|
ÖZET: Uyuşmazlık, davacının sigorta başlangıç tarihinin tespiti istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesi, davacının sigortalılık başlangıç tarihini 01.10.1985 olarak kabul etmiş, ancak bu tarihte davacının 15 yaşında olduğunu göz önünde bulundurarak, 506 sayılı Kanun’un 60/G maddesi gereğince sigortalılık süresinin 18 yaşını doldurduğu 25.12.1987 tarihinden itibaren başlaması gerektiğine hükmetmiştir. Davalı Kurum vekili, bu kararın kamu düzenini ilgilendirdiğini belirterek, tanık beyanlarının yetersiz olduğunu savunmuş ve davanın reddini talep etmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi, İlk Derece Mahkemesi kararını esastan reddetmiş, ancak Yargıtay, davanın kabulüne ilişkin kararın yerinde olduğunu belirtmiş, 25.12.1987 tarihinden önceki hizmet süresinin prim ödeme gün sayısına dahil edilmesi gerektiğini vurgulamıştır. Yargıtay, bu durumun usul ve yasaya aykırı olduğunu, ancak yeniden yargılama gerektirmediğini ifade ederek, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370. maddesi uyarınca hükmün düzeltilerek onanmasına karar vermiştir. Sonuç olarak, Yargıtay, davacının sigortalılık başlangıç tarihinin 25.12.1987 olarak tespit edilmesi gerektiğini, ancak bu tarihten önceki çalışmasının prim ödeme gün sayısına eklenmesi gerektiğini belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararını düzelterek onamıştır. Bu karar, sigorta başlangıç tarihinin tespiti konusunda önemli bir içtihat oluşturmuştur. |
10. Hukuk Dairesi 2024/4423 E. , 2024/5022 K.
“İçtihat Metni”
MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1183 E., 2023/1804 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 12. İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/21 E., 2023/60 K.
Taraflar arasındaki sigorta başlangıcının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı Kurum vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1.Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının sigortalılık başlangıç tarihinin 01.10.1985 olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde, davacının talebinin 5 yıllık hak düşürücü süreye uğradığını, bu tür hizmet tespitine ilişkin davalar kamu düzenini ilgilendirdiğinden özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiğini beyanla, davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Davanın kabulü ile davacının, 167337.35 sicil sayılı … A.Ş. unvanlı iş yerinde 01.10.1985 tarihiyle hizmet akdi ile çalışmaya başladığı, 506 sayılı Kanun’un 60 ıncı maddesinin ( G ) fıkrası uyarınca sigortalılık başlangıcının 18 yaşını doldurduğu 25.12.1987 tarihi olarak kabul edilmesinin tespitine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde, bu tür hizmet tespitine ilişkin davalar kamu düzenini ilgilendirdiğinden özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiğini, çalışma iddiasının şüpheye mahal bırakmayacak şekilde araştırılması gerektiğinden salt tanık beyanlarına göre karar verilmesinin yerinde olmadığını, dinlenen tanık beyanlarının yetersiz olduğunu beyanla, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı SGK vekili, istinaf dilekçe içeriğini tekrarla kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık sigorta başlangıç tarihinin tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
2. 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanun’un 2, 9, 60 ıncı maddenin (G) bendi, 79 uncu, 108 inci maddesi hükümleridir.
3. Değerlendirme
1.5510 sayılı Kanun’un Geçici 7 nci maddesi yollamasıyla uygulanan mülga 506 sayılı Kanun’un 60/G maddesinde “Bu maddenin uygulanmasında; 18 yaşından önce malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olanların sigortalılık süresi, 18 yaşını doldurdukları tarihte başlamış kabul edilir. Ancak bu tarihten önceki süreler için ödenen malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primleri prim ödeme gün sayılarının hesabına dahil edilir” hükmü öngörülmüştür.
2.Eldeki davada, davanın kabulüne ilişkin verilen karar yerinde olmakla birlikte; davacının 25.12.1969 doğumlu olduğu, işe giriş bildirgesinin verildiği 01.10.1985 tarihinde 15 yaşında olduğu, buna göre davacı yönünden sigortalılık başlangıç tarihinin 18 yaşını doldurduğu 25.12.1987 tarihi olduğu, bu tarihten önceki hizmet süresinin de prim ödeme gün sayısına dahil edilmesi gerektiğine hükmedilmesi yerine yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
3. Ne var ki bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370 inci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davalı Kurum vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine;
2.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
3.Davalı Kurum vekilinin temyiz itirazının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi ilamında (2) no.lu paragrafına eklenmek üzere” ,,, 506 sayılı Kanun’un 60/G maddesi uyarınca davacının 18 yaşını ikmal ettiği tarih olan 25.12.1987 tarihinden önceki çalışmasının prim ödeme gün sayısına eklenmesi gerektiğinin tespitine,” ibarelerinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
08.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.