|
ÖZET: Bu karar, başvuranın bursunun başarısızlık gerekçesiyle öğrenim kredisine dönüştürülmesine ilişkin itirazını incelemektedir. Başvuran, İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’nde 2016-2017 eğitim yılında hazırlık sınıfında başarısız olduğunu, ancak bu durumun mezuniyet sonrası öğrenim kredisinin geçmişe dönük olarak kendisine yüklenmesine neden olduğunu iddia etmektedir. İdare, başvuranın sonradan başarılı olmasının durumu değiştirmeyeceğini savunmaktadır.
Kararda, başvuranın 2016-2017 eğitim yılında başarısız olduğu, ancak 2017-2018 eğitim yılı güz döneminde başarılı hale geldiği belirtilmektedir. Yönetmelik gereği, başarısızlık bildirimi sonrası bursun kesilmesi ve öğrenim kredisi verilmesi gerektiği ifade edilmiştir. Ancak, başvuranın durumunun idare tarafından bilgilendirilmeden geçmişe yönelik olarak öğrenim kredisinin verilmesi, hukuka aykırı bir işlem olarak değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, başvuranın bursunun öğrenim kredisine dönüştürülmesi işleminin iptal edilmesi ve yeni bir işlem tesis edilmesi tavsiye edilmiştir. Bu durum, idarenin yükümlülüklerini yerine getirmediği ve hukukun belirlilik ilkesine aykırı davrandığı sonucunu doğurmaktadır. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2022/3216-S.22.4874
BAŞVURU NO : 2021/17650
KARAR TARİHİ : 08/03/2022
TAVSİYE KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : GENÇLİK VE SPOR BAKANLIĞI
Almış olduğu bursun başarısızlık gerekçesiyle geçmişe yönelik
BAŞVURUNUN KONUSU :
öğrenim kredisine çevrilmesine itiraz hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 16/10/2021
BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, İstanbul Üniversitesi ilahiyat fakültesi öğrencisiyken 2016-2017 eğitim yılında hazırlık sınıfında başarısız olduğunu, Üniversite tarafından Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğüne başarısızlık bildirimi yapılmadığını, tarafına burs ödenmesine devam edildiğini, 25.06.2021 tarihinde mezun olduğunu,
08.08.2021 tarihinde Temmuz 2020-Haziran 2021 ayları arasında almış olduğu bursların öğrenim kredisine
dönüştürüldüğünü, Üniversite tarafından yükseköğretim bilgi sistemi üzerinden gerekli güncellemenin geç yapıldığını, bursun öğrenim kredisine dönüştürülmesi işleminin başarısız olduğu dönemde değil mezun olduktan sonra gerçekleştiğini, başarısız olduğu dönemde dönüştürülseydi öğrenim kredisini almayacağını ve mağdur olduğunu belirterek bursun öğrenim kredisine dönüştürülmesi işleminin iptalini ve çıkarılan borcun iptalini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Gençlik ve Spor Bakanlığı Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün – – sayılı yazısında, “… İlgi (a) yazınıza istinaden, yapılan araştırma sonucu, Bakanlığımızdan numara ile burs alan ‘nın 2016-2017 öğretim yılında hazırlık sınıfı okuduğu ve 2017-2018 öğretim yılı güz döneminde de hazırlık sınıfı tekrarı yapması sebebiyle, bursunun Ekim 2017 ayından itibaren başarısızlık nedeni ile öğrenim kredisine dönüştürüldüğü tespit edilmiştir.
3. Burs/Kredi Yönetmeliğinin 20. maddesi “Kurumdan burs alan öğrencilerin başarı durumları her yıl eylül ayı sonuna kadar öğretim kurumlarından istenir. Öğretim kurumları yetkili kurullarının belirleyecekleri esaslara göre başarısız olarak tespit ettikleri öğrencileri her yıl en geç ekim ayı sonuna kadar Kuruma bildirirler.”, 24. maddesi ise “Öğretim kurumunca başarısız olduğu bildirilen öğrencilerin bursu kesilir ve tekrar burs verilmez. Bursu kesilen öğrencilere, burslarının kesildiği tarihten itibaren
Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu Öğrenim Kredisi Yönetmeliğinde belirlenecek esaslara göre kredi verilebilir.” hükümlerine amirdir.
4. Başarısızlığı tespit edilen bir öğrencinin sonraki dönemlerde tekrar aynı başarıyı veya daha üstü seviyede bir başarı elde etse dahi öğrenim kredisinin tekrar bursa dönüştürülmesine ilişkin bir hüküm bulunmamaktadır.
5. Bursu başarısızlığı sebebiyle kesilen her öğrencimize, başarısız olduğu tarihten itibaren (geçmişe dönük dahi olsa) Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğü Öğrenim Kredisi Yönetmeliğinde belirlenecek esaslara göre kredi verilir. Bu durum öğrencilerin burs/kredi almalarına esas teşkil etmek üzere onayladıkları taahhütte de belirtilmektedir. İlgi (b) yazımızla da öğrenciye bilgi verilmiştir.
6. Başvuran kayıtlı/mezun olduğu yükseköğrenim bilgisi, b) İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesi
7. c) Başvuranın burs başvurusunda bulunduğu tarih, c) 2016-2017
8. e) Başvuranın almakta olduğu bursun hangi tarihte hangi gerekçe ile öğrenim kredisine çevrildiği, e)
Ekim 2017 Hazırlık sınıfında başarısızlık sebebiyle
9. f) Başvuranı almakta olduğu bursun öğrenim kredisine çevrilmesi aşamasında başvurana bilgilendirme yapılıp yapılmadığı, f) 18.08.2021 ilgi b ( ek-2)
10. g) Öğrencinin burs/kredi aldığı ibaresi banka hareketlerinde yer almaktadır.
11. h) Burs alan öğrencilerin başarı durumlarının değerlendirilmesinde 4’lük sistem üzerinden, genel not ortalaması 2 ve üzeri olan veya bazı öğretim kurumlarınca kullanılan 100′ lük sistem üzerinden 53,33 ve üzeri olan öğrencilerimizin ve hazırlık sınıfı öğrencilerimizin ise hazırlık sınıfını geçerek bir üst sınıfa başlamalarının başarılı olarak değerlendirilmesi konusu (Mülga 351 sayılı Kanun gereği) Yönetim
Kurulumuzca görüşülerek karara bağlanmıştır.
12. İ)Başarı kıstası eğitim yılı sonu itibariyle değerlendirilmektedir.
13. j) Ekim 2017 ayı itibariyle adına borç kaydedilmek üzere öğrenim kredisine çevrilmiş olup, ödeme bitiş tarihi 30.06.2021 geri ödeme 1.07.2023
14. k) Başvuranın talebinin reddedilmesinin hukuki ve fiili gerekçesi, k)Burs/Kredi Yönetmeliğinin 20.ve 24.maddesi
15. l) Burs ve kredi değerlendirme işlemleri kanun gereği kıstasa bağlı olduğundan “DOSTANE
ÇÖZÜM” usulüyle çözülmesi mümkün olamamaktadır.” ifadelerine yer verilmiştir.
16. İstanbul Üniversitesi Rektörlüğü Öğrenci İşleri Daire Başkanlığının 17.12.2021 tarihli ve sayılı yazısı ve eklerinde, “… Şikâyet konusu kapsamında varsa başvuran ile yapılan yazışmaların aslı gibidir kayıtlı birer Örneği. Cevap; başvuranın KYK’va göndermek üzere Fakültemizden almış olduğu yazının örneği ektedir.
17. Başvuran kayıtlı/mezun olduğu yükseköğrenim bilgisi. Cevap; İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesi
Birinci Öğretim programına 12.08.2016 tarihinde kayıt olmuş, 25.06.2021 tarihinde mezun olmuştur.
18. Hazırlık sınıfının zorunlu olup olmadığı. Cevap; ‘ın okumuş olduğu programda hazırlık sınıfı zorunludur…
19. Başvuranın hazırlık sınıfı tekrarının bulunup bulunmadığı ve hazırlık sınıfını kaç dönem içerisinde tamamladığı. Cevap; Hazırlık programını 3 dönemde tamamlamıştır.
20. Başvuranın başarısız olarak kabul edildiği tarihte başarı kıstasının ne olduğu ve başarışız olarak bildirildiği tarih. Cevap; Hazırlık başarı notu 70’tir. 70 almıştır.
21. Başvuranın, sehven başarısız bildirilme durumunun olup olmadığı. Cevap; Sehven başarısız bildirme durumu olmamıştır.
22. Başvuranın talebinin 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 27 nci
maddesinde yer alan “DOSTANE ÇÖZÜM” usulüyle karşılanmasının mümkün Olup olmadığı, Cevap:
Dekanlığımızın mütalaası öğrencinin krediye çevrilen bursunun yeniden bursa çevrilmesi gerektiği yönündedir. her ne kadar hazırlık programını 2 verine 3 dönemde bitirmişse de toplam süre bakımından bu dönemi telafi ederek zamanında mezun olmuş. KYK’yi zarara uğratmamıştır. Öğrencinin
Fakülteyi başarılı bir şekilde tamamlamış olması göz önünde bulundurulduğunda kendisine kredi borcu çıkarılmaması uygun olacaktır. Öte yandan yöksis güncellemesi kurumumuz tarafından zamanında yapıldığı halde KYK’nin bursu krediye çevirdiğini ‘a bildirmeden bu işlemi yapması öğrencinin mağduriyetine neden olmuştur. Son tahlilde ‘ın kredi borcu kaldırılmadır. Öğrenci hazırlık sınıfını 1.5 yılda bitirmiş fakat eğitim gördüğü yıllar boyunca başarısız duruma düşmemiş ve mezuniyetini normal eğitim öğretim süresi içinde (hazırlık dahil 5 yıl) tamamlamıştır.” ifadeleri yer almaktadır.
23. İstanbul üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dekanlığının 03/09/2021 tarihli ve sayılı yazısında, “… İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesinde Zorunlu Arapça Hazırlık Sınıfında 2016-
2017 yılında başarısız olmuş, 2017-2018 eğitim yılı güz döneminde başarılı olarak 2017-2018 bahar
döneminde 1. sınıfa başlamıştır. Bu belge öğrencinin isteğine istinaden düzenlenmiştir.” ifadelerine yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
24. Anayasanın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği
Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,
25. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir”,
26. 351 sayılı Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurt Hizmetleri Kanununun ‘Amaç’ başlıklı 2 nci maddesinde “… Yükseköğrenim öğrencilerine kredi veya burs vermek, öğrencilerin yükseköğrenimlerini kolaylaştırmaktır.”,
27. Öğrenim kredisi başlıklı 14 üncü maddesinde; “Yüksek (…) öğrenim gören ve bu kanuna göre yapılacak yönetmeliklerle belirtilen esas ve şartlar içinde yeterlikleri ve ihtiyaçları tesbit edilen öğrencilere öğrenim kredisi verilir.”,
28. 5102 sayılı Yüksek Öğrenim Öğrencilerine Burs, Kredi Verilmesine İlişkin Kanunun ‘Burs ve kredilerin verilmesi’ başlıklı 2 nci maddesinde; “Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu; yurt içinde yükseköğrenim gören ve bu Kanuna göre çıkarılacak yönetmeliklerle belirtilen usul ve esaslar dâhilinde yeterlikleri ve ihtiyaçları tespit edilen öğrencilere burs-kredi verebilir.”,
29. 1 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin ‘Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğü’ başlıklı 188 inci maddesinde; “(1) Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün görev ve yetkileri şunlardır: h) Öğrencilerin desteklenmelerine ilişkin politikaların tespiti amacıyla gerekli çalışmaları yapmak, ı) Öğrencilere verilecek öğrenim kredisi ve burslar ile kredi borcunun tespiti, takibatı ve tahsilâtı ile kredi teminatına ilişkin usul ve esasları belirlemek, kredi ve burs başvurularının alınması ve değerlendirilmesi ve ödeme işlemlerinin yapılmasını sağlamak”,
30. 25563 sayılı ve 24.08.2004 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar
Kurumu Burs-Kredi Yönetmeliğinin ‘Tanımlar’ başlıklı 4 üncü maddesinde, “Bu Yönetmelikte geçen; Öğretim Yılı: 1 Ekim tarihi ile müteakip yılın 30 Eylül tarihine kadar olan süreyi, ifade eder.”, “Başarı
Durumunun Bildirilmesi” başlıklı 20 nci maddesinde; “Kurumdan burs alan öğrencilerin başarı durumları her yıl Eylül ayı sonuna kadar öğretim kurumlarından istenir. Öğretim kurumları yetkili kurullarının belirleyecekleri esaslara göre başarısız olarak tespit ettikleri öğrencileri her yıl en geç Ekim ayı sonuna kadar Kuruma bildirirler.” “Başarısızlık Sebebiyle Bursun Kesilmesi” başlıklı 24 üncü maddesinde; “Öğretim kurumunca başarısız olduğu bildirilen öğrencilerin bursu kesilir. Bursu kesilen öğrencilere, burslarının kesildiği tarihten itibaren Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu Öğrenim
Kredisi Yönetmeliğinde belirlenecek esaslara göre kredi verilebilir.”,
31. 27706 sayılı ve 21.09.2010 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan İstanbul Üniversitesi Önlisans ve
Lisans Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğinin ‘Yabancı dil hazırlık sınıfı’ başlıklı 18 inci maddesinde, “ (1) İlgili birim kurulunun önerisi, Senatonun kararı ve Yükseköğretim Kurulunun onayı ile yabancı dil hazırlık sınıfı açılabilir. Bu madde kapsamındaki yabancı dil eğitimi Yükseköğretim Kurulunca çıkarılan, 23/3/2016 tarihli ve 29662 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında
Yabancı Dil Öğretimi ve Yabancı Dille Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre yapılır.”,
32. 29662 sayılı ve 23.03.2016 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında
Yabancı Dil Öğretimi ve Yabancı Dille Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin
Yönetmeliğin ‘Yabancı dille öğretim ve yabancı dil hazırlık sınıfı’ başlıklı 8 inci maddesinde, “(11)
Hazırlık sınıfının ikinci yarıyılı sonunda yapılan yabancı dil sınavında başarılı olamayan öğrenci, ilave bir veya iki yarıyıl daha hazırlık sınıfına devam ederek ya da yabancı dil bilgisini kendi imkânlarıyla geliştirerek yarıyıl veya yıl sonunda yapılan yabancı dil sınavında başarılı olduğu veya Yükseköğretim
Kurulu tarafından kabul edilen merkezi yabancı dil sınavları ile eşdeğerliği kabul edilen uluslararası yabancı dil sınavlarında üniversite senatosunun belirlediği düzeyde puana sahip olduğunu belgelediği takdirde, girmeye hak kazandığı yabancı dille verilen önlisans, lisans veya lisansüstü öğretim programına devam edebilir.” hükümleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
33. Başarısızlık gerekçesi ile bursun öğrenim kredisine çevrilmesi işlemini ve sonuçlarını ortadan kaldıracak yeni bir işlem tesis edilmesi hususunda tavsiyede bulunulması önerilmiştir.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden 34. Başvuran, almakta olduğu bursun başarısızlık gerekçesiyle öğrenim kredisine çevrilmesine itiraz etmekte ve hesaplanan borca itiraz etmektedir. İlgili idare özetle, sonradan başarılı olmanın durumu değiştirmeyeceğini belirtmektedir.
35. Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere göre; başvuranın, 12/08/2016 tarihinde İstanbul
Üniversitesi İlahiyat Fakültesine kaydolduğu, 2016-2017 eğitim yılında zorunlu hazırlık sınıfında başarısız olduğu, hazırlık sınıfını üç dönemde tamamladığı, akabinde 2017-2018 Bahar dönemi ile birlikte bölüm derslerini almaya başladığı ve 2020-2021 Bahar dönemi sonunda 25/06/2021 tarihinde mezun olduğu, almakta olduğu bursun 2016-2017 eğitim yılındaki başarısızlığı gerekçesiyle 2021 yılında geçmişe yönelik olarak öğrenim kredisine çevrildiği anlaşılmıştır.
36. Somut olayda, başvuran 2016-2017 eğitim yılı ve uzantılarında değil 2017-2018 eğitimin yılının güz döneminde başarılı hale gelmiş ve bahar dönemi itibari ile bölüm derslerine başlamıştır. Bu bakımdan hazırlık sınıfında yılsonunda sınıfı geçmek olarak öngörülen başarı kıstası dikkate alındığında başvuranın hazırlık sınıfında başarısız olduğu açıktır.
37. Başvuranın sonraki zamanda bölüm derslerini 8 yarıyıl yerine 7 yarıyılda tamamlaması ve böylelikle hazırlık sınıfı dahil beş yılda eğitimini bitirmesi başvuranın hazırlık sınıfında başarısız olduğu durumunu değiştirmemektedir.
38. Bununla birlikte ilgili yönetmelikte öğretim kurumunca başarısız olduğu bildirilen ve bursu kesilen öğrencilere, burslarının kesildiği tarihten itibaren öğrenim kredisi verilebileceği hususu düzenlenmiştir.
39. Başvuran veya veli/vasisi tarafından imza altına alınan taahhütnamede ise “(19) Burs almakta iken öğretim Kurumu tarafından başarısız olduğu bildirilen öğrencilerin bursları kesilir ve … öğrenim kredisi verilir.” şeklinde düzenlenmiştir.
40. İlgili idarenin salt taahhütname düzenlemesine dayanarak öğrencilere bilgi vermeksizin burslarını öğrenim kredisine çevirdiği ve ödemelere devam ettiği görülmektedir. Bazı benzer durumlarda öğrencilerin bu işlemden haberdar olmadıkları ve çoğunlukla mezuniyet sonrasında bu durumu fark ettikleri tespit edilmiştir.
41. Somut olayda da başarısızlık gerekçesi ile burs, öğrenim kredisine çevrilmiş ve bu konu hakkında başvuran ancak durumu fark etmesi üzerine 2021 yılında yaptığı başvuru sonunda bilgilendirilmiştir.
42. Yönetmelik hükmünün uygulama alanını daralttığı için yönetmeliğe aykırı taahhütname düzenlemesine dayanılarak öğrencilere yönelik idarenin tek taraflı bir işlemi ile öğrencilerin borçlandırıcı bir işlemin tarafı haline getirmesi ve öğrencilere yükümlülük yükleme konusunun ayrıca ele alınması gerekmektedir.
43. Hukukumuzda borcun kaynaklarından birisi de sözleşmelerdir. Sözleşmelerde, kanunun emredici hükümlerine aykırı düzenlemeler kesin olarak hükümsüz olacaktır. (TBK. Madde 27)
44. TBK m. 27/I hükmü kapsamında kanunun emredici hükümleri; sadece TBMM tarafından çıkarılan
“kanunlarda” değil, yetkili organlar tarafından çıkarılmış bütün objektif hukuk kurallarında bulunabilir. Bir başka deyişle; kanun… yönetmelik, … gibi her türlü objektif hukuk kuralıyla emredici hükümler tesis edilebilir. (Fahri Erdem Kaşak, 2018, Sözleşme Özgürlüğünün Sınırı Olarak Kanunun Emredici
Hükümlerine Aykırılık, Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi)
45. Bu bakımdan yönetmelikte –ebilir olarak düzenlenen hususun taahhütnamede –verilir şeklinde düzenlenmesi, genel işlem koşulları bakımından ilgili hükümlerin kanunun emredici hükümlerine aykırılık gerekçesiyle kesin olarak hükümsüz olduğunun kabulü gerekir. Böylelikle ilgili idarenin taahhütname hükümlerine dayanarak işlem tesis etmesi, işlemi sebep unsuru bakımından sakatlamaktadır.
46. Yine Kamu Denetçiliği Kurumu 2021/7518 sayılı başvuruda ‘burs kredi taahhütnamesi ile başarısızlık sebebiyle bursu kesilen öğrenciye “öğrenim kredisini almak istemediği takdirde bu durumu yazılı olarak
Kuruma bildirme” yükümlülüğü getirilmesinin hukuka uygun olmadığı sonuç ve kanaatine varmıştır.
47. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde, başarısızlığı tespit edilen bir öğrencinin sonraki dönemlerde tekrar aynı başarıyı veya daha üstü seviyede bir başarı elde etse dahi öğrenim kredisinin tekrar bursa dönüşmeyeceğinin açık olduğu,
48. Üniversite mevzuatına göre, hazırlık sınıfının ikinci yarıyılı sonunda yapılan yabancı dil sınavında başarılı olamayan öğrencinin, ilave bir veya iki yarıyıl daha hazırlık sınıfına devam ederek … yarıyıl veya yıl sonunda yapılan yabancı dil sınavında başarılı olduğunu belgelediği takdirde, girmeye hak kazandığı yabancı dille verilen önlisans, lisans veya lisansüstü öğretim programına devam edebileceği, başvuranın da bu şekilde eğitimine devam ettiği, üniversitesi tarafından başarılı kabul edildiği, (Kamu Denetçiliği
Kurumunun 2021/10409 sayılı kararı)
49. Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğü tarafından da hazırlık sınıfı öğrencileri için hazırlık sınıfını geçerek bir üst sınıfa başlamalarının başarı kıstası olarak kabul edildiği,
50. Başvuranın başarısız olduğu kabul edilmekle birlikte ‘başarısız olduğu dönemde burs öğrenim kredisine dönüştürülseydi ve bilgilendirme yapılsaydı öğrenim kredisini almayacağını belirten başvuranın, kanunun emredici hükümlerine aykırı taahhütname hükümlerine dayanılarak ve geçmişe yönelik etkili işlemle borçlandırılması işleminin idari işlemlerin geçmişe etkili olmaması ve hak ve nesafet kurallarına uygunluk ilkesine aykırı olduğu,
51. Başvuranın almakta olduğu bursu bildirim veya tebligat yapmaksızın geçmişe yönelik şekilde öğrenim kredisine çevirmesi işleminde, idarenin öğrencilere yüklediği yükümlülüklerin belirlilik ilkesine aykırı
olduğu, yasal düzenlemelerin önüne geçilerek hukuk güvenliğinin ihlal edildiği ve mevzuat normlarının açık ve anlaşılabilir olmaması nedeni ile öngörülebirlik şartının yerine getirilmediği, taahhütnamenin dayanağını kanundan alan yönetmelik hükümlerine aykırılık taşıdığı, (Kamu Denetçiliği Kurumunun 2019/15174 ve 2019/17581 sayılı kararı)
52. Böylelikle idarenin kamu yararı amacından uzaklaştığı hususları birlikte değerlendirildiğinde başvuranın talebinin öğrencilerin yükseköğrenimlerini kolaylaştırmakla yükümlü idarece reddi işleminin hukuka aykırı olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden
53. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin, karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, İdarenin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
54. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa)
dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE;
Başarısızlık gerekçesi ile bursun öğrenim kredisine çevrilmesi işlemini ve sonuçlarını ortadan kaldıracak yeni bir işlem tesis edilmesi hususunda GENÇLİK VE SPOR BAKANLIĞINA TAVSİYEDE
BULUNULMASINA,
Kararın BAŞVURANA ve GENÇLİK VE SPOR BAKANLIĞINA tebliğ edilmesine,
6328 sayılı Kanunun 20 inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, İdarece bu karar üzerine tesis edilecek
işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi