Silah ruhsatı yenileme başvurusunda ikamet adresinin yanlış beyan edilmesi talebin reddine neden olur mu (KDK)

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2020/69528-S.20.75846

BAŞVURU NO : 2020/4414

KARAR TARİHİ : 31/08/2020

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : Kırşehir Valiliği

Başvuranın, silah taşıma ruhsatının yenilenmesi talebi

BAŞVURUNUN KONUSU :

hakkındadır.

BAŞVURU TARİHİ : 06/03/2020

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Kurumumuza başvuruda bulunan başvuran, Kırşehir Emniyet Müdürlüğü silah taşıma ruhsat kayıt defterinin 2014/28 sırasında kayıtlı tabancasına ait taşıma ruhsatının 5 yıllık süresinin 17/02/2019 tarihinde sona erdiğini, silah taşıma ruhsatını yenilemek için 15/03/2019 tarihinde Kırşehir Emniyet Müdürlüğüne başvurduğunu, ancak görev yerinin ve adresinin

Ankara’da olduğu gerekçesiyle Kırşehir Valiliği tarafından talebinin 23/05/2019 tarihinde reddedildiğinin ve buna ilişkin kararın kendisine gönderildiğinin bildirildiğini, ancak tarafına bu konuda herhangi bir tebligat yapılmadığını, 13/01/2020 tarihinde ise Kırşehir Valiliği oluru ile silah taşıma ruhsatının iptal edildiğini ve Çankaya Emniyet Müdürlüğüne silahın ilgiliden teslim alınması gerektiğini bildiren bir yazı yazıldığını, ruhsat yenileme talebinin reddedildiğine dair tarafına usulüne uygun tebligat yapılmadığını, tarafına usulüne uygun tebligat yapılmış olsa idi Ankara Emniyet Müdürlüğü nezdinde süresi içerisinde ruhsat yenileme işlemini tamamlayabilecek olduğunu belirterek, İdari para cezası ödemeden silah ruhsatı yenileme işleminin tarafınca yapılabilmesi için

Kırşehir Valiliği tarafından tesis edilen 13/01/2020 tarihli işlemin iptal edilmesini, 15/03/2019 tarihindeki yapmış olduğu başvurusunun neticesinin tarafına tebliğ edilmesini ve

Silah taşıma ruhsatı yenileme işleminin tamamlanabilmesi için silah ruhsatı dosyasının

Ankara Emniyet Müdürlüğüne gönderilmesini talep etmiştir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 5. 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar İle Diğer Aletler Hakkında Kanun’un 6’ncı maddesinin birinci fıkrasında; “Bu Kanun kapsamına giren silahlar için verilen taşıma ve bulundurma ruhsatları yenileme harcı alınmak şartı ile beş yıl için geçerlidir. Ruhsatların veriliş sebeplerinin ortadan kalkması halinde ruhsat sahibi durumu ruhsatı veren makama altı ay içinde bildirmekle yükümlüdür. Aksine hareket edenler ile süresi dolduğu halde altı ay içerisinde ruhsatını yeniletmeyenlerin ruhsatları iptal edilir. Ancak, gerekli şartları haiz olan kişilere üçbin Türk Lirası idari para cezası ödemeleri kaydıyla tekrar ruhsat verilebilir. Bu fıkra hükmüne göre idari para cezası vermeye mülki amir yetkilidir.” 6. 7201 sayılı Tebligat Kanunu’nun “Bilinen adreste tebligat” başlıklı 10’uncu maddesinde; “Tebligat, tebliğ yapılacak şahsa bilinen en son adresinde yapılır. Bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması hâlinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi, bilinen en son adresi olarak kabul edilir ve tebligat buraya yapılır…” 7. Ateşli Silahlar ve Bıçaklar İle Diğer Aletler Hakkında Yönetmelik’in, “Ruhsatlar” başlıklı 3’üncü maddesinin birinci fıkrasında; “Taşıma ve bulundurma ruhsatları onay tarihinden itibaren beş yıl için geçerli olup, gerekli şartların varlığı halinde her beş yılda bir yenilenir. Ruhsatlar verilirken ruhsatın geçerlilik süresi ve süre bitiminden itibaren en geç altı ay içinde ruhsatın yenilenmesi gerektiği kişiye tebliğ edilir. Beş yıllık geçerlilik süresini müteakip altı ay içinde ruhsatın yenilenmemesi halinde o silaha ait ruhsat başka bir işleme gerek kalmaksızın iptal edilerek bu Yönetmelik hükümlerine göre devri sağlanır. Bu şekilde ruhsatı iptal edilen silah, ancak Kanunun 6 ncı maddesinin birinci fıkrasında belirlenen idari para cezasının ödenmesi kaydıyla aynı şahıs adına tekrar ruhsata bağlanabilir.”; 7.1. “Can güvenliği nedeniyle silah taşıma ruhsatı verilmesi” başlıklı 7’nci maddesinde;

“İçişleri Bakanı; a) Yaptıkları iş, sosyal, ekonomik, kültürel ve mesleki faaliyetleri ya da bulundukları yer ve zaman itibarıyla can güvenliklerinin ciddi ve harici tehdit ve tehlikelere maruz kalacağı kuvvetle muhtemel olduğu anlaşılan Türk vatandaşları ile karşılıklılık esasına göre ülkemizde çalışma ve ikamet izni sahibi yabancı uyruklu şahıslara,… talepleri halinde silah taşıma ruhsatı verebilir. …. İçişleri Bakanı gerekli gördüğü takdirde, birinci fıkrada belirtilen yetkisini yazılı olarak Bakan Yardımcıları veya il valilerine tamamen veya kısmen devredebilir.” 8. İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğünün 18/04/2013 tarihli Silah Ruhsat

İşlemleri Birleştirilmiş Genelgesi’nin Silah Ruhsat İşlemleri başlıklı Birinci

Bölümü’nün, “Silah Ruhsatı Başvurusunda ilk işlemler” başlıklı 1.1’inci maddesinde:

“…Silah ruhsatı için müracaat eden şahısların ruhsat işlemleri, müracaat tarihinden itibaren en geç otuz gün içinde sonuçlandırılacak, işlem neticesi ile bu süre içinde sonuçlanmaması durumunda konu hakkında şahıslara aynı süre dahilinde yazılı olarak bildirilecektir.” 8.1. “Silah Ruhsat İşlemlerini Yapacak Birimler” başlıklı 1.2’nci maddesinde; “6136 sayılı Kanun ve 91/1779 sayılı Yönetmelik hükümlerine göre, silah ruhsatı talebinde bulunan kişilerin silah ruhsat işlemlerinin ikamet yeri esasına göre, ikamet edilen il valiliğince veya yetki devri yapılan yerlerde kaymakamlıkça yapılması gerekmektedir… Silah ruhsat müracaatında bulunan kişilerin (silah ruhsatı verilebilecek kamu görevlileri dahil) Kimlik

Paylaşım sisteminden adres kontrolleri yapılarak, ruhsat işlemi yapacak mülki amirlik ve kolluğun tespit edilmesi ve işlemlerin buna göre yapılması gerekmektedir. Ruhsat işlemlerinde yerleşim yeri adresi (birinci adres) esas alınacaktır.”; 8.2. “Can Güvenliği Nedeniyle Silah Taşıma Ruhsatı Verilmesi” başlıklı 4’üncü maddesinde; “91/1779 sayılı Yönetmelik’in 7’nci maddesiyle ilgili olarak; 1. (a) bendine istinaden silah taşıma ruhsatı talep edilmesi durumunda, şahsın ikamet durumu ile silah taşıma talebine ilişkin gerekçesi araştırılarak neticesine göre işlem tesis edilecektir…6.

Kişinin beyan ettiği duruma, ibraz ettiği belgelere ve yukarıda belirtilen araştırma sonucuna göre, can güvenliğinin tehlikede olup olmadığı valiler tarafından değerlendirilerek silah ruhsatı verip vermeme hususundaki takdir yetkisini kullanacaktır.”

Düzenlemelerine yer verilmiştir.

IV. KAMU DENETÇİSİ YAHYA AKMAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

9. İlgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, başvuru konusuna ilişkin

“Tavsiye Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden 10. 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar İle Diğer Aletler Hakkında Kanun’un 6’ncı maddesinde, bu Kanun kapsamına giren silahlar için verilen taşıma ve bulundurma ruhsatlarının beş yıl için geçerli olduğu ve süresi dolduğu halde altı ay içerisinde ruhsatını yeniletmeyenlerin ruhsatlarının iptal edileceği düzenlenmiştir.

11. Ateşli Silahlar ve Bıçaklar İle Diğer Aletler Hakkında Yönetmelik’in 3’üncü maddesinde de taşıma ve bulundurma ruhsatlarının gerekli şartların varlığı halinde her beş yılda bir yenileneceği, ruhsatlar verilirken ruhsatın geçerlilik süresinin ve süre bitiminden itibaren en geç altı ay içinde ruhsatın yenilenmesi gerektiğinin kişiye tebliğ edileceği beş yıllık geçerlilik süresini müteakip altı ay içinde ruhsatın yenilenmemesi halinde o silaha ait ruhsatın başka bir işleme gerek kalmaksızın iptal edileceği hükmüne yer verilmiştir.

12. Başvuranın, ilk silah ruhsat başvurusunu 01/08/2008 tarihinde yaptığı, 17/02/2009 tarihinde kendisine silah taşıma ruhsatı verildiği, Kırşehir ili Küçük ve Orta Ölçekli

İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığında (KOSGEB) İl Müdürü olarak görev yaptığı sırada, Kırşehir ilinde ikamet etmekteyken 17/02/2014 tarihinde süresi sona eren silah taşıma ruhsatının yenilenmesi için Kırşehir Valiliğine müracaatta bulunduğu ve 25/09/2014 tarihinde, “can güvenliği nedeniyle” silah taşıma ruhsatının yenilenmesine

Kırşehir Valiliğince karar verildiği, yaklaşık 11 yıllık bu süre içerisinde çeşitli tarihlerde kendisi tarafından silah ruhsatı alma ve yenileme konularında iş ve işlemlerde bulunduğu görülmüştür.

13. Başvuranın, başvuruya konu yenileme başvurusunu “17/02/2019 tarihinde sona erdiğini” belirterek, daha önceden de yapmış olduğu yenileme işleminden de bildiği üzere, Kanun ve

Yönetmelik hükmüne uygun olarak 6 ay içinde, yani 15/03/2019 tarihinde Kırşehir Emniyet

Müdürlüğüne yapmıştır.

14. Başvuranın yenileme talebine ilişkin 15/03/2019 tarihli dilekçesinde adresini “Kuşdilli

Mah. Terme Cad. No: / Merkez/KIRŞEHİR” olarak beyan etmiştir.

Başvuranın Çankaya Ankara adresine ilişkin mernis kayıtları incelendiğinde, adres beyan tarihinin 26/02/2020 olduğu, 2010 yılında evlendiği eşinin Çankaya Ankara adresine ilişkin adres beyanının ise 01/08/2011 olduğu, başvuranın Kırşehir’deki adresi olarak bildirdiği adrese ilişkin adres beyan tarihinin ise, idarenin cevabi yazısında belirttiği gibi, ruhsat yenileme başvurusunu yaptığı tarih olan 15/03/2019 olduğu görülmüştür. İdarenin cevabi yazısında da bu husus, “Başvuranın İl Emniyet Müdürlüğüne ruhsat yenileme müracaat tarihi ile nüfus kayıt sistemine ikamet adresi beyan tarihi aynı olup, yani kayıtlara göre şahıs müracaat ettiği aynı gün Kırşehir’de ikamet etmeye başladığı,” şeklinde belirtilmiştir.

15. Başvuranın Kırşehir olduğunu belirttiği adresinde, idarenin cevabi yazısından anlaşıldığı üzere, başka bir şahsın ailesiyle birlikte 01/12/2006 tarihinden itibaren bu adreste ikamet ettiği anlaşılmıştır.

16. İlgili mevzuat gereği silah ruhsat işlemlerinin ikamet edilen il valilikleri tarafından yerine getirileceği (8.1. prgrf) düzenlenmiştir. İkamete ilişkin bu hükmün şekil şartı olması nedeniyle, adres kayıt sisteminde ikamet adresi Kırşehir olarak görünen başvuranın, yetkili idare tarafından ‘can güvenliği nedeniyle’ ruhsat alabilip alamayacağı hususunda işin esasına geçtiği, Kırşehir İl Emniyet Müdürlüğü tarafından, başvuranın Asayiş, Terörle Mücadele, Güvenlik ve Kom Şube Müdürlüklerine can güvenliği ile ilgili herhangi bir müracaatı olup olmadığı, sağlık kurulu raporunun tetkiki ve adres araştırmasının yapıldığı görülmüştür.

17. İdarenin Kırşehir’de ikamet ettiğini sandığı (hem başvuranın dilekçesi hem de mernis adres bilgileri nedeniyle) başvuranla ilgili yapılan araştırmalarda, başvuranın Adli Sicil ve

Adli Sicil Arşiv kaydı ile UYAP ve GBT kayıtlarının bulunmadığı, Asayiş, Terörle Mücadele, Güvenlik ve Kom Şube Müdürlüklerine can güvenliği ile ilgili herhangi bir müracaatının olmadığı; adres araştırmasında ise başvuranın ikamet adresi olarak bildirdiği adreste 16/05/2019 tarihinde polis memurları tarafından tutulan ‘Araştırma Tutanağı’ başlıklı yazıda; “ isimli şahsın vermiş olduğu idaremiz Kuşdilli Mah. Terme Cad.

No: / Merkez/Kırşehir nolu adrese gidilmiş olup, söz konusu adreste . isimli şahsın kaldığı görülmüş, ’ ün sık sık bu adrese gelip gittiği beyan edilmiştir.

. isimli şahsın ikamet kapıları usulüne uygun çalınarak yapılan yüz yüze görüşmede, isimli şahsın ve ailesinin Şemsettin Günaltay Caddesi . Sokak No: /

Çankaya/Ankara adresinde devamlı suretle yaşadığını, Ankara KOSGEB’ de Şube Müdürü olarak çalıştığını, isimli şahsın husumeti bulunduğu herhangi bir olaya tanık olmadıklarını, bu nedenle harici ve ciddi bir tehlikeye kalacağını düşünmediklerini, isimli şahsın sağlık durumunun gayet iyi olduğunu, ayrıca şahsın ailesi ve çevresi ile ilgili problem yaşadığını hiç duymadıklarını beyan ettiklerinin anlaşıldığına dair;

Ayrıca 07.05.2019 günü saat:08.40’da Emniyet Kolluk İşlemleri içerisinde yer alan Polnet-4

Ekip Projesi kontrol edildiğinde isimli şahısın adına herhangi bir kayda rastlanmamış olduğu” tutanak altına alındığı tespit edilmiştir.

18. Yukarıda bahsi geçen araştırma üzerine, başvuranın Kırşehir’de ikamet etmediğini öğrenen ilgili idarenin başvuranın eşi ve çocuklarının ikamet bilgilerini Pol-Net adres kayıt sisteminden sorguladığı, başvuranın Çankaya Ankara adresine bu şekilde ulaştığı görülmüştür.

19. Can güvenliği nedeniyle ruhsat yenileme talebinin uygun olup olmadığı hususunda işin esasına geçen Kırşehir İl Emniyet Müdürlüğü, Valilik Makamına sunduğu yazıda, hem başvuranın can güvenliği ile ilgili herhangi bir başvurusunun bulunmadığından bahisle “can güvenliklerinin ciddi ve harici tehditlere maruz kalacağının kuvvetle muhtemel olup olmadığı hususu Valiler tarafından takdir edilir” hükmü, hem de başvuranın adresinin Çankaya

Ankara olması nedeniyle, başvuranın ruhsat yenileme talebinin reddedilmesi gerektiğini belirtmiştir.

20. Yukarıda ayrıntısı belirtildiği üzere, 20.1. Silah ruhsat yenileme işlemlerinin, kişilerin ikamet yeri Valilikleri tarafından yerine getirildiği, 20.2. Somut olayda başvuranın, bir başka şahsın 2006 yılından beri oturduğu adresi, yenileme talepli dilekçesini idareye verdiği gün, kendi ikamet adresi olarak adres kayıt sisteminde değiştirerek, idareye ikamet adresi konusunda yanlış bilgi verdiği, adres kayıt sisteminde

Kırşehir ilinde ikamet ettiği görülen başvuranın yenileme talebi ile ilgili yetkili idarenin ‘ciddi ve harici tehdit olup olmadığı’ hususunda araştırmaya geçtiği, 20.3. Can güvenliği nedeniyle ciddi ve harici tehdit olup olmadığı tespiti yapılırken, ilgili idarenin, başvuranın Ankara’da ikamet ettiği bilgisini edindiği, 20.4. İdarenin başvuranın ruhsat yenileme talebi ile ilgili olarak, Valiliğin 23/05/2019 tarihli

RED yazısını, yaptığı araştırma sonucunda başvuranın eşinin ve iki çocuğunun ikamet ettiği yer olarak görünen Çankaya Ankara adresine gönderdiği, 20.5. İdare cevabi yazısında, Valiliğin 23/05/2019 tarihli RED yazısını, 25/05/2019 tarihli üst yazısı ile tebliğ ettiği, bu üst yazıya daha sonradan “27/05/2019, 0 ” ibaresinin basıldığının görüldüğü, idarenin cevabi yazısında “31/05/2019 tarihinde sayılı resmi zimmet fişi ile birlikte Kırşehir PTT Başmüdürlüğüne teslim edildiği” bilgisine yer verildiği, bu nedenle ilgili idarenin başvuranın adresine usulüne uygun tebliğ için gerekli tüm işlemleri yerine getirdiği, 20.6. 2019 Mart ayında yaptığı silah yenileme başvurusunu, daha önce ruhsat yenileme işlemini yapan ve bu süreci bilen başvuranın, 11 ay gibi bir süre boyunca akıbetini takip etmediği, 20.7. İl Emniyet Müdürlüğü’ne verdiği adres, bir başkasının ikamet adresi olduğundan, Kırşehir Valiliği’nin 25/03/2019 tarihli yazısının kendisine usulüne uygun olarak tebliğ edilmediği iddiasında bulunamayacağı, nitekim başvuranın kendisinin ilgili idareye ‘usulüne uygun bir ikamet adresi’ bildirmediği, 20.8. Ayrıca başvuranın, idari para cezasını ödemek kaydıyla ruhsat yenileme işlemini yapabileceği, Hususları birlikte göz önünde bulundurulduğunda, idarenin işleminde herhangi bir hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilmemiştir.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 21. 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında

Yönetmeliğin 6’ncı maddesinde “İyi yönetim ilkelerine” yer verilmiş olup, idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği ayrıca idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde “makul sürede karar verme”, “hesap verilebilirlik”, “şeffaflık”, ve “kararların gerekçeli olması” ilkelerine uygun davrandığı, ancak idari işleme karşı hangi sürede hangi mercilere başvurulabileceği bildirilmediğinden “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uygun davranmadığı anlaşılmış olup idarenin bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT

22. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21. maddesinin 1. fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Yozgat İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;

Kararın Başvurana ve Kırşehir Valiliğine tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

e-imzalıdır

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi