Proforma faturadaki birim fiyatların ticari hayatla uyumsuzluğu ihale sürecini nasıl etkiler (KİK)

Başbakanlık Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü Gaziantep Zihinsel Özürlüler Rehabilitasyon Merkezince 05.12.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Gaziantep Ahmet Mutafoğlu Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi 2012 Yılı Kuruluşta Korunma ve Bakım Altındaki Kişilerin Temizlik, Bakım, Giyim, Beslenme, Refakat (Hastane, Kamp, Gezi), Banyo, Tuvalet vb. Günlük Yaşam Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak Efsane Sosyal Hizmetler San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan şikâyet başvurusu üzerine, Kamu İhale Kurulunun 06.02.2012 tarih ve 2012/UH.III-784 sayılı kararı ile, “1) Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2) Zal Tem. İnş. Pet. Ürn. Nak. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan Oskar Temizlik Tekstil İnşaat/Gürsel Er tarafından düzenlenen proforma fatura ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağı gönderilmek suretiyle, söz konusu belgelerde yer alan maliyetlerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı tespitinin incelenmek ve değerlendirilmek üzere Yenimahalle Vergi Dairesi Müdürlüğü’ne bildirilmesine”karar verilmiştir.

Davacı Efsane Sosyal Hizmetler San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmesinin durdurulması istemiyle açılan davada Ankara 9. İdare Mahkemesinin 07.05.2012 tarihli kararı ile yürütmenin durdurulması isteminin reddine karar verilmesi üzerine, davacı tarafından Ankara Bölge İdare Mahkemesi nezdinde itirazda bulunulmuş, Ankara Bölge İdare Mahkemesinin 13.06.2012 tarihli Y.D. İtiraz No:2012/2755 sayılı kararında; “Olayda davalı idarece ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi firma tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olduğu öne sürülmekte ise de; giyim malzemeleri için teklif edilen bedellerin hayatın olağan akışı ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığından, ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi firmanın aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmayarak tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması yönünde düzeltici işlem belirlenmesi gerektiği sonucuna varılması gerekirken, davacının bu yöndeki istemin reddine yönelik dava konusu Kamu İhale Kurulu kararının bu kısmında hukuka uyarlık görülmemiştir…” gerekçesiyle yürütmenin durdurulmasına karar verilmesi üzerine 11.07.2012 tarih ve 2012/MK-221 sayılı Kurul kararı ile “1- Kamu İhale Kurulunun 06.02.2012 tarihli ve 2012/UH.III-784 sayılı kararının Zal Tem. İnş. Pet. Ürn. Nak. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. ile ilgili kısmının iptaline,

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince, düzeltici işlem belirlenmesine,”karar verilmiştir.

Daha sonra Ankara 9. İdare Mahkemesinin 22.11.2012 tarih ve E:2012/431, K:2012/1686 sayılı kararı ile “Yukarıda yer verilen mevzuat ile dava konusu olay birlikte irdelendiğinde; uyuşmazlık konusu ihalede ekonomik açıdan avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Zal Tem. İnş. Pet. Ürn. Nak. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından giyim gideri için öngörülen maliyetleri tevsik için Oskar Temizlik Tekstil İnşaat/Gürsel Er’den alınan proforma fatura sunulduğu, söz konusu proforma faturadaki birim fiyatların 0,01 TL ile 0,04 TL arasında olduğu ve bu maliyetlerin ekonomik verilerle ve ticari hayatın olağan durumu ile ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı anlaşılmakla birlikte yukarıda yer verilen tebliğde bu gibi durumlarda ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının tespitinin incelenmesi ve değerlendirilmesi için söz konusu proforma faturayı veren şirketin bağlı olduğu vergi dairesine bildirim yapılması gerektiğinin hükme bağlanması ve davalı idarece bu hususta gerekli incelemenin yapılması için proforma faturayı veren Oskar Temizlik Tekstil İnşaat/Gürsel Er’in bağlı bulunduğu Yenimahalle Vergi Dairesi Müdürlüğü’ne bildirimde bulunulması karşısında dava konusu kurul kararında mevzuata aykırılık görülmemiştir.” gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Anayasanın 138/4’üncü maddesinde, yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28/1 maddesinde; Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

1- Kamu İhale Kurulunun 11.07.2012 tarih ve 2012/MK-221 sayılı Kararının iptaline,

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanunun 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince, düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.