399 sayılı KHK kapsamında çalışan teknisyene, teknik öğretmen unvanı nedeniyle özel hizmet tazminatı ödenebilir mi (KDK)

  • Kamu Kurumları ve Şirketleri | Mevzuat ve Hukuk

ÖZET: Başvuran, DHMİ Esenboğa Havalimanı’nda teknisyen olarak çalışmakta ve teknik öğretmen unvanı alarak özel hizmet tazminatı talep etmektedir. Ancak, idare, başvuranın 399 sayılı KHK kapsamında sözleşmeli personel olarak istihdam edildiğini belirterek, 657 sayılı Kanun’a tabi olmadığını ve bu nedenle ilave ücret ödenemeyeceğini ifade etmiştir. İdare, 2022-2023 yıllarını kapsayan Toplu Sözleşme hükümlerine göre başvuranın mali ve sosyal haklarının belirlendiğini ve teknik öğretmen unvanının bu sözleşmede belirtilmediğini vurgulamıştır.

Danıştay, başvurunun reddedilmesinin hukuka uygun olduğunu değerlendirerek, başvuranın talebinin idare tarafından reddedilmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olmadığını belirtmiştir. Başvuranın 657 sayılı Kanun’a tabi olmaması ve teknik öğretmen unvanının Toplu Sözleşme’de yer almaması, ilave ücret ödenmesi imkanını ortadan kaldırmaktadır. Bu nedenle, başvuranın talebinin reddi kararı hukuken geçerli kabul edilmiştir.

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2023/5524-S.23.9107

BAŞVURU NO : 2023/1377

KARAR TARİHİ : 02/05/2023

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : DEVLET HAVA MEYDANLARI İŞLETMESİ GENEL

MÜDÜRLÜĞÜ

İlave ücret ödenmesi talebi hk.

BAŞVURUNUN KONUSU :

BAŞVURU TARİHİ : 26/01/2023

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Kurumumuza yaptığı başvuruda başvuran, DHMİ Esenboğa Havalimanı Başmüdürlüğü emrinde teknisyen (elektrik) kadrosunda çalıştığını, 15/02/2066 tarihinde Dumlupınar Üniversitesi Simav Teknik

Eğitim Fakültesi Elektronik ve Bilgisayar Öğretmenliği Bölümü’nden mezun olduğunu belirtmektedir.

Başvuran, 3795 sayılı Kanun’a göre teknik öğretmen unvanı aldığını, kendisine özel hizmet tazminatının teknisyen kadrosuna göre ödendiğini ifade etmektedir. Başvuran, Kurumumuzdan 2006/10344 sayılı

“Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Karar” eki II sayılı cetvelin (E) Teknik

Hizmetler bölümünün 1. maddesinin c bendinde de Teknik Öğretmen unvanı alanlar sayıldığından ve 3975 sayılı kanun gereği “Teknik Öğretmen” unvanı almış olduğundan ilgili karar eki II sayılı cetvelin (E) Teknik

Hizmetler bölümünün 6. Maddesinin a bendindeki oranından (3,0) ödeme yapılmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğünün 17/03/2023 tarihli ve – – sayılı yazısında; 2.1. Başvuranın 657 sayılı Kanun’a tabi olmayıp 399 sayılı KHK’nın 3. Maddesinin (c) bendi kapsamında teknisyen (elektronik) unvanı adı altında sözleşmeli olarak istihdam edildiği, 2.2. Başvuranın söz konusu tazminatı 2022 ve 2023 Yıllarını Kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşmenin sözleşmeli personel olarak istihdam edilen teknik personele ilave ücret başlığındaki 31. Maddeye göre yapıldığı, maddede hangi unvanlardakilere ne kadar ilave ücret ödeneceğinin tek tek sayıldığı, 657 sayılı

Kanun’a tabi personele olduğu gibi teknik hizmetler sınıfında bulunan personelden teknik öğretmen unvanı alanlara da ilave %3 oranın ek özel hizmet tazminatı ödenmesinin öngörülmediği, açıklamalarına yer verilmektedir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir…”, 5. 3795 sayılı Bazı Lise, Okul ve Fakülte Unvan Verilmesi Hakkında Kanunun 3 üncü maddesinde; “Gördükleri mesleki teknik öğretim alanlarına göre; a) Mesleki ve teknik öğretim veren ortaöğretim kurumlarından mezun olanlar ile denkliği Milli Eğitim Bakanlığınca kabul edilen diğer mesleki ve teknik öğretim veren ortaöğretim kurumlarından mezun olanlar ve bu okullara denk mülga okullardan mezun olanlara “teknisyen”, b) Lise üstü iki yıl süreli yüksek teknik öğretim görenlere, “tekniker”, c) Lise üstü üç yıl süreli yüksek teknik öğretim görenlere, “yüksek tekniker”,d) Lise üstü dört yıl süreli yüksek teknik öğretim gören erkek teknik öğretmen okulu, erkek teknik yüksek öğretmen okulu, yüksek teknik öğretmen okulu ve teknik eğitim fakültesi mezunları ile kız teknik öğretmen okulu, kız teknik yüksek öğretmen okulunun ve mesleki eğitim fakültesinin teknik eğitim veren bölümlerinden mezun olanlara “teknik öğretmen”, e) Teknik öğretmen unvanını kazananlar için Yükseköğretim Kurulunca belirlenen mühendislik fakültelerince düzenlenecek iki yarıyıl süreli mühendislik eğitimi tamamlama programını en fazla dört yarıyıl içinde bitirenlere dallarında “mühendis”, unvanı verilir. Bu unvanlar, eğitim görülen dalın ismi ile birlikte kullanılır.”, 6. 05/05/2006 tarihli ve 26159 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 17/04//2006 tarihli ve 2006/10344 saylı Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Karar Bakanlar Kurulu

Kararı’nın “Kapsam ve dayanak” başlıklı 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde; “657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile aynı Kanunun ek geçici 9 uncu maddesi kapsamına giren kurumlardan aylık alanlara… ödenecek “Diğer Tazminatlar”, bu Karara ekli III sayılı Cetvelde, gösterilmiştir.”, 7. Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2022 ve 2023 Yıllarını Kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşme’nin “Kapsam başlıklı 1 nci maddesinin birinci fıkrası; “Bu Toplu Sözleşme; kamu görevlilerinin geneline ilişkin mali ve sosyal haklarla ilgili bölümü

4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu kapsamında giren kamu kurum ve

kuruluşlarının, her bir hizmet kolu kapsamına giren mali ve sosyal haklarla ilgili bölümü ise ilgi hizmet kolu kapsamına giren kamu kurum ve kurlularının kadro ve pozisyonlarında istihdam edilen kamu görevlileri hakkında uygulanır.”, “Sözleşmeli personel olarak istihdam edilen teknik personele ilave ücret” başlıklı 31. Maddesinde; “KİT’lerde 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamında sözleşmeli personel olarak istihdam edilen ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe

konulan Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Karara ekli (II) sayılı Cetvelin “E— Teknik Hizmetler” bölümünün 6 ncı sırasında ek özel hizmet tazminatı ödenmesi öngörülen yerlerde fiilen çalışanlardan; a) Grup başmühendis, başmimar, mühendis, mimar, şehir plancısı, jeolog, hidrolog, hidrojeolog, fizikçi, jeofizikçi, kimyager, biyolog, teknik amir, teknik şef, atölye şefi, teknik uzman ve jeomorfolog pozisyonlarında bulunanlara en yüksek devlet memuru aylığının %3’ü, b) Başeksper, eksper, topograf, tekniker pozisyonlarında bulunanlara en yüksek devlet memuru aylığının %2’si, c) Başteknisyen, teknisyen, teknik ressam ve sürveyan pozisyonlarında bulunanlara en yüksek devlet memuru aylığının %1,2’si, oranında çalıştıkları her gün için ilave ücret ödenir. İlave ücretin kimlere ödeneceği, iş programları ve çalışma mahallerinin özellikleri dikkate alınarak, üçer aylık dönemler itibarıyla ilgili birim amirlerinde belirlenir…” düzenlemelerine yer verilmiştir.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

8. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan Ret Karar Önerisi

Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Başvuran, DHMİ Esenboğa Havalimanı Başmüdürlüğü emrinde teknisyen (elektrik) kadrosunda çalıştığını, Dumlupınar Üniversitesi Simav Teknik Eğitim Fakültesi Elektronik ve Bilgisayar Öğretmenliği

Bölümü’nden mezun olarak 3795 sayılı Kanun’a göre teknik öğretmen unvanı aldığını, kendisine özel hizmet tazminatının teknisyen kadrosuna göre ödendiğini ifade etmektedir. Başvuran, Kurumumuzdan 2006/10344 sayılı “Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Karar” eki II sayılı cetvelin (E) Teknik Hizmetler bölümünün 1. maddesinin c bendinde de Teknik Öğretmen unvanı alanlar sayıldığından ve 3975 sayılı kanun gereği “Teknik Öğretmen” unvanı almış olduğundan ilgili karar eki II sayılı cetvelin (E) Teknik Hizmetler bölümünün 6. Maddesinin a bendindeki oranından (3,0) ödeme yapılmasını talep etmektedir.

10. 05/05/2006 tarihli ve 26159 sayılı Resmi Gazete ’de yayımlanan Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara ilişkin 17/4/2006 tarih ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile ‘657 sayılı Devlet

Memurları Kanunu ile aynı Kanunun ek geçici 9 uncu maddesi kapsamına giren kurumlardan aylık alanlara’ gerek hizmet sınıfları açısından gerekse kadro ve unvan itibariyle personele ne miktarda iş güçlüğü, iş riski, temininde güçlük zammı ve özel hizmet tazminatı, denetim tazminatı ödeneceği kabul edilmiş olup, 2019/848 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile de bu Kararın 2019 yılında da uygulamaya devam edileceği kararlaştırılmıştır.

11. Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2022 ve

2023 Yıllarını Kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşmenin, kamu görevlilerinin geneline ilişkin mali ve sosyal

haklarla ilgili bölümü 4688 sayılı Kanun kapsamında giren kamu kurum ve kuruluşlarının kadro ve pozisyonlarında istihdam edilen kamu görevlileri hakkında uygulanmaktadır. Sözleşmenin, “Kamu görevlilerinin Geneline Yönelik Toplu Sözleşme” başlığındaki “Sözleşmeli personel olarak istihdam edilen teknik personele ilave ücret” düzenlemesine göre KİT’lerde 399 sayılı KHK kapsamında sözleşmeli

personel olarak istihdam edilen ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Devlet

Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Karara ekli (II) sayılı Cetvelin “E—Teknik Hizmetler” bölümünün 6 ncı sırasında ek özel hizmet tazminatı ödenmesi öngörülen yerlerde fiilen çalışanlardan hangi unvana hangi oranda ilave ücret ödeneceği tek tek sayma yoluyla belirlenmiştir.

12. Başvuru konusu olayda başvuranın 657 sayılı Kanun’a tabi olmayıp 399 sayılı KHK kapsamında istihdam edildiği, dolayısıyla mali ve sosyal hakları yönünden Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet

Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2022 ve 2023 Yıllarını Kapsayan 6. Dönem Toplu

Sözleşme hükümlerine göre mali ve sosyal haklarının belirlendiği görülmektedir. Dolayısıyla, başvurana

657 sayılı Kanun çerçevesinde istihdam edilenlere ödenecek ilave ücretleri düzenleyen 17/04//2006 tarihli

ve 2006/10344 saylı Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Karar Bakanlar Kurulu

Kararı’nın uygulanması olanağı bulunmamaktadır. Teknik öğretmen unvanının Toplu Sözleşmede tek tek belirtilen unvanlar arasında olmaması da gözetildiğinde, başvurana bu haiz olması nedeniyle ilave ücret ödenmesi imkanının bulunmadığı değerlendirilmiştir.

13. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın talebinin İdare tarafından reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete aykırı olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 14. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin ‘karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, İdarenin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

15. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın başvurana ve DEVLET HAVA MEYDANLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi