Çağrı karşılama memurlarının unvan değişikliği talebi, İçişleri Bakanlığı genelgesi doğrultusunda nasıl değerlendirilir (KDK)

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2023/12967-S.23.20498

BAŞVURU NO : 2023/11068

KARAR TARİHİ : 13/10/2023

RET KARARI ,TCKN:

Adres:

BAŞVURUYA KONU İDARE : İÇİŞLERİ BAKANLIĞI

BAŞVURUNUN KONUSU : Memur unvanına atanma talebi hk.

BAŞVURU TARİHİ : 25/07/2023

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, Kırıkkale 112 Acil Çağrı Merkezinde 23/08/2019 yılından itibaren çağrı alıcı olarak görev yapmakta olduğunu, 4/B sözleşmeli personel olarak Çağrı Karşılama Personeli pozisyonuna atandığını,

6792 sayılı Cumhurbaşkanlığı kararı ile Büro Personeli unvanına sahip olanların Memur kadrosuna

atandığını, Çağrı Karşılama Personeli unvanına sahip olanların ise Çağrı Karşılama Memuru kadrosuna atandığını, kendisinin de memur unvanına atamasının yapılmasını talep ettiğini, aksi halde unvanı itibariyle hak kaybına uğrayacağını, gerek yer değişikliği talebinde gerek becayiş hakkında gerekçe görevde yükselme sınavlarına başvuru halinde unvanı itibariyle mağdur olacağını belirterek memur unvanlı kadroya atamasının yapılmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuruya ilişkin Kurumumuzca verilen Gönderme Kararına istinaden İçişleri Bakanlığının 18/7/2023 tarihli ve sayılı cevabi yazısı ve eklerinde, Bakanlık İller İdaresi

Genel Müdürlüğünün 01.06.2023 tarihli ve 52847 sayılı genelgesinde, “Acil durumların etkin, hızlı, doğru şekilde karşılanabilmesinde, yönetiminde, takibinde, paydaş kurumlarla koordinesinde tecrübe ve birikim kazanmış çağrı karşılama memurları 112 Acil Çağrı Merkezleri için hassas bir öneme sahiptir.

Bu nedenle görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavında başarılı olmaları haricinde, aynı grupta ya da aynı grup içinde gösterilen aynı alt görev gruplarında ve aynı düzeyde yer alan kadro unvanlarına atamalarının yapılmaması hususunda; … gereğini arz ederim.” açıklamasına yer verildiği ve İçişleri Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve

Unvan Değişikliği Yönetmeliğine göre ilgilinin, Valiliğin (112 Acil Çağrı Merkezi Müdürlüğü) emrinde boş bulunan memur kadrosuna naklen atanmasına imkân bulunmadığı açıklamasına yer verilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde, “…Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği

Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler…”,

4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı

5 inci maddesinin birinci fıkrasında, “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü

eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” ,

5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Memurların kurumlarınca görevlerinin ve yerlerinin değiştirilmesi” başlıklı 76 ncı maddesinde, “Kurumlar, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst, kurum içinde aynı veya başka yerlerdeki diğer kadrolara naklen atayabilirler.”,

6. İçişleri Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme Ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin “Görev grupları arasında veya aynı grup içerisindeki geçişler” başlıklı 22 inci maddesinde, “(1) Görevde yükselme sınavı ile unvan değişikliği sınavına tabi görev grupları arasındaki geçişler aşağıdaki esaslar

çerçevesinde yapılır:

a) Aynı ana görev grubunun alt görev grubunun kendi içinde kalmak kaydıyla, sınav yapılmaksızın ilgili personelin isteği ve atanılacak kadronun gerektirdiği özellikleri taşımak şartıyla diğer görevlere atanmak mümkündür.”

düzenlemelerine yer verilmiştir.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönünde öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme

8. Kırıkkale Valiliği 112 Acil Çağrı Merkezi Müdürlüğü enirinde çağrı karşılama memuru olarak görev yapan başvuran, aynı birim emrinde boş bulunan memur kadrosuna naklen atanmayı talep etmektedir.

9. Bilindiği üzere, kamu hizmetlerinin her birinin nasıl yerine getirileceğinin ve alınacak kararların içeriğinin yasalarla önceden ayrıntılı bir şekilde saptanması mümkün bulunmamaktadır. Bu nedenledir ki, görevlerinin niteliği açısından kamu idarelerine belli konularda takdir yetkisi tanımak zorunludur. Kanun koyucu, idarelerin görev ve yetkilerinin sınırlarını çizerken, belirli bir konuda karar alıp almama veya alacağı kararlar arasından seçim yapma konusunda, ayrıca yetkileri kullanıp kullanmamada ve kullanılmasının gereklerini saptamada, idareleri az ya da çok serbest bırakabilmektedir. Bu gibi durumlarda idarenin takdir yetkisinden söz edilmektedir. (Prof. Dr. A. Şeref GÖZÜBÜYÜK, “Yönetim Hukuku”

Güncelleştirilmiş 14. Bası, Turhan Kitabevi, Ankara, 2000, s.277)

10. Hiç kuşkusuz takdir yetkisinin bulunması idarenin keyfi davranması anlamına gelmemektedir. İdare bu takdir yetkisini kullanırken mevzuatın koyduğu sınırlar içinde kalmalı, bu yetkiyi yasanın öngördüğü amaçtan başka ya da kamu yararı dışında başka bir amaç için kullanmamalı ve kamu hizmeti gereğine uygun olarak kullanmalıdır.

11. Takdir yetkisinde, öncelikle dikkate alınması gereken konu, idareye takdir yetkisi veren bir kanunun olup olmadığı ve daha sonra da takdir yetkisinin kanunî sınırlar içerisinde kullanılıp kullanılmadığıdır.

Kamu hizmetinin en iyi şekilde yürütülmesinden sorumlu olan idare, bunun koşullarını belirlemede takdir yetkisine sahip olup, kamu personeli ihtiyacının karşılanmasında, bu yetkinin, hizmet gerekleri ve kamu yararı ölçütü dikkate alınarak kullanılması gerekliliği mevzuatta düzenlenmiştir.

12. Başvuruya ilişkin mevzuat hükümleri gereğince, başvuranın çağrı karşılama memuru unvanından memur unvanına atamasının ilgili idarenin takdir yetkisinde bulunduğu anlaşılmakla birlikte, İçişleri

Bakanlığı İller İdaresi Genel Müdürlüğünün 01.06.2023 tarihli ve 52847 sayılı Genelgesi ile acil durumların etkin, hızlı, doğru şekilde karşılanabilmesinde, yönetiminde, takibinde, paydaş kurumlarla koordinesinde tecrübe ve birikim kazanmış çağrı karşılama memurlarının 112 Acil Çağrı Merkezleri için hassas bir öneme sahip oldukları, bu nedenle görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavında başarılı olmaları haricinde, aynı grupta ya da aynı grup içinde gösterilen aynı alt görev gruplarında ve aynı düzeyde yer alan kadro unvanlarına atamalarının yapılmaması hususunda tüm ilgili birimlere talimat verildiği ve bu çerçevede söz konusu Genelge ile ilgili mevzuat hükümlerinin uygulanmasına ilişkin idarelere tanınan takdir yetkisinin kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanımı amacıyla genel ve soyut nitelikli olarak sınırlandırılması yoluna gidildiği görülmekte ve başvuranın çağrı karşılama memuru unvanından memur unvanlı kadroya atamasının yapılmamasında kullanılan takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olduğu anlaşılmakta olup, başvuranın talebinin reddedilmesinde hukuka ve hakkaniyet ilkelerine aykırılık bulunmadığı değerlendirilmektedir.

13. Yukarı anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın çağrı karşılama memuru unvanından memur unvanlı kadroya atamasının yapılmamasında hukuka aykırılık bulunmadığından başvurunun reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

14. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; ilgili idarenin başvurana verdiği cevaplarda ise hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği, bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkeye uyması beklenmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

15. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca başvurunun Kurumumuz tarafından reddedilmesi hâlinde, durmuş olan dava açma süresi gerekçeli ret kararının ilgiliye tebliğinden itibaren kaldığı yerden işlemeye başlayacak olup, ilgili idarenin eylem ve işlemlerine karşı (varsa) dava açma süresinden arta kalan sürede Ankara İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN REDDİNE,

Bu kararın BAŞVURANA ve İÇİŞLERİ BAKANLIĞINA tebliğine

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi