|
ÖZET: Bu karar, başvuranın 2018/2’nci Dönem Yeminli Mali Müşavirlik sınavında aldığı puanlara itirazını konu almaktadır. Başvuran, sınavdan beklediğinden düşük puanlar alarak, cevap kâğıdının yeniden değerlendirilmesini talep etmiştir. Yeminli Mali Müşavirlik Sınavı’nda başarılı olabilmek için her dersten en az 50 puan alınması ve not ortalamasının 65 olması gerektiği belirtilmiştir. Başvurana ait puanların değerlendirilmesi için bilirkişi heyeti görevlendirilmiş, yapılan incelemede, başvuranın aldığı puanların sınav komisyonu tarafından belirlenen kriterlere uygun olduğu, yalnızca Vergi Tekniği dersi için 3 puanlık bir artış önerilmesine rağmen, bu artışın genel başarı durumunu etkilemeyeceği sonucuna varılmıştır.
Sonuç olarak, başvuranın sınav puanının artırılması talebinin reddedilmesi, hukuka ve hakkaniyete uygun bulunmuş, bu nedenle başvurunun reddine karar verilmiştir. Bu süreçte, sınav değerlendirmeleri ve itiraz süreçlerinin hukuka uygunluğu açısından yapılan incelemeler, başvuranın talebinin gerekçesiz olduğu sonucunu ortaya koymuştur. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/1519-S.2293
BAŞVURU NO : 2018/13504
KARAR TARİHİ : 29/04/2019
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : TÜRKİYE SERBEST MUHASEBECİ MALİ
MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MÜŞAVİRLER
ODALARI BİRLİĞİ BAŞKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : YMM sınav sonucuna itiraz hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 01/11/2018
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran , 2018/2 nci Dönem Yeminli Mali Müşavirlik Revizyon, Vergi Tekniği, Gelir Üzerinden Alınan Vergiler, Harcama ve Servet Üzerinden Alınan
Vergiler, Sermaye Piyasası Mevzuatı Derslerinden sınava katıldığını, sınav sonucunda sırasıyla 43-45-50-50-63 puan aldığını, beklemediği bu sınav sonuçlarına itiraz ettiğini, ancak tarafına iletilen itiraz sonucu bildiriminde itiraz sonrası notlarının yinelendiğini, dolayısıyla puanında hiçbir değişiklik yapılmadığını ifade ederek, cevap kâğıdının incelenmesini ve yeniden değerlendirilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuru konusunun çözümüne dayanak teşkil etmek üzere 26/11/2018 tarihinde
TÜRMOB’dan bilgi ve belge talebinde bulunulmuştur. TÜRMOB tarafından Kurumumuza gönderilmiş olan 13/12/2018 tarihli ve sayılı cevabi yazıda özetle;
2.1. Yeminli Mali Müşavirlik Sınavlarının değerlendirilmesinin Yeminli Mali Müşavirlik ve
Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Sınav Yönetmeliğinin 17’nci maddesi hükmüne uygun olarak gerçekleştirildiği,
2.2. 21 Temmuz-30 Temmuz 2018 tarihleri arasında gerçekleştirilen 2018/2’nci Dönem
Yeminli Mali Müşavirlik Sınavı kapsamında başvuranın Revizyon, Vergi Tekniği, Gelir
Üzerinden Alınan Vergiler, Harcama ve Servet Üzerinden Alınan Vergiler, Sermaye Piyasası
Mevzuatı Derslerinden sınavına katıldığı, sınav sonucunda sırasıyla 43-45-50-50-63 puan aldığı, sınav sonucuna itirazda bulunduğu, itirazın sınav komisyonu tarafından değerlendirilmesi sonucunda “Revizyon, Vergi Tekniği, Gelir Üzerinden Alınan Vergiler,
Harcama ve Servet Üzerinden Alınan Vergiler, Sermaye Piyasası Mevzuatı” derslerinden alınan puanların değişmediği ve bu sonucun ilgiliye bildirildiği belirtilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. Anayasamızın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’ üncü maddesinin üçüncü fıkrasında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.” hükmüne yer verilmiştir.
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun;
4.1. “Kurumun görevi” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükmü bulunmaktadır.
4.2. “Başvuru ve usulü” başlıklı 19’uncu maddesinin birinci fıkrasında; inceleme ve araştırma konusu ile ilgili olarak Başdenetçi veya Denetçilerin bilirkişi görevlendirebileceği belirtilmiş, benzer düzenlemeye 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve
Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 24’üncü maddesinin birinci fıkrasında da yer verilmiştir.
5. 3568 sayılı Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli
Mali Müşavirlik Kanununun “Yeminli mali müşavirlik sınavı” başlıklı 10’uncu maddesinde;
“Yeminli malî müşavirlik sınavı Birlik tarafından yazılı olarak yapılır. Maliye Bakanlığı bu sınavın adil, tarafsız ve mevzuatına uygun bir şekilde yapılması için gerekli tedbirleri almaya yetkilidir.
Sınav komisyonu biri başkan olmak üzere yedi üyeden oluşur. Sınav komisyonu başkan ve üyeleri; dördü Maliye Bakanlığı vergi denetim elemanları arasından, biri Yükseköğretim
Kurulunca önerilecek iki aday arasından, ikisi ise Birlikçe önerilecek dört aday arasından
Maliye Bakanı tarafından seçilir.
Sınav komisyonu üyeliklerine aday gösterileceklerin; hukuk, iktisat, maliye, işletme, muhasebe, bankacılık veya idarî bilimler dallarının birinden lisans veya lisansüstü seviyesinde mezun olmaları ve bu konularda en az onbeş yıl çalışmış veya bu kadar süre öğretim üyeliği veya görevliliği yapmış bulunmaları şarttır.
Sınav komisyonunun çalışma usulleri, sınav konuları ve sınava ilişkin diğer usul ve esaslar
Maliye Bakanlığının uygun görüşü alınmak suretiyle Birlikçe çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
Serbest muhasebeci mali müşavirlik ve yeminli mali müşavirlik sınav sonuçlarının yargı mercilerine intikal etmesi ve mahkemece bilirkişi incelemesine gerek görülmesi halinde, sınav komisyonunda görev almamış olmaları kaydıyla, biri Maliye Bakanlığı merkezi vergi denetim
elemanı, biri alanında uzman meslek mensubu, biri ise dava edilen sınav konusunda ihtisas sahibi öğretim üyesinden oluşan üç kişilik bir bilirkişi heyeti tayin edilir.”
hükümlerine yer verilmiştir.
6. 16/01/2005 tarihli ve 25702 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yeminli Mali Müşavirlik ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Sınav Yönetmeliğinin;
6.1. “Sınav Türleri” başlıklı 7’nci maddesinin (a) bendinde; “Yeminli Mali Müşavirlik sınavı; en az 10 yıllık Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik dönemi sonunda, bu Yönetmeliğin
14 üncü maddesinin (a) bendinde belirtilen konulardan ayrı ayrı olmak üzere yapılan
sınavdır.” düzenlemesi,
6.2. “Sınav Notları” başlıklı 16’ncı maddesinin (a) bendinde; “Yeminli Mali Müşavirlik sınavında başarılı sayılmak için sınav konularının her birinden 100 üzerinden en az 50 alınması şartıyla, alınan notların aritmetik ortalamasının en az 65 olması gerekir.” düzenlemesi,
6.3. “Sınavların Değerlendirilmesi” başlıklı 17’nci maddesinde; “Sınav Komisyonu, bu
Yönetmeliğin 16 ncı maddesinde belirtilen notlama yöntemine göre cevap kâğıtlarını ve sonucunu notlandırır ve değerlendirir. Sınav kâğıtlarında her sorunun notunun ayrı ayrı verilmesi esastır. Bunların toplamından o konudaki yazılı sınav notu ortaya çıkar. Sınav komisyonu, adayların her sorudan aldıkları notları ve toplam sınav notunu liste halinde tutanakla tespit eder ve bu tutanaklar sınav evrakı ile birlikte saklanır. Serbest Muhasebeci
Mali Müşavirlik sınavlarında staj sırasındaki tezkiye not ortalaması ayrı bir ders gibi tutanakta gösterilir…” düzenlemesi,
6.4.“Sınav Sonuçlarına İtiraz” başlıklı 20’nci maddesinde; “Sınava katılanlar, sınav sonuçlarına yazılı olarak itiraz edebilirler. İtirazlar, sonuçların Odalarda ilan tarihinden itibaren 15 gün içinde bir dilekçe ile Birliğe yapılır. Bu itirazlar, Birlikçe en geç 30 gün içinde incelenip karara bağlanır ve sonuç itiraz edene yazılı olarak bildirilir.” düzenlemesi mevcuttur.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Ret Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme
8. Başvuran, 1 numaralı paragrafta açıklandığı üzere; Türkiye Serbest Muhasebeci Mali
Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Temel Eğitim ve Staj Merkezi (TESMER) tarafından gerçekleştirilen 2018/2’nci Dönem Yeminli Mali Müşavirlik sınavının “Revizyon, Vergi
Tekniği, Gelir Üzerinden Alınan Vergiler, Harcama ve Servet Üzerinden Alınan Vergiler, Sermaye Piyasası Mevzuatı” derslerinden beklediğinden düşük puan aldığını, itirazı
neticesinde “Revizyon, Vergi Tekniği, Gelir Üzerinden Alınan Vergiler, Harcama ve Servet
Üzerinden Alınan Vergiler, Sermaye Piyasası Mevzuatı” dersi notlarında değişiklik olmadığını belirterek, cevap kâğıdının yeniden değerlendirilmesini ve puanının artırılmasını talep etmektedir.
9. Konuyla ilgili olarak yapılan incelemede, Yeminli Mali Müşavirlik Sınavından başarılı sayılabilmek için toplam 10 alanda yapılan sınav konularının her birinden 100 üzerinden en az
50 alınması şartıyla, alınan notların aritmetik ortalamasının en az 65 olması gerektiği, başarılı
olamayanların, ilk sınav tarihinden itibaren 2 yıl içerisinde yılda 3 kez açılacak tüm sınavlara girebildiği, yani bir adayın başarılı olduğu sınav konularından tekrar sınava girmediği, ancak başarısız olduğu sınav konularından 2 yıl içerisinde yılda 3 kez açılacak sınavlara başarılı olana kadar girebildiği, neticede ise tüm derslerden 50 puanın altında almamak kaydıyla, alınan notların aritmetik ortalamasının alındığı ve not ortalaması en az 65 ise Yeminli Mali Müşavirlik
Sınavından başarılı olunduğu, dolayısıyla tüm derslerden alınan notlar aritmetik ortalamaya dâhil edildiğinden adaylar için alınacak her bir puanın ortalamaya etkisi olduğu anlaşılmaktadır.
10. Şikâyete konu uyuşmazlık, sınav kâğıtlarının değerlendirilmesi sonucu verilen sınav puanına itiraz olduğundan, şikâyet dosyasının teknik incelemeyi gerektirmesi nedeniyle, uyuşmazlığın çözümü için uzman bilirkişilerin görüşüne başvurmak gerekmiştir. Bu nedenle, konuyla ilgili 3 bilirkişi görevlendirilmiştir.
11. Görevlendirilen bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan bilirkişi raporunda özetle; şikâyet konusu sınavlardan “Revizyon, , Gelir Üzerinden Alınan Vergiler, Harcama ve Servet
Üzerinden Alınan Vergiler, Sermaye Piyasası Mevzuatı” sırasıyla alınan “43-50-50-63” puanların, sınav komisyonu tarafından hazırlanmış cevap anahtarı dikkate alınarak, objektif ölçme ve değerlendirme kurallarına uygun olup olmadığı bakımından incelendiği ve sınav komisyonu tarafından takdir edilen puanda değişikliğe gerek olmadığı, Vergi Tekniği dersi için ise sınav komisyonundan farklı olarak ilave üç puan eklenerek notun 45 yerine 48 olması gerektiği görüş ve kanaatine vardığını bildirmiştir.
12. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde, konuyla ilgili olarak görevlendirilen bilirkişi heyeti tarafından, sınav komisyonunca başvurana “Gelir Üzerinden Alınan Vergiler, Harcama ve Servet Üzerinden Alınan Vergiler, Sermaye Piyasası Mevzuatı” derslerinden sırasıyla “43-50-50-63” takdir edilen puanların uygun olduğu her ne kadar Vergi Tekniği dersi için bilirkişi heyeti (3) puanlık bir artışa uygun görmüşse de bu artışın başvuranın sınavı açısında bir değişiklik yaratmayacağı görülmüş olup, başvuranın sınav puanının artırılması talebinin reddi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi Yönetim İlkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde de yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında
Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği, idarenin “başvuran ile ilgili işlemlerinde makul sürede karar verme” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davrandığı; ancak idarenin başvurana verdiği cevaplarda karara karşı başvuru yolunu
göstermediği, bu nedenle iyi yönetim ilkelerinde vurgulanan “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
14. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunun 21’inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden arta kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare
Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın BAŞVURANA ve Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali
Müşavirler Odaları Birliğine tebliğ edilmesine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi