Puan), Önleyicilik (3
Puan), Karşılanabilirlik (3 Puan), Karlılık (2 Puan)” ifadelerine yer verildiği, başvuranın cevap kağıdında ise bu özelliklerden yalnızca ‘üstünlük’ özelliği ile ilgili açıklama yapıldığı ve sonuç olarak başvuran tarafından verilen cevapların cevap anahtarı ile örtüşmediği anlaşılmıştır. Başvuranın üçüncü soruya verdiği cevap incelendiğinde bu soru üzerinden yapılan değerlendirme ve puanlama işleminin objektif ve nesnel değerlendirme kriterler kapsamında yapıldığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
18.5. Adaylara sorulan dördüncü soruda “Havuz anlaşmaları ve blok rezervasyon anlaşmalarını açıklayınız.” sorusu ile ilgili başvurana 20 puan üzerinde 0 puan verildiği tespit edilmiştir. Başvuranın soruya verdiği cevap ile cevap anahtarı karşılaştırıldığında; başvuranın blok rezervasyon anlaşmalarının rezervasyon iptalleri ile ilgili durumları belirleyen anlaşmalar, havuz anlaşmalarının ise yer ve yolcu hizmetlerine ilişkin anlaşmalar olduğu yönünde cevap verdiği; cevap anahtarında ise havuz anlaşmalarının havayolu şirketleri arasında rekabeti düzenleyen anlaşmalar, blok rezervasyon anlaşmalarının ise iki havayolu ulaştırma şirketinin koltuk veya kargo kapasitesinden iki uçuş noktası arasında belli süreler için rezervasyon yapılması şeklindeki anlaşmalar olarak tanımlandığı görülmektedir. Sonuç olarak başvuran tarafından verilen cevapların cevap anahtarı ile örtüşmediği anlaşılmıştır. Başvuranın dördüncü soruya verdiği cevap incelendiğinde bu soru üzerinden yapılan değerlendirme ve puanlama işleminin objektif ve nesnel değerlendirme kriterler kapsamında yapıldığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
18.6. Adaylara sorulan beşinci soruda “Hizmetlerin uluslararasılaşmasını etkileyen unsurları ve dış pazara giriş yollarını yazıp açıklayınız .” sorusu ile ilgili başvurana 20 puan üzerinden 0 puan verildiği tespit edilmiştir. Başvuranın soruya verdiği cevap ile cevap anahtarı karşılaştırıldığında; cevap anahtarında hizmet işletmelerinin uluslararasılaşmasını teşvik eden ya da mümkün kılan etkenler olarak ‘Müşteri ihtiyacının benzeşmesi, küresel müşteriler, küresel kanallar, bilgi teknolojisindeki gelişmeler, lojistikteki olumlu gelişmeler, transfer edilebilir rekabetçi üstünlük, devlet politikaları ve düzenlemeler, ihracat yapmak, üçüncü taraflara bağlı olarak uluslararası pazarlar girmek ve doğrudan yabancı yatırım’ hususlarının ifade edildiği görülmektedir. Başvuranın cevap kâğıdı incelendiğinde ise; havacılık hizmetlerinin küreselleşmesini etkileyen unsur olarak trafik hakları hususu ifade edilmiş ve trafik haklarını oluşturan dokuz hak cevap anahtarında açıklanmıştır. Hizmetlerin küreselleşmesinin bir diğer unsuru olarak da ‘hizmet kalitesi’ kavramından bahsedildiği görülmektedir. Sonuç olarak başvuranın cevap kâğıdında ifade edilen unsurlar ile cevap anahtarında belirtilen unsurların örtüşmediği anlaşılmaktadır. Bu kapsamda başvuranın beşinci soruya verdiği cevap incelendiğinde bu soru üzerinden yapılan değerlendirme ve puanlama işleminin objektif ve nesnel değerlendirme kriterler kapsamında yapıldığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
19. Yukarıda değinilen hususlar göz önünde bulundurularak Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; sınav sürecinin mevzuata uygun bir şekilde yürütüldüğü, sınav puanlarının değerlendirilmesi işlemlerinin mevzuatta belirtilen oransal ağırlıklar hesaplanarak yapıldığı ve bu hususlarda mevzuata aykırılık olmadığı, giriş sınavı aşamasında yapılacak değerlendirmenin objektif yapılmasının nihai değerlendirme sonucunu ve bu kapsamda yapılacak atamayı etkilediği, bu kapsamda giriş sınavı ile ilgili yapılan incelemede idarece yapılan değerlendirmenin objektif ve
/
nesnel değerlendirme kriterleri esas alınarak yapıldığı tespit edildiğinden başvurunun reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 20. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikâyet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
21. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa)
dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Erzurum İdare
Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosyanın kapsamına göre BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın başvurana ve BAYBURT ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi