|
ÖZET: Başvuran, 7143 sayılı Af Kanunu çerçevesinde Hacettepe Üniversitesi’nden Yıldız Teknik Üniversitesi’ne yatay geçiş talep etmiştir. Ancak, Yükseköğretim Kurulu’nun belirlediği mevzuat gereği, yatay geçiş için başvuranın geçmek istediği programın taban puanını sağlaması ve üniversite senatosunun onayını alması gerekmektedir. Başvurunun incelenmesi sonucunda, başvuranın kayıtlı olduğu mühendislik programının Yıldız Teknik Üniversitesi’ndeki eşdeğer bölümle örtüşmediği ve 1982 yılında bu bölüme öğrenci kabul edilmediği tespit edilmiştir.
Bu durum, başvuranın yatay geçiş için gerekli koşulları sağlamadığını göstermektedir. Ayrıca, başvuranın 2018-2019 eğitim-öğretim yılı dışında yatay geçiş yapabilmesi mümkün değildir. Sonuç olarak, Yıldız Teknik Üniversitesi’nin ret kararı hukuka uygun bulunmuş ve başvurunun reddine karar verilmiştir. Bu karar, başvuranın iddialarının mevzuat çerçevesinde yerinde olmadığına işaret etmektedir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/5103-S.7626
BAŞVURU NO : 2019/2963
KARAR TARİHİ : 04/07/2019
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI
YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın, 7143 sayılı Af Kanunu ile 2547 sayılı Kanun’a eklenen geçici 78 inci madde çerçevesinde yaptığı yatay geçiş başvurusunun reddedilmesine itirazı hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 08/02/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Kurumumuza tarihinde elden yapılan başvuruda … …, özetle; 18/05/2018
tarihli ve 30425 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 7143 sayılı Kanun’un (Af Kanunu’nun)
15. maddesiyle 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’na eklenen Geçici 78. maddede yer alan
“bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren dört ay içinde ilişiklerinin kesildiği yükseköğretim kurumuna başvuruda bulunmaları şartıyla bu Kanunun 44 üncü maddesinde belirtilen esaslara göre 2018-2019 eğitim-öğretim yılında öğrenimlerine başlayabilirler.” hükmünden yararlanarak Hacettepe Üniversitesi Mühendislik Fakültesi … Mühendisliği
Bölümüne kaydını yaptırdığını; akabinde yine söz konusu maddede yer alan “Bu maddede yer alan hükümlerden yararlanarak ayrıldığı yükseköğretim kurumuna kayıt yaptırıp işi veya ikametinin başka bir ilde bulunduğunu belgeleyenler, üniversiteye giriş yılı itibarıyla geçmek istediği üniversitenin taban puanını sağlamaları ve ikamet ettikleri ildeki yükseköğretim kurumlarının senatolarının da uygun görmesi halinde, senatolar tarafından belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde ikamet ettikleri ildeki üniversitelerdeki eşdeğer diploma programlarına yatay geçiş yapabilirler.” hükmü ve ayrıca Yükseköğretim Kurumlarında Önlisans ve Lisans
Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlar Arası Kredi
Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin “Merkezi yerleştirme puanıyla yatay geçiş” başlıklı Ek 1 inci maddede yer alan “Öğrencinin kayıt olduğu yıldaki merkezi yerleştirme puanı, geçmek istediği diploma programının taban puanına eşit veya yüksek olması durumunda, öğrenci, hazırlık sınıfı da dahil olmak üzere yatay geçiş için başvuru yapabilir.
Programa yatay geçişe ilişkin başvuru takvimi, öğrenci kontenjanına ilişkin esaslar ile yatay geçişlere ilişkin usul ve esaslar Yükseköğretim Yürütme Kurulu tarafından tespit edilir.
Belirlenen usul ve esaslar uyarınca öğrencilerin başvuruları yükseköğretim kurumlarının ilgili kurulları tarafından değerlendirilerek yatay geçişleri kabul edilir. Başvurunun kontenjandan fazla olduğu durumlarda ÖSYS puanı en yüksek adaydan başlayıp sıralanarak kontenjan kadar adayın yatay geçişi kabul edilir.” hükmüne dayanarak İstanbul’da bulunan Yıldız Teknik
Üniversitesinin Mühendislik Fakültesi … Mühendsiliği (İngilizce) ile … Mühendisliği (İngilizce) bölümlerine yatay geçiş başvurularında bulunduğunu ve ret cevabı aldığını ifade etmekte ve Kurumumuza başvurusuyla yükseköğretim kurumunun takdir hakkının hukuka uygun olarak kullanılmadığının incelenmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kurumumuzun 05/03/2019 tarihli ve …sayılı yazısıyla Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı
ile Yıldız Teknik Üniversitesi yanı sıra Galatasaray Üniversitesi, Boğaziçi Üniversitesi, İstanbul Teknik Üniversitesi ve Yıldız Teknik Üniversitesinden bilgi-belge talebinde bulunulmuştur.
3) YÖK Başkanlığının 05/04/2019 tarihli ve … sayılı cevabi yazısında; “18.05.2018 tarih
30425 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7143 sayılı Vergi ve Diğer Bazı
Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin
Kanun’un 15 nci maddesi ile 2547 Sayılı Yükseköğretim Kanununa Geçici Madde 78 eklenmiş ve bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirleme konusundaki 31/05/2018 tarihli Yükseköğretim Genel Kurul toplantısında incelenmiş ve söz konusu Kanun’un ilgili maddelerinin uygulanmasına ilişkin olarak üniversitelerince tespit edilen terör suçundan hüküm giyenler ile terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisaki yahut bunlarla irtibatı nedeniyle ilişiği kesilenler hariç, 2547 sayılı Yükseköğretim
Kanunun Geçici 78 inci maddesinden yararlanarak “ayrıldığı yükseköğretim kurumuna kayıt yaptırıp işinin veya ikametinin başka bir ilde bulunduğunu belgeleyenler, üniversiteye giriş yılı itibarıyla geçmek istediği üniversitenin taban puanını sağlamaları ve ikamet ettikleri ildeki yükseköğretim kurumlarının senatolarının da uygun görmesi halinde, senatolar tarafından belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde ikamet ettikleri ildeki üniversitelerdeki eşdeğer diploma programlarına yatay geçiş yapabilirler” hükmünün uygulanmasında; a. Öğrencinin geçmek istediği programın üniversiteye giriş yılı itibariyle öğrenci almaması ve daha sonra öğrenci almaya başlaması veya puan türünde değişiklik olması durumunda söz konusu programlar için 2017 yılı ÖSYS taban puanlarına göre işlem yapılmasına, 2017 yılında programın öğrenci almaması durumunda programın öğrenci aldığı son yıldaki ÖSYS taban puanına göre işlem yapılmasına, Dikey geçiş ile yerleşen öğrencilerin ise ilgili yıldaki DGS puanının dikkate alınarak söz konusu işlemlerin yürütülmesine, b. Yatay geçiş kontenjanlarının ve geçiş işlemlerinin üniversite senatosu tarafından belirlenmesine, c. Yükseköğretim kurumlarında yer alan örgün programlara söz konusu yatay geçiş işleminin yalnızca 2018-2019 eğitim öğretim yılında yapılmasına, bu tarihten sonra Yükseköğretim
Kurumlarında Ön Lisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan
Dal ile Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre işlem yapılmasına, d. Bu durumdaki adayların Yükseköğretim Kurumlarında Ön Lisans ve Lisans Düzeyindeki
Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlararası Kredi Transferi Yapılması
Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin Ek Madde 1’ine ilişkin usul ve esaslarda yer alan şartları taşımaları halinde bu madde kapsamında başvuru yapabilmelerine karar verilmiştir.
İlgi yazınızda belirtilen sorulara ilişkin olarak, Yükseköğretim Kurumlarında Ön Lisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlararası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin
Yönetmeliğin Ek Madde 1 Uygulama Usul ve Esaslarının bir örneği ekte gönderilmektedir.
Söz konusu esaslar uyarınca, … …’ın Hacettepe Üniversitesi Mühendislik Fakültesi …
Mühendisliği Programına 1982 ÖSYS ile kayıt yaptırdığı dikkate alınarak, ilgilinin yatay geçiş yapmak istediği diploma programının da 1982 ÖSYS ile merkezi yerleştirme ile öğrenci alması ve taban puanının oluşması gerekmektedir.
Yükseköğretim kurumlarımız bünyesindeki mühendislik programlarından mezun olanlar “İlgili dalın mühendisi” unvanını kullanabilmekte olup, … mühendisliği programının başka bir programla eşdeğerliği bulunmamaktadır.”;
4) Yıldız Teknik Üniversitesi Rektörlüğünün 20/03/2019 tarihli ve … sayılı cevabi
yazısında; “Yükseköğretim Kurulu Başkanlığınca, 7143 Sayılı Kanunun 15 inci maddesi ile
2547 Sayılı Yükseköğretim Kanununa eklenen Geçici 78 inci madde kapsamında düzenlenen
ve Yükseköğretim Kurumlarına bildirilen “7143 Sayılı Kanunun Uygulama İlkeleri” dikkate alınarak, Üniversitemiz Senatosunca “YTÜ 7143 Sayılı Kanunla Kabul Edilen Öğrenci Affı İle
İlgili Genel (Önlisans, Lisans ve Lisansüstü) Uygulama Esasları” kabul edilmiş ve af başvuruları bu kapsamda alınmıştır.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığınca belirlenen Uygulama İlkelerinin 20. maddesine göre,
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunun Geçici 78 inci maddesinden yararlanarak ‘ayrıldığı
yükseköğretim kurumuna kayıt yaptırıp işinin veya ikametinin başka bir ilde bulunduğunu belgeleyenler, üniversiteye giriş yılı itibarıyla geçmek istediği üniversitenin taban puanını sağlamaları ve ikamet ettikleri ildeki yükseköğretim kurumlarının senatolarının da uygun görmesi halinde, senatolar tarafından belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde ikamet ettikleri ildeki üniversitelerdeki eşdeğer diploma programlarına yatay geçiş yapabilirler’ hükmünde yer aldığı üzere Af başvurularında yatay geçiş ile öğrenci kabulünün Üniversite senatolarına bırakıldığı anlaşılmış olup, Üniversitemizce belirlenen esasların 20. maddesinde af başvurusu ile yatay geçiş öğrenci kabulünün olmayacağı belirtilmiş olup, diğer yükseköğretim kurumlarından af yatay geçiş başvurusu kabul edilmeyerek diğer yükseköğretim kurumları öğrencileri için ayrı bir kontenjan verilmemiştir. Ayrıca üniversitemizce hazırlanan ve ilgililere duyurulan kılavuzda konuya ilişkin bilgilere yer verilmiştir.
Adı geçen 08.10.2018 tarihli dilekçesi ile (af başvuru tarihleri Yükseköğretim Kurulu
Başkanlığınca belirlenen 18.05.2018-18.09.2018 tarihleri arasında kabul edilmiştir.)
üniversitemize yatay geçiş başvurusunda bulunmuş ve yukarıda belirtilen nedenlerle başvurusunun kabul edilemeyeceği yazılı olarak kendisine bildirilmiştir. Ayrıca başvuranın yatay geçiş talep ettiği … Mühendisliği (İngilizce), … Mühendisliği (İngilizce)
programlarımıza 1982 yılında öğrenci kabulü olmamıştır.”
Şeklinde cevaplar verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
5) Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 29/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği
Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
6) 06/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun;
6.1) “Yükseköğretim Kurulunun görevleri” başlıklı 7 inci maddesinin (e) bendinde;
“Yükseköğretim kurumlarında eğitim – öğretim programlarının asgari ders saatlerini ve sürelerini, öğrencilerin yatay ve dikey geçişleriyle ve yüksekokul mezunlarının bir üst düzeyde öğrenim yapmalarına ilişkin esasları Üniversitelerarası Kurulun da görüşlerini alarak tespit etmek,” Yükseköğretim Kurulunun görevleri arasında sayılmıştır.
6.2. “Diploma alma, ders kredilerinin hesaplanması, öğrencilik haklarından yararlanma ve sınavlar” başlıklı 44 üncü maddesinin (c) fıkrasında; “… Yatay geçiş ve çift ana dal eğitiminin usul ve esasları ile azami öğrenim süreleri, lisansüstü eğitim usul ve esasları ile öğrenim süreleri Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılan yönetmelikle belirlenir.” 6.3. Geçici 78 inci maddesinde; “Yükseköğretim kurumlarında hazırlık dâhil bütün sınıflarda intibak, önlisans, lisans tamamlama, lisans, lisansüstü öğrenimi gören öğrencilerden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar, kendi isteğiyle ilişikleri kesilenler dâhil, terör suçundan hüküm giyenler ile terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı nedeniyle ilişiği kesilenler hariç, her ne sebeple olursa olsun ilişiği kesilenler ile bir programı kazandıkları halde kayıt yaptırmayanlar bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren dört ay içinde ilişiklerinin kesildiği yükseköğretim kurumuna başvuruda bulunmaları şartıyla bu Kanunun 44 üncü maddesinde belirtilen esaslara göre 2018-2019 eğitim-öğretim yılında öğrenimlerine başlayabilirler… Bu maddede yer alan hükümlerden yararlanarak ayrıldığı yükseköğretim kurumuna kayıt yaptırıp işi veya ikametinin başka bir ilde bulunduğunu belgeleyenler, üniversiteye giriş yılı itibarıyla geçmek istediği üniversitenin taban puanını sağlamaları ve ikamet ettikleri ildeki yükseköğretim kurumlarının senatolarının da uygun görmesi halinde, senatolar tarafından belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde ikamet ettikleri ildeki üniversitelerdeki eşdeğer diploma programlarına yatay geçiş yapabilirler.”
7) 24/04/2010 tarihli ve 27561 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim
Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin
“Merkezi yerleştirme puanıyla yatay geçiş” başlıklı Ek 1 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Öğrencinin kayıt olduğu yıldaki merkezi yerleştirme puanı, geçmek istediği diploma programının taban puanına eşit veya yüksek olması durumunda, öğrenci, hazırlık sınıfı da dahil olmak üzere yatay geçiş için başvuru yapabilir. Programa yatay geçişe ilişkin başvuru takvimi, öğrenci kontenjanına ilişkin esaslar ile yatay geçişlere ilişkin usul ve esaslar
Yükseköğretim Yürütme Kurulu tarafından tespit edilir. Belirlenen usul ve esaslar uyarınca öğrencilerin başvuruları yükseköğretim kurumlarının ilgili kurulları tarafından değerlendirilerek yatay geçişleri kabul edilir. Başvurunun kontenjandan fazla olduğu durumlarda ÖSYS puanı en yüksek adaydan başlayıp sıralanarak kontenjan kadar adayın yatay geçişi kabul edilir.”
8) Güz ve Bahar Dönemi Ek Madde 1 Uygulama İlkelerinin
(https://www.yok.gov.tr/ogrenci/guz-ve-bahar-donemi-ek-madde-1-uygulama-ilkeleri);
8.1) 2 nci maddesinde; “Öğrencinin kayıt olduğu yıldaki merkezi yerleştirme puanlarının
başka bir diploma programının girdiği yıldaki taban puanına eşit veya yüksek olması gerektiğine, (Örneğin, İşletme (puan türü TM1) programında kayıtlı bir öğrencinin merkezi yerleştirme puanları arasında MF4 puanı varsa ve bu öğrencinin MF4 puanının geçmek istediği
İnşaat Mühendisliği programının taban puanına eşit veya yüksek olması durumunda uygulama esasları çerçevesinde yatay geçiş yapabilecektir.)”
8.2) 5 inci maddesinde; “Öğrencilerin Ek Madde -1 uyarınca sadece bir defa yatay geçiş
yapabilmesine, (İlgili başvuru döneminden önce Ek Madde-1 uyarınca yatay geçiş yapan öğrencilerin tekrar yatay geçiş yapamayacağına) ancak, söz konusu madde uyarınca yatay geçiş yapan öğrencilerin ÖSYS merkezi yerleştirme sonucu kayıt hakkı kazandıkları yükseköğretim kurumuna daha sonraki başvuru tarihlerinde geri dönebilmelerine,”
8.3) 17 nci maddesinde; “Öğrencinin geçmek istediği diploma programına, öğrencinin
halen öğrenim görmekte olduğu diploma programına kayıt yaptırdığı yılda öğrenci kabul edilmemişse geçilmek istenen diploma programının merkezi yerleştirme taban puanı oluşmadığından geçiş yapılamayacağına,
9) 31/05/2018 tarihli Yükseköğretim Genel Kurul toplantısında karar verilen Geçici 78
inci Maddenin Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esasların 20 inci maddesinde (https://www.yok.gov.tr/Documents/Ogrenci/7143_Sayili_Kanunun_Uygulama_ilkeleri.
pdf); “2547 sayılı Yükseköğretim Kanunun Geçici 78 inci maddesinden yararlanarak ‘ayrıldığı yükseköğretim kurumuna kayıt yaptırıp işinin veya ikametinin başka bir ilde bulunduğunu belgeleyenler, üniversiteye giriş yılı itibarıyla geçmek istediği üniversitenin taban puanını sağlamaları ve ikamet ettikleri ildeki yükseköğretim kurumlarının senatolarının da uygun görmesi halinde, senatolar tarafından belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde ikamet ettikleri ildeki üniversitelerdeki eşdeğer diploma programlarına yatay geçiş yapabilirler’ hükmünün uygulanmasında; a. Öğrencinin geçmek istediği programın üniversiteye giriş yılı itibariyle öğrenci almaması ve daha sonra öğrenci almaya başlaması veya puan türünde değişiklik olması durumunda söz konusu programlar için 2017 yılı ÖSYS taban puanlarına göre işlem yapılmasına, 2017 yılında programın öğrenci almaması durumunda programın öğrenci aldığı son yıldaki ÖSYS taban puanına göre işlem yapılmasına, dikey geçiş ile yerleşen öğrencilerin ise ilgili yıldaki DGS puanının dikkate alınarak söz konusu işlemlerin yürütülmesine, b. Yatay geçiş kontenjanlarının ve geçiş işlemlerinin üniversite senatosu tarafından belirlenmesine, c. Yükseköğretim kurumlarında yer alan örgün programlara söz konusu yatay geçiş işleminin yalnızca 2018-2019 eğitim öğretim yılında yapılmasına, bu tarihten sonra Yükseköğretim
Kurumlarında Ön Lisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan
Dal ile Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre işlem yapılmasına, d. Bu durumdaki adayların Yükseköğretim kurumlarında Ön Lisans ve Lisans Düzeyindeki
Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlararası Kredi Transferi Yapılması
Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin Ek Madde 1’ine ilişkin usul ve esaslarda yer alan şartları taşımaları halinde bu madde kapsamında başvuru yapabilmelerine, … karar verilmiştir.”
10) Yıldız Teknik Üniversitesi 7143 Sayılı Kanunla Kabul Edilen Öğrenci Affı ile İlgili
Genel (Önlisans, Lisans ve Lisansüstü) Uygulama Esasları’nın 20 nci maddesinde; “Yatay geçiş yolu ile diğer Yükseköğretim Kurumlarından Üniversitemizin Önlisans ve Lisans programlarına öğrenci kabul edilmeyecektir.”
Şeklinde düzenlemeler olduğu görülmüştür.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
11) Başvuranların iddiaları, idarelerin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya
kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ilgili idarenin işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı tespit edildiğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi”
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
12) Kurumumuza tarihinde yapılan başvuruda; 18/05/2018 tarihli Af
Kanunu’nun 15 inci maddesiyle 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’na eklenen Geçici 78 inci madde hükmünden yararlanarak daha önce ayrıldığı Hacettepe Üniversitesi Mühendislik
Fakültesi … Mühendisliği Bölümüne kaydını yaptıran başvuranın yine söz konusu maddede yer alan “ayrıldığı yükseköğretim kurumuna kayıt yaptırıp işi veya ikametinin başka bir ilde bulunduğunu belgeleyenler, üniversiteye giriş yılı itibarıyla geçmek istediği üniversitenin taban puanını sağlamaları ve ikamet ettikleri ildeki yükseköğretim kurumlarının senatolarının da uygun görmesi halinde, senatolar tarafından belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde ikamet ettikleri ildeki üniversitelerdeki eşdeğer diploma programlarına yatay geçiş yapabilirler.” hükmü ve ayrıca Yükseköğretim Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar
Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına
İlişkin Yönetmeliğin “Merkezi yerleştirme puanıyla yatay geçiş” başlıklı Ek 1 inci maddesi çerçevesinde Yıldız Teknik Üniversitesinin Mühendislik Fakültesi … Mühendsiliği (İngilizce)
ile … Mühendisliği (İngilizce) bölümlerine yatay geçiş başvurusunda bulunduğu ve
Üniversitenin 15/10/2018 tarihli yazısıyla “… Uygulama Esasları’nın 20 nci maddesi uyarınca yatay geçiş yolu ile diğer Yükseköğretim Kurumlarından Üniversitemizin Önlisans ve Lisans programlarına öğrenci kabul edilmeyecektir.” şeklindeki cevabı karşısında takdir hakkının hukuka uygun olarak kullanılmadığının incelenmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
13) Somut olaya bakıldığında; başvuranın 1982 yılı Üniversitelerarası Seçme Sınavı (ÜSS)
ile Hacettepe Üniversitesi Mühendislik Fakültesi … Mühendisliği Bölümünü kazandığı, 31/08/1982 tarihinde kayıt yaptırdığı, sonrasında bu bölüme devam etmediği ve Dokuz Eylül
Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Kamu Yönetimi Bölümünden 24/06/1988 tarihinde mezun olduğu, 18/05/2018 tarihli Af Kanunu’nun 15 inci maddesiyle 2547 sayılı
Yükseköğretim Kanunu’na eklenen Geçici 78 inci madde hükmünden yararlanarak Hacettepe
Üniversitesi Mühendislik Fakültesi … Mühendisliği Bölümüne 27/09/2018 tarihinde kabulünün, 28/09/2018 tarihinde de İngilizce Hazırlık Bölümüne kaydının yapıldığı, akabinde
Yıldız Teknik Üniversitesine verdiği 05/10/2018 tarihli dilekçesi ile … Mühendisliği (İngilizce) ile … Mühendisliği (İngilizce) bölümlerine yatay geçiş talebinde bulunduğu, yine
Yıldız Teknik Üniversitesi ile birlikte İstanbul’daki diğer üniversitelere de yatay geçiş başvuruları yaptığı, her birinden ret cevabı aldığı, diğer yandan diğer başvuru yaptığı üniversitelerden olan İTÜ Rektörlüğünün YÖKSİS’te yaptığı sorgulama neticesinde başvuranın Ek 1 inci madde kapsamında 18/10/2018 tarihinde Fatih Sultan Mehmet Vakıf
Üniversitesi … Fakültesine kayıt yaptırdığı tespit edilmiştir.
14) Konuyla ilgili mevzuata bakıldığında;
14.1) 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununda; öğrencilerin yatay geçişlerine ilişkin esasların
tespitinin Yükseköğretim Kurulunun görevleri arasında olduğu ve yatay geçişin usul ve esaslarının da çıkarılacak bir yönetmelikle belirleneceği, diğer yandan adı geçen Kanuna Af
Kanunu ile eklenen geçici bir madde ile çeşitli nedenlerle yükseköğretim kurumlarından ilişiği kesilenlerin bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren dört ay içinde ilişiklerinin kesildiği yükseköğretim kurumuna başvuruda bulunmaları şartıyla 2018-2019 eğitim-öğretim yılında öğrenimlerine başlayabilecekleri ve ayrıca kayıt yaptırıp işi veya ikametinin başka bir ilde bulunduğunu belgeleyenlerin, üniversiteye giriş yılı itibarıyla geçmek istediği üniversitenin taban puanını sağlamaları ve ikamet ettikleri ildeki yükseköğretim kurumlarının senatolarının da uygun görmesi halinde, senatolar tarafından belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde ikamet ettikleri ildeki üniversitelerdeki eşdeğer diploma programlarına yatay geçiş yapabilecekleri hüküm altına alınmıştır.
14.2) Bu hükümler çerçevesinde söz konusu Geçici Maddenin Uygulanmasına İlişkin Usul ve
Esasların Yükseköğretim Genel Kurulu tarafından belirlendiği, öncelikle geçmek istenilen üniversitenin taban puanının sağlanması ve ilgili üniversite senatosunun da uygun bulması halinde eşdeğer diploma programlarına yatay geçiş yapılabileceği; diğer yandan öğrencinin geçmek istediği programın üniversiteye giriş yılı itibariyle öğrenci almaması ve daha sonra öğrenci almaya başlaması veya puan türünde değişiklik olması durumunda söz konusu programlar için 2017 yılı ÖSYS taban puanlarına göre işlem yapılması, yatay geçiş kontenjanlarının ve geçiş işlemlerinin üniversite senatosu tarafından belirlenmesi, son olarak da söz konusu yatay geçiş işleminin yalnızca 2018-2019 eğitim öğretim yılında yapılması, bu tarihten sonra Yükseköğretim Kurumlarında Ön Lisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar
Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına
İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre işlem yapılması, bu durumdaki adayların adı geçen
Yönetmeliğin Ek Madde 1’ine ilişkin usul ve esaslarda yer alan şartları taşımaları halinde bu madde kapsamında başvuru yapabilmeleri hususları düzenlenmiştir.
14.3) Söz konusu Ek 1 inci madde ve bu maddenin Uygulama Esaslarına bakıldığında,
öğrencinin başka bir programa yatay geçiş başvurusu yapabilmesi için öğrencinin kayıt olduğu yıldaki merkezi yerleştirme puanının, geçmek istediği diploma programının taban puanına eşit veya yüksek olması gerektiği ve bu madde uyarınca sadece bir defa yatay geçiş yapılabileceği belirlenmiştir.
15) Başvuranın talebinin konuyla ilgili mevzuat çerçevesinde değerlendirilmesinde;
başvuranın Af Kanunu ile Yükseköğretim Kanununa eklenen geçici madde kapsamında, ilişiğinin kesildiği Hacettepe Üniversitesi … Mühendisliği Bölümüne kaydını yaptırdıktan sonra yine aynı madde kapsamında ancak ve ancak geçmek istediği üniversitenin taban puanını sağlaması ve üniversite senatosunun uygun bulması halinde eşdeğer programlara yatay geçiş yapabileceği açık olup başvuranın geçmek istediği … Mühendisliği (İngilizce) ile …
Mühendisliği (İngilizce) bölümlerine, yukarıda 3 nolu paragrafta yer verilen YÖK’ün cevabi yazısında görüleceği üzere başvuranın kayıtlı olduğu …Mühendisliğinin eşdeğer bölümü olmadığı, böylelikle yatay geçiş için gerekli ilk ve temel koşulun sağlanmadığı; diğer yandan başvuranın kayıtlı olduğu program dışında başka bir programa Ek madde 1 kapsamında yatay geçiş yapabilmesinin 2018-2019 eğitim-öğretim yılından sonra mümkün olabileceği, ayrıca Ek madde 1’den yararlanabilmesi halinde de birinci koşul olarak başvuranın ilk kayıt olduğu yıldaki (yani 1982 yılındaki) merkezi yerleştirme puanının geçiş yapmak istediği üniversitenin ilgili bölümünün taban puanına eşit veya yüksek olması gerektiği, başvuranın geçmek istediği diploma programına başvuranın kayıt yaptırdığı yılda, yani 1982 yılında öğrenci kabul edilmemişse geçilmek istenen diploma programının merkezi yerleştirme taban puanı oluşmadığından geçiş yapılamayacağı, yukarıda yer verilen cevabi yazıda görüleceği üzere
Üniversitenin söz konusu bölümlere 1982 yılında öğrenci kabulünün olmadığı; kaldı ki Ek madde 1 uyarınca sadece bir defa yatay geçiş yapabileceği ve başvuranın da hâlihazırda Ek madde 1’den yararlanarak 18/10/2018 tarihinde Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi …
Fakültesine kayıt yaptırdığı tespit edilmiştir.
16) Başvuranın iddiaları, ilgili idarelerin cevapları ve ilgili mevzuat çerçevesinde yapılan
inceleme neticesinde; başvuranın talebinin yerinde olmadığı, Senato’nun talep edilen yatay geçiş hususunda takdir yetkisi olduğu ve yetkinin keyfi kullanıldığına dair somut bir durumun olmadığı gibi daha temelde mevcut mevzuatta belirlenen hüküm ve esaslarda yer alan koşulların başvuran tarafından sağlanmadığı tespiti karşısında Yıldız Teknik Üniversitesi
Rektörlüğünün 15/10/2018 tarihli ret işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık olmadığı kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
17) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede
yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; başvurana verilen gerekçeli cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurulabileceğinin gösterilmediği, böylelikle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uyulmadığı, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
18) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 17 nci maddesinin sekizinci fıkrasına
göre, Kamu Denetçiliği Kurumuna dava açma süresi içinde yapılan başvuru işlemeye başlamış olan dava açma süresini durdurmakta olup, anılan Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ edildiği tarihten itibaren, ilgili idarelerin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup İstanbul İdare
Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle;
BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın başvuran ile YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞINA ve YILDIZ
TEKNİK ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi