Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarında kârsız yaklaşık maliyetin altındaki teklifler için aşırı düşük teklif açık (KİK)

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, teklif fiyatı kârsız yaklaşık maliyetin altında olan isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi tutulması gerektiğiiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru konusu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2.1’inci maddesinde“2.1. İhale konusu hizmetin;

A) Adı: 2014 Yılı Burdur Belediye Başkanlığı Şehir İçi Temizliği, Çöp Toplama ve Taşıma İşi” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. vergi(KDV Hariç), resim, harç ve benzeri giderler, ulaşım giderleri, teklif fiyata dahil edilecektir. Tüm vergi resim ve harç giderleri ve sözleşme kapsamındaki giderler

25.2.25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3.Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

1- Personel ücretleri asgari ücretten; kontrol elemanı %15 – operatör %15 – şoför %10 – araç işçisi %5 – mıntıka temizlik işçisi %5 fazla hesaplanacak ve ödenecek olup teklif fiyata dahildir.
2-Teknik şartnamede tanımlanmış olan personel giyecek bedeli teklif fiyata dahildir.

25.4.Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Personelin iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranı %2 (iki) olarak tespit edilmiştir.“düzenlemesinin yer aldığı görülmüştür.

Söz konusu ihaleye ait yaklaşık maliyet hesap cetvelinde %2,515 oranında sözleşme giderleri ile %5,485 oranında yüklenici kârı ve genel giderlerinin ayrı ayrı gösterildiği, toplam yaklaşık maliyetin 4.424.968,76 TL olarak belirlendiği, toplam yaklaşık maliyetten %5,485 oranında olan 224.731,06 TL yüklenici kârı ve genel giderin çıkarılması halinde kâr hariç yaklaşık maliyetin 4.200.237,70TL olduğu, ihaleye 9 isteklinin teklif sunduğu, 7 isteklinin teklifinin geçerli sayıldığı, 3 istekliye ait teklif fiyatının kâr hariç yaklaşık maliyetin altında olduğu, Beltur Tur. Taş. Oto. Gıda Ür. Tem. Hiz. İl. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, Abayrak Tem. Hiz. Org. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği, isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi tutulmadığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.”hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği'nin "Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler" başlıklı 78'inci maddesinde "78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir.

…
78.3. Malzeme dahil yemek hazırlama hizmeti veya malzeme dahil yemek hazırlama ve dağıtım hizmeti ya da makine ve ekipman ile araçlar ve/veya akaryakıtın yüklenici tarafından sağlanacağı çöp toplama ve nakline ilişkin hizmetler ile personel taşıma gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak değerlendirilmeyecektir. Ancak, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirlenmesi hallerde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi gerekmektedir…" açıklaması,

Aynı Tebliğ'in "Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi" başlıklı 79'uncu maddesinde "79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir." açıklaması yer almaktadır.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımı işi olduğu, istikrar kazanmış Kurul kararları gereğince personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde kârsız yaklaşık maliyetin altında teklif sunan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerekmekte olup, inceleme konusu ihalede kâr hariç yaklaşık maliyetin 4.200.237,70 TL olduğu hususu göz önünde bulundurulduğunda, Beltur Tur. Taş. Oto. Gıda Ür.Tem. Hiz. İl. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. (3.338.536,40 TL), Abayrak Tem. Hiz. Org. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. (3.846.335,00 TL) ve Arb Taş. Kir. Tem. Peyz. Ma. İnş. Müh. Müş. Turz. Nak. Taş. İth. İhr. Tic. San. Ltd. Şti. (3.988.834,65 TL) tarafından sunulan teklif fiyatlarının kâr hariç yaklaşık maliyetin altında olduğu, anılan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmeden ihalenin sonuçlandırılmasının mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Yukarıda yer verilen tespitler ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu anlaşılmış olup teklif fiyatı kârsız yaklaşık maliyetin altında olan Beltur Tur. Taş. Oto. Gıda Ür.Tem. Hiz. İl. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti., Abayrak Tem. Hiz. Org. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Arb Taş. Kir. Tem. Peyz. Ma. İnş. Müh. Müş. Turz. Nak. Taş. İth. İhr. Tic. San. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, teklif fiyatı kârsız yaklaşık maliyetin altında olan Beltur Tur. Taş. Oto. Gıda Ür.Tem. Hiz. İl. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti., Abayrak Tem. Hiz. Org. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Arb Taş. Kir. Tem. Peyz. Ma. İnş. Müh. Müş. Turz. Nak. Taş. İth. İhr. Tic. San. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.