Mühendis ortakların mezuniyet belgelerinin benzer iş tanımına uygunluğu teklif değerlendirmesini nasıl etkiler (KİK)

Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığınca 27.09.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan 2010/127686 IKN’li “Muhtelif Mahalle ve Köy Parkları Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak,

Maça Mühendislik Mimarlık İnş. Bil. Tur. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 13.10.2010 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 21.10.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibi 27.10.2010 tarih ve 42467 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.10.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 21.12.2010 tarih ve 2010/UY.III-3892 sayılı karar ile,

” … Yukarıda anılan mevzuat hükümlerinden, her iki ortağın da mühendis ve % 50-%50 ortak olduğu tüzel kişilerin ihaleye katılımında iş deneyiminin tevsiki için mezuniyet belgesinin sunulması halinde, her iki ortağın da mezuniyet belgelerini ibraz etmelerinin gerektiği, bu ortaklardan birinin mezuniyet belgesinin benzer iş tanımına uygun olması, diğer ortağın ise mühendis olduğunun tespiti için mezuniyet belgesinin sunulması gerektiği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin sunmuş olduğu belgeler incelendiğinde, şirketin 01.06.2010 tarihinde kurulduğu, tescilinin 08.06.2010 tarihinde yapıldığı, şirket ortaklarından Şaban Mumcuoğlu’nun Ankara Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi İnşaat Mühendisliği Bölümünden 01.11.1982 tarihinde, Cemine Öztürk’ün ise İstanbul Teknik Üniversitesi Endüstri Mühendisliği Bölümünden 2002 yılında mezun olduğu, her iki ortağın şirketin %50 hissesine sahip olduğu tespit edilmiştir.

Bu durumda, başvuru sahibinin iş deneyiminin tevsiki için sunmuş olduğu belgelerin ihale dokümanında yer alan düzenlemeleri ve ihale mevzuatında yer alan hükümleri karşıladığı, bu nedenle başvuru sahibi isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Maça Mühendislik Mimarlık İnş. Bil. Tur. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. firmasının teklifi değerlendirmeye alınarak bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.“kararı verilmiştir.

Bu karar üzerine davacı Ç.Y.T. Çelik Yapı. Taş. İnş. Müh. Tic. Ltd. Şti. tarafından 16.02.2011 tarihli dilekçesinde özetle, Kamu İhale Kurulunun 21.12.2010 tarihli ve 2010/UY.III-3892 sayılı düzeltici işlem kararının , söz konusu ihale ile ilgili istenilen ve işin teknik özelliği nedeniyle, iş deneyim belgelerinde belirtilen ihale konusu iş veya benzer işe denk sayılacak mimarlık ve mühendislik bölümü diplomalarının esas alınması ilkesi gerekliliğinin tekrar incelenerek değerlendirilmesi gerektiğinden bahisle, anılan Kurul kararının usul ve yasaya aykırı olduğu ve düzeltilmesi talep edilmiş, Kamu İhale Kurumu’nun 14.03.2011 tarih ve 610-6469 sayılı Başkanlık işlemiyle bu talep reddedilmiştir.

Ç.Y.T. Çelik Yapı. Taş. İnş. Müh. Tic. Ltd. Şti. tarafından, Kamu İhale Kurulu’nun 21.12.2010 tarihli ve 2010/UY.III-3892 sayılı düzeltici işlem kararı ve 14.03.2012 tarih ve 610-6469 sayılı Kamu İhale Kurumu’nun işleminin iptali ve yürütmesinin durdurulması istemiyle açılan davada Ankara 15. İdare Mahkemesinin12.12.2012 tarihli ve E:2011/1572 ve K:2012/2165 sayılı kararında,

“…21.12.2010 tarih ve 2010/UY.III-3892 sayılı Kamu İhale Kurulu kararının incelenmesinden; Maça Müh. Mim. İnş. Ltd. Şti.nin iş deneyim belgesinin olmaması nedeni ile mevzuat hükümleri uyarınca mezuniyet belgelerinin iş deneyim belgesi olarak sunulduğu, yukarıda metni yazılı mevzuat hükümlerine göre her iki ortağın da mühendis ve % 50-%50 ortak olduğu tüzel kişilerin ihaleye katılımında iş deneyiminin tevsiki için mezuniyet belgesinin sunulması halinde, her iki ortağın da mezuniyet belgelerini ibraz etmelerinin gerektiği, bu ortaklardan birinin mezuniyet belgesinin benzer iş tanımına uygun olması, diğer ortağın ise mühendis olduğunun tespiti için mezuniyet belgesinin sunulmasının yeterli olduğu, başka bir deyişle her iki ortağın da mühendis ve % 50-%50 ortak olduğu tüzel kişilerde ortaklardan her ikisinin de mühendis olması şartı bulunduğu, bunlardan bir tanesinin yapılacak iş ile ilgili şartları taşımasının yeterli olduğu, yoksa her iki ortağında şartları taşıması gerektiği yönünde bir zorunluluk bulunmadığı, buna göre ihaleye ait ihale şartnamesinde benzer işe denk sayılabilecek mühendisliğin inşaat mühendisliği olduğunun belirtildiği, anılan şirketin 01.06.2010 tarihinde kurulduğu, tescilinin 08.06.2010 tarihinde yapıldığı, şirket ortaklarından Şaban Mumcuoğlu’nun Ankara Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi İnşaat Mühendisliği Bölümünden 01.11.1982 tarihinde, Cemine Öztürk’ün ise İstanbul Teknik Üniversitesi Endüstri Mühendisliği Bölümünden 2002 yılında mezun olduğu, her iki ortağın şirketin %50 hissesine sahip olduğu, yani ortaklardan birisinin inşaat mühendisi olması nedeni ile dava konusu ihale için benzer iş belgesine sahip olduğu, diğer ortağında mühendis olduğuna dair belgeyi sunduğu, bu nedenle söz konusu şirketin iş deneyimi için aranılan şartları taşıdığı ve değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olmadığı anlaşıldığından, 21.12.2010 tarih ve 2010/UY.III-3892 sayılı Kamu İhale Kurulu kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Davanın 14.03.2011 tarih ve 610-6469 sayılı Kamu İhale Kurumu işlemi ile ilgili kısmına gelince;

…

Yukarda yer verilen mevzuat hükümlerinden, ihale sürecindeki işlem ve eylemler nedeniyle zarara uğrayan ya da zarara uğraması muhtemel aday, istekli veya istekli olabileceklerin şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilecekleri ve bu başvuru yollarının dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yolları olduğu, her ne kadar Yönetmelikte Kurul kararlarının eksik veya yanlış uygulandığı iddialarıyla doğrudan Kuruma başvuruda bulunabileceği öngörülmüş ise de, üst hukuk normu niteliğinde olan Kanun hükmü uyarınca bu başvurunun, şikayet ve itirazen şikayet yollan işletilerek yapılması gerektiği aksi takdirde bu yollar işletilmeden yapılan başvurular üzerine açılan davaların yargı mercilerince “idari merci tecavüzü” oluşturup oluşturmadığı yönünden inceleneceği açıktır.

Bu durumda, Maça Müh. Mim. İnş. Ltd. Şti. tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine tesis edilen Kurul kararı uyarınca ihaleyi yapan idarece söz konusu ihalenin bu firma üzerinde bırakılması üzerine, bu şekilde verilen karardan zarar gören ya da zarar görmesi muhtemel olan davacının, tüketilmesi zorunlu şikayet ve itirazen şikayet yollarını izleyerek yeniden davalı idareye başvurmaktan başka yasal bir olanağı bulunmadığından, itirazen şikayet dilekçesinin esas yönünden incelenerek davalı idarenin karar organı olan Kamu İhale Kurulu tarafından nihai bir karar verilmesi gerekirken, Başkanlık tarafından tesis edilen dava konusu işlemde şekil yönünden hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle; 21.12.2010 tarih ve 2010/UY.III-3892 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı yönünden davanın reddine, 14.03.2011 tarih ve 610-6469 sayılı Kamu İhale Kurumu işleminin iptaline …”karar verilmiştir.

Anayasanın 138/4’üncü maddesinde, yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 28/1 maddesinde Danıştay, Bölge İdare Mahkemeleri, İdare ve Vergi Mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

1) Kamu İhale Kurumu’nun 14.03.2011 tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.01.02(04.09) 610-6469 sayılı işleminin iptaline,

2) Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, Ç.Y.T. Çelik Yapı. Taş. İnş. Müh. Tic. Ltd. Şti.nin 17.02.2011 tarih ve 9124 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.02.2011 tarihli başvurusunun İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik hükümleri çerçevesinde incelenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.