|
ÖZET: Uyuşmazlık, kamulaştırma konusu irtifak hakkı ve pilon yeri bedelinin tespiti ile ilgilidir. İlk Derece Mahkemesi, 2942 sayılı Kanun’un 8. maddesi gereği usulüne uygun uzlaşma görüşmeleri yapılmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar vermiştir. Ancak, davacı idare vekili, mirasçıların davaya dahil edilmesi gerektiğini savunarak istinaf başvurusunda bulunmuştur. Bölge Adliye Mahkemesi, davanın ön şart yokluğu nedeniyle reddedildiğini belirtmiş, fakat 2942 sayılı Kanun’un 14. maddesi uyarınca mirasçıların davaya dahil edilmesi gerektiğini vurgulamıştır.
Mahkeme, ölü tapu malikinin mirasçılarının tespit edilmesi ve davaya dahil edilmesi gerektiğini belirterek, İlk Derece Mahkemesi’nin kararının usul ve kanuna aykırı olduğunu tespit etmiştir. Sonuç olarak, davacı idare vekilinin temyiz itirazları kabul edilerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. Bu durum, kamulaştırma davalarında mirasçıların sürece dahil edilmesinin önemini ortaya koymaktadır. |
5. Hukuk Dairesi 2024/3334 E. , 2024/10347 K.
“İçtihat Metni”
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1453 Esas, 2024/309 Karar
DAVA TARİHİ : 13.11.2021
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kırklareli 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/170 Esas, 2021/491 Karar
Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun’la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma konusu irtifak hakkı ve pilon yeri bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Kırklareli ili, …, Kavakdere köyü 866 parsel sayılı taşınmazdaki kamulaştırma konusu pilon yeri ve irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın müvekkili idare adına tescilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı taraf teşkili sağlanmadığından cevap dilekçesi sunamamıştır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen karan ile 2942 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi uyarınca usulüne uygun uzlaşma görüşmeleri yapılmadığı gerekçesiyle dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili idarenin mahkemeden yetki almadan güncel veraset belgesi çıkarma yetkisinin bulunmadığını, murisler davet edilse bile tapuda malik olmadıklarından uzlaşma tutanağının tapuda dikkate alınmayacağını, ret kararı verilmesinin usul ve kanuna aykırı olduğunu ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen karan ile dava konusu taşınmaz malikinin dava tarihinden önce vefat etmiş olması karşısında, davanın 2942 sayılı Kanun’un 7 nci maddesinde düzenlenen uzlaşma dava şartına uyulmadan açıldığı sabit olduğundan, davanın 2942 sayılı Kanun’un 8/1 ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 114/2 ve 115 inci maddeleri uyarınca davanın ön şart yokluğu gerekçesiyle reddine ilişkin İlk Derece Mahkemesinden verilen kararın usul ve kanuna uygun olduğu anlaşıldığından, davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, … olarak davacı idare ile davalı tapu maliki arasındaki kamulaştırma konusu irtifak hakkı ve pilon yeri bedelinin tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Kanun’un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
2. 2942 sayılı Kanun’un 7 ve 8 inci maddesi.
3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Dosyada mevcut belgelerin tetkikinden davalı tapu malikinin ölü olduğu anlaşıldığından, davanın ön şart yokluğundan reddine karar verilmişse de 2942 sayılı Kanun’un 14 üncü maddesinin 5 inci bendine göre kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmazın tescili davasında taşınmazın gerçek malikinin daha önce öldüğü sabit olursa, mirasçıları davaya dahil edilmek suretiyle davaya devam olunacağı hüküm altına alındığından, ölü tapu …’ın mirasçıları tespit edilip adlarına dava dilekçesi tebliğ edilmek suretiyle taraf teşkili sağlanıp tarafların beyanları alındıktan sonra karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davacı idare vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının sair hususlar incelenmeksizin BOZULMASINA, Davacı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,19.12.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.