|
ÖZET: Bu Danıştay kararında, başvuranın Yeminli Mali Müşavirlik Sınavı’nın “İleri Düzeyde Finansal Muhasebe” ve “Sermaye Piyasası Mevzuatı” oturumlarına katılarak aldığı puanların düşük olduğunu iddia etmesi ve itirazda bulunması üzerine yapılan değerlendirmeler ele alınmıştır. Sınavdan başarılı sayılabilmek için, her bir dersten en az 50 puan alınması ve notların aritmetik ortalamasının 65 olması gerektiği belirtilmiştir. Başvuranın itirazı üzerine yapılan bilirkişi değerlendirmeleri sonucunda, “Sermaye Piyasası Mevzuatı” oturumundaki puanın artırılması talebinin reddedilmesi gerektiği, “İleri Düzeyde Finansal Muhasebe” oturumundaki değerlendirmenin ise başvuranın lehine bir durum yaratmadığı sonucuna varılmıştır.
Sonuç olarak, başvuranın sınav puanının arttırılması talebi reddedilmiş, ancak “Sermaye Piyasası Mevzuatı” oturumunun puanının yeniden değerlendirilmesi hususunda Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odası’na tavsiyede bulunulmuştur. Bu karar, hukuka ve hakkaniyete uygunluk açısından değerlendirilmiş ve başvuranın itirazlarının kısmen kabulü ile kısmen reddi yönünde bir karar verilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/8370-S.12790
BAŞVURU NO : 2019/6284
KARAR TARİHİ : 16/09/2019
KISMEN TAVSİYE KISMEN RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : TÜRKİYE SERBEST MUHASEBECİ MALİ
MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MÜŞAVİRLER
ODALARI BİRLİĞİ BAŞKANLIĞI
Yeminli Mali Müşavirlik Sınav sonucuna itiraz hakkında.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 19/03/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran … …, 17-26/11/2018 tarihleri arasında gerçekleştirilen 2018/3. dönem Yeminli
Mali Müşavirlik Sınavının “İleri Düzeyde Finansal Muhasebe” ve “Sermaye Piyasası
Mevzuatı” oturumlarına katıldığını, sınav puanlarının beklediğinden düşük geldiğini, söz konusu oturumlara yasal süre içerisinde itiraz ettiğini ve TÜRMOB tarafından yapılan yeniden değerlendirme sonucunda sınav puanlarında istediği kadar bir değişiklik olmadığını belirterek, sınav kağıtlarının yeniden değerlendirilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuru konusunun çözümüne dayanak teşkil etmek üzere 18/4/2019 tarihinde
TÜRMOB’dan bilgi ve belge talebinde bulunulmuştur. TÜRMOB tarafından Kurumumuza gönderilmiş olan 14/5/2019 tarihli ve … sayılı cevabi yazıda özetle; 17 – 26 Kasım 2018 tarihleri arasında gerçekleştirilen Yeminli Mali Müşavirlik Sınavına giren başvuranın “İleri
Düzey Finansal Muhasebe” ve “Sermaye Piyasası Mevzuatı” oturumlarına katıldığı, sınav puanlarına itirazda bulunduğu, itirazın sınav komisyonu tarafından değerlendirilmesi sonucunda, 54 olarak açıklanan “İleri Düzeyde Finansal Muhasebe” sınav puanının 57’ye, 43 olarak açıklanan “Sermaye Piyasası Mevzuatı” sınav puanının 50’ye yükseltildiği ve bu sonucun 21/3/2019 tarihinde başvurana bildirildiği belirtilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. Anayasamızın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.” hükmüne yer verilmiştir.
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun
4.1. “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükmü bulunmaktadır.
4.2. “Başvuru ve usulü” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrasında; inceleme ve araştırma konusu ile ilgili olarak Başdenetçi veya Denetçilerin bilirkişi görevlendirebileceği belirtilmiş, benzer düzenlemeye 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve
Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 24 üncü maddesinin birinci fıkrasında da yer verilmiştir.
5. 3568 sayılı Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli
Mali Müşavirlik Kanunu’nun “Yeminli mali müşavirlik sınavı ” başlıklı 10’uncu maddesinde; “Yeminli mali müşavirlik sınavı Birlik tarafından yazılı olarak yapılır… Sınav komisyonu biri başkan olmak üzere yedi üyeden oluşur. Sınav komisyonu başkan ve üyeleri; dördü Maliye Bakanlığı vergi denetim elemanları arasından, biri Yükseköğretim Kurulunca önerilecek iki aday arasından, ikisi ise Birlikçe önerilecek dört aday arasından Maliye Bakanı tarafından seçilir. Sınav komisyonu üyeliklerine aday gösterileceklerin; hukuk, iktisat, maliye, işletme, muhasebe, bankacılık veya idarî bilimler dallarının birinden lisans veya lisansüstü seviyesinde mezun olmaları ve bu konularda en az onbeş yıl çalışmış veya bu kadar süre öğretim üyeliği veya görevliliği yapmış bulunmaları şarttır…” hükmüne yer verilmiştir.
6. 16/01/2005 tarihli ve 25702 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yeminli Mali Müşavirlik ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Sınav Yönetmeliğinin;
6.1. “Sınav Türleri” başlıklı 7 nci maddesinin (a) bendinde; “Yeminli Mali Müşavirlik sınavı; Kanunları uyarınca vergi inceleme yetkisini almış ve mesleki yeterlilik sınavını vermiş olanların yeterlilik sınavını kazandıkları tarihten itibaren veya en az 10 yıllık Serbest
Muhasebeci Mali Müşavirlik dönemi sonunda açılacak ve bu Yönetmeliğin 14 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen konulardan ayrı ayrı olmak üzere yapılan sınavdır.” düzenlemesi,
6.2. “Sınav Notları” başlıklı 16’ncı maddesinin (a) bendinde; “Yeminli Mali Müşavirlik sınavında başarılı sayılmak için sınav konularının her birinden 100 üzerinden en az 50 alınması şartıyla, alınan notların aritmetik ortalamasının en az 65 olması gerekir.” düzenlemesi,
6.3. “Sınavların Değerlendirilmesi” başlıklı 17’inci maddesinin ilk fıkrasında; “Sınav
Komisyonu, bu Yönetmeliğin 16 ncı maddesinde belirtilen notlama yöntemine göre cevap kâğıtlarını ve sonucunu notlandırır ve değerlendirir. Sınav kâğıtlarında her sorunun notunun ayrı ayrı verilmesi esastır. Bunların toplamından o konudaki yazılı sınav notu ortaya çıkar.
Sınav komisyonu, adayların her sorudan aldıkları notları ve toplam sınav notunu liste halinde tutanakla tespit eder ve bu tutanaklar sınav evrakı ile birlikte saklanır. Serbest Muhasebeci
Mali Müşavirlik sınavlarında staj sırasındaki tezkiye not ortalaması ayrı bir ders gibi tutanakta gösterilir…” düzenlemesi,
6.4. “Sınav Sonuçlarına İtiraz” başlıklı 20’nci maddesinde; “Sınava katılanlar, sınav sonuçlarına yazılı olarak itiraz edebilirler. İtirazlar, sonuçların Odalarda ilan tarihinden itibaren 15 gün içinde bir dilekçe ile Birliğe yapılır. Bu itirazlar, Birlikçe en geç 30 gün içinde incelenip karara bağlanır ve sonuç itiraz edene yazılı olarak bildirilir.” düzenlemesi,
mevcuttur.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Başvuranın iddiaları, İdarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Kısmi Tavsiye Kısmi Ret Kararı
Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme
8. Başvuran, 1 numaralı paragrafta açıklandığı üzere; TESMER tarafından 2018/3. dönemde gerçekleştirilen Yeminli Mali Müşavirlik Sınavının “İleri Düzeyde Finansal Muhasebe” ve
“Sermaye Piyasası Mevzuatı” oturumlarına katıldığını, sınav puanlarının beklediğinden düşük geldiğini, söz konusu oturumlara yasal süre içerisinde itiraz ettiğini ve TÜRMOB tarafından yapılan yeniden değerlendirme sonucunda sınav puanlarında istediği oranda bir değişiklik olmadığını belirterek, sınav kağıtlarının yeniden değerlendirilmesini talep etmektedir.
9. Konuyla ilgili olarak yapılan incelemede, Yeminli Mali Müşavirlik Sınavından başarılı sayılabilmek için toplam 10 alanda yapılan sınav konularının her birinden 100 üzerinden en az
50 alınması şartıyla, alınan notların aritmetik ortalamasının en az 65 olması gerektiği, başarılı
olamayanların, ilk sınav tarihinden itibaren 2 yıl içerisinde yılda 3 kez açılacak tüm sınavlara girebildiği, yani bir aday başarılı olduğu sınav konularından tekrar sınava girmediği, ancak başarısız olduğu sınav konularından 2 yıl içerisinde yılda 3 kez açılacak sınavlara başarılı olana kadar girebildiği, neticede ise tüm derslerden 50 puanın altında almamak kaydıyla, alınan notların aritmetik ortalamasının alındığı ve ortalama en az 65 ise Yeminli Mali Müşavirlik
Sınavından başarılı olunduğu, bu nedenle, tüm derslerden alınan notlar aritmetik ortalamaya dâhil edildiği için adaylar için alınacak her bir puanın ortalamaya etkisi olduğu anlaşılmaktadır.
10. Şikayete konu uyuşmazlık, sınav kağıtlarının değerlendirilmesi sonucu verilen sınav puanına itiraz olduğundan, şikayet dosyasının teknik incelemeyi gerektirmesi nedeniyle, uyuşmazlığın çözümü için uzman bilirkişilerin görüşüne başvurmak gerekmiştir. Bu nedenle, konuyla ilgili 3 bilirkişi görevlendirilmiştir.
11. Görevlendirilen bilirkişiler tarafından ayrı ayrı hazırlanan bilirkişi raporlarında adaya takdir edilen puanlar ile komisyon tarafından itiraz sonrası takdir edilen puanlar aşağıdaki
tabloda gösterildiği gibidir:
İleri Düzeyde Finansal Muhasebe Sermaye Piyasası Mevzuatı
Sınav Komisyonu 57 50
YMM … 57 51
Vergi Bmüf. … 55 54,5
Prof. Dr. … Değerlendirme Yapılmamıştır 45
Söz konusu bilirkişi raporları incelendiğinde, Sınav Komisyonunun yaptığı değerlendirmeden farklı olarak;
11.1. “Sermaye Piyasası Mevzuatı” oturumunda, bilirkişilerden Yeminli Mali Müşavir …
tarafından yapılan değerlendirmede, başvuranın vermiş olduğu cevaplar için 1 puan fazla takdir edilerek sınav puanının 51’e yükseltilmesi gerektiği belirtilmiştir. Bilirkişilerden Vergi
Başmüfettişi … tarafından yapılan değerlendirmede, başvuranın vermiş olduğu cevaplar için 4,5 puan fazla takdir edilerek sınav puanının 54,5’e yükseltilmesi gerektiği belirtilmiştir. Bir diğer bilirkişi olan Prof. Dr. … ise adaya sınav komisyonu tarafından 5 puan fazla takdir edildiğini belirterek sınav puanının 45 olması gerektiğini belirtmiştir.
11.2. “İleri Düzeyde Finansal Muhasebe” oturumu için 2 bilirkişi değerlendirmede bulunmuştur. Buna göre Vergi Başmüfettişi … tarafından yapılan değerlendirmede başvurana sınav komisyonu tarafından fazladan 2 puan takdir edildiği belirtilerek sınav puanının 55 olması gerektiğini belirtmiştir. Diğer bilirkişi ise sınav komisyonu tarafından yapılan değerlendirmenin yerinde olduğunu belirtmiştir.
12. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde, Yeminli Mali Müşavirlik sınavının
“Sermaye Piyasası Mevzuatı” oturumu hakkında görevlendirilen 3 bilirkişi tarafından verilen puanların incelenmesi neticesinde, sınav puanının arttırılması talebinin reddi işleminde hukuka ve hakkaniyete uyarlılık olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır. Diğer taraftan, şikayete konu diğer ders olan “İleri Düzey Finansal Muhasebe” oturumunun sınav puanına yönelik
Vergi Başmüfettişi tarafından yapılan değerlendirmenin başvuranın lehine bir durum yaratmadığı, bu nedenle sınav komisyonu tarafından takdir edilen puanın yerinde olduğu değerlendirildiğinden sınav puanının arttırılması talebinin reddi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde de yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında
Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği, idarenin başvuran ile ilgili işlemlerinde makul sürede karar verme ve kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi ilkelerine uygun davrandığı; ancak idarenin başvurana verdiği cevaplarda karara karşı başvuru yolunu göstermediği, bu nedenle iyi yönetişim ilkelerinde vurgulanan “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
14. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca başvurunun Kurumumuz tarafından reddedilen kısımları ile ilgili olarak durmuş olan dava açma süresi gerekçeli ret kararının ilgiliye tebliğinden itibaren kaldığı yerden işlemeye başlayacak olup söz konusu 21 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca ise başvurunun tavsiye verilen kısımları ile ilgili olarak kararın idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse dava açma süresinden (varsa) arta kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KISMEN RET KISMEN KABULÜ ile; Başvuranın “İleri Düzey Finansal Muhasebe” oturumuna ilişkin sınav puanının arttırılması talebinin REDDEDİLMESİNE, Diğer taraftan, “Sermaye Piyasası Mevzuatı” oturumu sınav puanının bilirkişi raporlarında belirtilen hususlar dikkate alınmak suretiyle yeniden değerlendirilmesi hususunda Türkiye
Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliğine
TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20’nci maddesinin üçüncü fıkrası
uyarınca, bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın BAŞVURANA ve TÜRKİYE SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLER ve YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLER ODALARI BİRLİĞİ’NE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi