ÖZET: Sayıştay, Kız Teknik ve Meslek Lisesi’nin 2011 yılı elektrik ödemeleriyle ilgili olarak “ticarethane” tarifesi üzerinden yapılan ödemelerin kamu zararına yol açtığı iddialarını değerlendirmiştir. İncelemeler sonucunda, okulun inşaat aşamasında şantiye aboneliği olarak “ticarethane” tarifesine dahil edildiği ve okul faaliyete geçtiğinde bu tarifeyle ödemelere devam edildiği tespit edilmiştir. Abonelik işlemlerinin düzeltme işlemi yapılmadan devam etmesi nedeniyle, geçmişe yönelik bir düzeltme yapılamayacağı ve bu durumun harcama yetkilileri açısından sorumluluk doğurmayacağı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, elektrik giderlerinin tahakkuk ettirilmesi ve ödenmesi konusunda harcama yetkililerinin, abonelik sözleşmesine uygun hareket etmeleri gerektiği belirtilmiştir. Sayıştay, yapılan işlemlerin gerekliliği ve abonelik sözleşmesinin hükümleri doğrultusunda, kamu görevlilerine sorumluluk atfetmenin mümkün olmadığını, dolayısıyla kamu zararı oluşmadığına oybirliğiyle karar vermiştir. Bu durum, elektrik tarifesi değişikliklerinin ve abonelik işlemlerinin önemini vurgulamaktadır.

Kamu İdaresi Türü Genel Bütçe Kapsamındaki İdareler
Yılı 2011
Dairesi 4
Karar No 11
İlam No 38
Tutanak Tarihi 24.1.2013
Kararın Konusu Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

ELEKTRİK TÜKETİM BEDELİ

A) …………. Kız Teknik ve Meslek Lisesinin 2011 yılına ait elektrik ödemelerine ilişkin yevmiye kayıtlarının incelenmesinde, Resmi Okul elektrik faturalarında “Diğer 1” tarifesi yerine “Ticarethane” tarifesinin uygulanması sonucu kamu zararına neden olunduğu ileri sürülmekte ise de; savunmalara ekli belgelerin incelenmesinde;

Söz konusu okul inşaat halinde iken 18.10.2010 tarihinde şantiye aboneliğinin ilgili olduğu “ticarethane” grubuna dahil edilip aboneliğinin gerçekleştirildiği, daha sonra okul faaliyete geçtiğinde de bu abone tarifesi üzerinden ödemelere devam edildiği,

28.12.2009 tarihinde Okul Müdürü …………. tarafından, …………. İlçe Müdürü tarafından yetkili kılınması üzerine tekrar abonelik işlemlerinin gerçekleştirildiği; ancak abone grubuna ilişkin düzeltme işleminin yapılmadığı,

28.01.2012 tarihinde görevli Okul Müdürü ………….’ın müracaatı üzerine Elektrik Dağıtım Şirketi tarafından aboneliğin ticarethane yerine “resmi daire” olarak düzeltme işleminin gerçekleştirildiği; ancak, daha önce yapılmış abonelik sözleşmesinin gereği şirket tarafından geriye yönelik ödeme yapılmasının mümkün olmadığının belirtildiği,

Anlaşılmıştır.

Yine, ödeme emirleri ve eki belgelerin incelenmesinde, bunların tahakkuk etmiş elektrik giderlerinin ödenmesine ilişkin belgeler oldukları görülmüştür.

Gerek harcama yetkililerinin, gerekse gerçekleştirme görevlilerinin, daha önce gerçekleştirilmiş olan abonelik işlemlerine istinaden uygulana gelmiş tarifeye uygun olarak düzenlenmiş faturaya göre tahakkuk ettirilen elektrik giderinin ödenmesinden imtina etmeleri, -yapılan abonelik sözleşmesine göre geçmişe yönelik bir düzeltme yapma imkanı da olmadığından- mümkün değildir. Aksi takdirde aynı gideri bu defa cezalı olarak ödemek durumunda kalacakları tabiidir. Diğer taraftan, gönderilen savunmalardan tarife değişikliğinin gerçekleştirildiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, belirtilen kamu görevlilerine sorumluluk atfetmek mümkün olmadığından, Sayıştay yargılaması açısından kamu zararı oluşmayan …………. TL ile ilgili olarak ilişilecek bir husus bulunmadığına oybirliğiyle,

B) …………. Kız Teknik ve Meslek Lisesi’nde kompanzasyon tesisinin kontrol altında tutulmayarak reaktif enerji tüketimine neden olunması ve bu nedenle reaktif enerji bedeli ödenmesi sonucu kamu zararına neden olunduğu ileri sürülmekte ise de; savunmalara ekli belgelerin incelenmesinde;

Yeni faaliyete geçen okulda kompanzasyon sisteminin bulunmadığı; sistemin kurulması için Okul Müdürü …………. tarafından 05.04.2011 tarihinde …………. İlçe Müdürlüğüne müracaatta bulunulduğu, bilahare aynı kişinin aynı makama 13.01.2012 tarihli yazısından, bu konuda gerekli araştırmaların yapıldığından ve firmalardan teklif alındığından bahisle, bu araç ve gereçlerin temininin talep edildiği; ancak sistemin henüz kurulamadığı anlaşılmıştır.

Söz konusu okul, Anadolu Kız Teknik ve Meslek Lisesidir. Uygulama atölyesi olup, elektrik (aktif ve reaktif) tüketimi fazladır. Tüketilen reaktif enerjinin tüketilen yerde kurulacak kompanzasyon sistemi ile kompanse edilememesi (reaktif enerjinin yerinde üretilememesi) durumunda şebekeden çekilmesi zorunludur. Şebekeden çekilmesi durumunda da sayaçlardan geçeceğinden, tahakkuk edilen tutarın ödenmesi zorunludur.

Kompanzasyon sistemi kurulmadığı sürece, bu reaktif enerjinin denetçinin iddia ettiği gibi “kontrol altında tutulması”, ancak okulun atölyelerde çalışma gibi tatbiki faaliyetlerin yapılmaması ile söz konusu olabilir ki, bu da mümkün değildir.

Henüz kompanzasyon sistemi kurulmamasından dolayı reaktif enerji bedeli ödenmesinde sorumlu addedilen kamu görevlerinin kastı, kusur ve ihmali söz konusu olmadığı gibi, tahakkuk etmiş reaktif enerji bedelinin de ödenmesi gerekmektedir. Diğer taraftan, gönderilen savunmalardan söz konusu tesisatın yaptırılmaya başlandığı anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, belirtilen kamu görevlilerine sorumluluk atfetmek mümkün olmadığından, Sayıştay yargılaması açısından kamu zararı oluşmayan …………. TL ile ilgili olarak ilişilecek bir husus bulunmadığına oybirliğiyle,

Karar verildi.