ÖZET: Kamu İhale Kurulu, Alka San. İnş. ve Tic. A.Ş.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin idarenin işleminde hukuka uyarlık bulunmadığını tespit etmiştir. İhale dosyasında sunulan kapasite raporunun, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği tarafından belirlenen esaslara uygun olarak düzenlendiği, ancak ihale komisyonunun bu raporu dikkate almayarak sadece firmanın kapasite raporundaki üretim miktarları üzerinden hesaplama yaptığı belirtilmiştir.

Kapasite raporunun, günde 8 saat ve yılda 300 işgünü üzerinden hesaplandığı, oysa firmanın günde üç vardiya çalıştığına dair Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Kocaeli Bölge Müdürlüğü’nden alınan tespit ile, firmanın kapasitesinin artırılabileceği sonucuna varılmıştır. Bu durumda, kapasite raporunun yeterliliği hususunda ilgili sanayi odası ve Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’nden onay alınmadan yapılan değerlendirmelerin hukuka aykırı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilmesi gerektiği ve Alka San. İnş. ve Tic. A.Ş.’nin teklifinin kapasite raporundaki üretim miktarının üç katı alınarak değerlendirilmesi gerektiği ifade edilmiştir.

Karar no 2013/MK-97
Karar tarihi 01.04.2013
Toplantı No 2013/028
Gündem No 11
Gündem Konusu 06.02.2012 tarihli ve 2012/UY.III-774 sayılı Kurul kararının (A) kısmının ve 06.02.2012 tarihli ve 2012/UY.III-775 sayılı Kurul kararının (B) kısmının iptali ve yürütmesinin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 6. İdare Mahkemesi tarafından alınan 30.01.2013 tarihli ve E: 2012/1067, K: 2013/242 sayılı “dava konusu işlemin iptali” kararına ilişkin işlem tesis edilmesi.

Karayolları Genel Müdürlüğü Program ve İzleme Dairesi Başkanlığınca 28.10.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan 2011/142781IKN’li “12. Bölge Müdürlüğü (Erzurum) Kapsamındaki Muhtelif Yollarda Çelik Otokorkuluk Yapılması” ihalesine ilişkin olarak Alka San. İnş. ve Tic. A.Ş. tarafından yapılan 12.01.2012 tarihli itirazen şikâyet başvurusu üzerine Kurul tarafından alınan 06.02.2012 tarihli ve 2012/UY.III-774 sayılı kararın (A) kısmı ile Erdinç Elektrik Tic. ve San. Ltd. Şti. – Şa-Ra Enerji İnş. Tic. ve San. A.Ş. Ortak Girişimi tarafından yapılan 30.12.2011 tarihli itirazen şikâyet başvurusu üzerine Kurul tarafından alınan 06.02.2012 tarihli ve 2012/UY.III-775 sayılı kararın (B) kısmı kapsamında, Alka San. İnş. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan ve Kocaeli Sanayi Odası Gebze Temsilciliği tarafından düzenlenen belgenin yeterli olduğu tespitiyle adı geçen isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına yönelik idarenin işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı belirtilerek “Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Alka San. İnş. ve Tic A.Ş.’nin teklifinin, kapasite raporundaki üretim miktarının 3 katı alınarak değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Anılan Kurul kararları üzerine, Çepaş Galvaniz Demir Çelik Ticaret ve Sanayi A.Ş. tarafından Ankara 6. İdare Mahkemesinin 2012/1067 sayılı esasında dava açıldığı ve anılan Mahkeme tarafından 27.09.2012 tarihinde “dava konusu işlemlerin yürütülmesinin durdurulması” kararının alındığı ve bu kararın uygulanmasını teminen 05.12.2012 tarihli ve 2012/MK-367 sayılı Kurul kararıyla “1) Kamu İhale Kurulunun 06.02.2012 tarihli ve 2012/UY.III-774 sayılı kararın (A) kısmının iptaline,

2) Kamu İhale Kurulu’nun 06.02.2012 tarihli ve 2012/UY.III-775 sayılı kararın (B) kısmının iptaline,

3) Anılan Mahkeme kararındaki gerekçeler doğrultusunda söz konusu itirâzen şikâyet başvurularının tekrar incelenmesine” karar verildiği tespit edilmiştir.

Sonrasında yürütmenin durdurulması kararına karşı Kurum tarafından itiraz başvurusunda bulunulduğu ve Ankara Bölge İdare Mahkemesi tarafından verilen 28.11.2012 tarihli ve Y.D. İtiraz No: 2012/5331 sayılı “yürütmenin durdurulması isteminin reddi” kararı üzerine, bu kararın uygulanmasını teminen alınan 24.12.2012 tarihli ve 2012/MK-395 sayılı Kurul kararı ile “1) Kamu İhale Kurulunun 05.12.2012 tarihli ve 2012/MK-367 sayılı kararının iptaline,

2) Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, Kamu İhale Kurulunun 06.02.2012 tarihli ve 2012/UY.III-774 sayılı kararının (A) kısmı ile 06.02.2012 tarihli ve 2012/UY.III-775 sayılı kararının (B) kısmında yer aldığı şekilde, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine” karar verildiği anlaşılmıştır.

Ayrıca, Ankara Bölge İdare Mahkemesinin bahse konu kararı ile bu kararın uygulanmasını teminen alınan Kurul kararı öncesinde, Ankara 6. İdare Mahkemesinin yürütmeyi durdurma kararı doğrultusunda oluşturulan Kurul kararıyla söz konusu itirazen şikâyet başvurularının tekrar incelenmesine karar verildiğinden incelemeye ilişkin süreç başlatılmış, ancak başlatılan bu süreç tamamlanmadan Ankara Bölge İdare Mahkemesince alınan yürütmenin durdurulması isteminin reddi kararı uygulandığından, anılan başvurular hakkında tekrardan karar alınarak 24.12.2012 tarihli ve 2012/UY.III-4955 sayılı ile 24.12.2012 tarihli ve 2012/UY.III-4956 sayılı kararlarla “karar verilmesine yer olmadığına” karar verilmiştir.

Gelinen aşamada ise Çepaş Galvaniz Demir Çelik Ticaret ve Sanayi A.Ş. tarafından Ankara 6. İdare Mahkemesinde açılan davada esastan alınan 30.01.2013 tarihli E: 2012/1067, K: 2013/242 sayılı karar ile “…Olayda, teklifi değerlendirme dışı bırakılan Alka San. İnş. ve Tic. A.Ş.’nin teklif dosyasında; Kocaeli Sanayi Odası tarafından Alka San. İnş. ve Tic. A.Ş. adına düzenlenen, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği tarafından onaylanan ve 05.10.2012 tarihine kadar geçerli olan 30.09.2011 tarihli kapasite raporunun sunulduğu, bunun yanında anılan istekli tarafından teklif dosyasında sunulan Kocaeli Sanayi Odası Gebze Temsilciliği tarafından 06.10.2011 tarihinde düzenlenen belgede; Odalarının 13151-Gebze Ticaret Sicil nolu üyesi Alka San. İnş. ve Tic A.Ş.-Çayırova Şubesi firmasının Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’nce 05.10.2011 tarih ve 17249 sayı ile onaylı kapasite raporunda, üretim ve tüketim kapasitelerinin kapasite hesaplama kriteri gereğince günde 8 saat (I vardiya) üzerinden hesaplandığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Kocaeli Bölge Müdürlüğü’nün 22.08.2011 tarih ve 6198 sayılı yazısında anılan firmanın günde 3 vardiya çalışma yaptığının saptandığı belirtildiğinden, söz konusu firmanın kapasite raporundaki üretim ve tüketim kapasite miktarının 3 katının alınması gerektiğinin belirtildiği; ancak ihale komisyonu tarafından bu belge dikkate alınmayarak sadece ilgili firmanın kapasite raporundaki üretim miktarları üzerinden hesaplama yapılmak suretiyle anılan isteklinin almış olduğu diğer işlerin kapasiteleri firmanın kapasite raporundaki toplam üretim kapasitesinden düşüldüğünde, bu iş için gerekli olan kapasiteyi sağlayamadığı gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı görülmektedir.

İhale işlem dosyası üzerinde yapılan incelemede, Alka San. İnş. ve Tic. A.Ş.’nin teklif dosyasında sunulan kapasite raporunda; “Yukarıda unvanı yazılı işletmenin, işyerinde mevcut ve özellikleri belirtilmiş makine ve tesisatın yürürlükteki yöntem ve kriterlere göre günde 8saat yılda 300 işgünü üzerinden hesaplanan mamul üretim kapasitesi ile ana, yardımcı ve ambalaj maddeleri tüketim kapasitesinin kapsayan bu rapor 30.09.2011 günü tarafımızdan düzenlenmiştir.” açıklamasının bulunduğu, “Tablo:lll Kapasite Hesabı” bölümünde tüm hesaplamaların, günde 8 saat yılda 300 işgünü çalışma esas alınarak yapıldığı anlaşılmıştır.

Yukarda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; işletmelerin üretim gücünü gösteren kapasite raporlarının, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği tarafından belirlenen esaslar çerçevesinde Odalar tarafından düzenleneceği ve bu raporların Birlikçe onaylanacağı, Birlikçe onaylanmış kapasite raporlarında işletme bilgilerine ilişkin değişikliklerin Birliğin izni doğrultusunda odalarca yapılacağı, Birliğin izni olmaksızın yapılacak değişikliklerin geçersiz olduğu, kapasite tespiti yapılırken tesisin günde 8 saat, yılda 300 gün çalıştığının kabul edildiği, ancak teknolojik sebeplerden ötürü günde 24 saat (üç vardiya) üzerinden kapasite tespitinin yapılabileceği sonucuna varılmıştır.

Bu durumda, anılan istekli tarafından sunulan, söz konusu kapasite raporunun ilgili mevzuat çerçevesinde, raporun düzenlendiği tarihteki koşullar dikkate alınarak 30.09.2011 tarihinde tanzim edildiği, kapasite raporunun firmanın sahip olduğu makine ve tesisatın günde 8 saat (bir vardiya), yılda 300 gün çalıştığı kabulü ile düzenlendiğinin açık olduğu, oysa Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Kocaeli Bölge Müdürlüğü tarafından söz konusu işyerinde günde üç vardiya çalışıldığının tespit edildiği, firmalarca istenildiği zaman vardiya sistemi uygulanarak üretim artışına gidilebileceği, ancak bu durumun yeni bir kapasite raporu düzenlenmesini gerektirip gerektirmediği, ilgili firmanın üretim kapasitesindeki artışın tevsiki için Kocaeli Sanayi Odası Gebze Temsilciliği tarafından 06.10.2011 tarihinde düzenlenen belgenin yeterli olup olmadığı hususlarının; kapasite raporunu düzenleyen ilgili sanayi odasının yanı sıra, kapasite raporunu onaylayan Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’ne sorularak ilgili makamlardan kapasite artış onayı ve 24 saat çalışma esasına dayalı çalışma izni alındıktan sonra, adı geçen şirketin kapasitesinin yeterli kabul edilip edilmeyeceğine karar verilmesi gerekirken; belirtilen usul izlenmeksizin yalnızca Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Kocaeli Bölge Müdürlüğü tarafından söz konusu işyerinde günde üç vardiya çalışıldığına ilişkin tespite ve Kocaeli Sanayi Odası Gebze Temsilciliği tarafından 06.10.2011 tarihinde düzenlenen belgede; söz konusu firmanın kapasite raporundaki üretim ve tüketim kapasite miktarının 3 katının alınması gerektiği yönündeki belgeye dayalı olarak sunulan kapasite raporunun, yeterli bulunmasına ilişkin dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

…

Açıklanan nedenlerle; dava konusu işlemin iptaline” karar verilmiştir.

Anayasanın 138/4’üncü maddesinde, yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 28/1’inci maddesinde, Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerektiğinden,

Açıklanan nedenlerle;

1) Kamu İhale Kurulunun 24.12.2012 tarihli ve 2012/MK-395 sayılı kararının iptaline,

2) Anılan Mahkeme kararındaki gerekçeler doğrultusunda söz konusu itirazen şikâyet başvurularının tekrar incelenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi