|
ÖZET: Kamu İhale Kurulu, başvuru sahibinin 3., 4. ve 5. iddialarının dokümana itiraz niteliğinde olduğunu tespit etmiştir. İhaleye ilişkin bu iddiaların, ihale tarihinden önceki yasal süre içerisinde şikâyet başvurusuna konu edilmediği belirtilmiştir. İhale dokümanına yönelik itirazların, ihale tarihinden en geç üç iş günü öncesine kadar yapılması gerektiği, dolayısıyla başvuru sahibinin bu süreyi aşarak 24/12/2021 tarihinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu ifade edilmiştir.
Kurul, şikâyet başvurusuna konu edilmeyen iddiaların itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülemeyeceği gerekçesiyle başvurunun şekil yönünden reddinin hukuka uygun olmadığını belirtse de, bu iddiaların süresinde yapılmadığı sonucuna varmıştır. Sonuç olarak, başvurunun süre yönünden uygun bulunmaması nedeniyle dava konusu Kurul kararının iptali yolundaki temyiz kararında hukuki isabet bulunmadığına hükmedilmiştir. Bu durum, ihale süreçlerinde dokümana itirazın önemini ve yasal sürelerin titizlikle takip edilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. |
| Karar no | 2022/MK-256 |
|---|---|
| Karar tarihi | 03.08.2022 |
| Toplantı No | 2022/037 |
| Gündem No | 37 |
| Gündem Konusu | 2021/724242 İhale Kayıt Numaralı “24 Aylık Malzeme Dahil Yemek Pişirme Servis Ve Servis Sonrası Hizmet Alımı” İhalesi |
Tokat İl Sağlık Müdürlüğü tarafından yapılan 2021/724242 ihale kayıt numaralı “24 Aylık Malzeme Dahil Yemek Pişirme Servis ve Servis Sonrası Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Yılmaz Ekinci itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 19.01.2022 tarihli ve 2022/UH.I-127 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.
Davacı Yılmaz Ekinci tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 4. İdare Mahkemesinin 18.03.2022 tarihli ve E:2022/359, K:2022/555 sayılı kararı ile “dava konusu işlemin kısmen iptaline” karar verilmiştir.
Söz konusu Mahkeme kararı gereklerini yerine getirmek üzere alınan Kamu İhale Kurulunun 06.04.2022 tarihli ve 2022/MK-114 sayılı kararı ile ” 1- Kamu İhale Kurulunun 19.01.2022 tarihli ve 2022/UH.I-127 sayılı kararının şekil ve süre yönünden reddedilen 3’üncü, 4’üncü ve 5’inci iddialar ile ilgili kısmının iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, başvuru sahibinin 3’üncü, 4 ‘üncü ve 5 ‘inci iddialarının esasının incelenmesine, “ karar verilmiştir.
Bu karar gereği yapılan inceleme sonucunda, Kamu İhale Kurulunun 27.04.2022 tarihli ve 2022/UH.I-555 sayılı kararı ile “Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline” karar verilmiştir.
Anılan Mahkeme kararının Kurum tarafından temyizi üzerine verilen Danıştay Onüçüncü Dairesinin 08.06.2022 tarihli ve E:2022/1900, K:2022/2550 sayılı kararında “Kurul kararında 3. 4. ve 5. başlıklar altında olarak değerlendirilen iddiaların dokümana itiraz niteliğinde oldukları görülmektedir. Bu nedenle, şikâyet başvurusunda ileri sürülmeyen ancak itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülen iddiaların Kurul tarafından incelenip incelenemeyeceği değerlendirilirken, bu ayrımın hukukî sonuçlarının göz önüne alınması gerekmektedir.
İhale dokümanları çok çeşitli olmakla birlikte, türlerine göre dokümanlarda, ihaleye katılım şartları, ihale sürecinin ne şekilde yürütüleceği ve ihale konusu işin özellikleri gibi hususlarda açıklamalara yer verilmektedir. İhale dokümanları, ihaleye ilişkin genel ve kişilik dışı kurallar barındırmaktadır.
4734 sayılı Kanun’un “Tanımlar” başlıklı 4. maddesinde: “İhale dokümanı: İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinde; isteklilere talimatları da içeren idari şartnameler ile yaptırılacak işin projesini de kapsayan teknik şartnameler, sözleşme tasarısı ve gerekli diğer belge ve bilgiler” şeklinde tanımlanış; 4734 sayılı Kanun’da dokümanların hazırlanması, içeriği, değiştirilme şartları, dokümanların ihaleye katılmak isteyenlerce görülmesi ve satın alınmasına ilişkin kurallara yer verilmiş, dokümana ilişkin ayrıntılı düzenlemelerle dokümanın ihale sürecindeki mahiyeti ve önemi kanun düzeyinde ortaya konmuştur.
4734 sayılı Kanun’da, dokümana itiraz niteliğindeki şikâyet başvurularının yasal süresi içinde, ancak en geç ihale tarihinden üç (3) iş günü öncesine kadar yapılabilmesi ve başvuru üzerine inceleme sonucunda diğer aday ve isteklilerin yanı sıra istekli olabileceklere de bildirim yapılması kurala bağlanarak, dokümana itiraz niteliğindeki başvuruları diğer ihale iş ve işlemlerine ilişkin şikâyet başvurularından farklı bir hukukî rejime tabi kılınmıştır.
4734 sayılı Kanun’un 56. maddesinin lafzından, kural olarak, başvuru sahibinin iddialarından sadece şikâyet başvurusunda yer alan iddiaların anlaşılamayacağı, şikâyet ve itirazen şikâyet başvurularında yer alan tüm iddiaların Kurum tarafından incelenmesinin gerektiği, başka bir anlatımla, itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülen iddiaların şikâyet başvurusunda ileri sürülüp sürülmediğine bakılmaksızın incelenmesi gerektiği anlaşılmakla birlikte varılan bu hukukî sonuç ancak aynı hukukî rejime tabi kılınan iddialara ilişkin yapılacak değerlendirmeler açısından geçerlidir.
Davacının 3. 4. ve 5. başlıklar altında değerlendirilen iddialarının dokümana itiraz niteliğinde olduğu, söz konusu iddialara şikâyet başvurusunda yer verilmediği, uyuşmazlık konusu ihalenin 20/12/2021 tarihinde gerçekleştirildiği dikkate alındığında, dokümana itiraz kapsamındaki iddiaların on (10) gün içinde ve her hâlükârda ihale tarihinden üç (3) iş günü öncesine kadar şikâyet başvurusuna konu edilebileceği, ihale dokümanına yönelik mezkûr iddiaların ihale tarihinden sonra ilk kez 24/12/2021 tarihinde Kurum’a yapılan itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürüldüğü, her ne kadar şikâyet başvurusuna konu edilmeyen iddiaların itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülemeyeceği gerekçesiyle başvurunun şekil yönünden reddine karar verilmesinde hukuka uygunluk bulunmamakta ise de söz konusu iddialara yönelik başvurunun dokümana itiraz niteliğinde olduğu göz önüne alındığında süresinde yapılmadığı sonucuna varıldığından, dava konusu Kurul kararı ile belirtilen iddialara yönelik başvurunun süre yönünden uygun bulunmamasında hukuka aykırılık, dava konusu Kurul kararının 3. 4. ve 5. başlıklar altında incelenen iddialar yönünden iptali yolundaki temyize konu Mahkeme kararında ise hukukî isabet bulunmamaktadır.” gerekçesiyle Ankara 4. İdare Mahkemesinin 18.03.2022 tarihli ve E:2022/359, K:2022/555 sayılı kararın 3, 4 ve 5’inci iddialar yönünden dava konusu Kurul kararının iptaline ilişkin kısmının bozulmasına, bu kısım yönünden de davanın reddine karar verilmiştir.
Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
- Kamu İhale Kurulunun 06.04.2022 tarihli ve 2022/MK-114 sayılı kararı ve bu karar gereği yapılan inceleme sonucunda alınan 27.04.2022 tarihli ve 2022/UH.I-555 sayılı kararının iptaline,
- Anılan Danıştay kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, Kamu İhale Kurulunun 19.01.2022 tarihli ve 2022/UH.I-127 sayılı kararının hukuki geçerliliğini koruduğuna,
Oybirliği ile karar verildi.