Aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterliliği ihale makamının takdir yetkisi kapsamında nasıl değerlendirilir (KİK)

Milli Eğitim Bakanlığı İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığı tarafından 29.01.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Özel Güvenlik Hizmet Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Tuğ Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti. tarafından yapılan şikayet başvurusu üzerine, Kamu İhale Kurulunun 02.04.2009 tarih ve 2009/UH.I-1230sayılı Kararı ile,

“4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince, düzeltici işlem belirlenmesine,“karar verilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan Türkeli Özel Güv. Hiz. Ltd. Şti. tarafından söz konusu Kurul Kararının yürütmesinin durdurulması ve iptali istemiyle açılan davada, Ankara 3. İdare Mahkemesince verilen 10.07.2009 tarih ve E:2009/516 sayılı kararı ile;

“Davacı şirketin Milli Eğitim Bakanlığı, İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığı’nca 29.01.2009 tarihinde “açık ihale usulü” ile yapılan “Özel Güvenlik Hizmet Alım İşi” ihalesine katıldığı,ekonomik açıdan en uygunteklifi vermek suretiyle ihale yüklenimine bırakıldığı, başka bir istekli tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine; aşırı düşük teklif sorgulamasında hayatın olağan şartlarına aykırı değerlendirme yapıldığından bahisle, dava konusu edilen işlem ile tekliflerin değerlendirilmesinden sonraki ihale işlemleri ve ihale kararının iptal edilmesi ve geçerli tekliflerin yeniden değerlendirilmesi gerektiğine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Olayda, davalı idare tarafından gerçekleştirilen aşırı düşük teklif sorgulamasında, ihale yüklenimine bırakılan davacı şirketten de açıklama yapmasının istenildiği, bu kapsamda davacı şirketin ihale sürecinde istihdam etmek istediği personele kullandıracağı giysilere ilişkin proforma fatura sunduğu görülmektedir.

Bu süreçte gerek ihaleyi yapan idarenin gerekse ihale mevzuatı açısından regülasyon ve denetleme yetkisine sahip Kamu İhale Kurumu’nun ihalenin açık ve şeffaf biçimde gerçekleştirilmesi, ihalede rekabetin sağlanması ve isteklilere eşit şekilde muamele edilmesi, ihtiyaçların uygun şartlarda karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması gibi ilkelere uyulmasını gözetmekle yükümlü olduğu, fakat bütün bu işlemler gerçekleştirilirken, ihale kapsamında sunulan teklifin aşırı düzeyde düşük olup-olmadığı, ya da aşırı düşük olarak nitelendirilen tekliflerin sorgulanması esnasında yapılan açıklamaların yeterli ve makul görülüp-görülmeyeceğinin ihaleyi yapan idarelerin takdirinde olduğu açıktır.

Bu durumda, davacı şirketin teklif dosyası kapsamında, aşırı düşük teklif açıklaması olarak sunduğu bilgi ve belgelerin ihaleyi yapan idarece yeterli görülerek, ihalenin anılan istekli(davacı şirket) yüklenimine bırakılması işleminde mevzuata aykırılık olmadığından, aksi yöndeki dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.” gerekçesiyle yürütmenin durdurulmasına karar verilmiştir.

Anayasanın 138 inci maddesinin dördüncü fıkrasında maddesinde, yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 27 nci maddesinin ikinci fıkrasında; Danıştay veya idari mahkemelerin, idari işlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğması ve idari işlemin açıkça hukuka aykırı olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi durumunda gerekçe göstererek yürütmenin durdurulmasına karar verebileceği, aynı Kanunun 28 inci maddesinin birinci fıkrasında ise; Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

1-Kamu İhale Kurulunun 02.04.2009 tarih ve 2009/UH.I-1230 sayılı Kararının iptaline,

2- Anılan mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanunun54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.